Chiều 10/7, tại xã Tây Trà, Đoàn công tác Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Khóa XVI do đồng chí Hoàng Duy Chinh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Dân tộc làm Trưởng đoàn đã làm việc với Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi về tình hình thực hiện chính sách pháp luật đất đai, y tế, giáo dục đối với đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Phát biểu kết luận buổi làm việc, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Dân tộc Hoàng Duy Chinh ghi nhận và đánh giá cao những nỗ lực, kết quả đạt được của tỉnh Quảng Ngãi trong việc thực thi chính sách đất đai và đảm bảo an sinh xã hội cho đồng bào vùng cao.
Đồng thời đề nghị tỉnh tập trung đôn đốc, đẩy nhanh tiến độ đầu tư xây dựng các trường phổ thông dân tộc nội trú liên cấp tại các xã biên giới nhằm kịp thời đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh. Đối với các kiến nghị, đề xuất của tỉnh và chính quyền cơ sở, Đoàn công tác sẽ tổng hợp, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội xem xét, làm cơ sở hoàn thiện chính sách, pháp luật về đất đai đối với đồng bào dân tộc thiểu số.
Theo UBND tỉnh Quảng Ngãi, địa phương hiện có hơn 2,16 triệu dân, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số có 540.078 người thuộc 8 dân tộc sinh sống tại chỗ. Tỷ lệ hộ nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 64,34% tổng số hộ nghèo toàn tỉnh. Để triển khai Luật Đất đai năm 2024, tỉnh đã ban hành Nghị quyết số 61/2026/NQ-HĐND với cơ chế linh hoạt điều chỉnh hạn mức giao đất phù hợp quỹ đất của từng địa phương.
Giai đoạn 2021-2025, chương trình mục tiêu quốc gia tại tỉnh đạt nhiều kết quả như hỗ trợ đất ở, nhà ở, đất sản xuất và chuyển đổi nghề cho gần 14.912 hộ; xây dựng 85 công trình cấp nước tập trung, hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán cho hơn 8.159 hộ. Đồng thời, triển khai 23 dự án sắp xếp dân cư tập trung với tổng vốn giải ngân hơn 450,8 tỷ đồng, góp phần ổn định đời sống và phát triển sản xuất cho người dân vùng cao.
Trong lĩnh vực giáo dục và y tế, việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội đạt nhiều kết quả tích cực. Chính sách hỗ trợ học phí giúp giảm tỷ lệ học sinh bỏ học, bảo đảm quyền học tập của học sinh dân tộc thiểu số, hộ nghèo và cận nghèo. Mạng lưới y tế cơ sở tiếp tục được củng cố với 100% xã có trạm y tế hoạt động; chính sách bảo hiểm y tế và khám, chữa bệnh miễn phí cho người nghèo, người dân vùng đặc biệt khó khăn được thực hiện đầy đủ.
Tuy nhiên, tỉnh cho biết quá trình triển khai vẫn gặp nhiều khó khăn do việc sắp xếp mô hình chính quyền địa phương hai cấp, trong khi quy định về phân cấp, phân quyền chưa đầy đủ, quỹ đất tại một số địa phương hạn chế và mức hỗ trợ còn thấp.
Để tháo gỡ những vướng mắc này, Quảng Ngãi kiến nghị Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ hỗ trợ kinh phí bố trí đất ở, đất sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số; sửa đổi Luật Đất đai năm 2024 theo hướng mở rộng quyền chuyển nhượng, tặng cho đất của đồng bào sau khi ổn định cuộc sống; đồng thời sửa đổi Nghị định số 102/2024/NĐ-CP để giao thẩm quyền quyết định giao đất, cho thuê đất đối với quỹ đất do địa phương quản lý cho UBND cấp xã, góp phần giảm thủ tục hành chính.
Ủy ban nhân dân xã Tây Trà cho rằng, đối với hình thức hỗ trợ người dân tự ổn định chỗ ở xen ghép (mức 44 triệu đồng/hộ), do chịu sự điều chỉnh của vốn đầu tư công nên quy trình rất phức tạp, địa phương không thể triển khai. Xã kiến nghị các bộ, ngành sớm ban hành hướng dẫn đơn giản hóa tối đa quy trình thủ tục để cấp cơ sở dễ thực hiện; đồng thời, cần có chính sách thu hút đội ngũ cán bộ y tế chất lượng cao cho các xã miền núi./.