Độc đáo nghi thức rước rể của đồng bào Ê Đê

Trong khuôn khổ các hoạt động nhân "Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam” năm 2024, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), đồng bào dân tộc Ê Đê đến từ tỉnh Đắk Lắk đã tổ chức tái hiện nghi thức rước rể độc đáo của dân tộc mình.

Theo phong tục của người Ê Đê, sau mùa rẫy, ngày rộng tháng dài, lúa gạo đầy kho.... các cô gái Ê Đê có thể đi hỏi chồng. Khi được đôi bên đồng ý, cô gái Ê Đê sẽ về nhà chồng để ở dâu từ 01 đến 03 năm (tùy vào sự thỏa thuận của 2 bên gia đình). Nhà trai được thách cưới và nhà gái sẽ lo mọi chi phí cưới, hỏi mới được làm lễ rước rể về nhà.

PNA_2380.jpg
Đoàn rước rể từ nhà trai trên đường di chuyển về nhà gái. Ảnh: Phương Nam

Lễ rước rể sẽ diễn ra khi đã hết thời gian thỏa thuận ở dâu bên nhà trai từ một đến ba năm và nhà gái đã giao đủ khoản thách cưới như được ấn định lúc hôn ước, hai bên gia đình chấp nhận cho đôi vợ chồng về nhà cha mẹ vợ. Đôi vợ chồng sẽ về nhà vợ để thực hiện nghi thức Rước rể (Iêô wĭt sang mniê).

PNA_2388.jpg
Trên đường, đoàn rước rể sẽ gặp các tốp thanh niên (bạn bè, anh chị em nhà gái trêu trọc, chặn lại đòi quà... Ảnh: Phương Nam

Sau khi đã được ấn định ngày rước rể, đến ngày lành tháng tốt, nhà gái đến nhà trai để xin rước rể về nhà bố, mẹ vợ theo phong tục của người Ê Đê.

PNA_2405.jpg
Đoàn rước rể gặp càng nhiều thử thách, chướng ngại thì cuộc hôn nhân sẽ càng bền chặt và hạnh phúc. Ảnh: Phương Nam

Đoàn rước rể từ nhà trai trên đường di chuyển về nhà gái. Trên đường, đoàn rước rể thường bị các tốp thanh niên (bạn bè, anh chị em nhà gái) trêu chọc, chặn lại. Đoàn rước rể muốn vượt qua những chướng ngại cản trở đó, chú rể phải trao cho họ một chiếc vòng đồng.

PNA_2443.jpg
Đoàn rước rể đã về đến nhà gái sau khi vượt qua được cách thử thách trên đường. Ảnh: Phương Nam

Người Ê Đê quan niệm rằng: Trên đường đi gặp nhiều thử thách, cản trở thì cuộc hôn nhân sẽ vượt qua được nhiều khó khăn, từ đó cuộc sống ngày càng bền vững, hạnh phúc hơn, làm ăn giàu sang hơn. Chiếc vòng đồng được coi như là lời cam kết thủy chung.

PNA_2468.jpg
Các lễ vật được nhà gái chuẩn bị trong buổi lễ. Ảnh: Phương Nam

Già làng thay mặt hai họ giới thiệu Ông Cậu (Dăm dei), Bố, mẹ, các chị em nhà trai, nhà gái và họ hàng hai bên.

PNA_2473.jpg
Quang cảnh lễ rước rể. Ảnh: Phương Nam

Ông Cậu (Dăm dei) thay mặt nhà gái nói chuyện với gia đình nhà trai, nhắc lại các khoản thách cưới, món nào đã đưa đủ, món nào còn thiếu, hôm nay nhà gái sẽ trả đầy đủ. Ông Cậu (Dăm dei) đại diện bố mẹ nhà gái xin phép họ nhà trai để rước rể về nhà vợ theo đúng phong tục truyền thống của dân tộc mình.

PNA_2479.jpg
Hai bên nhà trai và nhà gái ngồi lại cùng nhau nói chuyện trong lễ rước rể. Ảnh: Phương Nam

Sau khi gia đình đồng ý nhận con gái và con rể này về nhà mình, già làng lấy bông gòn nhúng vào tô đồng đã hoà máu của con vật hiến sinh, quét lên chân của đôi vợ chồng ba lần. Như vậy, cuộc hôn nhân xem như đã có sự chứng giám và chúc phúc của thần linh.

PNA_2489.jpg
Mẹ của cô dâu và chú rể uống rượu cần trong buổi lễ. Ảnh: Phương Nam

Từ nay chàng trai đã chính thức trở thành vợ chồng, thịt heo đã ăn, rượu cúng đã uống. Nếu trong hôm nay, ngày mai có người nào trong buôn, ngoài buôn gây chuyện thì phải đền hết tất cả chi phí lễ vật rước rể hôm nay.

PNA_2505_1.jpg
Cô dâu, chú rể cùng nhau ăn miếng, uống rượu cần, từ nay đã nên vợ nên chồng. Ảnh: Phương Nam

Già làng thay mặt cho hai họ và đôi vợ chồng trẻ bày tỏ lòng cảm ơn và báo cho mọi người biết việc cưới xin đã xong xuôi tốt đẹp. Mọi người cùng ăn cơm và uống rượu chúc mừng hạnh phúc của đôi vợ chồng trẻ.

PNA_2604.jpg
Mọi người cùng uống rượu cần chúc phúc cho đôi bạn trẻ nên duyên vợ chồng. Ảnh: Phương Nam

Lễ rước rể của đồng bào Ê Đê không chỉ thể hiện sự ấm áp, gắn kết gia đình và cộng đồng thông qua nghi lễ, tín ngưỡng mà còn tạo nên một nét văn hóa đặc biệt trong hôn nhân của đồng bào dân tộc Ê Đê.

Phương Nam

Phương Nam ((Báo ảnh Dân tộc và Miền núi))

Có thể bạn quan tâm

Hơn 80 hộ dân xã Bum Nưa (Lai Châu) mong sớm có nơi an cư

Hơn 80 hộ dân xã Bum Nưa (Lai Châu) mong sớm có nơi an cư

Nà Hừ là bản đông dân nhất xã biên giới Bum Nưa (Lai Châu) với 290 hộ, trên 1.520 nhân khẩu, 100% đồng bào dân tộc Thái. Mỗi mùa mưa lũ đến, nỗi lo về một nơi ở an toàn vẫn là điều trăn trở của hơn 80 hộ dân nơi đây.

Từ những ước mơ nhỏ, mở ra cơ hội lớn

Từ những ước mơ nhỏ, mở ra cơ hội lớn

Có những ước mơ của trẻ em vùng cao không bắt đầu từ những điều lớn lao. Một cuốn sách, một đôi giày mới, được học trong ngôi trường khang trang, có thêm một bữa ăn đủ đầy hay đơn giản là được vui chơi, gặp gỡ những người bạn ở một nơi khác…

Sức hút từ điểm đến Ngọc Côn mùa vàng

Sức hút từ điểm đến Ngọc Côn mùa vàng

Cứ mỗi độ tháng 9, tháng 10, thung lũng Ngọc Côn (xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng) lại khoác lên mình tấm áo vàng óng rực rỡ, bừng sáng cả một miền biên viễn. Dù chưa được đầu tư hay khai thác du lịch bài bản, vẻ đẹp hoang sơ, nguyên bản của vùng đất này đang tạo nên sức hút đặc biệt đối với du khách trong và ngoài nước.

Người mang quả ngọt phủ xanh đất dốc

Người mang quả ngọt phủ xanh đất dốc

Từ những diện tích trồng ngô, sắn và một số cây trồng kém hiệu quả, người dân vùng cao Sơn La đã mạnh dạn chuyển sang trồng cây ăn quả trên đất dốc, từng bước thay đổi phương thức sản xuất. Nhiều mô hình mang lại doanh thu hàng tỷ đồng mỗi năm. Gia đình ông Vàng A Sở, dân tộc Mông, ở tổ dân phố Pakhen, phường Thảo Nguyên là một trong những trường hợp như vậy.

Nâng cao chất lượng bữa ăn bán trú cho học sinh vùng cao

Nâng cao chất lượng bữa ăn bán trú cho học sinh vùng cao

Tại các địa phương khu vực phía Tây tỉnh Quảng Ngãi, việc đảm bảo bữa ăn bán trú vừa an toàn vệ sinh thực phẩm, vừa đầy đủ dinh dưỡng luôn được chính quyền địa phương và nhà trường đặc biệt chú trọng. Nhờ đó, không chỉ giúp cho các em học sinh có được thể chất tốt để học tập, mà còn giúp cho phụ huynh học sinh yên tâm với chế độ bán trú của các nhà trường, giúp các em vững bước trên con đường thực hiện ước mơ của mình.

Liên kết 'bốn nhà' để nâng tầm giá trị sâm Lai Châu

Liên kết 'bốn nhà' để nâng tầm giá trị sâm Lai Châu

Sâm Lai Châu là cây dược liệu đặc hữu, có giá trị kinh tế và tiềm năng phát triển lớn. Tỉnh Lai Châu đang tập trung xây dựng vùng nguyên liệu, hoàn thiện cơ chế, thu hút doanh nghiệp và đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, hướng tới hình thành chuỗi sản xuất, chế biến và tiêu thụ sâm Lai Châu theo hướng bền vững.

Huy động nguồn lực, đẩy mạnh cải cách hành chính vì người dân

Huy động nguồn lực, đẩy mạnh cải cách hành chính vì người dân

Sau hơn một năm hợp nhất, tỉnh Phú Thọ đã đạt nhiều kết quả trong cải cách hành chính, trọng tâm là cải cách thủ tục hành chính. Nhiều nhiệm vụ đã hoàn thành đúng tiến độ, chất lượng giải quyết thủ tục được cải thiện, bộ máy từng bước ổn định.

Người dân vùng 'rốn lũ' Đắk Lắk chủ động tránh lũ

Người dân vùng 'rốn lũ' Đắk Lắk chủ động tránh lũ

Rút kinh nghiệm từ đợt lũ lịch sử cuối năm 2025, nhiều hộ dân ở vùng “rốn lũ” xã Hòa Thịnh, xã Đồng Xuân (tỉnh Đắk Lắk) đã chủ động triển khai các giải pháp tránh lũ ngay trước thềm mùa mưa bão năm nay.

Vốn chính sách mở lối thoát nghèo tại vùng biên giới Sơn Hồng

Vốn chính sách mở lối thoát nghèo tại vùng biên giới Sơn Hồng

Từ những khoản vay để phát triển chăn nuôi, nhiều hộ dân ở vùng biên Hà Tĩnh có thêm điều kiện mở rộng sản xuất, từng bước cải thiện đời sống. Những mô hình được hình thành từ nguồn vốn ưu đãi đang tạo thêm việc làm, nâng cao thu nhập và mở ra hướng thoát nghèo bền vững.

Tại nhiều vùng cao, tầm vóc thấp bé và chứng còi xương ở trẻ em vẫn rất phổ biến. Ảnh: V.T

Bài 2: Thể trạng con người còi xương, hệ lụy khôn lường về di truyền

Hệ lụy của hôn nhân cận huyết thống và nạn tảo hôn là căn nguyên khiến thể trạng con người và chất lượng dân số vùng đồng bào dân tộc hạn chế, gen di truyền từ cha mẹ sang con khiến những trẻ em sinh ra thường mắc các bệnh còi xương, thấp bé... và vòng xoáy nghèo đói tiềm ẩn nơi non cao.

Đẩy lùi nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống

Đẩy lùi nạn tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống

Mặc dù tỷ lệ kết hôn cận huyết thống không ồ ạt như nạn tảo hôn, nhưng hệ lụy để lại cho thể trạng con người và chất lượng dân số rất bất lợi. Hôn nhân cận huyết từ lâu đã trở thành "vết cứa" bào mòn tầm vóc, trí tuệ và sự phát triển giống nòi nơi rẻo cao.