Thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị, chỉ đạo của Tổng Bí thư, Nghị quyết số 298/NQ-CP về kế hoạch hành động của Chính phủ, tỉnh Thanh Hóa đã khẩn trương triển khai khảo sát, lập danh mục đề xuất, trình Chính phủ và được phê duyệt đầu tư xây dựng 16 trường nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở cho 16 xã biên giới. Với sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của người dân, đến nay nhiều công trình khởi công năm 2025 đã đạt tiến độ gần 30%, cố gắng bàn giao trước năm học tới.
Mặc dù còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, nhưng thầy, cô và học trò Trường Tiểu học Tam Thanh, xã Tam Thanh luôn cố gắng, lạc quan để chờ được chuyển về học tập trung tại ngôi trường mới đang xây dựng. Ảnh: Khiếu Tư/TTXVN
Bài cuối: Xóa trường tạm, dựng tương lai
Chính quyền quyết tâm, dân tin tưởng, ủng hộ
Sau khi được duyệt đầu tư xây dựng 16 trường liên cấp của 16 xã biên giới, chính quyền các xã tích cực phối hợp với chủ đầu tư và đơn vị thi công hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng để các công trình được khởi công đúng kế hoạch. Bà con dân bản vui mừng ủng hộ và tạo điều kiện tốt nhất cho đơn vị thi công.
Giữa đại ngàn biên giới Tam Lư, nơi những con đường đến trường từng gập ghềnh, cách trở, một công trình giáo dục quy mô lớn đang dần hiện hữu, mang theo kỳ vọng đổi thay của cả cộng đồng. Dự án Trường nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Tam Lư được xây dựng trên diện tích gần 6ha, quy mô 39 lớp với hơn 1.000 học sinh, tổng mức đầu tư 187 tỷ đồng, phấn đấu hoàn thành trước ngày 15/8/2026.
Để kịp tiến độ, chính quyền xã Tam Lư đã vào cuộc với tinh thần khẩn trương, quyết liệt. Từ việc lựa chọn địa điểm đến phối hợp với chủ đầu tư, đơn vị thi công, mọi khâu đều được triển khai đồng bộ, đặc biệt là công tác giải phóng mặt bằng, vốn luôn là “nút thắt” của nhiều dự án.
Bà Lò Thị Dư, Phó Chủ tịch UBND xã cho biết, dự án ảnh hưởng tới 51 hộ dân với tổng diện tích khoảng 2,5 ha nhưng điều đáng quý là thay vì băn khoăn, do dự, người dân nơi đây đã lựa chọn đồng hành. Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, vận động, từng hộ gia đình đã hiểu rằng, phía sau mỗi mét đất hiến tặng là tương lai của chính con em mình. Không chờ đợi, không so đo, nhiều hộ tự nguyện chặt cây, tháo dỡ nhà cửa, bàn giao mặt bằng đúng tiến độ, tạo điều kiện để dự án được triển khai thuận lợi.
Trong câu chuyện chung ấy, ông Phạm Văn Quyết ở bản Hậu là một trong những người tiên phong hiến đất. Ông chia sẻ, việc xây dựng trường nội trú là chủ trương lớn, niềm mong mỏi bao đời của người dân vùng cao. Nhìn ngôi trường dần thành hình sau hơn 4 tháng thi công, ông không giấu được niềm xúc động, gửi gắm kỳ vọng về một môi trường học tập khang trang, đủ đầy cho thế hệ trẻ nơi biên cương.
Cùng với xã Tam Lư, tại xã biên giới Tam Thanh, tinh thần đồng thuận ấy cũng lan tỏa mạnh mẽ. Dự án Trường nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Tam Thanh dù ảnh hưởng tới 4 hộ dân, nhưng tất cả đều tự nguyện bàn giao đất và tài sản trên đất để phục vụ thi công.
Theo ông Lê Sỹ Thuật, Phó Chủ tịch UBND xã Tam Thanh, sự đồng lòng của người dân đã rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị đầu tư, đồng thời thể hiện niềm tin sâu sắc vào ý nghĩa lâu dài của công trình.
Dẫu mưa lũ thường xuyên và nhiều khó khăn, con đường đến trường gập ghềnh gian khó, học sinh Tiểu học Tam Thanh, xã Tam Thanh vẫn kiên trì bám lớp, nuôi dưỡng ước mơ con chữ. Ảnh: Khiếu Tư/TTXVN
Không chỉ dừng lại ở những công trình riêng lẻ, chủ trương đầu tư xây dựng hệ thống trường nội trú tại các xã biên giới đang được Thanh Hóa triển khai với quy mô lớn, đồng bộ và quyết liệt, thể hiện rõ tầm nhìn dài hạn trong chiến lược phát triển con người nơi phên giậu của Tổ quốc.
Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa, thực hiện Thông báo Kết luận số 81 của Bộ Chính trị, tỉnh đã triển khai 6 dự án trường nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại 6 xã biên giới, nằm trong danh mục 100 trường khởi công năm 2025 trên cả nước. Với tổng mức đầu tư khoảng 739 tỷ đồng, các dự án đang được đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu hoàn thành trước ngày 15/8/2026, mốc thời gian mang ý nghĩa đặc biệt, sẵn sàng cho học sinh đón năm học mới trong những ngôi trường khang trang, hiện đại.
Bên cạnh đó, trên cơ sở rà soát thực trạng và yêu cầu từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, UBND tỉnh Thanh Hóa tiếp tục xây dựng kế hoạch đầu tư 10 dự án trường phổ thông dân tộc nội trú liên cấp tại các xã biên giới còn lại trong năm 2026 với tổng kinh phí 2.132 tỷ đồng; trong đó, ngân sách địa phương chủ động bố trí 20,5 tỷ đồng cho công tác giải phóng mặt bằng. Những con số cho thấy quy mô đầu tư, phản ánh quyết tâm chính trị rất lớn của địa phương trong việc dần thu hẹp khoảng cách giáo dục giữa miền xuôi và miền ngược.
Ông Nguyễn Văn Dĩnh, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa cho biết, ngày 19/3/2026, tỉnh đã đồng loạt khởi công 10 dự án trường nội trú tại 10 xã vùng cao biên giới còn lại. Điểm đáng chú ý trong lần đầu tư này là cách làm bài bản, hiệu quả: Ưu tiên tận dụng, cải tạo, mở rộng các trường hiện có nếu đủ điều kiện về quỹ đất, hạn chế tối đa đầu tư dàn trải, lãng phí. Với những điểm trường nằm trong vùng có nguy cơ thiên tai hoặc không thể mở rộng, tỉnh kiên quyết bố trí xây dựng mới tại vị trí an toàn, bảo đảm lâu dài. Các hạng mục thiết yếu như phòng học, khu nội trú, bếp ăn, nhà công vụ giáo viên… được ưu tiên hàng đầu, hướng tới một môi trường học tập và sinh hoạt ổn định, bền vững cho học sinh vùng cao.
“Chủ trương xây dựng trường học tại các xã biên giới theo Thông báo Kết luận số 81-TB/TW của Bộ Chính trị là một quyết sách lớn, mang ý nghĩa chính trị, xã hội và nhân văn sâu sắc. Đó không chỉ là sự đầu tư cho giáo dục, mà còn là sự gửi gắm niềm tin của Đảng, Nhà nước đối với đồng bào nơi biên cương. Phía sau mỗi ngôi trường được dựng lên là khát vọng nâng cao dân trí, đào tạo nguồn nhân lực tại chỗ, tạo nguồn cán bộ là người dân tộc thiểu số, chăm lo toàn diện đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân….”, ông Dĩnh chia sẻ.
Khắc phục khó khăn về đích đúng kế hoạch
Sau gần 5 tháng khởi công, Dự án Trường nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Bát Mọt, xã Bát Mọt đã đạt gần 30% khối lượng, phấn đấu bàn giáo đúng kế hoạch đề ra. Ảnh: Khiếu Tư/TTXVN
Giữa miền biên viễn còn nhiều cách trở, nơi mỗi chuyến xe chở vật liệu phải vượt qua những cung đường độc đạo, dốc cao, sạt lở rình rập, những công trình trường học vẫn đang từng ngày vươn lên mạnh mẽ. Đó là cuộc chạy đua với thời gian, là hành trình vượt khó, thể hiện ý chí và quyết tâm đưa chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước sớm đi vào cuộc sống.
Là một trong những dự án vinh dự được Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự lễ khởi công, Trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Yên Khương đang được triển khai với tinh thần khẩn trương, quyết liệt. Sau 4 tháng thi công, công trình đã đạt khoảng 25% khối lượng, từng hạng mục dần hiện rõ giữa núi rừng. Theo kế hoạch, dự án sẽ hoàn thành và đưa vào sử dụng vào đầu năm học 2026 - 2027, phấn đấu về đích trước ngày 15/8/2026.
Để đạt được mục tiêu ấy, Tổng Công ty Cổ phần Công trình Viettel (đơn vị thi công) đang huy động tối đa nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công tăng ca ngày đêm. Trên công trường, nhịp máy không ngừng nghỉ, ánh đèn thi công xuyên đêm đã trở thành hình ảnh quen thuộc.
Ông Trần Văn Thành, Chỉ huy trưởng dự án khẳng định: Dù đối mặt với hàng loạt khó khăn như địa hình hiểm trở, thời tiết khắc nghiệt, vật liệu khan hiếm, giá cả biến động…, nhưng với quyết tâm cao nhất, đơn vị tự tin sẽ hoàn thành công trình đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng và an toàn.
Cùng với Yên Khương, tại công trường Trường nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Tam Thanh, khí thế thi công cũng đang được đẩy lên cao độ. Chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp Thanh Hóa thường xuyên bám sát hiện trường, yêu cầu nhà thầu huy động tối đa nguồn lực. Tổng Công ty Xây dựng Trường Sơn đã tổ chức thi công thành nhiều mũi, triển khai đồng loạt các hạng mục, với mục tiêu rõ ràng: Đưa công trình về đích đúng hẹn, sẵn sàng đón năm học mới.
Trung tá Bùi Quốc Quân, Chỉ huy trưởng công trường chia sẻ, thời gian thi công chỉ hơn 7 tháng trong khi khối lượng công việc rất lớn, lại chịu tác động của nhiều yếu tố rủi ro đặc thù vùng biên như giao thông độc đạo, thường xuyên sạt lở, khoảng cách xa nguồn vật liệu, giá cả biến động… Trước áp lực ấy, đơn vị đã lựa chọn cách làm quyết liệt: tổ chức thi công “3 ca, 4 kíp”, tận dụng từng giờ, từng ngày thời tiết thuận lợi để bù tiến độ, quyết tâm hoàn thành công trình đúng hạn.
Ông Đoàn Khả Phú, Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án công trình giao thông Thanh Hóa cho biết, trên phạm vi toàn tỉnh, các dự án trường nội trú liên cấp khởi công năm 2025 đang được triển khai đồng bộ, khẩn trương. Ban Quản lý dự án đầu tư công trình giao thông Thanh Hóa, chủ đầu tư 3 dự án đã hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng, bàn giao cho nhà thầu triển khai thi công. Các công trường đang vận hành liên tục ngày đêm, với mục tiêu chung cán đích trước ngày 15/8/2026.
Sự quyết liệt vào cuộc còn được thể hiện rõ qua chỉ đạo sát sao từ tỉnh. Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Nguyễn Hoài Anh vừa ký văn bản yêu cầu các chủ đầu tư, đơn vị thi công và địa phương liên quan tập trung cao độ, huy động tối đa nguồn lực, tháo gỡ kịp thời mọi khó khăn, bảo đảm tiến độ và chất lượng các dự án khởi công năm 2025, phấn đấu các dự án về đích trước ngày 15/8/2026 để kịp đón học sinh vào năm học mới.
Từ chủ trương đầu tư 16 trường nội trú liên cấp được phê duyệt, đến những công trường rực sáng ánh đèn thi công giữa núi rừng, một bức tranh đổi thay đang dần hiện hữu nơi biên cương xứ Thanh. Ở đó, mỗi khối bê tông được dựng lên không chỉ là hạng mục công trình, mà còn là nền móng của tri thức, của tương lai. Khi những ngôi trường nội trú hoàn thành, hành trình đến lớp của học sinh vùng cao sẽ không còn nhọc nhằn, khoảng cách giáo dục giữa miền xuôi và miền ngược từng bước được thu hẹp. Quan trọng hơn, đó còn là sự vun đắp “thế trận lòng dân” vững chắc nơi biên giới - nơi mỗi mái trường sáng đèn cũng chính là một “cột mốc mềm” giữ gìn chủ quyền, nuôi dưỡng khát vọng và mở ra tương lai bền vững cho thế hệ trẻ./.
