Trong một nghiên cứu mới đây, các chuyên gia tại Mỹ cho biết bệnh Alzheimer có thể có liên quan đến virus cytomegalo hay HCMV, thuộc nhóm virus herpes gây nhiễm trùng và có thể di chuyển từ ruột đến não.
Theo nghiên cứu, dựa trên bằng chứng nhiễm trùng ở não bệnh nhân tử vong do Alzheimer, có tới 45% số ca bệnh có thể do loại virus trên gây ra. Phần lớn mọi người đều phơi nhiễm với HCMV trong những thâp niên đầu tiên của cuộc đời, và virus này nói chung sống vô hại trong ruột trong tình trạng bất hoạt. Tuy nhiên, ở một số người, virus có hoạt động và di chuyển đến não qua dây thần kinh phế vị, một kênh liên lạc quan trọng giữa ruột và não. Khi xâm nhập não, virus dường như kích hoạt hệ miễn dịch theo cách có thể khiến tạo thành các mảng tinh bột và các đám rối thần kinh ngăn tế bào não liên lạc với nhau.
Bác sĩ Ben Readhead, một chuyên gia về bệnh thoái hóa thần kinh tại Đại học bang Arizona cho biết :“Chúng tôi nghĩ rằng mình đã phát hiện ra nhóm nhỏ của bệnh Alzheimer có đặc tính sinh học độc nhất và có thể ảnh hưởng đến từ 25-45% người mắc bệnh này”.
Ông nhấn mạnh nhóm phụ này gồm các mảng tinh bột đặc trưng và các đám rối thần kinh (các bất thường nhỏ ở não được sử dụng để chẩn đoán bệnh), và có đặc tính sinh học rõ ràng của virus, kháng thể và tế bào miễn dịch trong não.
Não bệnh nhân Alzheimer sau khi chết cho thấy có nhiều tế bào miễn dịch với triệu chứng viêm hơn người không mắc bệnh này, trong khi virus trên được tìm thấy trong ruột và dịch não tủy chứa kháng thể chống HCMV.
Nhóm nghiên cứu cũng tìm thấy HCMV bên trong dây thần kinh phế vị của các bệnh nhân Alzheimer đã tử vong, cho thấy đó là cách thức virus đến được não. HCMV thường lây nhiễm qua tiếp xúc với dịch cơ thể và chỉ lây truyền khi virus hoạt động.
Các nhà nghiên cứu đang nghiên cứu xét nghiệm máu để nhận diện các cá thể mắc kiểu nhiễm trùng ruột mãn tính này, qua đó cân nhắc sử dụng thuốc kháng virus trong phòng ngừa bệnh Alzheimer.
Các kết quả được đăng tải trên tạp chí chuyên ngành về Alzheimer và các bệnh sa sút trí tuệ.
Bác sĩ Sheona Scales, Giám đốc nghiên cứu tại trung tâm nghiên cứu Bệnh Alzheimer của Anh nhấn mạnh bệnh Alzheimer rất phức tạp và nghiên cứu vẫn tiếp tục để hiểu nguyên nhân bệnh. Theo ông, nghiên cứu này bổ sung cho hiểu biết ngày càng được mở rộng của con người về vai trò quan trọng của hệ miễn dịch trong diễn tiến của bệnh Alzheimer, cũng như việc virus gây nhiễm trùng ruột kéo dài có thể thay đổi hệ thống miễn dịch. Một trong những ý nghĩa quan trọng của nghiên cứu là mở ra các khả năng điều trị mới trong tương lai và các biện pháp chẩn đoán căn bệnh này.
Ước tính có khoảng 944.000 người bị sa sút trí tuệ tại Anh, trong đó đa số là do bệnh Alzheimer. Con số này được dự báo sẽ tăng lên hơn 1 triệu người vào năm 2030, theo đó hơn 30% những người sinh ra ở Anh trong năm 2024 có thể phải trải qua tình trạng sa sút trí tuệ.
Ước tính nền kinh tế Anh mỗi năm thiệt hại khoảng 34,7 tỷ bảng (43,4 tỷ USD) do chứng sa sút trí tuệ, nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại nước này.
Thúc Anh
