Nâng cao hiệu quả trong quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt

Quang cảnh buổi toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN
Quang cảnh buổi toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN

Chiều 17/3, Viện Nghiên cứu Truyền thông phát triển (Viện RED), Công ty Transtele France International (CFI, Cộng hòa Pháp) và Trung tâm Báo chí Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp tổ chức Tọa đàm khoa học chuyên đề “Nền kinh tế tuần hoàn tài nguyên rác” dành cho phóng viên, nhà báo viết về lĩnh vực môi trường, làm việc tại các cơ quan báo chí trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.

Nâng cao hiệu quả trong quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ảnh 1Tiến sỹ Nguyễn Ngọc Lý, Sáng lập và Chủ tịch Hội đồng quản trị Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Cộng đồng phát biểu tại toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN

Tại buổi Tọa đàm, các phóng viên, nhà báo đã tiếp nhận thông tin khoa học về khái niệm “Nền kinh tế tuần hoàn tài nguyên rác”, trong đó tập trung vào mục tiêu tái chế, tái sử dụng rác, cũng như trao đổi trực tiếp với các chuyên gia, nhà nghiên cứu trong lĩnh vực môi trường về vấn đề xử lý, phân loại và khai thác rác thải như một dạng tài nguyên, cùng các bài học về quản lý, khai thác rác thải từ quốc tế.

Một chủ đề được nhiều nhà báo quan tâm là công tác thu gom, phân loại rác tại nguồn đang được Thành phố Hồ Chí Minh cùng nhiều địa phương trên cả nước đẩy mạnh thực hiện, nhưng đến nay vẫn chưa tạo được chuyển biến rõ rệt trong vấn đề quản lý rác thải tại Việt Nam.

Đồng thời, công nghệ sử dụng để xử lý rác chưa có sự thống nhất. Nhiều địa phương, bao gồm Thành phố Hồ Chí Minh vẫn đang “loay hoay” giữa các phương thức: chôn lấp, làm phân compost, đốt phát điện và tái chế, gây khó khăn cho khâu xử lý chất thải sinh hoạt của từng địa phương.

Nâng cao hiệu quả trong quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ảnh 2Ông Trần Nhật Minh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Truyền thông phát triển phát biểu tại toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN

Tại buổi tọa đàm, Tiến sỹ Nguyễn Ngọc Lý, Sáng lập và Chủ tịch Hội đồng quản trị Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Cộng đồng (CECR) chia sẻ, Thành phố Hồ Chí Minh cùng nhiều tỉnh phía Nam đang tập trung vào công nghệ tái chế và công nghệ đốt.

Như vậy, người dân chỉ cần phân loại chất thải sinh hoạt của gia đình thành hai nhóm: rác tái chế được như lon bia, chai nhựa… sẽ giữ lại trong nhà để các đơn vị thu mua lại, tất cả các loại rác khác được đem đốt.

Tuy nhiên, trên thực tế, việc thực hiện phân loại và thu gom rác tại Việt Nam vẫn chưa hiệu quả do chi phí xử lý rác, bao gồm chi phí về nhân công, vận chuyển, xử lý, đất và quản lý quá cao.

Theo tính toán của CECR, bình quân 1 tấn rác thải tại Việt Nam tốn khoảng 270-300 nghìn đồng để xử lý, trong khi lượng rác sinh hoạt thải ra mỗi ngày trên cả nước là trên 120 nghìn tấn. Con số này đặt ra một bài toán khó cho các nhà quản lý.

Nâng cao hiệu quả trong quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ảnh 3Quang cảnh buổi toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN

Một trở ngại khác đến từ ý thức của chính mỗi người dân, khi có quá ít hộ dân tự giác phân loại rác tại nhà. Theo thống kê của CECR, thời gian xử lý rác thải của mỗi người dân Việt Nam chỉ chiếm khoảng 1% hoạt động hàng ngày, nên việc phân loại rác nếu chỉ dựa trên sự tự giác mà không có chế tài sẽ rất khó thực hiện.

Mặt khác, ngay cả khi người dân đã thực hiện phân loại rác, nhiều đơn vị thu gom, vận chuyển do vấn đề kinh phí, không thành lập được tổ thu gom chuyên trách nên lại gom hết rác vào một chỗ, gây ra bất cập và ảnh hưởng đến khâu xử lý công nghệ.

Bên cạnh đó, do hơn 70% chất thải sinh hoạt tại Việt Nam là rác hữu cơ, rác “ướt” nên muốn sử dụng công nghệ đốt để phát điện hay xử lý làm phân composite cho những loại rác này sẽ phải cần rất nhiều năng lượng, dẫn đến tình trạng “tiến thoái lưỡng nan” cho các bên liên quan khi muốn đốt rác để tạo ra năng lượng, nhưng lại phải tiêu tốn năng lượng gấp nhiều lần để có thể đốt được. Vấn đề sử dụng công nghệ nào để xử lý rác tại Việt Nam do đó nhìn chung vẫn còn nan giải.

Một chủ đề thảo luận khác được chú ý tại Tọa đàm là các bài học kinh nghiệm từ các quốc gia khác về vấn đề xử lý rác thải và tính khả thi nếu được áp dụng tại Việt Nam. Trao đổi về vấn đề này, các chuyên gia đã dẫn ra nhiều ví dụ từ các quốc gia có nhiều siêu đô thị lớn trên thế giới như việc thu gom rác phân loại theo tuần, tháng tại Nhật; hệ thống biến rác thành năng lượng sạch thông qua lò đốt khép kín của Singapore; quy định yêu cầu các nhà sản xuất và bán lẻ sử dụng bao bì sản phẩm hạn chế kim loại và ít giấy hơn để bảo vệ môi trường...

Trong đó, mô hình kinh tế tài nguyên lấy rác thải sinh hoạt làm tài nguyên đầu vào của Hàn Quốc được nhiều chuyên gia đánh giá cao về tính khả thi nếu thực hiện tại Việt Nam. Theo CECR, do chính sách tư nhân hóa cũng như áp dụng tối đa công nghệ khoa học trong công tác thu gom, xử lý và tái chế rác nên đến nay, việc xử lý rác tại Hàn Quốc sử dụng rất ít nhân công nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả; các bãi chôn lấp rác hầu hết đã ngưng hoạt động vì phần lớn lượng rác đều được tái chế để tiếp tục sử dụng theo hướng “kinh tế tuần hoàn”.

Tại Việt Nam, mặc dù vẫn còn hạn chế trong công nghệ cũng như công tác quản lý, nhưng theo ý kiến của các chuyên gia, các vấn đề này có thể sớm được giải quyết nếu ban hành chính sách chuyển công tác xử lý rác từ Nhà nước sang tư nhân thực hiện, kêu gọi sự tham gia của các doanh nghiệp, nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, việc quản lý cũng sẽ dễ dàng hơn nếu các đơn vị địa phương có thể thống kê chính xác lượng rác thải mỗi ngày của các hộ dân, khu phố thông qua những phương thức như yêu cầu hộ dân viết nhật ký thải rác theo ngày, hoặc yêu cầu các đơn vị thu gom thực hiện cân rác.

Nâng cao hiệu quả trong quản lý, xử lý rác thải sinh hoạt ảnh 4Ông Frederic Alloid, Tùy viên báo chí và nghe nhìn (Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam) phát biểu tại toạ đàm. Ảnh: Hồng Giang - TTXVN

Quan trọng nhất, ý thức tự giác phân loại rác và giữ gìn vệ sinh môi trường của người dân cần được nâng cao thông qua các hoạt động tuyên truyền trên truyền thông, báo chí, để từ đó chung tay cùng chính quyền thực hiện xử lý rác hiệu quả. Các cơ quan quản lý nhà nước cần có những quyết sách hợp lý với tình hình thực tế, bao gồm việc khuyến khích khen thưởng và chế tài xử phạt./.

Hồng Giang

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Nguy cơ sạt lở tiếp diễn, Lào Cai hỗ trợ di chuyển người, tài sản khỏi khu vực nguy hiểm

Nguy cơ sạt lở tiếp diễn, Lào Cai hỗ trợ di chuyển người, tài sản khỏi khu vực nguy hiểm

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, sau trận mưa lớn diễn ra từ đêm 2/8 đến sáng 3/8, nguy cơ sạt lở tiếp diễn tại các địa phương vẫn còn, nhất là tại các nhà ở sát taluy và các tuyến đường đã phát sinh sạt trượt. Do đó, bên cạnh việc tiếp tục khắc phục hậu quả thiên tai, chính quyền các địa phương đang tiếp tục rà soát, đánh giá an toàn các nhà có nguy cơ; tổ chức di dời người dân và chỉ cho người dân trở về khi có đủ điều kiện an toàn; đồng thời xây dựng phương án xử lý trước mắt và lâu dài.

Đưa pháp luật đến gần người dân bằng AI và truyền thông số

Đưa pháp luật đến gần người dân bằng AI và truyền thông số

Nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tội phạm ngay từ cơ sở, lực lượng Công an tỉnh Quảng Ngãi đã chủ động đổi mới toàn diện hình thức tuyên truyền, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI). Nhờ cách tuyên truyền sinh động, dễ hiểu, các quy định pháp luật vốn khô khan đã trở nên gần gũi, lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng.

Không để thiếu sách giáo khoa trong năm học mới

Không để thiếu sách giáo khoa trong năm học mới

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lạng Sơn Hoàng Quốc Tuấn cho biết, năm học 2026 - 2027 là năm đầu tiên triển khai sử dụng bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất trên toàn quốc.

Mưa lớn gây sạt lở, ngập úng cục bộ tại nhiều tuyến đường Lào Cai

Mưa lớn gây sạt lở, ngập úng cục bộ tại nhiều tuyến đường Lào Cai

Trận mưa lớn trên diện rộng từ đêm 2/8 đến sáng 3/8 tại Lào Cai đã gây ngập úng cục bộ nhiều tuyến đường và sạt lở ta luy dương tại một số nhà dân ở phường Lào Cai. Chính quyền địa phương và cơ quan chức năng đã khẩn trương hỗ trợ người dân khắc phục thiệt hại, nhanh chóng ổn định đời sống.

Chủ động khống chế 'điểm nóng' sốt xuất huyết phía Tây tỉnh Gia Lai

Chủ động khống chế 'điểm nóng' sốt xuất huyết phía Tây tỉnh Gia Lai

Dịch sốt xuất huyết ở tỉnh Gia Lai đang bước vào giai đoạn diễn biến phức tạp khi số ca mắc liên tục gia tăng, tập trung chủ yếu tại khu vực phía Tây của tỉnh. Trước nguy cơ dịch lan rộng trong cao điểm mùa mưa, ngành y tế cùng chính quyền địa phương đang tập trung mọi nguồn lực khoanh vùng, xử lý ổ dịch, bảo vệ sức khỏe người dân.

Lào Cai: Hỗ trợ người dân di dời khỏi khu vực sạt lở do mưa lớn

Lào Cai: Hỗ trợ người dân di dời khỏi khu vực sạt lở do mưa lớn

Từ đêm 31/7 đến sáng 1/8/2026, mưa lớn trên địa bàn xã Bát Xát, tỉnh Lào Cai đã gây ngập cục bộ một số tuyến đường, ruộng lúa mới cấy và làm sạt lở taluy dương một số điểm; ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất của nhân dân. Ngay sau khi thiên tai xảy ra, chính quyền địa phương đã huy động lực lượng tại chỗ phối hợp với người dân khẩn trương khắc phục hậu quả, bảo đảm an toàn cho người và tài sản.

Tạo động lực từ đầu tư công, thu hút đầu tư

Tạo động lực từ đầu tư công, thu hút đầu tư

Mặc dù tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và hoạt động sản xuất, kinh doanh còn gặp nhiều khó khăn song tỉnh Phú Thọ đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, cải thiện môi trường đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển. Đây được xác định là động lực quan trọng để duy trì đà tăng trưởng kinh tế trong những tháng cuối năm.

Hỗ trợ 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh cho bà con vùng núi

Hỗ trợ 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh cho bà con vùng núi

Ngày 31/7, trong khuôn khổ Lễ hội sâm Ngọc Linh và Dược liệu quốc tế Đà Nẵng 2026, UBND xã Trà Linh (thành phố Đà Nẵng) đã tổ chức nghi lễ Cúng thần Sâm và trao tặng giống sâm Ngọc Linh. Tại buổi lễ, địa phương đã trao 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh, với giá trị hơn 1,94 tỷ đồng đến tay người dân.

Động lực cho xây dựng nông thôn mới sau hợp nhất

Động lực cho xây dựng nông thôn mới sau hợp nhất

Sau hợp nhất, Lâm Đồng trở thành địa phương có diện tích tự nhiên lớn nhất cả nước với 124 xã, phường và đặc khu. Không gian phát triển mới mở ra nhiều dư địa tăng trưởng song cũng đặt ra yêu cầu thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, nhất là khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và những địa bàn còn nhiều khó khăn.

Lạng Sơn sẵn sàng phương án '4 tại chỗ' bảo vệ hồ đập mùa mưa lũ

Lạng Sơn sẵn sàng phương án '4 tại chỗ' bảo vệ hồ đập mùa mưa lũ

Lạng Sơn là tỉnh miền núi, số lượng hồ đập và công trình thủy lợi chiếm số lượng lớn, mưa lũ làm tăng nguy cơ sạt lở, lũ quét ảnh hưởng đến sản xuất và an toàn cho người dân ở xung quanh các hồ đập. Nhằm chủ động trước thiên tai bất thường, địa phương chủ động phương án đảm bảo an toàn trong mùa mưa bão. Các đơn vị quản lý hồ đập tuân thủ chặt chẽ quy định an toàn, đặc biệt là vào thời gian cao điểm của mùa mưa bão...

Lạng Sơn: Người dân đối mặt với hiểm nguy khi vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng

Lạng Sơn: Người dân đối mặt với hiểm nguy khi vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng

Do không có cầu, cầu tràn, nhiều năm nay, toàn bộ 20 hộ dân người Dao ở xóm Song Phụ, thôn Khuổi Luông, xã Quý Hòa (Lạng Sơn) phải đối mặt với hiểm nguy khi phải liều mình vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng ghép tạm từ những cây luồng để đi chợ bán hàng hóa nông sản và mua sắm đồ dùng thiết yếu phục vụ sinh hoạt. Đặc biệt, xóm có 17 học sinh học tại trường Tiểu học và THCS Vĩnh Yên ngày ngày phải liều mình qua sông đến trường, vào mùa mưa lũ, tiềm ẩn những mối nguy hiểm khó lường.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong thủ tục hành chính ở vùng biên Đồng Nai

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong thủ tục hành chính ở vùng biên Đồng Nai

Ở xã biên giới Đăk Ơ (thành phố Đồng Nai) nơi đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 40%, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đang từng bước đổi mới để phục vụ người dân tốt hơn. Từ việc thành lập các tổ hỗ trợ tận thôn đến áp dụng nguyên tắc “6 rõ” rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ thời gian, rõ kết quả, chính quyền địa phương nỗ lực công khai, minh bạch quy trình thủ tục.

Xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ bản lĩnh, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới

Xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ bản lĩnh, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới

Ngày 30/7, Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang tổ chức Đại hội lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031. Đại hội đã bầu và ra mắt Ban Chấp hành Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang khóa I, nhiệm kỳ 2026-2031 gồm 11 thành viên, bầu các chức danh theo quy định. Ông Tạ Bá Hương được tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang khóa I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Mưa lớn tại Lào Cai gây thiệt hại hơn 8,6 tỷ đồng

Mưa lớn tại Lào Cai gây thiệt hại hơn 8,6 tỷ đồng

Đợt mưa lớn từ chiều 27 đến sáng 30/7 đã gây thiệt hại tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai. Theo thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, đến sáng 30/7, mưa lũ đã ảnh hưởng đến 20 xã, phường gây thiệt hại lớn về nhà ở, sản xuất và hạ tầng giao thông, với tổng giá trị ước trên 8,64 tỷ đồng.

Đấu giá tại vườn giúp sầu riêng bán đúng giá trị

Đấu giá tại vườn giúp sầu riêng bán đúng giá trị

Lần đầu tiên tại tỉnh Đắk Lắk, các phiên đấu giá sầu riêng ngay tại vườn được tổ chức, nằm trong khuôn khổ Lễ hội Sầu riêng năm 2026. Phương thức tiêu thụ hoàn toàn mới này không chỉ mang về thêm hàng tỷ đồng cho người nông dân, mà còn cắt đứt khâu trung gian, tạo dựng niềm tin bền vững giữa doanh nghiệp xuất khẩu và người trồng.

Bồi đắp thế hệ nông dân - doanh nhân trẻ năng động, sáng tạo

Bồi đắp thế hệ nông dân - doanh nhân trẻ năng động, sáng tạo

Trong hai ngày 29 - 30/7, tại phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phối hợp với Tỉnh đoàn Lào Cai tổ chức Ngày hội “Thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” năm 2026 và Vòng bán kết cuộc thi “Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn năm 2026” khu vực miền Bắc.

Lâm Đồng quy trách nhiệm người đứng đầu cấp xã nếu để gián đoạn thu gom rác thải

Lâm Đồng quy trách nhiệm người đứng đầu cấp xã nếu để gián đoạn thu gom rác thải

Lãnh đạo UBND tỉnh Lâm Đồng vừa yêu cầu các xã, phường, đặc khu khẩn trương hoàn tất việc lựa chọn, ký kết hợp đồng cung ứng dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Đồng thời quy rõ trách nhiệm của người đứng đầu địa phương nếu để xảy ra tình trạng chậm trễ, ảnh hưởng đến công tác vệ sinh môi trường trên địa bàn.

Nhiều diện tích lúa Hè Thu bị hư hại do chuột cắn phá

Nhiều diện tích lúa Hè Thu bị hư hại do chuột cắn phá

Dù nông dân tại một số khu vực thuộc xã, phường phía Đông của tỉnh Đắk Lắk đã thực hiện nhiều biện pháp phòng trừ chuột cắn phá lúa nhưng đến nay vẫn chưa đạt hiệu quả. Nhiều diện tích lúa trong vụ Hè Thu vì vậy bị hư hại, nguy cơ cao thất thu trong vụ mùa này.