Sau hoàn lưu bão số 10, số 11, Tuyên Quang như vừa đi qua một cơn bão dữ hiếm thấy. Từ vùng thấp đến vùng cao, đất đá ngổn ngang, cầu cống bị cuốn trôi, nhiều tuyến đường bị chia cắt, giao thông tê liệt. Khi nước vừa rút, tiếng máy xúc, máy ủi lại vang lên khắp nơi - khởi đầu cho “chiến dịch thông đường” thần tốc, mở lối cho hàng cứu trợ và cuộc sống người dân trở lại.

Thông đường, nối lại nhịp sống sau bão

Theo thống kê, toàn tỉnh Tuyên Quang có 247 vị trí sạt lở trên các tuyến quốc lộ và 366 vị trí ngập úng, sụt trượt trên hệ thống đường địa phương, với khối lượng đất đá cần dọn lên tới hơn 1,2 triệu m3. Nhiều cầu, cống, tràn bị đứt gãy; trên các tuyến Quốc lộ 2, 2C, 3B, 4C, 34, 279, 280…, hàng loạt đoạn nền đường, taluy âm bị xói lở nghiêm trọng.

Riêng tại phường Hà Giang 1, đoạn Km295 + 995 đến Km 296 + 200 trên Quốc lộ 2 - cửa ngõ nối trung tâm tỉnh với các huyện vùng cao bị sạt lở đặc biệt nghiêm trọng, nhiều mảng đất bị cuốn xuống lòng sông Lô, ăn sát mép đường, đe dọa trực tiếp an toàn giao thông.

Theo báo cáo của Sở Xây dựng Tuyên Quang, thiệt hại do bão số 10 và các đợt mưa lũ liên tiếp từ tháng 7 đến nay ước tính trên 920 tỷ đồng. Trong đó, các tuyến đường quốc lộ qua địa bàn tỉnh thiệt hại hơn 716 tỷ đồng, đường địa phương gần 190 tỷ đồng, riêng một số dự án đang thi công như tuyến đường tránh Sơn Dương (Quốc lộ 37) bị sạt taluy, hư hại kết cấu hạ tầng ước 12 tỷ đồng.

Ông Nguyễn Ngọc Phẩm, Giám đốc Công ty cổ phần Đường bộ 232, chia sẻ: Đơn vị đã bố trí lực lượng ứng trực 24/24 giờ, xử lý khẩn cấp các điểm sạt lở trên các tuyến Quốc lộ 2, 2C, 3B, 4C, 34, 279, 280… Đến nay, cơ bản các tuyến đã thông suốt, chỉ còn một số điểm sạt lớn phải có phương án kỹ thuật riêng để xử lý lâu dài.

Cùng với lực lượng cầu đường, Công an tỉnh và Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang cũng đã huy động tối đa nhân lực, phương tiện tham gia hỗ trợ nhân dân khắc phục hậu quả mưa lũ.

Thiếu tướng Nguyễn Đức Thuận, Giám đốc Công an tỉnh Tuyên Quang cho biết: Ngay sau khi mưa lũ gây chia cắt nhiều tuyến, chúng tôi đã huy động hàng trăm cán bộ, chiến sĩ công an các đơn vị, công an các xã, phường phối hợp với lực lượng dân quân, quân đội hỗ trợ người dân di dời tài sản, khơi thông đường sá, thu dọn đất đá, dựng lại cầu tạm để người dân sớm đi lại an toàn. Ở những điểm sạt lở lớn, lực lượng công an túc trực 24/24 giờ để hướng dẫn, phân luồng giao thông, tuyệt đối không để tai nạn đáng tiếc xảy ra.

Trong những ngày gian khó ấy, hình ảnh những chiến sĩ công an ngâm mình giữa dòng nước xiết dìu cụ già, bế em nhỏ qua vùng ngập, hay lặng lẽ xúc từng bao bùn, dọn từng phiến đá đã trở thành điểm tựa tinh thần giữa tâm lũ. Cùng với lực lượng công an, những người lính cũng có mặt ở mọi điểm sạt lở, không chỉ để “mở đường cho xe qua”, mà còn mở lối cho niềm tin người dân về một ngày mới bình yên.

Đại tá Nguyễn Hoài Nam, Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Tuyên Quang, chia sẻ thêm, lực lượng vũ trang tỉnh luôn sẵn sàng ứng trực, coi công tác khắc phục hậu quả mưa lũ là nhiệm vụ chiến đấu trong thời bình. Hàng trăm cán bộ, chiến sĩ đã được điều động về các vùng bị chia cắt nặng như phường Hà Giang 1, phường Hà Giang 2, Nà Hang, Chiêm Hóa, phường Minh Xuân, phường An Tường… để san gạt bùn đất, thu dọn nhà cửa, hỗ trợ người dân khôi phục sinh hoạt, sớm ổn định cuộc sống. Không chỉ vậy, các đơn vị quân đội còn phối hợp cùng chính quyền địa phương hỗ trợ các trường học bị ngập sâu, thiệt hại nặng nề, dọn dẹp bùn đất, rửa bàn ghế, tu sửa phòng học, giúp học sinh sớm trở lại trường, khôi phục nhịp học tập sau thiên tai.

Từ khắc phục tạm thời đến tái thiết bền vững

Không chỉ tập trung khắc phục tạm thời, UBND tỉnh Tuyên Quang đang chủ động đánh giá tổng thể toàn bộ hệ thống giao thông để phòng ngừa sạt lở trong mùa mưa bão những năm tới.

Ông Lê Thanh Sơn, Giám đốc Sở Xây dựng Tuyên Quang, cho biết: "Sau bão số 10, số 11, chúng tôi đã rà soát toàn bộ các tuyến quốc lộ, đường tỉnh và dự án do ngành quản lý. Nhiều điểm sạt lở, xói lở ta luy âm, hư hỏng cầu, cống xuất hiện ở hầu hết các địa phương, trong đó đặc biệt nghiêm trọng tại Đồng Văn, Bắc Mê, phường Hà Giang 1, phường Hà Giang 2, Lũng Cú, Quản Bạ, Nà Hang, Chiêm Hóa.... Sở đã đề xuất UBND tỉnh bố trí nguồn vốn khoảng 920 tỷ đồng để khắc phục khẩn cấp, đồng thời tích hợp kế hoạch đầu tư trung hạn để kiên cố hóa nền đường, gia cố mái taluy, hệ thống thoát nước và kè bảo vệ sông suối".

Các lực lượng chức năng cũng đã bố trí rào chắn, cắm biển cảnh báo, trực gác 24/24 giờ tại những điểm sạt lở nghiêm trọng, đặc biệt là trên Quốc lộ 2 qua phường Hà Giang 1. Sở Xây dựng phối hợp với các cơ quan chuyên môn lập bản đồ cảnh báo sạt lở, dự kiến tích hợp vào hệ thống thông tin cảnh báo thiên tai của tỉnh nhằm nâng cao khả năng ứng phó và cảnh báo sớm cho người dân.

Mạch sống hồi sinh

Những ngày đầu tháng 10, khi nắng vừa lên sau chuỗi ngày mưa xối xả, từ trung tâm thành phố đến các xã vùng cao Nà Hang, Chiêm Hóa, Đồng Văn…, tiếng máy xúc lại rộn vang. Những chuyến xe chở vật liệu nối đuôi nhau, hàng cứu trợ về với từng bản làng.

Giữa lớp bùn còn ướt, từng đoạn đường dần được vá lại, cầu tạm bắc qua suối, mái taluy được gia cố. Dù còn nhiều khó khăn, nhưng mỗi mét đường được thông là một nhịp sống hồi sinh - nối liền miền ngược với miền xuôi, nối lòng người Tuyên Quang trong ý chí không khuất phục.

Giao thông - “mạch máu” của nền kinh tế tỉnh đang từng bước được khôi phục bằng tinh thần đoàn kết, ý chí và nghị lực của con người Tuyên Quang. Trong gian khó, ý chí kiên cường ấy đã giúp các tuyến đường, cây cầu, công trình giao thông dần hồi sinh, nối liền vùng cao với miền xuôi, nối niềm tin giữa con người và cuộc sống.

Sau bão lũ, Tuyên Quang không chỉ đứng dậy để khắc phục thiệt hại, mà còn chủ động hướng đến một hạ tầng giao thông an toàn, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu - để mạch sống của vùng đất địa đầu cực Bắc của Tổ quốc luôn chảy mãnh liệt, mở lối cho phát triển và tương lai./.