Tỉnh Phú Thọ đã chủ động triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm phát huy vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong phát triển kinh tế tư nhân trong bối cảnh kinh tế chuyển dịch mạnh sang mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Kết quả từ đầu năm 2026 đến nay cho thấy đây không chỉ là xu hướng tất yếu mà đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, xã hội của địa phương.
Đạt kết quả trên nhiều lĩnh vực
Ngay từ đầu năm, ngành Khoa học và Công nghệ tỉnh đã chủ động tham mưu ban hành hệ thống cơ chế, chính sách nhằm cụ thể hóa các mục tiêu phát triển. Việc ban hành 7 quyết định và 6 kế hoạch triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng, đảm bảo sự thống nhất trong tổ chức thực hiện. Các đề án như chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, chương trình hỗ trợ đổi mới sáng tạo cho doanh nghiệp, hay kế hoạch tổ chức Techfest Phú Thọ 2026 đang được triển khai, góp phần hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy khu vực kinh tế tư nhân phát triển năng động hơn.
Một điểm nhấn đáng chú ý là việc triển khai công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ ưu tiên. Tỉnh đã xây dựng danh mục nhu cầu công nghệ giai đoạn 2026-2030, định hướng rõ cho doanh nghiệp trong đổi mới và ứng dụng công nghệ. Tỉnh mạnh dạn công bố các “bài toán lớn” đặt hàng nghiên cứu trong đó có nhiệm vụ xây dựng mô hình kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp xanh phát thải thấp gắn với tiêu chuẩn ESG và chuyển đổi số. Hướng đi này phù hợp với lợi thế nông nghiệp của tỉnh, góp phần nâng cao giá trị gia tăng và hướng tới phát triển bền vững.
Hoạt động nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ tiếp tục được triển khai hiệu quả. Toàn tỉnh hiện có 54 nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp tỉnh đang thực hiện; đã xây dựng 19 quy trình kỹ thuật, đào tạo 242 cán bộ kỹ thuật và phổ biến kiến thức cho gần 1.000 lượt người dân. Từ đó hình thành 18 mô hình sản xuất ứng dụng công nghệ tiên tiến, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và từng bước hình thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung. Nhiều mô hình mới như nho Hạ đen, táo 05, hệ thống aquaponic, nấm dược liệu, hoa dược liệu… đã mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân.
Sàn giao dịch công nghệ và thiết bị trực tuyến VPTEX tiếp tục phát huy hiệu quả với hơn 2.200 doanh nghiệp tham gia, trở thành kênh kết nối cung, cầu công nghệ quan trọng. Cùng với đó, công tác thẩm định công nghệ được thực hiện chặt chẽ, góp phần loại bỏ công nghệ lạc hậu, định hướng thu hút các dự án sử dụng công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường.
Hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo từng bước được hình thành với 54 tổ chức khoa học và công nghệ cùng nhiều viện, trường, doanh nghiệp tham gia. Việc xúc tiến thành lập Trung tâm đổi mới sáng tạo cấp tỉnh được kỳ vọng sẽ tạo “hạt nhân” kết nối nguồn lực, thúc đẩy hoạt động nghiên cứu và thương mại hóa sản phẩm khoa học công nghệ.
Trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, tỉnh chú trọng xây dựng và bảo hộ tài sản trí tuệ cho các sản phẩm chủ lực như nếp gà gáy Mỹ Lung, gà nhiều cựa Tân Sơn, hồng không hạt Gia Thanh…, góp phần nâng cao giá trị và khẳng định thương hiệu địa phương. Hoạt động tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng cũng được tăng cường, với hơn 12.000 phương tiện đo được kiểm định, góp phần bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường kinh doanh minh bạch.
Đặc biệt, chuyển đổi số đang trở thành trụ cột quan trọng trong phát triển kinh tế tư nhân. Hạ tầng số được đầu tư đồng bộ, 100% trung tâm xã, phường và khu công nghiệp được phủ sóng 5G. Các nền tảng số dùng chung vận hành ổn định, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và cung cấp dịch vụ công. Tỷ trọng kinh tế số đạt 22,7% GRDP; gần 600 doanh nghiệp công nghệ hoạt động trong các lĩnh vực điện tử, phần mềm… đang tạo nên hệ sinh thái kinh tế số năng động.
Vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức
Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh, bên cạnh những kết quả đạt được, việc phát triển khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Phú Thọ vẫn đối mặt với nhiều khó khăn. Phần lớn doanh nghiệp tư nhân có quy mô nhỏ và vừa, năng lực tài chính hạn chế, chưa mạnh dạn đầu tư cho nghiên cứu và đổi mới công nghệ. Nhận thức về vai trò của đổi mới sáng tạo ở một bộ phận doanh nghiệp còn chưa đầy đủ.
Hạ tầng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo chưa đồng bộ, thiếu các trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm hiện đại có khả năng hỗ trợ doanh nghiệp quy mô lớn. Nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ số, còn thiếu. Việc thu hút nhân tài gặp khó khăn do cạnh tranh với các địa phương phát triển hơn. Liên kết giữa doanh nghiệp với các viện nghiên cứu, trường đại học chưa chặt chẽ, dẫn đến hạn chế trong thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Ngoài ra, trình độ và kỹ năng số của một bộ phận người dân, doanh nghiệp, nhất là khu vực nông thôn, còn hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả triển khai chuyển đổi số.
Ông Nguyễn Minh Tường, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ thông tin, để khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thực sự trở thành động lực cho kinh tế tư nhân, Phú Thọ đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Tỉnh tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tỉnh tăng cường chính sách ưu đãi về tài chính, tín dụng, thuế nhằm khuyến khích đầu tư cho nghiên cứu và phát triển; đẩy nhanh tiến độ thành lập Trung tâm đổi mới sáng tạo của tỉnh, tạo không gian kết nối, ươm tạo và hỗ trợ khởi nghiệp; đẩy mạnh hợp tác với các địa phương, tổ chức trong và ngoài nước để huy động nguồn lực.
Tỉnh chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao thông qua đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số, kỹ năng đổi mới sáng tạo. Tỉnh gắn kết chặt chẽ giữa đào tạo và nhu cầu của doanh nghiệp; đẩy mạnh chuyển đổi số trong doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, thông qua các chương trình hỗ trợ tư vấn, đào tạo, cung cấp nền tảng số dùng chung. Tỉnh tăng cường liên kết “4 nhà”, thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu, đưa khoa học công nghệ vào sản xuất và đời sống; tiếp tục đầu tư hoàn thiện hạ tầng số, hạ tầng viễn thông, đảm bảo an toàn thông tin, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế số.
Với những bước đi đồng bộ, quyết liệt và định hướng rõ ràng, Phú Thọ đang từng bước khẳng định vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số như một động lực then chốt thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để tỉnh bứt phá, nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập sâu rộng trong giai đoạn tới./.
