Xã Dào San, huyện Phong Thổ là xã vùng cao biên giới có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, thời tiết khắc nghiệt lạnh giá đặc biệt vào mùa đông. Trong sinh hoạt thường ngày, đồng bào các dân tộc nơi đây thường sử dụng củi để nấu nướng và sưởi ấm.
Với các học sinh bán trú thì đều phải mang củi tới trường để đun nấu. Chính bởi những lý do trên, trong quá trình học tập, hai em Lý A Thồ và Dì A Tráng, học sinh lớp 11 trường THPT Dào San đã quan sát kỹ loại bếp mà người dân và các trường học sử dụng là bếp kiềng hoặc bếp lò để sáng tạo ra "bếp củi cải tiến" của riêng mình.
Ảnh minh họa- TTXVN Lý A Thồ cho biết, những loại bếp trên có nhiều nhược điểm như tốn kém nhiên liệu do thất thoát nhiệt, gây khói bụi làm cho tường và trần nhà bị bám nhiều bụi đen bẩn, gây hại cho sức khỏe con người… Từ đó, em và A Tráng đã nghĩ ra ý tưởng phải làm thế nào để cải tiến một bếp củi có thể giảm được hiện tượng khói bụi lại có thể giảm thất thoát nhiệt, tiết kiệm củi, vừa đun được thật nhiều nước nóng cho đồng bào và các bạn học sinh của chúng em tắm, rửa.
Vậy là Dự án “bếp củi cải tiến” của chúng em đã ra đời với sự giúp đỡ hướng dẫn của thầy giáo Vũ Ngọc Thuyết, giảng dạy bộ môn Vật lý trong trường.
Quá trình nghiên cứu, quan sát và làm thực nghiệm của ba thầy trò đã diễn ra ròng rã suốt 3 tháng (từ tháng 10 - 12/2015). Cứ sau giờ học, thầy trò lại mò mẫm từ bếp củi nhà dân đến bếp của trường để quan sát, ghi chép, tính toán rồi bắt tay làm thử, chưa đạt yêu cầu lại tiếp tục thực hiện lại.
Thầy giáo Vũ Ngọc Thuyết cho biết: Tập trung vào nghiên cứu mới thấy cũng có rất nhiều vấn đề cần phải tính toán, thầy trò còn tìm hiểu về cả vật liệu xây bếp rồi bắt đầu mới làm mô hình thử nghiệm.
Lý A Thồ giới thiệu: Mô hình bếp củi cải tiến thử nghiệm được xây bằng các vật liệu gồm cát, đá, xi măng chịu nhiệt, gạch, thép. Đây đều là những vật liệu có sẵn, giá rẻ và dễ thi công. Bếp củi cải tiến được đúc bằng bê tông có hệ thống ống khói, bể nước, khóa nước, buồng đốt, bệ đặt nồi và cửa đốt.
Khi cho củi vào cửa đốt để đun nấu, nhiệt lượng trong buồng đốt sẽ đồng thời đun nóng bể nước, có thể tiết kiệm được khoảng 35% số củi so với bếp thường của người dân...
Theo tính toán của nhóm nghiêm cứu, một gia đình người dân tộc Mông về mùa đông thường đun hết khoảng 20kg củi/ngày. Nếu sử dụng bếp củi cải tiến thì sẽ tận dụng được lượng nhiệt thải từ ống khói để đun được khoảng 80 lít nước nóng ở 56 độ C, đủ cho 5 đến 6 người tắm.
Còn đối với các trường học bán trú như trường THPT Dào San, mỗi ngày thường đun hết khoảng 150 kg củi khô. Nếu dùng bếp củi cải tiến sẽ tận dụng nhiệt thải để đun được khoảng 1.200 lít nước nóng ở nhiệt độ khoảng 34 độ C, đủ cho khoảng 60 bạn học sinh tắm rửa mỗi ngày.
Với những sáng tạo trên, nhóm nghiên cứu đã đăng ký tham gia Cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật cấp tỉnh dành cho học sinh bậc THCS và THPT năm học 2015 - 2016 tỉnh Lai Châu với suy nghĩ có một sân chơi khoa học, có sự cọ xát và lấy kinh nghiệm thực tiễn. Nhưng niềm vui cho cả thầy và trò là Dự án trên không chỉ đoạt giải Nhì cấp tỉnh mà còn đoạt giải Khuyến khích Cuộc thi khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia 2016 dành cho học sinh trung học khu vực phía Bắc.
“Đây không chỉ là sự động viên rất lớn với ba thầy trò mà còn là niềm tự hào của nhà trường để tạo tiền đề khích lệ các em học sinh có những ý tưởng sáng tạo mới xuất phát từ thực tiễn cuộc sống”, Thầy Vũ Ngọc Thuyết cho biết.
Sáng kiến "bếp củi cải tiến" đã phần nào giúp các bạn học sinh vùng cao giảm bớt khó khăn trong sinh hoạt, nhất là vào mùa đông. Lý A Thồ chia sẻ, với bếp củi cải tiến này nếu được đưa vào xây dựng và sử dụng đại trà cho các trường nội trú, bán trú và người dân ở vùng cao biên giới có điều kiện kinh tế khó khăn, thời tiết khắc nghiệt, lạnh giá thì đời sống của bà con sẽ bớt bớt vất vả. Các bạn học sinh sẽ không ngại đến trường vào mùa đông nữa.
Đợt mưa lớn trong những ngày qua (10 - 12/11) đã khiến tường chắn bê tông taluy dương trên Quốc lộ 24C, đoạn qua thôn Sông Trường, xã miền núi Thanh Bồng (Quảng Ngãi), xuất hiện nhiều vết nứt.
Sáng 14/11, tại phường Thường Lạc, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Đồng Tháp phối hợp Ban Cán sự Đoàn Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, Công ty Cổ phần HUDECO, các đơn vị tổ chức chương trình an sinh xã hội, chăm lo cộng đồng và đồng hành với thanh thiếu nhi vùng biên giới.
Giữa mây ngàn Mường Lống, vùng đất được ví như “cổng trời” của Nghệ An, một hướng phát triển kinh tế mới đang được mở ra từ chính lợi thế: phát triển cây dược liệu dưới tán rừng, kết hợp du lịch cộng đồng và bảo tồn văn hóa truyền thống của đồng bào Mông.
Ngày 14/11, các lực lượng chức năng tỉnh Đắk Lắk đã tìm thấy thi thể của người dân bị mất tích ngày 12/11 khi đang đi câu cá khu vực bờ tràn Đập Thủy điện Sông Ba.
Ngày 14/11, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam, chương trình giao lưu “Sắc màu văn hóa các dân tộc” diễn ra sôi nổi, quy tụ đông đảo nghệ nhân, đồng bào các dân tộc, góp phần tôn vinh bản sắc truyền thống, thắt chặt tình đoàn kết và lan tỏa giá trị văn hóa Việt.
Sáng 14/11, ông Phạm Tất Minh, Chủ tịch UBND xã Pha Long, tỉnh Lào Cai cho biết vừa xảy ra một vụ sạt lở đất đá trên Quốc lộ 4D, đoạn qua xã Mường Khương, khiến một giáo viên trên địa bàn bị thương và giao thông trên tuyến đường bị ảnh hưởng.
Ngày 13/11, ông Châu Minh Nghĩa, Chủ tịch UBND xã Trà Leng, thành phố Đà Nẵng cho biết xã vừa tổ chức khảo sát thực tế tình hình sạt lở, sụt lún tại khu vực phía sau Trường Phổ thông dân tộc bán trú Trung học cơ sở Trà Leng.
Qua thuyết giảng, sinh hoạt đạo tràng và các hoạt động an sinh, các cơ sở Phật giáo góp phần đưa pháp luật đến gần người dân. Việc kết hợp tuyên truyền với chăm lo đời sống, gìn giữ văn hóa mở thêm cách tiếp cận phù hợp, nhất là tại vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số.
Sáng 13/11, UBND xã Phong Thổ (tỉnh Lai Châu) phối hợp với Đồn Biên phòng Huổi Luông tổ chức Lễ khánh thành công trình sửa chữa, nâng cấp Nhà bia ghi tên các Anh hùng liệt sĩ khu vực Huổi Luông.
Sáng 13/11, tại Quảng trường phường Điện Biên Phủ, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Điện Biên tổ chức Lễ phát động Chương trình “Tình nguyện mùa Đông năm 2026 và Xuân tình nguyện năm 2027”.
Cầu treo Yên Hòa và cầu tạm liên tiếp bị lũ cuốn trôi, khiến gần 800 người dân hai bản Xốp Lợt, Nhọt Lợt, xã biên giới Mỹ Lý (Nghệ An) phải đi lại bằng thuyền qua sông Nậm Nơn.
Sáng 13/11, tại xã Gò Quao, Ban Chỉ đạo các hoạt động “Tết Quân - Dân” tỉnh An Giang tổ chức Lễ xuất quân thực hiện các hoạt động “Tết Quân - Dân” năm 2027 mừng Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây của đồng bào dân tộc Khmer.
Trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Phú Thọ từ ngày 10 - 12/11, Đoàn đại biểu HĐND tỉnh Tuv (Mông Cổ) do ông Nyamaa Enkhbold, Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Tuv làm Trưởng đoàn đã có các hoạt động hội đàm, trao đổi kinh nghiệm, tìm hiểu tình hình phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương...
Chiều 12/11, bà Y Ngọc, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Quảng Ngãi kiểm tra công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, sạt lở tại xã Ngọc Linh và xã Xốp.
Mưa lớn kéo dài những ngày qua đã gây ngập lụt tại nhiều khu vực trên địa bàn tỉnh Gia Lai, khiến khoảng 1.857 hộ dân bị ngập, cô lập; nhiều tuyến đường, công trình giao thông, kè biển và hạ tầng bị sạt lở, hư hỏng.
Chiều 12/11, Hội đồng đánh giá, phân hạng sản phẩm Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) thành phố Cần Thơ (Hội đồng) họp đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP đợt 2 năm 2026. Phó Chủ tịch UBND thành phố Trần Chí Hùng, Chủ tịch Hội đồng chủ trì cuộc họp.
Mùa Đông ở các xã vùng cao biên giới Tuyên Quang thường xuất hiện những đợt rét đậm, rét hại kéo dài kèm sương muối, băng giá, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động chăn nuôi và sinh kế của người dân.
Các thầy cô giáo Trường Mầm non Tùng Vài (Tuyên Quang) chủ động triển khai nhiều giải pháp phòng, chống rét, bảo đảm điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ.
