Sẽ điều tra, thu thập thông tin về thực trạng kinh tế - xã hội của 53 dân tộc thiểu số từ 1/7

Tổng cục Thống kê cho biết, bắt đầu từ ngày 1/7/2024, Tổng cục Thống kê phối hợp với Ủy ban Dân tộc triển khai thu thập thông tin điều tra thực trạng kinh tế - xã hội 53 dân tộc thiểu số trên phạm vi cả nước. Kết quả của cuộc điều tra là căn cứ quan trọng để xây dựng chính sách phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030.

vna_potal_yen_bai_tao_co_che_thuc_day_du_lich_phat_trien_ben_vung_7453004.jpg
Nghệ thuật Khèn của người Mông tỉnh Yên Bái được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia. Ảnh: TTXVN phát

Ông Nguyễn Trung Tiến, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê cho biết, điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024 có ý nghĩa rất quan trọng, nhằm thu thập thông tin về dân số, nhà ở, hôn nhân, y tế, giáo dục, điều kiện sống... để biên soạn các chỉ tiêu thống kê thuộc Hệ thống chỉ tiêu thống kê quốc gia và Hệ thống chỉ tiêu thống kê về công tác dân tộc phục vụ xây dựng và hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội cho các vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2026 - 2030; làm cơ sở cập nhật hệ thống thông tin, dữ liệu thống kê về dân tộc thiểu số tại Việt Nam.

Theo đó, cuộc Điều tra thực hiện thu thập thông tin tại địa bàn từ ngày 1/7 đến 15/8/2024 tại 54 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (gồm 51 tỉnh có xã thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi theo Quyết định số 861/QĐ-TTg ngày 04/6/2021 và 3 tỉnh, thành phố có các xã/phường/thị trấn có nhiều người dân tộc thiểu số sinh sống là Thành phố Hồ Chí Minh, Long An, Hà Tĩnh).

Điều tra sử dụng phương pháp thu thập thông tin trực tiếp. Các điều tra viên sẽ đến từng hộ để thu thập các thông tin về: nhân khẩu học của dân số; giáo dục; di cư; hôn nhân; sử dụng bảo hiểm y tế; việc làm; lịch sử sinh và tình hình sử dụng biện pháp tránh thai của nữ từ 10-49 tuổi và các thông tin về người chết; nhà ở và điều kiện sinh hoạt; đất ở, đất sản xuất; một số loại gia súc chủ yếu; tình hình tiếp cận dịch vụ công cộng của hộ.

Bên cạnh đó, nội dung điều tra đối với UBND xã gồm các thông tin về: đặc điểm của xã; sử dụng điện, đường, giao thông; trường học và trình độ giáo viên; nhà văn hóa; y tế và vệ sinh môi trường; chợ và cụm/khu công nghiệp; trình độ của cán bộ, công chức cấp xã; tôn giáo, tín ngưỡng; mức độ phủ sóng điện thoại và internet.

9-dac sac khong gian van hoa vung cao Dien Bien-trung kien.jpg
Trình diễn nghệ thuật múa của người Khơ Mú tại không gian văn hóa huyện Mường Ảng. Ảnh: Trung Kiên - TTXVN

Tiêu chí xác định địa bàn điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024 đã thay đổi so với trước đây. Theo đó, địa bàn điều tra được quy định là địa bàn có số lượng người dân tộc thiểu số đang sinh sống chiếm từ 15% trở lên so với tổng số dân của địa bàn, thay vì 30% như các cuộc điều tra trước.

Với sự đổi mới trên, tổng số huyện được chọn mẫu điều tra đã tăng lên từ 437 huyện năm 2019 (theo danh mục hành chính tại thời điểm Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2019) lên 472 huyện; trong đó, nhiều huyện có toàn bộ địa bàn được chọn mẫu điều tra. Tổng số địa bàn điều tra được chọn mẫu tăng từ 14.660 địa bàn điều tra năm 2019 lên 14.928 địa bàn điều tra năm 2024.

Nhằm thực hiện thành công Điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024, công tác chuẩn bị được Tổng cục Thống kê thực hiện bài bản, kịp thời. Đặc biệt, Tổng cục Thống kê tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong cuộc điều tra.

Phó Tổng cục trưởng, Nguyễn Trung Tiến cho biết, đây là cuộc điều tra về thực trạng kinh tế - xã hội của các dân tộc thiểu số nên địa bàn điều tra chủ yếu nằm ở khu vực vùng sâu, vùng xa, dân cư phân tán, rất khó khăn cho tổ chức điều tra thống kê, từ công tác tiếp cận địa bàn, lập bảng kê hộ dân tộc thiểu số đến khâu thu thập thông tin và tổ chức giám sát điều tra. Thời gian thu thập thông tin kéo dài trong 45 ngày, do đó công tác tập huấn, tuyển chọn điều tra viên được các địa phương thực hiện kỹ lưỡng.

Điều tra viên là lực lượng trực tiếp tiếp cận các hộ dân tộc thiểu số, cán bộ UBND xã để thu thập thông tin. Kết quả thu thập thông tin đầu vào của điều tra viên là yếu tố quan trọng quyết định sự chính xác của kết quả cuộc điều tra.

Do đó, các Cục Thống kê tỉnh, thành phố đã lựa chọn những người có tinh thần trách nhiệm cao, nắm bắt tốt nghiệp vụ điều tra, sử dụng thành thạo máy tính bảng, điện thoại để thực hiện phiếu điều tra điện tử (CAPI). Đặc biệt các điều tra viên được lựa chọn là những người am hiểu văn hóa của người dân tộc thiểu số và địa bàn được phân công thực hiện điều tra.

Cùng với đó, công tác tuyên truyền cũng được quan tâm, chú trọng trong tổ chức thực hiện Điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024. Để đồng bào dân tộc thiểu số hiểu rõ mục đích, ý nghĩa cuộc điều tra cũng như thực hiện tốt nghĩa vụ cung cấp chính xác, đầy đủ, kịp thời thông tin cho điều tra viên, Tổng cục Thống kê đẩy mạnh tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng tại Trung ương và địa phương.

Tổng cục Thống kê cho biết, đến thời điểm này, mọi công tác chuẩn bị cho Điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024 đã hoàn tất, sẵn sàng cho Lễ ra quân vào sáng ngày 1/7 sắp tới.

“Kết quả cuộc điều tra được xử lý kịp thời, đảm bảo độ tin cậy, chính xác là căn cứ quan trọng để Đảng và Nhà nước xây dựng và ban hành chính sách phù hợp, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2026-2030 nhanh, bền vững, để không ai bị bỏ lại phía sau”, Phó Tổng cục trưởng, Nguyễn Trung Tiến nhấn mạnh.

Tổng cục Thống kê cho biết, ngày 05 tháng 01 năm 2015, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 02/QĐ-TTg về việc phê duyệt Đề án Điều tra, thu thập thông tin về thực trạng kinh tế - xã hội của 53 dân tộc thiểu số (Điều tra 53 dân tộc thiểu số). Tổng cục Thống kê phối hợp với Ủy ban Dân tộc đã thực hiện 2 cuộc Điều tra vào năm 2015 và năm 2019.

Năm 2024, Tổng cục Thống kê tiếp tục thực hiện cuộc Điều tra lần thứ ba. Theo đó, ngày 14 tháng 7 năm 2023, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) ký Quyết định số 628/QĐ-TCTK Ban hành Phương án Điều tra 53 dân tộc thiểu số năm 2024.

TThúy Hiềnhúy Hiền

Thúy Hiền ((TTXVN))

Có thể bạn quan tâm

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 2: Nâng tầm giáo dục cho thế hệ trẻ

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 2: Nâng tầm giáo dục cho thế hệ trẻ

Hiện nay, ngày càng nhiều thanh thiếu niên Khmer ở Nam Bộ có điều kiện học tập tốt hơn, từ bậc phổ thông đến đại học. Nhờ đó, các em có thêm cơ hội tiếp thu kiến thức, rèn luyện kỹ năng, lựa chọn nghề nghiệp phù hợp để xây dựng tương lai, góp phần phát triển quê hương.

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 1: Giải pháp sinh kế hiệu quả

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 1: Giải pháp sinh kế hiệu quả

Nhờ chính sách đầu tư đồng bộ của Đảng, Nhà nước cùng ý chí vươn lên, vùng đồng bào Khmer Nam Bộ đang khởi sắc toàn diện. Từ đổi mới sinh kế, nâng cao chất lượng giáo dục đến gìn giữ bản sắc văn hóa, bà con đang từng bước xây dựng cuộc sống ấm no, bền vững.

Nâng cao chất lượng dạy nghề cho đồng bào dân tộc thiểu số

Nâng cao chất lượng dạy nghề cho đồng bào dân tộc thiểu số

Năm 2026, Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn đã tiếp tục triển khai công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn, trong đó chú trọng đối tượng là đồng bào dân tộc thiểu số và người dân sinh sống tại khu vực miền núi.

Gieo chữ giữa đại ngàn Tây Côn Lĩnh

Gieo chữ giữa đại ngàn Tây Côn Lĩnh

Giữa lưng chừng dãy Tây Côn Lĩnh, khi màn đêm buông xuống, nhà văn hóa thôn lại sáng đèn, đón những học viên đặc biệt đến lớp xóa mù chữ.

Tập trung rà soát, bảo đảm hiệu quả các Chương trình mục tiêu quốc gia

Tập trung rà soát, bảo đảm hiệu quả các Chương trình mục tiêu quốc gia

Chiều 17/11, ông Nguyễn Đình Khang, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo cùng Đoàn công tác Trung ương đã có buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Đắk Lắk về tình hình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 tại địa phương.

Nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo – Chìa khóa giảm nghèo vùng cao

Nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo – Chìa khóa giảm nghèo vùng cao

Tỷ lệ lao động qua đào tạo của tỉnh Lào Cai hiện đạt khoảng 71%, trong đó lao động qua đào tạo có bằng cấp, chứng chỉ là 27%. Để đạt mục tiêu đến năm 2030 tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề đạt 75%, tỉnh đang đẩy mạnh triển khai đồng bộ nhiều giải pháp.

Gần 40.000 lượt hộ dân Quảng Trị được hỗ trợ từ vốn chính sách

Gần 40.000 lượt hộ dân Quảng Trị được hỗ trợ từ vốn chính sách

Ngày 16/11, Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Quảng Trị cho biết, đơn vị triển khai 17 chương trình tín dụng chính sách từ đầu năm đến nay, với doanh số cho vay đạt 2.883 tỷ đồng, hỗ trợ gần 40.000 lượt hộ nghèo, hộ cận nghèo và các đối tượng chính sách khác vay vốn phát triển sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và cải thiện đời sống.

Gỡ nút thắt thể chế để kích hoạt dòng vốn

Gỡ nút thắt thể chế để kích hoạt dòng vốn

Hết tháng 10/2026, tỷ lệ giải ngân vốn ngân sách trung ương của các Chương trình mục tiêu quốc gia mới đạt 8,73%. Trước nghịch lý “tiền chờ dự án” và khối lượng vốn trung hạn khổng lồ 244.200 tỷ đồng rất cần tháo gỡ rào cản thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền cho địa phương.

Đẩy nhanh giải ngân vốn các chương trình mục tiêu quốc gia

Đẩy nhanh giải ngân vốn các chương trình mục tiêu quốc gia

Nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân vốn các chương trình mục tiêu quốc gia, bảo đảm nguồn lực được sử dụng kịp thời, hiệu quả, UBND tỉnh Tây Ninh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tập trung rà soát tiến độ, khẩn trương tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh triển khai các dự án, tiểu dự án và giải ngân vốn được giao.

Đa dạng sinh kế, giúp người dân xã miền núi thoát nghèo

Đa dạng sinh kế, giúp người dân xã miền núi thoát nghèo

Cùng với hỗ trợ con giống, hỗ trợ nhà ở đến hướng dẫn sản xuất, giám sát mô hình, xã miền núi Thanh Hóa đang từng bước đa dạng hóa sinh kế, tạo điều kiện giúp hộ nghèo, cận nghèo phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập và hạn chế nguy cơ tái nghèo. Từ những mô hình sản xuất hiệu quả đến cách làm thiết thực giúp người dân thay đổi tư duy đã và đang tạo sức lan tỏa, góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững tại xã miền núi Ngọc Lặc.