Bảo tồn văn hóa truyền thống các dân tộc với phát triển du lịch bền vững

Ngày 22/11, Hội thảo khoa học “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” diễn ra tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội). Sự kiện do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức, trong khuôn khổ Tuần “Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản Văn hóa Việt Nam” năm 2025 và “Ngày hội Văn hóa Mường lần thứ II”.

ptdl-dan-toc-22112025-04.jpg
Ông Trịnh Ngọc Chung, Cục trưởng Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: Khánh Hoà/TTXVN

Phát biểu tại hội thảo, ông Trịnh Ngọc Chung, Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết, qua hàng nghìn năm lịch sử, văn hóa các dân tộc Việt Nam được hình thành, vun đắp, phát triển, đem lại những giá trị văn hóa vật chất, văn hóa tinh thần to lớn, là nơi lưu giữ những di sản độc đáo, phong phú về tri thức, phong tục, lễ hội, trang phục, tiếng nói và nghệ thuật dân gian đã được khẳng định trong tiến trình phát triển…

Ông Trịnh Ngọc Chung nhấn mạnh, thời gian qua, công tác văn hóa nói chung và công tác bảo tồn, phát huy, gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số nói riêng đã có những bước tiến và đạt được những kết quả nhất định. Điều đó thể hiện từ những kết quả đã gặt hái được trong các hoạt động văn hóa, đặc biệt là trong triển khai các chương trình, các chiến lược phát triển văn hóa. Nhiều giá trị văn hóa truyền thống, nhiều lễ hội, nhiều phong tục tập quán đã được phục hồi, được đồng bào các dân tộc gìn giữ và phát huy. Qua đó cho thấy những chủ trương, chính sách, đường lối của Đảng đã và đang đi vào cuộc sống một cách rất có hiệu quả.

Theo ông Trịnh Ngọc Chung, văn hóa nói chung, văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số nói riêng, không chỉ là tài sản tinh thần vô giá, mà còn là nguồn lực quan trọng cho phát triển du lịch văn hóa, du lịch cộng đồng và du lịch sinh thái - những hướng đi phù hợp, bền vững và mang đậm tính nhân văn. Trong bối cảnh hội nhập và toàn cầu hóa, việc bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch là một yêu cầu vừa cấp thiết, vừa lâu dài. Đây không chỉ là câu chuyện của bảo tồn di sản, mà còn là con đường phát triển bền vững, giúp đồng bào các dân tộc thiểu số vừa giữ gìn bản sắc, góp phần tạo sinh kế cho người dân, góp phần xóa đói giảm nghèo, ổn định và nâng cao đời sống bền vững, tự hào về văn hóa của cộng đồng dân tộc mình, tự tin trong quá trình hội nhập và phát triển.

Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: Khánh Hoà/TTXVN

Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: Khánh Hoà/TTXVN

Hội thảo đã lắng nghe các ý kiến đóng góp của các nhà khoa học, nhà quản lý, doanh nghiệp và đại diện cộng đồng. Các ý kiến tập trung thảo luận, trao đổi làm rõ về mối quan hệ giữa bảo tồn văn hóa với phát triển kinh tế và du lịch bền vững; Tác động của hội nhập, toàn cầu hóa và công nghệ số đối với bảo tồn văn hóa; Vai trò chủ thể của cộng đồng trong gìn giữ và lan tỏa văn hóa truyền thống; Giải pháp và chính sách nhằm khai thác hợp lý tài nguyên văn hóa, phát triển du lịch gắn với lợi ích của cộng đồng…

Bàn về tính cân bằng giữa bảo tồn và khai thác các giá trị văn hóa cho phát triển du lịch, Phó giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Duy Thiệu - nguyên Phó giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam cho rằng, cần đặt nguyên tắc bảo tồn lên hàng đầu, không hy sinh văn hóa vì lợi ích trước mắt, đồng thời phát huy giá trị văn hóa một cách bền vững và mang lại lợi ích lâu dài cho cộng đồng địa phương.

PGS.TS Lâm Bá Nam tham luận tại Hội thảo. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

PGS.TS Lâm Bá Nam tham luận tại Hội thảo. Ảnh: Khánh Hoà - TTXVN

Phó giáo sư, Tiến sĩ Lâm Bá Nam, Chủ tịch Hội Dân tộc học và Nhân học Việt Nam phân tích tính đa dạng văn hóa vài vai trò của bản sắc tộc người trong định vị thương hiệu du lịch Việt Nam. Phó giáo sư, Tiến sĩ Bùi Quang Thanh, Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam thì đề cập việc phát triển sản phẩm du lịch văn hóa đặc trưng của đồng bào dân tộc thiểu số trong bối cảnh hội nhập và phát triển bền vững…

Một số chuyên gia, nghệ nhân đến từ nhiều dân tộc thiểu số đã cùng nhìn nhận, đánh giá về tiềm năng, lợi thế văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số trong phát triển du lịch. Bên cạnh đó, còn phân tích về những hạn chế, khó khăn. Từ đó, có những phương án trước mắt và lâu dài góp phần vào việc phát triển du lịch trong khai thác văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số, để vừa phát triển kinh tế, vừa bảo tồn được bản sắc…Ông Trịnh Ngọc Chung, Cục trưởng Cục Văn hóa các dân tộc Việt Nam cho biết, các ý kiến và tham luận sẽ góp phần hoàn thiện lý luận và thực tiễn trong công tác bảo tồn, phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch; đồng thời đề xuất những giải pháp khả thi, nhân văn và phù hợp với đặc thù từng vùng, miền. Đây cũng là dịp để các nhà khoa học, nhà quản lý, nghệ nhân và cộng đồng cùng trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, giới thiệu những mô hình hay, cách làm sáng tạo trong việc kết nối văn hóa với du lịch. Từ đó, mỗi nét đẹp văn hóa dân tộc không chỉ được gìn giữ trong không gian làng bản, mà còn được lan tỏa mạnh mẽ tới du khách trong và ngoài nước./.

Phương Hà/TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Dốc Thẩm Mã nhộn nhịp mùa du lịch Cao nguyên đá

Dốc Thẩm Mã nhộn nhịp mùa du lịch Cao nguyên đá

Mùa thu cũng là thời điểm du lịch Cao nguyên đá trở nên sôi động, Dốc Thẩm Mã (Tuyên Quang) nhộn nhịp đón du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, khám phá. Không chỉ bị cuốn hút bởi cảnh sắc núi non hùng vĩ, những thảm hoa tam giác mạch thơ mộng, du khách còn hào hứng trải nghiệm các hoạt động văn hóa truyền thống, cảm nhận sức hấp dẫn riêng có của vùng đất cực Bắc Tổ quốc.

Những cung đường níu chân du khách ở Lào Cai

Những cung đường níu chân du khách ở Lào Cai

Từ những thửa ruộng bậc thang mùa vàng, những nếp nhà sàn, đồi chè Shan tuyết, cung đường di sản văn hóa ruộng bậc thang tại tỉnh Lào Cai đang được định hình và mang đến hành trình trải nghiệm nhiều sắc thái cho du khách.

Khơi nguồn lực phát triển du lịch

Khơi nguồn lực phát triển du lịch

Hội tụ di sản lịch sử cách mạng, cảnh quan núi đá, hồ sinh thái và nền văn hóa đa dạng của các dân tộc, Tuyên Quang có điều kiện hình thành những hành trình du lịch giàu trải nghiệm.

Xà Phìn - mùa vàng bên mái rêu

Xà Phìn - mùa vàng bên mái rêu

Tháng 10, Xà Phìn (Tuyên Quang) khoác lên mình sắc vàng óng của mùa lúa chín, nổi bật giữa núi rừng Tây Côn Lĩnh. Những thửa ruộng bậc thang uốn lượn bên mái nhà sàn phủ rêu xanh tạo nên bức tranh vùng cao đẹp mê hoặc và bình yên.

Thúc đẩy liên kết, hợp tác phát triển du lịch Tây Bắc

Thúc đẩy liên kết, hợp tác phát triển du lịch Tây Bắc

Sáng 16/10, tại Quảng trường Golden Field, phường Nghĩa Lộ, tỉnh Lào Cai tổ chức khai mạc Hội chợ Du lịch Tây Bắc năm 2026 và Không gian quảng bá, kết nối sản phẩm OCOP nhằm giới thiệu những giá trị nổi bật về du lịch, văn hóa và sản vật của Lào Cai cùng các địa phương khu vực Tây Bắc, tạo không gian giao lưu, trải nghiệm và thúc đẩy liên kết, hợp tác phát triển du lịch.

Sắc hoa tam giác mạch dưới chân Cột cờ Tổ quốc

Sắc hoa tam giác mạch dưới chân Cột cờ Tổ quốc

Những ngày đầu tháng 10, vùng đất dưới chân Cột cờ quốc gia Lũng Cú (tỉnh Tuyên Quang) bước vào mùa hoa đẹp nhất trong năm, thu hút du khách tìm về thưởng ngoạn cảnh sắc, khám phá văn hóa và trải nghiệm cuộc sống của đồng bào vùng cao. Với khoảng 70ha tam giác mạch cùng không gian du lịch đang tiếp tục được chỉnh trang, làm mới, Lũng Cú hứa hẹn trở thành điểm hẹn hấp dẫn trong mùa du lịch cuối năm 2026.

Thác Bản Giốc - bản hùng ca non nước Cao Bằng

Thác Bản Giốc - bản hùng ca non nước Cao Bằng

Thác Bản Giốc (xã Đàm Thủy, tỉnh Cao Bằng) được ví như “viên ngọc” trên chiếc “vương miện” du lịch Cao Bằng. Với cảnh vật nên thơ và hùng vĩ, mỗi năm Thác Bản Giốc thu hút hàng trăm nghìn lượt du khách đến tham quan, để lắng nghe "hơi thở" của đá và nước, để cảm nhận vẻ đẹp bất tận của non nước vùng biên cương phía Bắc Tổ quốc.

Nơi thời gian dừng lại cùng kiến trúc Chăm cổ

Nơi thời gian dừng lại cùng kiến trúc Chăm cổ

Nổi bật trên ngọn đồi Trầu, phường Đô Vinh, tỉnh Khánh Hòa là những ngọn tháp gạch đỏ Po Klong Garai. Qua nhiều thế kỷ, quần thể kiến trúc này vẫn lưu giữ dấu ấn nghệ thuật Chăm, cũng là nơi cộng đồng người Chăm tiếp nối các nghi lễ tín ngưỡng, gìn giữ ký ức văn hóa.

Điện Biên đánh thức tiềm năng du lịch vùng biên Thanh Yên

Điện Biên đánh thức tiềm năng du lịch vùng biên Thanh Yên

Nằm ở khu vực biên giới của tỉnh Điện Biên, xã Thanh Yên sở hữu nhiều lợi thế để phát triển du lịch với cảnh quan thiên nhiên đa dạng, nguồn khoáng nóng, thác nước, sông suối cùng hệ thống di sản văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc.

Du lịch Lào Cai: Kỳ thú bay trên mùa vàng Khau Phạ

Du lịch Lào Cai: Kỳ thú bay trên mùa vàng Khau Phạ

Được mệnh danh là một trong "tứ đại đỉnh đèo" của Việt Nam, là “huyền thoại Cổng trời Yên Bái”, những năm gần đây, đèo Khau Phạ được biết đến nhiều hơn nhờ dịch vụ dù lượn.

Sức hút từ điểm đến Ngọc Côn mùa vàng

Sức hút từ điểm đến Ngọc Côn mùa vàng

Cứ mỗi độ tháng 9, tháng 10, thung lũng Ngọc Côn (xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng) lại khoác lên mình tấm áo vàng óng rực rỡ, bừng sáng cả một miền biên viễn. Dù chưa được đầu tư hay khai thác du lịch bài bản, vẻ đẹp hoang sơ, nguyên bản của vùng đất này đang tạo nên sức hút đặc biệt đối với du khách trong và ngoài nước.

Lào Cai biến sắc màu văn hóa thành nguồn lực du lịch

Lào Cai biến sắc màu văn hóa thành nguồn lực du lịch

Lào Cai có nguồn tài nguyên văn hóa phong phú, giàu bản sắc. Phát huy lợi thế này, tỉnh đang đổi mới cách làm, từ bảo tồn đơn thuần sang gắn bảo tồn với phát triển, đưa văn hóa trở thành nguồn lực thúc đẩy du lịch, thu hút đầu tư và tạo sinh kế cho người dân.

Mở rộng kết nối, phát triển du lịch qua biên giới

Mở rộng kết nối, phát triển du lịch qua biên giới

Với lợi thế cửa khẩu quốc tế, hệ thống di sản văn hóa phong phú và nhiều điểm đến đặc sắc, Tuyên Quang đang đẩy mạnh hợp tác du lịch với châu Văn Sơn, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc), hướng tới mở rộng thị trường khách quốc tế, kết nối các tuyến du lịch và nâng cao hiệu quả khai thác tài nguyên.