Cần sự chung tay để tiến tới chấm dứt bệnh lao

Cần sự chung tay để tiến tới chấm dứt bệnh lao
Nhân Ngày thế giới phòng chống lao 24/3, Phóng viên Thông tấn xã Việt Nam đã có cuộc phỏng vấn Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương, Chủ nhiệm Chương trình Chống lao Quốc gia Nguyễn Viết Nhung về tình hình phòng, chống lao hiện nay và những nhiệm vụ đặt ra trong thời gian tới để hoàn thành mục tiêu cơ bản Việt Nam đã đặt ra là chấm dứt bệnh lao vào năm 2030.
 * Ông có thể cho biết những thách thức lớn nhất trong công tác phòng chống lao hiện nay là gì?

- Thách thức lớn nhất trong công tác phòng, chống lao hiện nay là chúng ta chưa phát hiện được hết những trường hợp mắc lao đúng và kịp thời. Sau khi chương trình Chống lao Quốc gia triển khai điều tra tỷ lệ mắc lao toàn quốc với kỹ thuật chẩn đoán có độ nhạy và độ đặc hiệu cao Genexpert, ước tính mỗi năm có thêm 174.000 người mắc lao. Tuy nhiên, hiện nay, hàng năm, chương trình mới chỉ phát hiện được 105.000 người. Dự kiến, có khoảng 20.000 người được phát hiện trong khu vực tư nhân hoặc những cơ sở y tế đa khoa nhưng chưa được đăng ký điều trị theo Chương trình hoặc chưa được báo cáo. Như vậy, còn khoảng 50.000 người trong cộng đồng chưa được phát hiện kịp thời. Vì không phát hiện kịp thời, phát hiện còn thiếu, còn nhiều nguồn lây trong cộng đồng dẫn đến tình trạng bênh lao đã tồn tại hơn 140 năm. Vì vậy, nếu giải quyết được thách thức lớn nhất là phát hiện kịp thời tất cả các trường hợp mắc lao, điều trị khỏi, nguồn lây sẽ dần dần bớt đi, bệnh lao sẽ bị tiêu diệt đúng như mục tiêu đã đề ra là: cơ bản chấm dứt bệnh lao vào năm 2030.

* Theo ông, cần thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm nào để hoàn thành mục tiêu chấm dứt bệnh lao vào năm 2030?

- Nhiệm vụ trọng tâm đi vào 2 mục chính về mặt bệnh học. Thứ nhất là làm thế nào phát hiện được nhiều, sớm nhất tất cả các thể lao để điều trị  khỏi, làm hết nguồn lây. Thứ hai là phải hành động sớm hơn; tức là, chữa sớm cho những trường hợp lao tiềm ẩn (những trường hợp nhiễm lao nhưng chưa tiến triển thành bệnh lao), nhất là với những người có nguy cơ trở thành bệnh lao.

Chương trình Chống lao Quốc gia đã đề ra chiến lược căn cơ, chuẩn bị trình lên Thủ tướng Chính phủ phê duyệt “Chương trình Hành động quốc gia chấm dứt bệnh lao đến năm 2030”. Chương trình gồm: 1 cam kết, 2 đột phá, 3 vận động. Cụ thể, 1 cam kết là cam kết chấm dứt bệnh lao từ Chính phủ, các hệ thống chính trị cho đến các cấp chính quyền, Bộ Y tế và của nhân dân.

Hai đột phá là: đột phá về công nghệ và đột phá về tiếp cận. Đột phá về công nghệ là sự thay đổi những kỹ thuật, phương tiện chẩn đoán mới có độ nhạy cao, như: kỹ thuật xét nghiệm Genexpert thay thế hoàn toàn cho soi kính hiển vi; đồng thời có thêm những thuốc mới, phác đồ điều trị mới...

Đột phá về tiếp cận là làm sao để dịch vụ được đem đến cho mọi người. Chương trình Chống lao Quốc gia hiện đang áp dụng chiến lược 2X (X- quang để sàng lọc và Xpert để khẳng định bị lao). Chương trình có 29 xe Xquang di động (27 xe được quốc tế hỗ trợ; 2 xe của Bệnh viện phổi Trung ương) chạy khắp cả nước để chụp X-quang, sàng lọc nhanh nhất những trường hợp mắc lao với độ nhậy hơn 90%. Chương trình cũng có hơn 200 máy xét nghiệm Xpert trải dài trên khắp cả nước. Chiến lược 2X sẽ giúp phát hiện chủ động những nhóm người có nguy cơ mắc lao dù chưa có triệu chứng; chẩn đoán được nhiều nhất số người bị lao ở cộng đồng.

Ba vận động là vận động cộng đồng, tổ chức, quốc tế. Theo đó, cần vận động cộng đồng, các cấp chính quyền, đoàn thể từ Trung ương đến địa phương quan tâm đến việc phòng chống bệnh lao như COVID – 19. Nếu toàn thể hệ thống chính trị, các đoàn thể cùng vào cuộc, nhất định sẽ thành công. Ngoài ra, việc vận động quốc tế cũng rất quan trọng. Hiện, Chương trình Chống lao Quốc gia tiếp nhận 30% kinh phí để vận hành từ Chính phủ còn 70% là từ quốc tế hỗ trợ; cần tiếp tục vận động được nguồn lực quốc tế mạnh nhất có thể, từ đó vận hành một chương trình chống lao bền vững về nguồn nhân lực, cơ chế, tiếp cận và hệ thống tổ chức.

* Nhiều người hiện nay quan tâm đến việc nếu bị bệnh lao, liệu họ có được Chương trình Chống lao Quốc gia hỗ trợ gì, thưa ông?

- Tất cả người dân nếu nghi ngờ hoặc thấy có triệu chứng mắc lao hãy để bác sĩ chẩn đoán cho mình. Nếu người dân chưa có thẻ bảo hiểm y tế , sẽ được hỗ trợ mua thẻ Bảo hiểm Y tế từ Quỹ Hỗ trợ người bệnh chiến thắng bệnh lao (PASTB). Nếu người bệnh cần nằm viện, Quỹ cũng đồng chi trả với Bảo hiểm y tế trong suốt thời gian người bệnh điều trị. Hiện, Quỹ PASTB đã hỗ trợ cho gần 2.000 người trong vòng 2 năm qua (Quỹ được triển khai từ tháng 5/2018). Dự đoán trong vòng 2 năm tới sẽ có khoảng 2.500 người được hưởng lợi từ quỹ này. Thời gian tới, cần phổ biến, truyền thông thông tin đến cộng đồng một cách tiện lợi và tốt nhất để người dân trong mỗi gia đình hiểu được lao là cần điều trị, cần được phát hiện.

 * Theo ông truyền thông rất quan trọng. Vậy ông có thể nói rõ hơn vai trò của truyền thông trong phòng chống bệnh lao?

- Truyền thông ở đây có 3 ý. Thứ nhất là làm thế nào để các cấp chính quyền hiểu, để vận động được chính sách cần thiết. Điển hình như với dịch COVID–19, Luật Phòng, chống bệnh truyền nhiễm đã bộc lộ khá nhiều điểm bất cập. Tới đây, Luật sẽ được sửa đổi, trong đó sẽ có một chương chuyên về bệnh lao, đây là điểm quan trọng.

Ngoài ra, các cấp chính quyền, nhất là ở địa phương cần coi việc chống lao cũng như chống COVID-19. Vì số người tử vong do lao mỗi năm rất lớn (khoảng 13.000 người). Vấn đề truyền thông cần phải làm nhiều hơn, thường xuyên hơn chứ không chỉ mỗi dịp Ngày phòng chống lao.

Truyền thông cần giúp cộng đồng hiểu bệnh lao không đáng sợ như tưởng tượng. Bệnh lao hoàn toàn có thể chữa khỏi được, đó không phải bệnh di truyền nhưng là một bệnh lây truyền. Nếu không phát hiện kịp thời, người thân sẽ là những người bị mắc đầu tiên. Truyền thông cũng cần giúp cộng đồng biết các thông tin: cách để phát hiện bệnh sớm; có những hiểu biết, thực hành và thái độ đúng mực với bệnh và bệnh nhân lao.

Chương trình Chống lao Quốc gia đặt mục tiêu 20 triệu phụ nữ trong 20 triệu gia đình biết về bệnh lao và thực hành bảo vệ gia đình mình không bị lao. Chương trình nhấn mạnh vai trò của phụ nữ vì người phụ nữ là người chăm sóc tốt nhất, chi tiết nhất cho gia đình. Ngoài ra, Đoàn Thanh niên cũng là lực lượng xung kích. Do đó, chương trình cần 10 triệu thanh niên hành động để 100% học sinh cấp Tiểu học có hiểu biết và thực hành về bệnh lao.

Ủy ban Quốc gia về chấm dứt bệnh Lao cũng đã khuyến cáo Bộ Giáo dục và Đào tạo có những chương trình cố định với thời lượng khoảng 15-30 phút để đồng bộ truyền tải cho học sinh.

Bên cạnh đó, truyền thông cũng cần góp sức huy động xã hội. Năm nay, do tình hình dịch COVID-19 nên việc vận động nguồn lực cho quỹ PASTB rất khó. Hiện, xã hội chưa có sự quan tâm đáng kể cho phòng, chống bệnh lao. Hy vọng các tổ chức trong nước và quốc tế sẽ cùng Chương trình Chống lao Quốc gia chung tay thực hiện mục tiêu chấm dứt bệnh lao.

* Trân trọng cảm ơn ông!
PV (thực hiện)
(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Mưa lớn gây sạt lở, ngập úng cục bộ tại nhiều tuyến đường Lào Cai

Mưa lớn gây sạt lở, ngập úng cục bộ tại nhiều tuyến đường Lào Cai

Trận mưa lớn trên diện rộng từ đêm 2/8 đến sáng 3/8 tại Lào Cai đã gây ngập úng cục bộ nhiều tuyến đường và sạt lở ta luy dương tại một số nhà dân ở phường Lào Cai. Chính quyền địa phương và cơ quan chức năng đã khẩn trương hỗ trợ người dân khắc phục thiệt hại, nhanh chóng ổn định đời sống.

Chủ động khống chế 'điểm nóng' sốt xuất huyết phía Tây tỉnh Gia Lai

Chủ động khống chế 'điểm nóng' sốt xuất huyết phía Tây tỉnh Gia Lai

Dịch sốt xuất huyết ở tỉnh Gia Lai đang bước vào giai đoạn diễn biến phức tạp khi số ca mắc liên tục gia tăng, tập trung chủ yếu tại khu vực phía Tây của tỉnh. Trước nguy cơ dịch lan rộng trong cao điểm mùa mưa, ngành y tế cùng chính quyền địa phương đang tập trung mọi nguồn lực khoanh vùng, xử lý ổ dịch, bảo vệ sức khỏe người dân.

Lào Cai: Hỗ trợ người dân di dời khỏi khu vực sạt lở do mưa lớn

Lào Cai: Hỗ trợ người dân di dời khỏi khu vực sạt lở do mưa lớn

Từ đêm 31/7 đến sáng 1/8/2026, mưa lớn trên địa bàn xã Bát Xát, tỉnh Lào Cai đã gây ngập cục bộ một số tuyến đường, ruộng lúa mới cấy và làm sạt lở taluy dương một số điểm; ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất của nhân dân. Ngay sau khi thiên tai xảy ra, chính quyền địa phương đã huy động lực lượng tại chỗ phối hợp với người dân khẩn trương khắc phục hậu quả, bảo đảm an toàn cho người và tài sản.

Tạo động lực từ đầu tư công, thu hút đầu tư

Tạo động lực từ đầu tư công, thu hút đầu tư

Mặc dù tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và hoạt động sản xuất, kinh doanh còn gặp nhiều khó khăn song tỉnh Phú Thọ đang tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp tháo gỡ điểm nghẽn, đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm, cải thiện môi trường đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển. Đây được xác định là động lực quan trọng để duy trì đà tăng trưởng kinh tế trong những tháng cuối năm.

Hỗ trợ 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh cho bà con vùng núi

Hỗ trợ 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh cho bà con vùng núi

Ngày 31/7, trong khuôn khổ Lễ hội sâm Ngọc Linh và Dược liệu quốc tế Đà Nẵng 2026, UBND xã Trà Linh (thành phố Đà Nẵng) đã tổ chức nghi lễ Cúng thần Sâm và trao tặng giống sâm Ngọc Linh. Tại buổi lễ, địa phương đã trao 13.400 cây giống sâm Ngọc Linh, với giá trị hơn 1,94 tỷ đồng đến tay người dân.

Động lực cho xây dựng nông thôn mới sau hợp nhất

Động lực cho xây dựng nông thôn mới sau hợp nhất

Sau hợp nhất, Lâm Đồng trở thành địa phương có diện tích tự nhiên lớn nhất cả nước với 124 xã, phường và đặc khu. Không gian phát triển mới mở ra nhiều dư địa tăng trưởng song cũng đặt ra yêu cầu thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng, nhất là khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và những địa bàn còn nhiều khó khăn.

Lạng Sơn sẵn sàng phương án '4 tại chỗ' bảo vệ hồ đập mùa mưa lũ

Lạng Sơn sẵn sàng phương án '4 tại chỗ' bảo vệ hồ đập mùa mưa lũ

Lạng Sơn là tỉnh miền núi, số lượng hồ đập và công trình thủy lợi chiếm số lượng lớn, mưa lũ làm tăng nguy cơ sạt lở, lũ quét ảnh hưởng đến sản xuất và an toàn cho người dân ở xung quanh các hồ đập. Nhằm chủ động trước thiên tai bất thường, địa phương chủ động phương án đảm bảo an toàn trong mùa mưa bão. Các đơn vị quản lý hồ đập tuân thủ chặt chẽ quy định an toàn, đặc biệt là vào thời gian cao điểm của mùa mưa bão...

Lạng Sơn: Người dân đối mặt với hiểm nguy khi vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng

Lạng Sơn: Người dân đối mặt với hiểm nguy khi vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng

Do không có cầu, cầu tràn, nhiều năm nay, toàn bộ 20 hộ dân người Dao ở xóm Song Phụ, thôn Khuổi Luông, xã Quý Hòa (Lạng Sơn) phải đối mặt với hiểm nguy khi phải liều mình vượt qua sông Bắc Giang bằng bè mảng ghép tạm từ những cây luồng để đi chợ bán hàng hóa nông sản và mua sắm đồ dùng thiết yếu phục vụ sinh hoạt. Đặc biệt, xóm có 17 học sinh học tại trường Tiểu học và THCS Vĩnh Yên ngày ngày phải liều mình qua sông đến trường, vào mùa mưa lũ, tiềm ẩn những mối nguy hiểm khó lường.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong thủ tục hành chính ở vùng biên Đồng Nai

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong thủ tục hành chính ở vùng biên Đồng Nai

Ở xã biên giới Đăk Ơ (thành phố Đồng Nai) nơi đồng bào dân tộc thiểu số chiếm trên 40%, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đang từng bước đổi mới để phục vụ người dân tốt hơn. Từ việc thành lập các tổ hỗ trợ tận thôn đến áp dụng nguyên tắc “6 rõ” rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ quy trình, rõ thời gian, rõ kết quả, chính quyền địa phương nỗ lực công khai, minh bạch quy trình thủ tục.

Xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ bản lĩnh, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới

Xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ bản lĩnh, sáng tạo, đáp ứng yêu cầu thời kỳ mới

Ngày 30/7, Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang tổ chức Đại hội lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2031. Đại hội đã bầu và ra mắt Ban Chấp hành Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang khóa I, nhiệm kỳ 2026-2031 gồm 11 thành viên, bầu các chức danh theo quy định. Ông Tạ Bá Hương được tín nhiệm bầu giữ chức Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Tuyên Quang khóa I, nhiệm kỳ 2026 - 2031.

Mưa lớn tại Lào Cai gây thiệt hại hơn 8,6 tỷ đồng

Mưa lớn tại Lào Cai gây thiệt hại hơn 8,6 tỷ đồng

Đợt mưa lớn từ chiều 27 đến sáng 30/7 đã gây thiệt hại tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Lào Cai. Theo thông tin từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lào Cai, đến sáng 30/7, mưa lũ đã ảnh hưởng đến 20 xã, phường gây thiệt hại lớn về nhà ở, sản xuất và hạ tầng giao thông, với tổng giá trị ước trên 8,64 tỷ đồng.

Đấu giá tại vườn giúp sầu riêng bán đúng giá trị

Đấu giá tại vườn giúp sầu riêng bán đúng giá trị

Lần đầu tiên tại tỉnh Đắk Lắk, các phiên đấu giá sầu riêng ngay tại vườn được tổ chức, nằm trong khuôn khổ Lễ hội Sầu riêng năm 2026. Phương thức tiêu thụ hoàn toàn mới này không chỉ mang về thêm hàng tỷ đồng cho người nông dân, mà còn cắt đứt khâu trung gian, tạo dựng niềm tin bền vững giữa doanh nghiệp xuất khẩu và người trồng.

Bồi đắp thế hệ nông dân - doanh nhân trẻ năng động, sáng tạo

Bồi đắp thế hệ nông dân - doanh nhân trẻ năng động, sáng tạo

Trong hai ngày 29 - 30/7, tại phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phối hợp với Tỉnh đoàn Lào Cai tổ chức Ngày hội “Thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số” năm 2026 và Vòng bán kết cuộc thi “Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn năm 2026” khu vực miền Bắc.

Lâm Đồng quy trách nhiệm người đứng đầu cấp xã nếu để gián đoạn thu gom rác thải

Lâm Đồng quy trách nhiệm người đứng đầu cấp xã nếu để gián đoạn thu gom rác thải

Lãnh đạo UBND tỉnh Lâm Đồng vừa yêu cầu các xã, phường, đặc khu khẩn trương hoàn tất việc lựa chọn, ký kết hợp đồng cung ứng dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt. Đồng thời quy rõ trách nhiệm của người đứng đầu địa phương nếu để xảy ra tình trạng chậm trễ, ảnh hưởng đến công tác vệ sinh môi trường trên địa bàn.

Nhiều diện tích lúa Hè Thu bị hư hại do chuột cắn phá

Nhiều diện tích lúa Hè Thu bị hư hại do chuột cắn phá

Dù nông dân tại một số khu vực thuộc xã, phường phía Đông của tỉnh Đắk Lắk đã thực hiện nhiều biện pháp phòng trừ chuột cắn phá lúa nhưng đến nay vẫn chưa đạt hiệu quả. Nhiều diện tích lúa trong vụ Hè Thu vì vậy bị hư hại, nguy cơ cao thất thu trong vụ mùa này.

Kết nối nguồn lực trí thức với bài toán phát triển

Kết nối nguồn lực trí thức với bài toán phát triển

Tri thức chỉ thực sự trở thành nguồn lực khi được kết nối với những vấn đề cụ thể của sản xuất, đời sống và quản lý. Trong bối cảnh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ngày càng giữ vai trò quan trọng đối với tăng trưởng, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Tuyên Quang phát huy vai trò cầu nối, đưa tiếng nói của chuyên gia, nhà khoa học đến gần hơn với cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người dân.

Cựu chiến binh miền núi giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi

Cựu chiến binh miền núi giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi

Các mô hình kinh tế hiệu quả của hội viên Hội Cựu chiến binh được duy trì, nhân rộng, tạo việc làm cho nhiều lao động địa phương... Đây là đánh giá được đưa ra tại Hội nghị tổng kết phong trào thi đua "Cựu chiến binh giúp nhau giảm nghèo, làm kinh tế giỏi" lần thứ VI, giai đoạn 2021 - 2026”, do Hội Cựu chiến binh tỉnh Lạng Sơn tổ chức chiều 29/7.

Hỗ trợ thanh niên kiến tạo sản phẩm OCOP trong kỷ nguyên số

Hỗ trợ thanh niên kiến tạo sản phẩm OCOP trong kỷ nguyên số

Ngày 29/7, tại phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh phối hợp với Tỉnh Đoàn Lào Cai tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Khởi nghiệp từ bản sắc địa phương: Cơ hội phát triển sản phẩm OCOP trong kỷ nguyên số”.