Nắng nóng kéo dài tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều loại bệnh truyền nhiễm phát sinh, lây lan nhanh trong cộng đồng. Đáng chú ý, các ca mắc chủ yếu tập trung tại trường học, đặc biệt ở bậc mầm non, tiểu học nơi trẻ có sức đề kháng còn hạn chế, thường xuyên tiếp xúc gần. Trước thực tế này, ngành y tế và ngành giáo dục tỉnh Đắk Lắk đồng loạt triển khai nhiều giải pháp nhằm kiểm soát nguồn lây, bảo vệ sức khỏe học sinh.
Gia tăng ca bệnh trong môi trường học đường
Theo thống kê của Sở Y tế Đắk Lắk, trong 3 tháng đầu năm 2026, toàn tỉnh ghi nhận 12 bệnh tăng, 3 bệnh giảm và 23 bệnh ổn định so với cùng kỳ năm trước. Đáng lưu ý, số ca mắc một số bệnh truyền nhiễm phổ biến ở trẻ em có xu hướng gia tăng rõ rệt. Tính đến ngày 9/4, toàn tỉnh ghi nhận gần 700 ca sốt xuất huyết, gần 800 ca tay chân miệng, hơn 100 ca thủy đậu và hàng chục trường hợp mắc quai bị. Không chỉ gia tăng về số lượng, các ca bệnh còn xuất hiện tập trung tại trường học, làm tăng nguy cơ bùng phát thành ổ dịch.
Đầu tháng 4/2026, một ổ dịch thủy đậu đã được ghi nhận tại điểm Trường Tiểu học Lê Văn Tám (xã Ea Riêng) với 26 học sinh mắc. Tiếp đó, tại phường Buôn Ma Thuột, ngành Y tế phát hiện và xử lý hai ổ dịch quai bị tại hai trường tiểu học với khoảng 20 học sinh nghi mắc.
Tại Trường Tiểu học Chu Văn Ơn (phường Buôn Ma Thuột), cô Phạm Thị Kim Liên, Phó Hiệu trưởng nhà trường cho biết, đơn vị đã ghi nhận 11 trường hợp học sinh có biểu hiện nghi ngờ mắc quai bị. Ngày 6/4, nhà trường phát hiện 3 học sinh lớp 4B có biểu hiện sốt, sưng đau vùng mang tai. Sau khi rà soát, phát hiện thêm các trường hợp tương tự ở lớp khác, nhà trường lập tức thông báo phụ huynh đưa học sinh về cách ly, điều trị; đồng thời phối hợp với y tế địa phương xử lý tình huống.
“Nhà trường sẽ truyền thông tích cực hơn đến giáo viên chủ nhiệm để nắm bắt sát sao, ngay khi có dấu hiệu ca bệnh sẽ báo lên y tế, không để trường hợp như lần này”, cô Liên thông tin.
Theo nhận định của ngành Y tế, các ca bệnh lây nhiễm đều có yếu tố dịch tễ liên quan đến tiếp xúc gần trong môi trường học đường và gia đình. Trẻ em thường xuyên sinh hoạt tập thể, dùng chung đồ dùng, vui chơi cùng nhau nên nguy cơ lây lan qua đường hô hấp và tiếp xúc trực tiếp rất cao, nhất là với những trẻ chưa có miễn dịch.
Bên cạnh đó, công tác phòng, chống dịch trong trường học còn gặp không ít khó khăn. Thói quen vệ sinh cá nhân của một bộ phận học sinh chưa tốt; việc rửa tay, giữ gìn vệ sinh lớp học chưa được duy trì thường xuyên. Một số phụ huynh còn chủ quan, chưa cho trẻ nghỉ học kịp thời khi có dấu hiệu mắc bệnh, vô tình làm gia tăng nguy cơ lây lan.
Chủ động kiểm soát, không để dịch lan rộng
Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh, các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh đã nhanh chóng kích hoạt các biện pháp phòng, chống theo hướng dẫn của ngành Y tế.
Tại Trường Mầm non Kitty (phường Buôn Ma Thuột), ngay khi phát hiện ca tay chân miệng đầu tiên, nhà trường đã tiến hành điều tra dịch tễ, tổ chức khử khuẩn toàn bộ lớp học, đồ chơi và bề mặt tiếp xúc bằng dung dịch Cloramin B. Đồng thời, giáo viên tăng cường theo dõi sức khỏe trẻ hằng ngày để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường.
Bà Phùng Thị Ánh San, Hiệu trưởng nhà trường cho biết, dù chỉ xuất hiện một vài trường hợp ở nhóm trẻ nhỏ, nhưng đơn vị đã triển khai vệ sinh, khử khuẩn trên toàn trường nhằm ngăn chặn nguy cơ lây lan diện rộng.
Ông Trương Tiến Phát, Giám đốc Trạm Y tế phường Buôn Ma Thuột cho biết, trạm đã tham mưu chính quyền địa phương xây dựng kế hoạch phòng, chống dịch; tăng cường giám sát tại các trường học, kịp thời điều tra, xử lý khi xuất hiện ca bệnh. Đồng thời, trạm hướng dẫn gia đình theo dõi, chăm sóc trẻ tại nhà; cung cấp hóa chất và hướng dẫn nhà trường thực hiện vệ sinh, khử khuẩn đúng quy trình.
Tuy nhiên, để công tác phòng, chống dịch đạt hiệu quả, các cơ sở giáo dục cũng được yêu cầu nâng cao tính chủ động trong công tác phòng, chống dịch. Ông Hoàng Hải Phúc, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk cho rằng, mỗi trường học cần phát huy vai trò của lực lượng y tế học đường, chủ động xử lý các tình huống ban đầu khi phát hiện ca bệnh, không nên phụ thuộc hoàn toàn vào ngành Y tế.
Theo ông Phúc, với những ổ dịch nhỏ, nhà trường có thể triển khai ngay các biện pháp như cách ly tạm thời, vệ sinh, khử khuẩn môi trường. Trường hợp vượt quá khả năng, cần kịp thời báo cáo để được hỗ trợ về chuyên môn và cung ứng hóa chất, vật tư cần thiết.
Trước thực trạng trên, ngành Giáo dục tỉnh Đắk Lắk đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, yêu cầu các cơ sở giáo dục, nhất là khối mầm non, tiểu học và nhóm trẻ tư thục, thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống dịch. Trong đó, các đơn vị chú trọng vệ sinh môi trường, theo dõi sức khỏe học sinh hằng ngày, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các trường hợp nghi ngờ.
Ông Lưu Tiến Quang, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Đắk Lắk cho biết, ngành đã yêu cầu các trường học phối hợp chặt chẽ với y tế địa phương, thực hiện đầy đủ hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức cho giáo viên, học sinh và phụ huynh.
Trong bối cảnh thời tiết nắng nóng còn kéo dài, nguy cơ dịch bệnh tiếp tục hiện hữu, ngành chức năng nhận định việc kiểm soát dịch bệnh trong trường học cần sự phối hợp đồng bộ của gia đình, nhà trường, y tế. Khi phối hợp chặt chẽ, nguy cơ bùng phát dịch bệnh trong học đường mới được kiểm soát./.
