Trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên ngày càng được cụ thể hóa bằng tiến độ, chất lượng và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ. Tại Tuyên Quang, việc đánh giá cán bộ đang chuyển mạnh từ nhận xét chung sang xem xét sản phẩm cụ thể, lấy kết quả giải quyết những vấn đề khó, sự chuyển biến của địa phương, cơ quan, đơn vị và mức độ hài lòng của người dân làm thước đo.
Yêu cầu này càng có ý nghĩa khi mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đặt ra khối lượng công việc lớn, phạm vi quản lý rộng và đòi hỏi đội ngũ cán bộ phải chủ động, sâu sát, dám chịu trách nhiệm.
Đảng bộ tỉnh hiện có 128 đảng bộ trực thuộc, 1.806 tổ chức cơ sở đảng, với 139.250 đảng viên và 7.061 cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp. Quy mô tổ chức lớn, địa bàn rộng, điều kiện giữa các khu vực còn chênh lệch đặt ra yêu cầu cao hơn đối với trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên, trước hết là người đứng đầu. Nêu gương vì thế không dừng ở phẩm chất, lối sống hay lời cam kết, mà phải thể hiện bằng tinh thần chủ động, tác phong gần dân, khả năng tổ chức thực hiện và kết quả hoàn thành nhiệm vụ được giao.
Từ cam kết đến sản phẩm cụ thể
Thực hiện các quy định của Trung ương về trách nhiệm nêu gương, các cấp ủy, tổ chức đảng trong tỉnh đã gắn nội dung tu dưỡng, rèn luyện với thực hiện chức trách, nhiệm vụ. Hằng năm, 100% cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và trên 85% đảng viên ở nông thôn xây dựng kế hoạch cá nhân, cam kết tu dưỡng, rèn luyện, phấn đấu. Nội dung cam kết là một trong những căn cứ để đánh giá, phân loại cán bộ, đảng viên.
Điểm đáng chú ý là phương thức đánh giá cán bộ từng bước được đổi mới theo hướng xuyên suốt, liên tục, đa chiều, có tiêu chí và thông qua sản phẩm cụ thể. Cấp nào trực tiếp quản lý, phân công công việc thì cấp đó đánh giá, xếp loại; người đứng đầu có trách nhiệm xác định rõ mục tiêu, nhiệm vụ, tiến độ và sản phẩm đối với từng tập thể, cá nhân. Kết quả đánh giá được sử dụng làm căn cứ sàng lọc, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng và bổ nhiệm cán bộ; đồng thời xem xét thay thế những trường hợp không đáp ứng yêu cầu.
Ban Thường vụ Tỉnh ủy Tuyên Quang xác định, trách nhiệm nêu gương phải được thể hiện rõ trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ. Cán bộ lãnh đạo, quản lý cần phát huy tinh thần chủ động, ý thức tổ chức kỷ luật, dám nhận việc khó, dám chịu trách nhiệm và theo đuổi công việc đến cùng. Việc đánh giá cán bộ được thực hiện theo hướng xuyên suốt, liên tục, đa chiều, có tiêu chí, gắn với tiến độ, chất lượng và sản phẩm cụ thể; khắc phục tình trạng nhận xét chung chung, hình thức.
Cách làm “đăng ký và giao việc đột phá, đổi mới” được Tuyên Quang thực hiện trong nhiều năm đã góp phần cụ thể hóa yêu cầu đó. Trên cơ sở chức trách và tình hình thực tế, cán bộ lãnh đạo, quản lý được giao những việc mới, việc khó, những điểm nghẽn cần tập trung giải quyết. Qua công việc, năng lực tổ chức thực hiện, tinh thần đổi mới, khả năng phối hợp và trách nhiệm cá nhân được thể hiện rõ hơn. Đây cũng là môi trường để người đứng đầu khẳng định vai trò tiên phong, chủ động tìm giải pháp thay vì trông chờ, né tránh hoặc đùn đẩy trách nhiệm.
Sau khi tổ chức lại bộ máy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy phân công các Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh phụ trách, theo dõi các đảng bộ xã, phường. Trách nhiệm, quyền hạn của cán bộ phụ trách được quy định cụ thể, bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo xuyên suốt từ tỉnh đến cơ sở. Việc thường xuyên nắm địa bàn giúp cán bộ cấp tỉnh kịp thời nhận diện những vướng mắc phát sinh, cùng cơ sở tháo gỡ khó khăn, đồng thời kiểm tra kết quả thực hiện các chủ trương, nhiệm vụ.
Giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến cho người dân xã biên giới Lũng Cú (Tuyên Quang). Ảnh: Đức Thọ/TTXVN
Tại xã Lũng Cú địa bàn rộng, nhiều thôn xa trung tâm, điều kiện đi lại và khả năng tiếp cận dịch vụ công của một bộ phận người dân còn hạn chế. Ngay từ khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động, cấp ủy xã xác định trách nhiệm nêu gương của cán bộ phải bắt đầu từ việc bảo đảm công việc của người dân được giải quyết thông suốt.
Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Lũng Cú Dương Ngọc Đức chia sẻ: Mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, phải chủ động xuống thôn, nắm tình hình và giải quyết công việc từ cơ sở. Với những vấn đề vượt thẩm quyền, cán bộ phải tổng hợp, báo cáo và theo dõi đến khi có kết quả, không để người dân phải đi lại nhiều lần. Kết quả công việc và sự ghi nhận của nhân dân là căn cứ rõ nhất để đánh giá tinh thần trách nhiệm của cán bộ.
Lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo
Nêu gương trong giai đoạn hiện nay gắn chặt với tác phong gần dân, trọng dân, lắng nghe và giải quyết kịp thời những kiến nghị chính đáng của nhân dân. Từ khi chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động, đảng ủy các xã, phường đã ban hành 325 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo công tác tiếp dân, giải quyết đơn, thư; xây dựng quy chế của người đứng đầu cấp ủy trong tiếp dân, đối thoại trực tiếp và xử lý phản ánh, kiến nghị. Qua đó, trách nhiệm tiếp dân được xác định là nhiệm vụ trực tiếp của người đứng đầu, thay vì khoán cho bộ phận chuyên môn.
Tại xã Yên Phú, trách nhiệm nêu gương được cấp ủy gắn với việc thực hiện nhiệm vụ của từng cán bộ, đảng viên, nhất là những công việc liên quan trực tiếp đến người dân. Địa phương chú trọng phân công rõ người, rõ việc, rõ thời hạn; thường xuyên kiểm tra tiến độ và kịp thời tháo gỡ những khó khăn phát sinh từ cơ sở.
Theo ông Nguyễn Văn Ước, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Yên Phú, cán bộ nêu gương trước hết phải nói đi đôi với làm, chủ động nhận trách nhiệm và giải quyết công việc đến cùng. Những phản ánh, kiến nghị của người dân phải được tiếp nhận, xem xét và trả lời rõ ràng; trường hợp chưa thể giải quyết ngay cần thông tin đầy đủ về nguyên nhân, tiến độ. Kết quả thực hiện nhiệm vụ và sự hài lòng của người dân là căn cứ quan trọng để đánh giá trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên.
Vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân cũng được tăng cường. Thời gian qua, Mặt trận Tổ quốc các cấp đã chủ trì, phối hợp tổ chức 1.155 cuộc giám sát đối với các chính sách, chương trình, đề án tác động trực tiếp đến đời sống nhân dân; tổ chức 394 hội nghị phản biện xã hội. Qua phản biện, 1.332 ý kiến, kiến nghị được chuyển đến các cơ quan chủ trì soạn thảo, trong đó 890 ý kiến đã được tiếp thu, xử lý. Những con số này cho thấy việc thực hiện nhiệm vụ của cán bộ, cơ quan công quyền ngày càng được đặt trong sự giám sát thường xuyên của nhân dân.
Cán bộ xã biên giới Lũng Cú (Tuyên Quang) hướng dẫn cho người dân thực hiện thủ tục hành chính qua công nghệ số. Ảnh: Đức Thọ/TTXVN
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, Tỉnh ủy Tuyên Quang cũng thẳng thắn chỉ ra, một số cấp ủy, người đứng đầu chưa nhận thức đầy đủ về trách nhiệm nêu gương; việc đăng ký nội dung nêu gương ở một số cơ sở còn mang tính hình thức, chưa gắn chặt với chức trách của từng cá nhân. Công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện cam kết có lúc chưa thường xuyên; tâm lý nể nang, ngại va chạm vẫn tồn tại. Một bộ phận nhỏ cán bộ còn thụ động, trông chờ, sợ sai, sợ trách nhiệm; khả năng đổi mới, sáng tạo và giải quyết những vấn đề phức tạp chưa đáp ứng yêu cầu.
Thực tế đó đòi hỏi việc đánh giá cán bộ phải tiếp tục đi sâu vào hiệu quả công việc, tránh bình quân, hình thức. Mỗi nội dung cam kết cần được cụ thể hóa thành nhiệm vụ có thời hạn, sản phẩm và người chịu trách nhiệm; kết quả thực hiện phải được kiểm tra, công khai trong tập thể. Cùng với biểu dương, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, cần kịp thời nhắc nhở, chấn chỉnh hoặc thay thế cán bộ trì trệ, né tránh, để công việc chậm kéo dài.
Tỉnh cũng định hướng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số trong công tác kiểm tra, giám sát; từng bước xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, tiến tới “giám sát trên dữ liệu, kiểm tra trên dữ liệu”. Khi tiến độ, kết quả giải quyết công việc được ghi nhận bằng dữ liệu, việc đánh giá cán bộ sẽ khách quan, minh bạch hơn, đồng thời giúp phát hiện sớm những khâu trì trệ, lĩnh vực dễ phát sinh vi phạm.
Nêu gương bắt đầu từ những việc cụ thể: thực hiện đúng lời hứa, giải quyết công việc đúng hạn, dám nhận trách nhiệm khi có thiếu sót và kiên trì tháo gỡ khó khăn cho cơ sở. Khi mỗi cán bộ, đảng viên lấy kết quả công việc và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo, trách nhiệm nêu gương sẽ trở thành động lực nâng cao hiệu lực của bộ máy, củng cố niềm tin và đưa các chủ trương của Đảng vào cuộc sống./.
