Vào 9 giờ sáng ngày 3/7/2017, tại Trung tâm Lưu trữ Quốc gia khu vực 4, số 2 Yết Kiêu, phường 5, thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng sẽ khai mạc triển lãm "Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam - Những bằng chứng lịch sử và pháp lý".
Tài liệu lưu trữ được đưa ra triển lãm là di sản vô giá của dân tộc, có giá trị đặc biệt đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Hiện nay, Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV đang bảo quản hơn 2.600 mét giá tài liệu được hình thành từ thời kỳ phong kiến, Pháp thuộc và của nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, trong đó có khối tài liệu Mộc bản Triều Nguyễn, được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu thế giới vào năm 2009. Đó là khối tài liệu vừa độc đáo về chất liệu và phương pháp chế tác, vừa phong phú đa dạng về nội dung; có giá trị trên nhiều phương diện, phản ánh chân thực đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội Việt Nam qua các thời kỳ lịch sử. Nhằm tăng cường công tác phát huy giá trị khối tài liệu quý giá này, trong thời gian qua, Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV đã phối hợp với các cơ quan, địa phương trong cả nước tổ chức nhiều cuộc trưng bày, triển lãm nhằm đưa tài liệu lưu trữ đến gần hơn với công chúng. Được sự đồng ý của Bộ Thông tin Truyền thông và Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước, Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV tổ chức triển lãm tài liệu lưu trữ chuyên đề “Hoàng Sa, Trường Sa của Việt Nam - Những bằng chứng lịch sử và pháp lý”.
Đảo Hoàng Sa ở phía Đông cù lao Ré. Trong đảo có bãi cát vàng kéo dài không biết mấy ngàn dặm, tục gọi là bãi Vạn lý Trường Sa (Mộc bản sách Đại Nam nhất thống chí, quyển 6, mặt khắc 18). Nguồn ảnh: Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV
Luật Biển Việt Nam quy định rõ trong Điều 1, Chương I rằng: “Quần đảo Hoàng Sa, quần đảo Trường Sa thuộc chủ quyền Quốc gia của Việt Nam”. Điều này có bằng chứng lịch sử và cơ sở pháp lý từ lâu đời. Dù vậy nhưng đã có những tranh chấp, xung đột, xâm chiếm trái phép xảy ra trong lịch sử. Thời gian gần đây, vấn đề tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông ngày càng có nhiều diễn biến rất phức tạp, khó lường, gây sự phẫn nộ với dư luận trong nước, thu hút sự quan tâm của dư luận quốc tế. Mục đích của cuộc Triển lãm lần này là nhằm tuyên truyền sâu rộng đến du khách trong nước và quốc tế hiểu và tiếp cận góc độ pháp lý một cách cơ bản nhất về chủ quyền của Việt Nam đối với 02 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Tại triển lãm lần này, Ban tổ chức đưa ra các tư liệu tiêu biểu được chọn lựa trong hàng vạn tư liệu, thư tịch cổ của Việt Nam được viết bằng chữ Hán và chữ Nôm. Đặc biệt, lần đầu tiên 9 phiên bản Mộc bản Triều Nguyễn khắc về chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa được công bố.
Vua Gia Long cho lấy Cai cơ Võ Văn Phú làm Thủ ngự cửa biển Sa Kỳ, sai chiêu mộ dân ngoại tịch lập làm đội Hoàng Sa, năm 1803 (Mộc bản sách Đại Nam thực lục chính biên đệ nhất kỷ, quyển 22, mặt khắc 2). Nguồn ảnh: Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV
Triển lãm thông qua các nhóm tài liệu, hiện vật cơ bản sau: 1) Tư liệu trước Triều Nguyễn và dưới Triều Nguyễn. 2) Tư liệu giai đoạn Chính quyền Pháp đại diện thực thi chủ quyền ở Đông Dương. 3) Tư liệu giai đoạn quản lý của Việt Nam Cộng Hòa trước 1975. 4) Tư liệu thực thi chủ quyền của nhà nước CHXHCN Việt Nam từ sau khi Việt Nam thống nhất. 5) Tư liệu lịch sử của phương Tây về Trung Quốc và tư liệu của chính Trung Quốc chứng minh Trung Quốc không có Hoàng Sa, Trường Sa. 6) Tư liệu của phương Tây về Việt Nam và tư liệu của Việt Nam chứng minh chủ quyền của mình đối với Hoàng Sa, Trường Sa. 7) Tư liệu về lịch sử bảo vệ biển đảo và trận hải chiến Hoàng Sa tháng 1 năm 1974 và tư liệu hiện vật về sự thật lịch sử của trận Gạc Ma năm 1988. 8) Những công trình nhiên cứu của các học giả Việt Nam và quốc tế qua các thời kỳ; những hình ảnh Hoàng Sa, Trường Sa trong trái tim Việt Nam và thế giới hôm nay. Vua Gia Long sai thủy quân và đội Hoàng Sa đi thuyền ra đảo Hoàng Sa để thăm dò, đo đạc thủy trình, năm 1816 (Mộc bản sách Đại Nam thực lục chính biên đệ nhất kỷ, quyển 52, mặt khắc 15). Nguồn ảnh: Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV Nội dung triển lãm bao gồm 4 phần: Phần thứ nhất: Giới thiệu các văn bản chứng minh chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đây là các văn bản liên quan đến quá trình khai phá, xác lập và thực thi chủ quyền của Việt Nam đối với 2 quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa. Các văn bản có niên đại từ thế kỷ thứ XVI cho đến đầu thế kỷ XX được trích ra từ những bộ chính sử của triều đình nhà Lê Trịnh ở đàng ngoài, triều đình nhà Nguyễn ở đàng trong, triều đình Tây Sơn … Bên cạnh đó, còn có các công trình nghiên cứu của các học giả nho giáo đương thời như Lê Quý Đôn, Đỗ Bá Tự, Phan Huy Chú, Nguyễn Thông… Phần thứ hai: Giới thiệu các bản đồ Việt Nam thời quân chủ và bản đồ xuất bản tại phương Tây từ thế kỷ XVI đến thế kỷ XIX chứng minh chủ quyền của Việt Nam tại 2 quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa. Phần thứ ba: Giới thiệu bản đồ của Trung Quốc qua từng thời kỳ do các nước phương Tây và Trung Quốc xuất bản. Những bản đồ này có niên đại từ thế kỷ thứ XVI đến thế kỷ thứ XX. Trên các bản đồ này, có những lúc Trung Quốc rất rộng lớn bao gồm cả Mông Cổ, Tây Tạng… Nhưng có một đặc điểm chung là lãnh thổ cực Nam của Trung Quốc chỉ đến đảo Hải Nam là kết thúc. Phần thứ tư: Giới thiệu các tư liệu, hiện vật liên quan đến quá trình xác lập, thực thi chủ quyền đối với 2 quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa thời Pháp thuộc và Việt Nam Cộng hòa. Vua Minh Mạng cho dựng đền thờ thần ở đảo Hoàng Sa tỉnh Quảng Ngãi, năm 1835 (Mộc bản sách Đại Nam thực lục chính biên đệ nhị kỷ, quyển 154, mặt khắc 4). Nguồn ảnh: Trung tâm Lưu trữ quốc gia IV Ngoài ra, thông qua nội dung cuộc triển lãm, công chúng sẽ hiểu hơn về tinh thần bất khuất của cha ông ta, qua đó hiểu về trách nhiệm, nghĩa vụ của mỗi người dân Việt Nam đối với biển đảo, nêu cao lòng yêu nước, xây dựng lòng tin, tình cảm tự tôn dân tộc, tinh thần đoàn kết, trung thành với Đảng, với Nhà nước. Đồng thời, khẳng định quyết tâm sắt đá của Đảng, Nhà nước, Nhân dân và Quân đội ta trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc Việt Nam, bảo vệ không gian sinh tồn đời đời của tổ tiên để lại.
Tối 30/10, tại Nhà hát Triển lãm và Văn hóa nghệ thuật tỉnh Lâm Đồng (phường Phan Thiết), Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 (đợt 1) đã chính thức khép lại với nhiều cung bậc cảm xúc, để lại dư âm tốt đẹp trong lòng các nghệ sĩ, nhạc công và khán giả yêu mến nền âm nhạc truyền thống Việt Nam.
Trong khuôn khổ Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ Núi lửa Chư Đang Ya năm 2026, chiều 30/10, tại xã Biển Hồ, tỉnh Gia Lai diễn ra sự kiện trình diễn âm nhạc, nhạc cụ dân tộc phục vụ người dân và du khách.
Ngày 30/10, tỉnh Thái Nguyên tổ chức khai mạc triển lãm với chủ đề: “Thái Nguyên 195 năm - Thành tựu, hội nhập và phát triển”. Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Thái Nguyên (4/11/1831- 4/11/2026) và khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.
Hòa trong sắc vàng rực rỡ của hoa dã quỳ, chuỗi sự kiện văn hóa nghệ thuật hưởng ứng Festival Cồng chiêng và Tuần lễ Núi lửa Chư Đang Ya 2026 đã tưng bừng mở màn tại làng Ia Gri, tỉnh Gia Lai.
Sáng 30/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn khai mạc trưng bày chuyên đề “Lạng Sơn - 195 năm hành trình lịch sử và đổi mới” nhân dịp kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Lạng Sơn (4/11/1831 - 4/11/2026), tại Bảo tàng tỉnh.
Từ 27-29/10/2026, tại xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn đã diễn ra Lễ hội đền công đồng Bắc Lệ với nghi lễ, hoạt động đặc sắc, độc đáo thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách về dự, tìm hiểu những giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc gắn với tục thờ Mẫu của người Việt.
Lễ hội Ok Om Bok - đua ghe Ngo từ lâu đã trở thành một trong những sự kiện văn hóa, thể thao lớn nhất và mang đậm bản sắc truyền thống của đồng bào Khmer Nam Bộ.
Sáng 22/10, Lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường năm 2026 với chủ đề “Đền Đôi Cô Cam Đường - Kết nối cội nguồn, dựng xây quê hương” do phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai tổ chức đã chính thức được khai hội thu hút đông đảo du khách thập phương đến chiêm bái. Lễ hội là sự kiện văn hóa có ý nghĩa quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân địa phương, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, phát huy giá trị di tích, tăng cường sự gắn kết cộng đồng và quảng bá hình ảnh phường Cam Đường đến với du khách trong và ngoài tỉnh.
Gắn với lao động sản xuất, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng, nghệ thuật múa dân gian của người Cống ở Điện Biên vừa lưu giữ những giá trị văn hóa đặc trưng, vừa phản ánh đời sống của một dân tộc rất ít người. Việc nghệ thuật múa của người Cống được đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể mở thêm cơ hội bảo tồn, trao truyền các điệu múa truyền thống, nhất là cho thế hệ trẻ.
Hằng năm, vào ngày Mão tháng Chín âm lịch, chính quyền và nhân dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai tổ chức Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông nhằm tổng kết một năm lao động, sản xuất, bày tỏ lòng tri ân với Mẫu Thượng Ngàn, các đấng thần linh và tổ tiên đã phù hộ cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Năm 2026, ngày Đinh Mão (11/9 âm lịch), tức ngày 20/10 dương lịch là ngày chính lễ với nhiều nghi thức truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa của người Tày Khao.
Trong khuôn khổ Ngày hội Văn hóa dân tộc Lự năm 2026 với chủ đề “Sắc màu văn hóa dân tộc Lự”, UBND xã Khun Há (Lai Châu) tổ chức tái hiện lễ hội Sú Khon Khoài, với điểm nhấn là nghi thức cúng hồn trâu.
Tối 16/10, tại tỉnh Lào Cai, Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 với chủ đề “Tinh hoa Xòe Thái - Sắc màu Tây Bắc” được khai mạc, với điểm nhấn là màn biểu diễn đại Xòe có sự góp mặt của 2.026 người.
Từ những sản phẩm dệt lanh qua đôi bàn tay phụ nữ dân tộc Mông, xã Lùng Tám (tỉnh Tuyên Quang) đang tìm hướng kết nối nghề truyền thống với hoạt động trải nghiệm, giới thiệu văn hóa và tiêu thụ sản phẩm.
Lấy người dân làm trung tâm, phát huy vai trò chủ thể trong sáng tạo và thụ hưởng các giá trị văn hóa, đồng thời gắn hoạt động văn hóa với nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong nhân dân.
Lễ hội Katê 2026 khép lại nhưng với tình yêu văn hóa cùng những cách làm sáng tạo của người trẻ Khánh Hòa, di sản Chăm đang tiếp tục được đưa đến gần hơn với cộng đồng.
Nằm ở thôn Phú Hạnh, xã Tuy An Đông, tỉnh Đắk Lắk, đồi Cổ Thạch thu hút du khách bởi cảnh quan núi biển giao hòa, con đường đá được người dân truyền lại là có từ hàng trăm năm trước cùng rừng duối lâu năm.
Giữa núi rừng Ba Vì, tỉnh Quảng Ngãi, một quán cà phê mang tên “Ta lêu” đang mở ra không gian giao lưu văn hóa độc đáo, nơi những làn điệu dân ca H’rê đến gần hơn với giới trẻ và du khách.
Tọa lạc tại phường Mỹ Phong, tỉnh Đồng Tháp, Di tích lịch sử - văn hóa quốc gia chùa Vĩnh Tràng là địa điểm thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước.
