Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia

Tối ngày 23/12, tại huyện Mù Cang Chải (Yên Bái), tỉnh Yên Bái đã tổ chức Lễ công bố Quyết định và trao chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Nghệ thuật Khèn Mông; nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của người Mông các huyện Mù Cang Chải, Trạm Tấu, Văn Chấn và Festival trình diễn khèn Mông.

Tham dự buổi lễ có các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng: Y Thanh Hà Niê Kđăm, Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội; Hầu A Lềnh, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc; Đỗ Đức Duy, Bí thư Tỉnh ủy Yên Bái và các đồng chí lãnh đạo các bộ, ban, ngành trung ương và địa phương cùng đông đảo bà con đồng bào các dân tộc trong tỉnh. 

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 1Đồng chí Trần Huy Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái phát biểu khai mạc buổi lễ. Ảnh: Hoàng Tâm

Phát biểu khai mạc buổi lễ, đồng chí Trần Huy Tuấn, Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái cho biết: Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào dân tộc Mông là những di sản mang đậm sắc thái văn hoá; thể hiện sự sáng tạo, trình độ nghệ thuật cũng như bản lĩnh, cốt cách, văn hoá ứng xử của người Mông trong mối quan hệ giữa con người với con người, con người với thiên nhiên.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 2Đại diện lãnh đạo huyện Mù Cang Chải và các nghệ nhân nhận Bằng công nhận Nghệ thuật Khèn và nghệ thuật in sáp ong trên vải của đồng bào dân tộc Mông là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Ảnh: Hoàng Tâm

Sự kiện này là dịp để tôn vinh giá trị văn hoá của di sản, cũng như tri ân những nỗ lực thầm lặng, bền bỉ của cộng đồng,  của các nghệ nhân trong việc bảo tồn, phát huy giá trị của các di sản; đồng thời thúc đẩy trách nhiệm trao truyền di sản giữa các thế hệ và  thực hành di sản trong cộng đồng, để di sản tiếp tục được lan  toả hôm nay và mai sau, biến di sản thành tài sản phục vụ quá trình phát triển kinh tế, văn hoá - xã hội, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho bà con đồng bào các dân tộc.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 3Chương trình văn nghệ tôn vinh 2 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của đồng bào dân tộc Mông. Ảnh: Hoàng Tâm

Mỗi điệu khèn, mỗi nét hoa văn được đồng bào dân tộc Mông tạo ra trên vải thể hiện những triết lý sống cao đẹp, sự sáng tạo và trình độ nghệ thuật cao. Nếu như Khèn là phương tiện kết nối cộng đồng, phản ánh sâu sắc những sắc thái tình cảm, tâm tư cuộc sống, sự thăng hoa với tinh thần lạc quan yêu đời làm tôn lên vẻ khỏe mạnh, dẻo dai của các chàng trai Mông thì Nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải thể hiện sự tinh tế, khéo léo của người phụ nữ Mông, mang giá trị tinh thần gắn với nhân sinh quan, vũ trụ quan của tộc người.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 4
Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 5Tiết mục văn nghệ đặc sắc tại lễ hội. Ảnh: Hoàng Tâm

Khèn (tiếng Mông gọi là "Kềnh" hay "Khềnh") là nhạc cụ độc đáo, gắn liền với hình ảnh những chàng trai dân tộc Mông rắn rỏi, tài hoa hiên ngang giữa đại ngàn gió núi. Cây khèn vừa là nhạc cụ, vừa là đạo cụ, đồng thời là nhạc khí linh thiêng kết nối giữa trần gian và thế giới tâm linh, cũng là phương tiện kết nối cộng đồng, phản ánh sâu sắc những sắc thái tình cảm, tâm tư cuộc sống, sự thăng hoa với tinh thần lạc quan yêu đời làm tôn lên vẻ khỏe mạnh, dẻo dai của các chàng trai Mông.

Khèn có mặt ở mọi nơi trong đời sống của cộng đồng từ các nghi thức trong tang ma, cưới xin, lễ hội dân gian đến các hoạt động vui chơi giải trí truyền thống của người Mông. Thông qua đó, khèn nhắc nhở con cháu về cội nguồn dân tộc, tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó vươn lên làm chủ cuộc sống và giữ gìn bản sắc văn hóa của cộng đồng dân tộc Mông tỉnh Yên Bái.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 6Những cô gái trong trang phục rực rỡ sắc màu của dân tộc Mông tham gia biểu diễn nghệ thuật. Ảnh: Hoàng Tâm

Nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của người Mông được xếp vào loại hình tri thức dân gian. Các họa tiết trên trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Mông được vẽ từ sáp ong. 

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 7Màn đồng diễn của hơn 1.000 đồng bào dân tộc Mông từ điệu khèn réo rắt. Ảnh: Hoàng Tâm

Hoa văn được tạo ra từ nghệ thuật vẽ bằng sáp ong trên vải của người Mông là sản phẩm của lao động thủ công, đồng thời mang giá trị tinh thần đầy tính biểu tượng, gắn với nhân sinh quan, vũ trụ quan của tộc người. Các mẫu hoa văn trang trí phản ánh nhiều mặt của đời sống văn hóa cổ truyền. Từ những mẫu hình cụ thể được tạo ra trên vải lanh đã giúp chúng ta hiểu sâu hơn về nghệ thuật trang trí, nghệ thuật tạo hình chung của cộng đồng người Mông. Về cơ bản nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của người Mông được thể hiện trên trang phục nữ, trang phục trẻ em nữ (áo và váy), địu, gối, chăn; hiện nay có thêm các sản phẩm phục vụ nhu cầu của khách du lịch như túi các loại, balo, khăn trải bàn, rèm cửa, tranh.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 8Di sản sẽ thành tài sản để thúc đẩy kinh tế - xã hội của địa phương, giúp bà con xóa đói giảm nghèo bền vững. Ảnh: Hoàng Tâm

Điểm nhấn của buổi lễ là Chương trình nghệ thuật với chủ đề “Thanh âm giữa ngàn mây” gồm ba chương (chương 1 “Khát vọng lời khèn”, chương 2 “Âm vang trong mây ngàn” và chương 3 “Tiếng khèn gọi mùa Xuân”) và màn đồng diễn nghệ thuật khèn có sự tham gia của hơn 1.000 nghệ nhân và bà con đồng bào Mông.

Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 9
Nghệ thuật khèn và nghệ thuật dùng sáp ong tạo hoa văn trên vải của đồng bào Mông được công nhận là Di sản văn hóa Phi vật thể quốc gia ảnh 10Màn diễu diễn trên đường phố thu hút đông đảo bà con. Ảnh: Hoàng Tâm

Bên cạnh đó, huyện Mù Cang Chải còn tổ chức các sự kiện biểu diễn đường phố; tái hiện không gian văn hóa dân tộc Mông, giao lưu, trình diễn Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của người Mông; Hội thi múa khèn, trải nghiệm giã bánh giày; hoạt động bay dù lượn tại đèo Khau Phạ… và lễ hội hoa Tớ Dày năm 2023.

Hoàng Tâm

Hoàng Tâm ((DTMN))

Có thể bạn quan tâm

Bảo tồn, phát huy tinh hoa âm nhạc truyền thống Việt Nam

Bảo tồn, phát huy tinh hoa âm nhạc truyền thống Việt Nam

Tối 30/10, tại Nhà hát Triển lãm và Văn hóa nghệ thuật tỉnh Lâm Đồng (phường Phan Thiết), Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc 2026 (đợt 1) đã chính thức khép lại với nhiều cung bậc cảm xúc, để lại dư âm tốt đẹp trong lòng các nghệ sĩ, nhạc công và khán giả yêu mến nền âm nhạc truyền thống Việt Nam.

Hơn 700 tư liệu, hiện vật tái hiện 195 năm lịch sử Thái Nguyên

Hơn 700 tư liệu, hiện vật tái hiện 195 năm lịch sử Thái Nguyên

Ngày 30/10, tỉnh Thái Nguyên tổ chức khai mạc triển lãm với chủ đề: “Thái Nguyên 195 năm - Thành tựu, hội nhập và phát triển”. Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 195 năm Ngày thành lập tỉnh Thái Nguyên (4/11/1831- 4/11/2026) và khai mạc Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026.

Lễ hội đền Công đồng Bắc Lệ năm 2026

Lễ hội đền Công đồng Bắc Lệ năm 2026

Từ 27-29/10/2026, tại xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn đã diễn ra Lễ hội đền công đồng Bắc Lệ với  nghi lễ, hoạt động đặc sắc, độc đáo thu hút đông đảo nhân dân địa phương và du khách về dự, tìm hiểu những giá trị văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc gắn với tục thờ Mẫu của người Việt.

Khám phá lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường tại Lào Cai

Khám phá lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường tại Lào Cai

Sáng 22/10, Lễ hội đền Đôi Cô Cam Đường năm 2026 với chủ đề “Đền Đôi Cô Cam Đường - Kết nối cội nguồn, dựng xây quê hương” do phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai tổ chức đã chính thức được khai hội thu hút đông đảo du khách thập phương đến chiêm bái. Lễ hội là sự kiện văn hóa có ý nghĩa quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân địa phương, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa, phát huy giá trị di tích, tăng cường sự gắn kết cộng đồng và quảng bá hình ảnh phường Cam Đường đến với du khách trong và ngoài tỉnh.

Gìn giữ nghệ thuật múa dân gian của người Cống

Gìn giữ nghệ thuật múa dân gian của người Cống

Gắn với lao động sản xuất, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng, nghệ thuật múa dân gian của người Cống ở Điện Biên vừa lưu giữ những giá trị văn hóa đặc trưng, vừa phản ánh đời sống của một dân tộc rất ít người. Việc nghệ thuật múa của người Cống được đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể mở thêm cơ hội bảo tồn, trao truyền các điệu múa truyền thống, nhất là cho thế hệ trẻ.

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Lễ Cơm mới đền Đông Cuông

Gìn giữ nét đẹp văn hóa Lễ Cơm mới đền Đông Cuông

Hằng năm, vào ngày Mão tháng Chín âm lịch, chính quyền và nhân dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai tổ chức Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông nhằm tổng kết một năm lao động, sản xuất, bày tỏ lòng tri ân với Mẫu Thượng Ngàn, các đấng thần linh và tổ tiên đã phù hộ cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Năm 2026, ngày Đinh Mão (11/9 âm lịch), tức ngày 20/10 dương lịch là ngày chính lễ với nhiều nghi thức truyền thống mang đậm bản sắc văn hóa của người Tày Khao.

Độc đáo lễ cúng hồn trâu của người Lự

Độc đáo lễ cúng hồn trâu của người Lự

Trong khuôn khổ Ngày hội Văn hóa dân tộc Lự năm 2026 với chủ đề “Sắc màu văn hóa dân tộc Lự”, UBND xã Khun Há (Lai Châu) tổ chức tái hiện lễ hội Sú Khon Khoài, với điểm nhấn là nghi thức cúng hồn trâu.

Khai mạc Lễ hội Mường Lò năm 2026

Khai mạc Lễ hội Mường Lò năm 2026

Tối 16/10, tại tỉnh Lào Cai, Lễ hội Văn hóa, Du lịch Mường Lò năm 2026 với chủ đề “Tinh hoa Xòe Thái - Sắc màu Tây Bắc” được khai mạc, với điểm nhấn là màn biểu diễn đại Xòe có sự góp mặt của 2.026 người.

Để bản sắc trở thành sức hút của điểm đến

Để bản sắc trở thành sức hút của điểm đến

Từ những sản phẩm dệt lanh qua đôi bàn tay phụ nữ dân tộc Mông, xã Lùng Tám (tỉnh Tuyên Quang) đang tìm hướng kết nối nghề truyền thống với hoạt động trải nghiệm, giới thiệu văn hóa và tiêu thụ sản phẩm.

Đồi Cổ Thạch: Dấu tích xưa giữa miền biển bình yên

Đồi Cổ Thạch: Dấu tích xưa giữa miền biển bình yên

Nằm ở thôn Phú Hạnh, xã Tuy An Đông, tỉnh Đắk Lắk, đồi Cổ Thạch thu hút du khách bởi cảnh quan núi biển giao hòa, con đường đá được người dân truyền lại là có từ hàng trăm năm trước cùng rừng duối lâu năm.

Về 'Ta lêu' nghe tâm tình người H’rê

Về 'Ta lêu' nghe tâm tình người H’rê

Giữa núi rừng Ba Vì, tỉnh Quảng Ngãi, một quán cà phê mang tên “Ta lêu” đang mở ra không gian giao lưu văn hóa độc đáo, nơi những làn điệu dân ca H’rê đến gần hơn với giới trẻ và du khách.