Mô hình nuôi chồn hương sinh sản đang là mô hình mới, mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông dân Hà Tĩnh. Vốn là động vật hoang dã nên chồn hương có sức đề kháng cao, ít bị bệnh, quá trình nuôi không tốn nhiều công chăm sóc nhưng lại có hiệu quả kinh tế cao nên mô hình này đang được người dân Hà Tĩnh nhân rộng.
Chồn hương là loài động vật hoang dã quý hiếm, được thuần hóa để nuôi lấy thịt và xạ hương. Thời gian qua, ngành chức năng cũng đã cấp phép cho người dân nuôi loài động vật có nguồn gốc tự nhiên này nhằm cung cấp cho nhu cầu thị trường một cách hợp pháp. Thịt chồn hương có giá trị dinh dưỡng cao, được chế biến thành nhiều món ăn đặc sản thơm ngon, bổ dưỡng. Xạ hương chồn hương cũng là một vị thuốc quý trong y học cổ truyền.
Những năm gần đây, mô hình nuôi chồn hương đang phát triển mạnh mẽ tại Hà Tĩnh. Điển hình là trang trại nuôi chồn hương Đức Thắng của anh Nguyễn Văn Đức (thôn Anh Hùng, xã Thượng Lộc, huyện Can Lộc). Với 2 khu chuồng diện tích hơn 500 m2, anh Đức đang nuôi khoảng 700 con chồn hương, chủ yếu nuôi sinh sản để bán con giống.
Anh Đức chia sẻ: “Năm 2019, tôi đầu tư xây dựng trang trại nuôi chồn hương. Ban đầu, tôi gặp nhiều khó khăn do chưa có kinh nghiệm. Tuy nhiên, sau khi được tập huấn kỹ thuật và học hỏi từ các mô hình nuôi chồn hương thành công, tôi đã dần làm chủ được kỹ thuật nuôi và đàn chồn hương phát triển tốt”.
Chồn hương có sức đề kháng cao, thức ăn dễ kiếm, khu vực chuồng nuôi không cần diện tích rộng, mỗi lồng nuôi bằng thép được thiết kế với diện tích khoảng 1 m2 có thể được 1 con. Chuồng nuôi chồn được lắp đặt hệ thống giữ ấm vào mùa đông, phun sương chống nóng vào mùa hè, đảm bảo nhiệt độ khu vực chuồng nuôi luôn ổn định.
Theo anh Đức, nuôi chồn hương không tốn nhiều chi phí. Thức ăn chủ yếu của chồn hương là chuối chín, cá sông, tôm, cua đồng. Mỗi ngày, chi phí thức ăn cho 1 con chỉ tốn khoảng 2.000 - 3.000 đồng. Trung bình mỗi năm, 1 con chồn mẹ có thể sinh sản 2-3 lứa, mỗi lứa từ 2-5 con. Chồn hương giống có giá bán rất cao, từ 6-10 triệu đồng/cặp. Chồn hương thương phẩm cũng có giá dao động từ 1,5-1,9 triệu đồng/kg. Nhờ vậy, mô hình nuôi chồn hương mang lại lợi nhuận rất cao cho người nuôi. Năm 2022 và 2023 mỗi năm, trang trại chồn hương Đức Thắng bán ra thị trường hơn 600 cặp chồn baby, thu lãi trên một tỷ đồng.
Trang trại chồn hương Đức Thắng cũng là địa chỉ tin cậy cung cấp giống chồn hương cho nhiều hộ nuôi trong tỉnh Hà Tĩnh. Nhiều nông dân đã đến mô hình của anh Nguyễn Văn Đức để học hỏi kinh nghiệm và xây dựng mô hình thành công.
Anh Hoàng Văn Vũ (ở tổ dân phố 1, thị trấn Cẩm Xuyên, huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) là một trong những người tiên phong trong việc nuôi chồn hương sinh sản tại huyện Cẩm Xuyên sau khi học hỏi kinh nghiệm từ trang trại chồn hương Đức Thắng và bước đầu đã cho hiệu quả.
Anh Vũ chia sẻ, sau thời gian lao động ở Thái Lan tích lũy được một số vốn, tháng 8/2023, anh Vũ đầu tư hơn 700 triệu đồng xây dựng hệ thống chuồng trại khoảng 120 m2 và thả nuôi 40 con chồn hương giống. Ngoài ra, anh Vũ còn liên kết với anh Hoàng Quốc Thành ở xã Thạch Hải (huyện Thạch Hà) để xây dựng thêm cơ sở thứ 2 với 40 con chồn hương giống.
Chi phí bỏ ra ban đầu lớn nhưng bù lại, quá trình nuôi không tốn kém nhiều, trong khi hiệu quả kinh tế lại cao và quá trình nuôi không gây ô nhiễm môi trường. Theo dự tính, với 40 con chồn hương sinh sản, tính ra mỗi năm gia đình anh Vũ sẽ thu lợi nhuận ít nhất 600 triệu đồng.
Anh Vũ cho biết, nhu cầu thị trường tiêu thụ chồn hương hiện nay rất lớn, thương lái từ nhiều nơi đã liên hệ đặt mua con giống, chồn thịt trước, nhưng nguồn cung chưa đáp ứng đủ. Dự kiến thời gian tới, anh Hoàng Văn Vũ sẽ xây dựng thêm khoảng 100 chuồng nuôi để tăng quy mô đàn lên 120 con/lứa nhằm đáp ứng nhu cầu của thị trường.
Hiện nay, nhận thấy mô hình nuôi chồn hương là hướng phát triển kinh tế mới đầy tiềm năng, nông dân tại các huyện như Can Lộc, Cẩm Xuyên, Lộc Hà, Thạch Hà, thành phố Hà Tĩnh… đã phát triển kinh tế theo mô hình nuôi chồn hương. Với sự đầu tư bài bản và áp dụng khoa học kỹ thuật vào chăn nuôi, mô hình nuôi chồn hương sẽ mở ra hướng đi mới, góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển.
Theo quy định tại Nghị định số 06/2019/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thì Chồn hương thuộc danh mục IIB - Danh mục các loài động vật rừng chưa bị đe dọa tuyệt chủng nhưng có nguy cơ bị đe dọa nếu không được quản lý chặt chẽ. Chính vì vậy khi nuôi chồn hương, cần đăng ký giấy phép chăn nuôi với chính quyền địa phương.
Ngành chuyên môn Hà Tĩnh cũng khuyến cáo, để nuôi chồn hương mang lại hiệu quả kinh tế cao, người nuôi cần nắm rõ các đặc tính của chồn hương để áp dụng các kỹ thuật phối giống, chăm sóc con. Đồng thời người chăn nuôi cần phải mua con giống ở các trại giống hợp pháp, con giống có nguồn gốc rõ ràng. Trong quá trình nuôi phải lập sổ theo dõi, định kỳ báo cáo và chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan quản lý nhà nước cấp tỉnh.
Hoàng Ngà
