Từ năm 2018 đến nay, Tổ chức Hợp tác Y tế Hà Lan - Việt Nam (MCNV) phối hợp với Ủy ban nhân dân huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên thực hiện dự án "dinh dưỡng - nông nghiệp" nhằm cải thiện tình trạng suy dinh dưỡng của trẻ em dưới 5 tuổi tại khu vực miền núi. Đây là dự án sử dụng hướng tiếp cận đa ngành (y tế, nông nghiệp, giáo dục) và huy động sự tham gia của cộng đồng trong giải quyết vấn đề suy dinh dưỡng.
Học sinh trường mầm non xã Xuân Long, huyện miền núi Đồng Xuân, uống sữa học đường. Ảnh: Xuân Triệu - TTXVN
Mô hình bữa ăn học đường tại các điểm trường vùng đồng bào dân tộc thiểu số chưa có bán trú của huyện Đồng Xuân là sáng kiến trong phạm vi dự án dinh dưỡng - nông nghiệp do Phòng Giáo dục và Đào tạo thực hiện. Theo mô hình này, các trường Mầm non hợp tác với phụ huynh và tư nhân trong cộng đồng để nấu bữa ăn dinh dưỡng, cung cấp cho trẻ tại trường học. Trung tâm Y tế huyện đóng vai trò trong việc lựa chọn và giúp tư nhân thực hiện vệ sinh an toàn thực phẩm, kiến thức về dinh dưỡng.
Mỗi suất ăn của học sinh mầm non trị giá 12.000 đồng (6.000 đồng do Tổ chức MCNV hỗ trợ, số tiền còn lại theo quy định Nghị định số 06/2018/NĐ-CP của Chính phủ quy định chính sách hỗ trợ ăn trưa đối với trẻ em mẫu giáo). Mỗi bữa ăn của trẻ đều có sự tham gia hỗ trợ tự nguyện của các giáo viên và một số phụ huynh.
Đều đặn vào lúc 10 giờ các ngày từ thứ Hai đến thứ Sáu, tất cả học sinh Mầm non của xã Phú Mỡ được ăn trưa; buổi chiều được ăn nhẹ trước khi về nhà. Việc làm này được duy trì thực hiện từ tháng 3/2018 đến nay tại tất cả 5 điểm trường với 139 trẻ.
Với nhiều phụ huynh, việc con mình được hỗ trợ bữa ăn ngon tại trường khiến họ yên tâm khi cho con đi học. Chị La Lan Thị Tím, (xã Phú Mỡ, huyện Đồng Xuân) cho biết: Từ ngày có sự hỗ trợ cho các cháu bữa ăn tại trường, phụ huynh rất yên tâm. Các con chăm đi học và lên cân đều. Phụ huynh cũng giúp các giáo viên trong việc dọn cơm, rửa bát cho học sinh.
Việc thực hiện bữa ăn học đường tại trường Mầm non ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số có vai trò lớn đối với việc cải thiện tình trạng dinh dưỡng của trẻ. Cô Kiều Thị Liễu - Hiệu trưởng Trường Mầm non xã Phú Mỡ cho biết: Số liệu giám sát tình trạng dinh dưỡng của trẻ ở trường trong hai năm thực hiện mô hình bữa ăn học đường cho thấy, tỷ lệ suy dinh dưỡng cân nặng cuối năm học giảm trung bình từ 10% đến 12% so với mức giảm bình quân 2% đến 4% trước đây. Trong thời gian trẻ nghỉ học từ tháng 1/2020 đến tháng 4/2020 vì dịch COVID-19, Trường Mầm non xã Phú Mỡ ghi nhận tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng cân nặng tăng từ 17% lên đến 26%. Điều này củng cố thêm bằng chứng về vai trò của bữa ăn học đường đối với tình trạng dinh dưỡng của trẻ.
Từ hiệu quả thực tiễn mang lại ở trường mầm non xã Phú Mỡ, đến tháng 9/2020, mô hình bữa ăn học đường đã được nhân rộng tại tất cả các điểm trường miền núi chưa có bán trú trên địa bàn huyện Đồng Xuân. Tổng số học sinh nhận được hỗ trợ dinh dưỡng từ mô hình là 425 trẻ mẫu giáo. Mặc dù vậy, mô hình này có thể phải dừng lại khi trợ dự án "dinh dưỡng - nông nghiệp" do Tổ chức Hợp tác Y tế Hà Lan - Việt Nam (MCNV) hỗ trợ kết thúc vào cuối năm 2020.
Ông Phạm Trung Chánh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Đồng Xuân cho biết: Dự án dinh dưỡng - nông nghiệp trong đó có mô hình bữa ăn học đường mang lại hiệu quả rất lớn, góp phần cải thiện dinh dưỡng cho trẻ em vùng đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương. Dự án sẽ kết thúc vào cuối năm 2020. Từ tháng 1/2021, Phòng Giáo dục và Đào tạo sẽ phối hợp với các trường vận động phụ huynh để tiếp tục duy trì mô hình này. Tuy nhiên, Đồng Xuân là huyện miền núi vừa mới thoát khỏi danh sách huyện nghèo theo Nghị quyết 30a của Chính phủ. Nguồn lực để đầu tư cho phát triển kinh tế - xã hội và thu nhập của người dân còn nhiều hạn chế. Nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số như xã Phú Mỡ, xã Xuân Lãnh rất có thể mô hình bữa ăn học đường phải dừng lại. Ủy ban nhân dân huyện Đồng Xuân mong muốn tiếp tục nhận được sự hỗ trợ từ Tổ chức Hợp tác Y tế Hà Lan - Việt Nam (MCNV).
Xuân Triệu
