Chủ động ngăn chặn dịch COVID-19 bùng phát tại Tây Nguyên (Bài 1)

Lấy mẫu xét nghiệm cho học sinh Trường Tiểu học Phan Bội Châu, xã Ea Drơng, huyện Cư M’gar, Đắk Lắk. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN
Lấy mẫu xét nghiệm cho học sinh Trường Tiểu học Phan Bội Châu, xã Ea Drơng, huyện Cư M’gar, Đắk Lắk. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN

Từ cuối tháng 4 đến nay, dịch COVID-19 bùng phát mạnh gây nên những hệ lụy rất nghiêm trọng đối với đất nước, trong đó có khu vực Tây Nguyên. Sau khi các tỉnh, thành phố phía Nam nới lỏng giãn cách xã hội từ đầu tháng 10, hàng chục nghìn người lao động quê ở các tỉnh Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông và Lâm Đồng đã hồi hương để trách dịch dẫn đến nguy cơ bùng phát đợt dịch thứ 5 tại khu vực. Điều này đòi hỏi chính quyền các tỉnh ở Tây Nguyên phải chủ động, linh hoạt ứng phó, nhất là trong bối cảnh cả nước đang bắt đầu chuyển dần sang trạng thái “bình thường mới” trong công tác phòng, chống dịch COVID-19.

TTXVN giới thiệu chùm 3 bài "Chủ động ngăn chặn dịch COVID-19 bùng phát tại Tây Nguyên" do nhóm phóng viên thường trú ở các tỉnh trong khu vực phối hợp thực hiện.

Bài 1: Nguy cơ hiện hữu

Từ khi dịch COVID-19 bùng phát mạnh ở Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh phía Nam, các tỉnh thuộc khu vực Tây Nguyên đã tiếp nhận hàng trăm nghìn người dân hồi hương tránh dịch. Lượng người trở về từ tâm dịch rất lớn trong khi tỉ lệ tiêm vaccine ở địa phương còn thấp cùng với lối sống quần cư của người dân bản địa đang dẫn đến nguy cơ bùng phát đợt dịch mới.

Tiếp nhận công dân trở về từ vùng dịch

Theo thống kê của 5 tỉnh Tây Nguyên, từ đầu tháng 10 đến ngày 18/10, có trên 62.000 người từ các tỉnh, thành phố phía Nam di chuyển về các địa phương. Trong số này có không ít trường hợp mắc COVID-19 được phát hiện ngay tại cửa ngõ của các tỉnh.

Trong 5 tỉnh Tây Nguyên thì Đắk Lắk có số người từ vùng dịch trở về nhiều nhất - từ ngày 27/4 đến ngày 18/10, tỉnh đã tiếp nhận 124.384 người, riêng từ đầu tháng 10 đến nay có hơn 24.000 người.

Theo ông Nay Phi La, Giám đốc Sở Y tế Đắk Lắk, thực tế cho thấy, từ tháng 5 đến nay tỉnh liên tiếp ghi nhận nhiều ổ dịch COVID-19 phức trong cộng đồng với nhiều ca mắc mà một trong những nguyên nhân là do có đông người từ vùng dịch trở về, việc thực hiện cách ly tại nhà chưa triệt để.

Chủ động ngăn chặn dịch COVID-19 bùng phát tại Tây Nguyên (Bài 1) ảnh 1 Lấy mẫu xét nghiệm cho học sinh Trường Tiểu học Phan Bội Châu, xã Ea Drơng, huyện Cư M’gar, Đắk Lắk. Ảnh: Tuấn Anh – TTXVN

Tại tỉnh Gia Lai, tính đến ngày 18/10, địa phương này đã tiếp nhận trên 17.000 người về từ vùng dịch, trong đó có 481 trường hợp dương tính với SARS-CoV-2.

Nhận định về nguy cơ bùng phát dịch COVID-19, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai Nguyễn Thị Thanh Lịch cho rằng trong thời gian qua tỉnh đã rất nỗ lực và cơ bản khống chế được dịch bệnh, tuy nhiên, nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng vẫn hiện hữu khi số lượng người di chuyển từ vùng dịch về địa phương khá lớn. Đặc biệt, công dân trở về từ vùng dịch có tỷ lệ dương tính với SARS-CoV-2 khá cao, thời gian ủ bệnh dài. Ngoài ra, tỉnh cũng ghi nhận hàng chục trường hợp tái dương tính với SARS-CoV-2, đây cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ dịch bùng phát trong cộng đồng.

“Hầu hết các công dân trở về tỉnh theo từng đoàn với với số lượng lớn. Việc ăn, ở, sinh hoạt cùng nhau trong quãng đường dài, nhiều ngày liền và thực hiện các nguyên tắc phòng, chống dịch chưa đầy đủ. Vì vậy, nếu không kiểm soát tốt lượng người trở về tỉnh, thực hiện nghiêm ngặt các quy định về cách ly thì khả năng lây lan dịch trong cộng đồng là rất cao. Bên cạnh đó, phong tục tập quán sinh hoạt của người dân bản địa tại Gia Lai cũng làm cho dịch bệnh rất dễ lây lan: điều kiện sống không đảm bảo, phong tục sinh hoạt chung thường nhật, các hoạt động văn hóa, ma chay, cưới hỏi kéo dài nhiều ngày, tập trung đông người cũng làm tăng nguy cơ lây lan dịch bệnh”, bà Nguyễn Thị Thanh Lịch lo ngại.

Tương tự, từ đầu tháng 10 đến nay, tỉnh Đắk Nông cũng tiếp nhận trên 12.000 người, Lâm Đồng có 2.000 người, Kon Tum có 7.000 người trở về từ vùng dịch.

Một trong những điều kiện quan trọng để kiểm soát dịch bệnh là độ bao phủ vaccine phòng COVID-19. Dù đứng trước nguy cơ dịch bùng phát mạnh song nhiều tỉnh Tây Nguyên hiện có tỷ lệ tiêm vaccine phòng COVID-19 còn rất thấp. Đơn cử như tỉnh Đắk Lắk, tính đến ngày 18/10, trong số 1.362.176 người trên 18 tuổi mới có 305.049 người được tiêm đủ 2 mũi, chiếm 22,39%. Tương tự, tỉnh Đắk Nông người tiêm đủ hai mũi mới chiếm 39% tổng số người trên 18 tuổi, con số này ở Kon Tum là 26,65%, Lâm Đồng là 20%.

Có thể khẳng định, với hàng chục nghìn người từ vùng dịch di chuyển về Tây Nguyên, trong khi tỷ lệ bao phủ vaccine còn quá thấp thì nguy cơ bùng phát đợt dịch mới luôn hiện hữu. Thực tế trong những ngày qua cho thấy, tình hình dịch COVID-19 ở khu vực này cũng “nóng lên” với nhiều ổ dịch bùng phát trong cộng đồng chưa rõ nguồn lây.

Nhiều ổ dịch bùng phát trong cộng đồng

Tại tỉnh Đắk Lắk, từ đầu tháng 10 đến ngày 19/10, liên tiếp ghi nhận các ổ dịch phức tạp. Gần đây nhất là chùm ca bệnh được phát hiện tại chợ đầu mối Tân Hòa (thành phố Buôn Ma Thuột) với 23 trường hợp mắc COVID-19; chùm ca bệnh tại buôn Dru 1 (xã Dur Kmăl, huyện Krông Ana) với 40 trường hợp mắc COVID-19; chùm ca bệnh tại buôn Koneh (xã Cuôr Đăng, huyện Cư Mgar) với 198 ca mắc… Các chùm ca bệnh này chưa rõ nguồn lây, lực lượng chức năng đang khẩn trương điều tra, truy vết để khoanh vùng dập dịch.

Giám đốc Sở Y tế Lâm Đồng Nguyễn Đức Thuận cho biết, từ đầu tháng 10 đến nay, tỉnh Lâm Đồng cũng liên tiếp ghi nhận các chùm mắc COVID-19 trong cộng đồng. Như chùm ca bệnh tại làng hoa Vạn Thành (thành phố Đà Lạt) được phát hiện vào đầu tháng 10, đến ngày 18/10, đã ghi nhận 72 bệnh nhân. Ngày 12/10, tại thôn Pré (xã Phú Hội, huyện Đức Trọng) lực lượng chức năng đã phát hiện 3 trường hợp có kết quả dương tính với SARS-CoV-2 qua test nhanh. Đến ngày 18/10, tại ổ dịch này đã có 20 trường hợp mắc COVID-19 được ghi nhận. Đáng chú ý, tại thị trấn Nam Ban (huyện Lâm Hà) vào ngày 17/10 một bệnh nhân 81 tuổi mắc COVID-19, được phát hiện dù người này không ra khỏi địa phương, tiếp xúc với rất ít người.

Những ngày gần đây, tại các tỉnh Đắk Nông, Gia Lai, Kon Tum đều ghi nhận nhiều ca mắc COVID-19 là người từ vùng dịch của các tỉnh, thành phố phía Nam trở về, trong đó, ngày 19/10, tỉnh Kon Tum ghi nhận 6 ca mắc mà có tới 5 ca từ Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Đồng Nai, tỉnh Bình Dương trở về.

Theo đánh giá của Ban Chỉ đạo phòng, chống dịch COVID-19 tỉnh Kon Tum, tình hình dịch bệnh vẫn còn khá diễn biến phức tạp tại nhiều tỉnh, thành phố trong cả nước, nên nguy cơ xuất hiện trường hợp COVID-19 trong cộng đồng tại tỉnh là rất cao và khó tránh khỏi. Đặc biệt, nhiều trường hợp ủ bệnh nhiều ngày, thậm chí là sau khi hoàn thành cách ly tập trung và các trường hợp tái dương tính sau khi xuất viện, điều này làm tăng nguy cơ dịch bệnh bùng phát và lây lan dịch ra cộng đồng.

Theo Tiến sỹ Viên Chinh Chiến, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên, hiện tại nguy cơ dịch bệnh bùng phát mạnh trong cộng đồng là vấn đề hết sức nan giải cho công tác phòng, chống dịch của khu vực Tây Nguyên. Theo thống kê, từ ngày 1/10 đến 16 giờ ngày 19/10 khu vực Tây Nguyên đã ghi nhận 4.800 ca mắc COVID-19, tăng 50% so với tổng số ca của cả 4 tháng trước đó (hiện cả khu vực đang theo dõi, điều trị 1.638 ca, 3.086 ca đã khỏi bệnh). Trong đó, khoảng 70% các ca mới được ghi nhận từ 1/10 đến nay là những người từ phía Nam trở về (trung bình mỗi ngày gần 100 ca) và hầu hết đã được các tỉnh chủ động tầm soát, phát hiện ngay từ đầu hoặc trong thời gian cách ly y tế (tập trung hoặc tại nhà).

Chủ động ngăn chặn dịch COVID-19 bùng phát tại Tây Nguyên (Bài 1) ảnh 2Nhiều công dân là phụ nữ và trẻ nhỏ từ Thành phố Hồ Chí Minh được tỉnh Kon Tum hỗ trợ đưa về địa phương. Ảnh: Khoa Chương - TTXVN

Đánh giá về nguy cơ bùng phát dịch, Tiến sỹ Viên Chinh Chiến nhận định: Do lượng người về Tây Nguyên quá lớn (hơn 60.000 người) nên các tỉnh không thể cách ly tập trung toàn bộ mà chủ yếu là cách ly y tế hoặc theo dõi sức khỏe tại nhà, vì vậy nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng là rất cao. Đặc biệt, đồng bào dân tộc thiểu số có đặc tính văn hóa cố kết cộng đồng cao nên nguy cơ gây ra các ổ dịch cục bộ trong thôn, buôn là rất đáng quan ngại.

Trong khi đó tỷ lệ phủ vaccine tại Tây Nguyên còn quá thấp - số người được tiêm đủ 2 mũi vaccine ở nhóm ≥ 18 tuổi là 9%, số người được tiêm 1 mũi là 21,6% (số liệu thống kê đến ngày 17/10/2021 của Chương trình tiêm chủng mở rộng khu vực Tây Nguyên). Điều này càng làm tăng nguy cơ bùng phát dịch. Tuy nhiên, cho đến nay hệ thống chính trị và ngành y tế của các tỉnh Tây Nguyên đã cố gắng triển khai các biện pháp phòng dịch chủ động nên đến nay dịch vẫn cơ bản được kiểm soát.

Trước nguy cơ cao dịch bệnh bùng phát mạnh, chỉ “một phút” chủ quan, lơ là trong phòng, chống dịch là các tỉnh Tây Nguyên sẽ phải “trả giá đắt”. Do đó, hơn lúc nào hết, hiện nay từ chính quyền các địa phương đến mỗi người dân cần đề cao cảnh giác, chủ động chặn đứng nguy cơ bùng phát dịch trong cộng đồng. (Xem tiếp Bài 2: Sẵn sàng "ứng chiến")

Nhóm phóng viên TTXVN tại Tây Nguyên

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 2: Nâng tầm giáo dục cho thế hệ trẻ

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 2: Nâng tầm giáo dục cho thế hệ trẻ

Hiện nay, ngày càng nhiều thanh thiếu niên Khmer ở Nam Bộ có điều kiện học tập tốt hơn, từ bậc phổ thông đến đại học. Nhờ đó, các em có thêm cơ hội tiếp thu kiến thức, rèn luyện kỹ năng, lựa chọn nghề nghiệp phù hợp để xây dựng tương lai, góp phần phát triển quê hương.

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 1: Giải pháp sinh kế hiệu quả

Đồng bào Khmer Nam Bộ - Bài 1: Giải pháp sinh kế hiệu quả

Nhờ chính sách đầu tư đồng bộ của Đảng, Nhà nước cùng ý chí vươn lên, vùng đồng bào Khmer Nam Bộ đang khởi sắc toàn diện. Từ đổi mới sinh kế, nâng cao chất lượng giáo dục đến gìn giữ bản sắc văn hóa, bà con đang từng bước xây dựng cuộc sống ấm no, bền vững.

Đồng bào Raglai đoàn kết, nâng cao đời sống gắn với phát huy bản sắc văn hóa dân tộc

Đồng bào Raglai đoàn kết, nâng cao đời sống gắn với phát huy bản sắc văn hóa dân tộc

Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, chiều 21/11, tại thôn Giá, xã vùng cao Phước Hà (tỉnh Khánh Hòa), Ủy viên Trung ương Đảng, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Nguyễn Hải Ninh cùng đoàn công tác của Văn phòng Trung ương Đảng và các cơ quan Trung ương, lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa đến dự và chung vui với đồng bào Raglai.

Tạo nền tảng phát triển cho các xã vùng cao

Tạo nền tảng phát triển cho các xã vùng cao

Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đã góp phần cải thiện hạ tầng, thúc đẩy sản xuất và nâng cao đời sống người dân tại nhiều xã vùng cao tỉnh Phú Thọ.

Lãnh đạo Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tả Lèng cùng các học viên tham dự lễ bế giảng lớp đào tạo nghề chăn nuôi gia cầm tại bản Mào Phô

30 lao động vùng cao Tả Lèng có thêm nghề chăn nuôi gia cầm

Sau hai tháng học tập, 30 lao động tại bản Mào Phô, xã Tả Lèng, tỉnh Lai Châu đã hoàn thành lớp đào tạo nghề chăn nuôi gia cầm. Khóa học giúp người dân nắm thêm kỹ thuật chăm sóc, phòng bệnh cho vật nuôi để áp dụng vào sản xuất tại gia đình.

Quảng Lập mở lớp nghề dịch vụ, tạo sinh kế cho lao động vùng cao

Quảng Lập mở lớp nghề dịch vụ, tạo sinh kế cho lao động vùng cao

Nhằm nâng cao kỹ năng nghề, mở rộng cơ hội việc làm cho người lao động, xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng đang triển khai các lớp đào tạo nghề chế biến món ăn và sửa chữa xe máy, góp phần tạo thêm lựa chọn sinh kế cho người dân tại địa bàn có đông người dân tộc thiểu số.

Số hóa thủ tục y tế, giảm khó khăn cho người dân vùng cao

Số hóa thủ tục y tế, giảm khó khăn cho người dân vùng cao

Tỉnh Lạng Sơn đang tích cực triển khai việc tích hợp thẻ bảo hiểm y tế trên ứng dụng VNeID, tổ chức khám sức khỏe và lập sổ sức khỏe điện tử cho nhân dân. Việc tích hợp thẻ bảo hiểm y tế trên ứng dụng VNeID giúp người dân thuận tiện hơn khi đi khám, chữa bệnh.

Thắp lên tương lai tươi sáng cho trẻ vùng cao

Thắp lên tương lai tươi sáng cho trẻ vùng cao

Điểm trường Lũng Khỉnh, Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thị Xuân, xã Thông Nông, tỉnh Cao Bằng là nơi học tập của nhiều học sinh là con em đồng bào dân tộc Mông. Để mang được con chữ đến nơi này, các thầy cô giáo phải vượt núi vào bản, đến từng nhà vận động học sinh đến lớp.

Cao Bằng: Gieo chữ giữa ngàn mây Lũng Khỉnh

Cao Bằng: Gieo chữ giữa ngàn mây Lũng Khỉnh

Điểm trường Lũng Khỉnh (Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thị Xuân, xã Thông Nông, tỉnh Cao Bằng) nằm cheo leo trên đỉnh núi cao, là nơi học tập của những học sinh dân tộc Mông lớn lên giữa núi đá.

Ưu tiên đào tạo nghề cho học sinh dân tộc thiểu số

Ưu tiên đào tạo nghề cho học sinh dân tộc thiểu số

Tỉnh Khánh Hòa xác định đào tạo nghề là một giải pháp quan trọng trong định hướng triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2030.

Học nghề giúp người trẻ Lai Châu mở lối thoát nghèo

Học nghề giúp người trẻ Lai Châu mở lối thoát nghèo

Tại Lai Châu, học nghề đang mở ra cơ hội việc làm và cải thiện cuộc sống cho nhiều thanh niên dân tộc thiểu số, nhất là những em thuộc hộ nghèo, cận nghèo. Không chỉ hỗ trợ chi phí học tập, các chính sách giáo dục nghề nghiệp còn hướng tới đào tạo kỹ năng gắn với nhu cầu tuyển dụng.

Hướng tới đào tạo nghề cho 70% người dân tộc thiểu số trong độ tuổi

Hướng tới đào tạo nghề cho 70% người dân tộc thiểu số trong độ tuổi

Thành phố Đồng Nai  đẩy mạnh đào tạo nghề gắn với nhu cầu sản xuất, tạo việc làm và phát triển sinh kế cho đồng bào dân tộc thiểu số.  Địa phương đặt mục tiêu 70% người dân tộc trong độ tuổi được học nghề phù hợp với thực tế, tỷ lệ có việc làm sau đào tạo đạt 85%.

Đồng hành xây dựng môi trường giáo dục an toàn nơi biên cương

Đồng hành xây dựng môi trường giáo dục an toàn nơi biên cương

Những ngày tháng 11, khi cả nước hướng về Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, tại các trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở ở vùng biên giới tỉnh Quảng Trị, bên cạnh những thầy cô tận tụy với học sinh còn có sự đồng hành của những người lính mang quân hàm xanh.