Để việc dạy thêm, học thêm trở về đúng ý nghĩa

Để việc dạy thêm, học thêm trở về đúng ý nghĩa
Biến tướng

Dạy thêm, học thêm từ nhiều năm nay được nhắc đến như một căn bệnh “trầm kha” của ngành giáo dục. Từ một phong trào học tập được khuyến khích là kèm cặp, bổ trợ kiến thức với những học sinh yếu, kém, trung bình; bồi dưỡng học sinh giỏi; thì nay nơi nơi học thêm, dạy thêm với những biến tướng khác nhau. Nguyên nhân có nhiều, như việc giáo viên chạy theo thành tích, nên buộc học sinh phải học thêm; phụ huynh dù không muốn nhưng cũng phải cho con đi vì sợ bị thầy cô “trù úm”.
Bên cạnh đó, để tạo thêm thu nhập, một bộ phận giáo viên cũng tìm cách để học sinh buộc phải tham gia học thêm. Cụ thể, ở trên lớp giáo viên không dạy hết kiến thức mà để dành cho lớp học thêm; hay ra những dạng bài “trúng tủ” trong các kỳ thi, kiểm tra cuối kỳ... Những thực tế này đã khiến dạy thêm, học thêm có nhiều biến tướng, mất đi ý nghĩa ban đầu, trở thành hiện tượng xấu, bị xã hội lên án. 
Để việc dạy thêm, học thêm trở về đúng ý nghĩa ảnh 1
Học sinh cần những giờ học thêm ngoại khóa
chứ không đơn thuần là kiến thức.
Bộ GD - ĐT trong những năm gần đây cũng đã phải liên tục đưa ra các quy định kiểm soát việc dạy thêm, học thêm. Cụ thể, Thông tư số 17 của Bộ GD - ĐT ban hành tháng 5/2012, quy định rõ: Không dạy thêm đối với học sinh đã được nhà trường tổ chức dạy học 2 buổi/ngày; không dạy thêm đối với học sinh tiểu học, trừ các trường hợp bồi dưỡng về nghệ thuật, thể dục - thể thao, rèn luyện kỹ năng sống; đối với giáo viên đang hưởng lương từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập. Không được tổ chức dạy thêm, học thêm ngoài nhà trường nhưng có thể tham gia dạy thêm ngoài nhà trường; không được dạy thêm ngoài nhà trường đối với học sinh mà giáo viên đang dạy chính khóa khi chưa được sự cho phép của thủ trưởng cơ quan quản lý giáo viên đó.
Dạy thêm học thêm về bản chất là một hoạt động tốt trong nhà trường và không nên cấm hoàn toàn, chỉ cấm những biến tướng của nó.
Tại các địa phương, hoạt động quản lý dạy thêm, học thêm cũng được thực hiện gắt gao. Theo bà Phạm Thị Hằng, Phó Giám đốc Sở GD - ĐT Thanh Hóa, từ quy định của Bộ GD - ĐT, trong những năm qua, Sở yêu cầu thủ trưởng các đơn vị công khai số điện thoại của Phòng GD - ĐT, Sở GD - ĐT để người dân có thể phản ánh về dạy thêm, học thêm. “Đồng thời với việc ban hành các văn bản chỉ đạo, Sở liên tục tổ chức các đoàn thanh tra đột xuất, thanh tra chuyên đề về dạy thêm, học thêm", bà Hằng cho biết.  Còn theo ông Trần Văn Nghìn, Chánh Văn phòng Sở GD - ĐT Hải Dương, năm học qua, Sở đã làm công tác tuyên truyền cho nhân dân nắm bắt được việc Bộ GD - ĐT cấm dạy thêm, học thêm ở tiểu học, không giao bài tập về nhà đối với học sinh tiểu học đã học 2 buổi/ngày, không tổ chức thi học sinh giỏi, không tổ chức các đội tuyển tham gia các hoạt động giao lưu, các “sân chơi” trí tuệ đối với học sinh tiểu học. Các nhà trường ký cam kết với phòng GD - ĐT, giáo viên ký cam kết với nhà trường không vi phạm quy định dạy thêm, học thêm. “Sở yêu cầu các nhà trường, phòng GD - ĐT phối kết hợp với các tổ chức, đoàn thể, chính quyền địa phương, khu dân cư, công an phường trong việc phát hiện, phản ánh và yêu cầu giáo viên ngừng dạy thêm trái quy định. Các cấp quản lý giáo dục xử lý nghiêm minh các trường hợp vi phạm tùy theo mức độ bằng nhiều hình thức: Cắt thi đua, xử phạt hành chính, kỷ luật theo Luật Công chức, viên chức đối với các tập thể cá nhân vi phạm”, ông Trần Văn Nghìn cho biết.  Mặc dù có sự quản lý và chỉ đạo chặt chẽ, song việc dạy thêm, học thêm trái quy định, dạy thêm, học thêm chưa được cấp phép trong và ngoài nhà trường, dạy thêm ở tiểu học... vẫn xảy ra ở nhiều nơi, nhất là địa bàn thành phố. Cần giải pháp đồng bộ Trên thực tế, dạy thêm, học thêm không phải là một vấn đề xấu; nếu không nói là một mặt tích cực của giáo dục trước đây, khi dạy thêm, học thêm tập trung vào hai đối tượng: Học sinh có năng khiếu được bồi dưỡng để phát huy khả năng, tham gia thi học sinh giỏi; học sinh có trình độ chưa vững được phụ đạo để đảm bảo theo kịp các bạn trong lớp. TS Nguyễn Kế Hào, nguyên Vụ trưởng Vụ Giáo dục tiểu học, Bộ GD - ĐT cho biết, dạy thêm, học thêm về bản chất là một hoạt động tốt trong nhà trường và không nên cấm hoàn toàn, chỉ cấm những biến tướng của nó. “Không thể cấm việc phụ huynh muốn giáo viên kèm cặp con cái mình. Đây là nhu cầu của một xã hội học tập. Bên cạnh đó, việc dạy thêm, học thêm chủ yếu xảy ra ở các thành phố lớn, nơi có những phụ huynh có nhu cầu đa dạng trong dạy và học như muốn con đi du học, muốn đào tạo tài năng trong một lĩnh vực cụ thể... Còn hầu hết học sinh ở nông thôn, chiếm tỷ lệ lớn, đều không đi học thêm”, TS Nguyễn Kế Hào cho biết. Cũng theo TS Nguyễn Kế Hào, cần giải quyết triệt để những biến tướng trong dạy thêm, học thêm và xử lý trực tiếp những cá nhân, tổ chức đã làm sai trong vấn đề dạy thêm, học thêm; chứ không phải vì thế mà cấm chung việc dạy thêm, học thêm. Một trong những nguyên nhân được đưa ra để lý giải cho tình trạng dạy thêm, học thêm là chương trình học nặng, cần có thời gian “bổ túc” thêm cho học sinh. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia giáo dục, cách đặt vấn đề như vậy là không chính xác. Đơn cử như môn toán được xem là một trong những môn chính trong trường học và số học sinh đi học thêm nhiều nhất. Nhưng theo TS Trần Nam Dũng (giảng viên Trường ĐH Quốc gia TP Hồ Chí Minh) thì so với các quốc gia khác trên thế giới, chương trình sách giáo khoa (SGK) toán học của Việt Nam không quá nặng, vấn đề chỉ là cách tổ chức dạy học chưa phù hợp.  Đồng tình về vấn đề chương trình học góp phần làm tăng chuyện dạy thêm, học thêm, ông Nguyễn Đình Vĩnh, Giám đốc Sở GD - ĐT Đà Nẵng cho biết Sở đang họp bàn để đưa ra kế hoạch trong năm học tới về đổi mới cách tổ chức dạy học. Theo ông Vĩnh, một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng học sinh, phụ huynh thích học thêm đó là “Tâm lý học nặng, thi nặng”.  Như vậy, để giải quyết tình trạng dạy thêm, học thêm đang làm bức xúc xã hội hiện nay sẽ cần những giải pháp phù hợp hơn và chính xác hơn từ phía Bộ GD - ĐT; thay cho việc cứ thấy không quản được là cấm. Bên cạnh đó, cũng cần có những đổi mới trong tư duy dạy và học, trong chương trình học... theo hướng hiện đại; tránh tình trạng quá đặt nặng kiến thức, dẫn tới việc tự bản thân các gia đình, học sinh cũng có nhu cầu phải học thêm.
Thứ trưởng Bộ GD - ĐT Nguyễn Vinh Hiển: 

Bộ không ủng hộ 

Quan điểm của Bộ là cấp tiểu học không được dạy thêm, học thêm các môn văn hóa, thậm chí với những trường dạy học 2 buổi/ngày giáo viên còn không được giao bài tập về nhà cho học sinh. Bộ đã ban hành nhiều văn bản quy định về vấn đề này, nhưng địa phương là nơi tổ chức thực hiện lại chưa hiệu quả. Các bậc phụ huynh và giáo viên phải nhìn nhận được rằng, việc học tập là để đảm bảo kiến thức kỹ năng, nhưng quan trọng hơn là phát triển toàn diện, học sinh phải được trải nghiệm cuộc sống, phải được rèn kỹ năng. Bộ sẽ đưa ra những hình thức giáo dục giá trị một cách phù hợp hơn, không quá tập trung vào kiến thức. Do đó, sẽ không gây áp lực cho tâm lý lên giáo viên, học sinh và phụ huynh; đó cũng là cách để giảm thiểu dạy thêm, học thêm. 

TS Vũ Thu Hương, Khoa Giáo dục tiểu học, ĐH Sư phạm Hà Nội: 

Tư duy của phụ huynh là gánh nặng 

Căn nguyên của thực trạng dạy thêm, học thêm là do phụ huynh quá quan tâm đến thành tích học tập của trẻ. Đã có phụ huynh nói với con: “Ai cũng muốn khoe con, vậy làm sao cho bố mẹ được khoe con mới là có hiếu”. Với suy nghĩ này, cha mẹ sẽ không bao giờ hài lòng với kết quả của việc cạnh tranh lành mạnh trong lớp học. Họ sẽ tìm cách can thiệp vào các kết quả học tập của con và vấn nạn dạy thêm, học thêm lan tràn chỉ là 1 trong các hậu quả của tình trạng này. 

Bên cạnh đó, lương thấp là hậu quả của việc xếp mức lương của giáo viên cùng hệ thống với các công nhân viên chức khác. Nếu không có cách tính lương riêng biệt thì tình trạng này không thay đổi. Vấn đề học để thi là do bệnh thành tích trong phụ huynh gây ra. Vì thế, để giải quyết tình trạng này, chỉ có thể thực hiện được nếu thay đổi được suy nghĩ của phụ huynh. 

Về phía giáo viên và quản lý, nếu ai cũng hoàn thành tốt công việc của mình một cách chân thành, nhiệt tình và không vụ lợi, mọi chuyện căng thẳng sẽ có thể giải quyết được và xã hội chắc chắn sẽ có những động thái thay đổi để giáo viên có cuộc sống tốt đẹp hơn.

Có thể bạn quan tâm

Chuyển đổi số tạo động lực nâng tầm sản phẩm OCOP

Chuyển đổi số tạo động lực nâng tầm sản phẩm OCOP

Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đang trở thành động lực quan trọng để các xã Lạc Lương và Yên Trị, tỉnh Phú Thọ (trước đây là vùng Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình cũ) mở ra cơ hội phát huy hiệu quả tiềm năng, lợi thế nâng cao giá trị sản phẩm đặc trưng và sức cạnh tranh trong chuyển đổi số và hội nhập kinh tế.

Hoàn thành xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ người hoạt động kháng chiến trước 20/7

Hoàn thành xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ người hoạt động kháng chiến trước 20/7

Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tỉnh Quảng Ngãi đang tập trung toàn lực, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ cấp tỉnh đến cấp xã nhằm đẩy nhanh tiến độ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học.

Cao Bằng cấp phát hơn 1.560 tấn gạo hỗ trợ người dân

Cao Bằng cấp phát hơn 1.560 tấn gạo hỗ trợ người dân

Từ ngày 17-30/6, các xã, phường trên địa bàn tỉnh Cao Bằng triển khai cấp phát 1.568 tấn gạo từ nguồn dự trữ quốc gia để hỗ trợ người dân trong thời kỳ giáp hạt năm 2026. Đối tượng thụ hưởng là các hộ nghèo, hộ cận nghèo và gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn, với mức hỗ trợ 15 kg gạo/người.

Phát triển kinh tế tầm thấp: Mở đường cho một lĩnh vực mới

Phát triển kinh tế tầm thấp: Mở đường cho một lĩnh vực mới

Với địa hình chia cắt, nhiều khu vực cách xa trung tâm hàng chục km, Điện Biên từ lâu đối mặt với bài toán chi phí vận chuyển cao và khả năng tiếp cận dịch vụ còn hạn chế ở vùng sâu, vùng xa. Đây cũng là lý do tỉnh được lựa chọn để triển khai một mô hình thử nghiệm mới: Phát triển kinh tế tầm thấp bằng phương tiện bay không người lái (UAV).

Biên cương vững chãi từ những cụm dân cư

Biên cương vững chãi từ những cụm dân cư

Từ chủ trương mang tính chiến lược của Đảng, Nhà nước, các cụm, điểm dân cư liền kề chốt dân quân biên giới trên địa bàn Tây Ninh đang phát huy hiệu quả rõ nét.

Người uy tín - điểm tựa của bản làng nơi biên giới

Người uy tín - điểm tựa của bản làng nơi biên giới

Ngày 23/6, UBND tỉnh Lai Châu tổ chức Chương trình “Điểm tựa của bản làng” năm 2026 nhằm tôn vinh và tri ân trưởng bản, người có uy tín tiêu biểu khu vực biên giới của tỉnh. Hoạt động thể hiện sự ghi nhận đối với những cá nhân đã và đang đóng góp quan trọng trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa và bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia.

Khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc 2026

Khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc 2026

Tối 22/6, tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật tỉnh Tây Ninh (phường Tân Ninh), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tây Ninh phối hợp Cục Thể dục Thể thao Việt Nam tổ chức Lễ khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc năm 2026. 

Đưa công nghệ số về thôn, bản biên giới

Đưa công nghệ số về thôn, bản biên giới

Từ cửa khẩu quốc tế hiện đại đến các thôn bản vùng sâu, vùng xa nơi biên cương xứ Lạng, chuyển đổi số đang từng bước thay đổi phương thức quản lý, sản xuất và đời sống của người dân.

Người dân thuận lòng sắp xếp thôn, tổ dân phố

Người dân thuận lòng sắp xếp thôn, tổ dân phố

Các địa phương ở tỉnh Lào Cai đang tập trung triển khai việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố. Việc sắp xếp nhận được sự quan tâm, đồng thuận của nhân dân trên cơ sở các yếu tố về dân số, diện tích, đặc điểm kinh tế - xã hội, văn hóa và lịch sử của từng địa phương.

Nguồn vốn ưu đãi tiếp sức nông dân phát triển mô hình hiệu quả

Nguồn vốn ưu đãi tiếp sức nông dân phát triển mô hình hiệu quả

Nhờ nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội, nhiều nông dân ở tỉnh Vĩnh Long mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, phát triển các mô hình sản xuất hiệu quả, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Không chỉ tạo sinh kế cho từng hộ gia đình, nguồn vốn ưu đãi còn góp phần hình thành các mô hình kinh tế tập thể, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn và giảm nghèo bền vững.

Xây dựng thế trận biên phòng vững chắc từ hoạt động an sinh

Xây dựng thế trận biên phòng vững chắc từ hoạt động an sinh

Ngày 21/6, các đơn vị thuộc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, các nhà hảo tâm và tổ chức đoàn thể triển khai nhiều hoạt động an sinh xã hội thiết thực, hướng về người nghèo, gia đình chính sách và học sinh có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn khu vực biên giới biển.

Rộn ràng Ngày hội hái Lê vùng cao Lai Châu

Rộn ràng Ngày hội hái Lê vùng cao Lai Châu

Sáng 20/6, UBND phường Tân Phong (Lai Châu) tổ chức Ngày hội hái lê trong không khí rộn ràng của mùa quả chín. Đây là sự kiện ý nghĩa, không chỉ mở ra không gian văn hóa, du lịch trải nghiệm sinh động mà còn là "cầu nối" đưa thương hiệu quả lê của địa phương đến gần hơn với người tiêu dùng trên khắp mọi miền Tổ quốc.

Cán bộ cơ sở - chìa khóa vận hành bộ máy mới

Cán bộ cơ sở - chìa khóa vận hành bộ máy mới

Sau khi hoàn thành việc sắp xếp đơn vị hành chính và đưa mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động, yêu cầu đặt ra không chỉ là tổ chức lại bộ máy mà còn phải xây dựng đội ngũ đủ năng lực để bộ máy mới vận hành hiệu quả.

Nâng cấp sản phẩm OCOP theo hướng xanh và số hóa

Nâng cấp sản phẩm OCOP theo hướng xanh và số hóa

Để mở rộng thị trường và nâng tầm các đặc sản vùng cao, Lào Cai xác định xây dựng các sản phẩm OCOP (Chương trình "Mỗi xã một sản phẩm") theo hướng xanh và số hóa, hoàn thiện chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ, tiếp tục khẳng định vai trò là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao thu nhập cho người dân.

Giải 'bài toán' xây dựng môi trường du lịch an toàn

Giải 'bài toán' xây dựng môi trường du lịch an toàn

Nhằm nâng cao năng lực ứng phó với các tình huống y tế khẩn cấp, đồng thời thúc đẩy xây dựng môi trường du lịch an toàn và có trách nhiệm, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ, uy tín của ngành du lịch địa phương, chiều 18/6, tại Khu du lịch quốc gia Sa Pa, Hiệp hội Du lịch tỉnh Lào Cai phối hợp cùng Tổ chức Giáo dục Sức khỏe Wellbeing (thành viên Hội đồng An toàn Anh quốc), Bệnh viện Đa khoa Hưng Thịnh, tỉnh Lào Cai và Công ty Công nghệ Y tế Nanoomtech (Hàn Quốc) tổ chức Hội thảo chuyên đề: “Ứng phó và dự phòng chủ động sự cố y tế tại nơi lưu trú - Từ góc nhìn pháp lý và y khoa”.

Mưa bão cận kề, nỗi lo sạt lở trên tuyến đường huyết mạch vùng cao

Mưa bão cận kề, nỗi lo sạt lở trên tuyến đường huyết mạch vùng cao

Tỉnh lộ 433 là tuyến giao thông huyết mạch kết nối các xã vùng cao Đà Bắc, Cao Sơn, Tiền Phong, Tân Pheo, Quy Đức, Đức Nhàn của tỉnh Phú Thọ. Với chiều dài gần 90 km, tuyến đường không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, giao thương hàng hóa mà còn là “mạch sống” bảo đảm nhu cầu đi lại, tiếp cận dịch vụ y tế, giáo dục của hàng nghìn hộ dân vùng cao.

Cao Bằng: Thiệt hại do mưa lớn, sạt lở đất, đá

Cao Bằng: Thiệt hại do mưa lớn, sạt lở đất, đá

Từ chiều 16 - 17/6, trên địa bàn tỉnh Cao Bằng xảy ra mưa lớn diện rộng và lốc, sạt lở đất, đá cục bộ tại một số địa phương, gây ảnh hưởng, thiệt hại về nhà ở, hoa màu, giao thông, thủy lợi.

Lực lượng Công an chung sức đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường nội trú biên giới

Lực lượng Công an chung sức đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường nội trú biên giới

Sáng 17/6, Công an tỉnh Lai Châu tổ chức Lễ ra quân thực hiện chiến dịch cao điểm “100 ngày đêm”, huy động 200 cán bộ, chiến sĩ hỗ trợ đẩy nhanh tiến độ 4 dự án trường phổ thông nội trú vùng biên giới trong tỉnh. Hoạt động thể hiện tinh thần xung kích, trách nhiệm của lực lượng Công an đối với sự nghiệp giáo dục, đồng thời quyết tâm hoàn thành các công trình theo chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công an và tỉnh Lai Châu.

Xã hội hóa nguồn lực chăm lo người dân vùng sâu, vùng xa

Xã hội hóa nguồn lực chăm lo người dân vùng sâu, vùng xa

Thực hiện chủ trương chăm lo phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng, người dân vùng sâu, vùng xa nói chung, thời gian qua, các cấp, ngành ở tỉnh An Giang tăng cường vận động các nhà hảo tâm hỗ trợ kinh phí hàng trăm tỷ đồng thực hiện các hoạt động an sinh xã hội; xây dựng cầu, đường giao thông, nhà ở cho người dân có hoàn cảnh khó khăn trong tỉnh.

Nhiều dự án khắc phục hạ tầng hư hỏng do bão, lũ tại Đắk Lắk chậm tiến độ

Nhiều dự án khắc phục hạ tầng hư hỏng do bão, lũ tại Đắk Lắk chậm tiến độ

Sau đợt thiên tai cuối năm 2025, mặc dù ngành chức năng và các địa phương trong tỉnh Đắk Lắk đã khẩn trương triển khai các dự án khắc phục thiệt hại nhưng đến nay một số công trình về hạ tầng sản xuất nông nghiệp vẫn chưa thi công hoàn thành. Một số công trình cầu, đường bị ảnh hưởng bão, lũ hiện cũng chưa có nguồn vốn để sửa chữa, ảnh hưởng đến sinh hoạt và sản xuất của người dân.