Gặp mặt nghệ nhân có nhiều đóng góp cho công tác bảo tồn, phát huy văn hóa dân tộc

Chiều ngày 18/11, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp với các ban, bộ, ngành Trung ương và các địa phương khu vực phía Bắc tổ chức Hội nghị “Gặp mặt nghệ nhân và những người có nhiều đóng góp trong công tác bảo tồn, phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số khu vực phía Bắc năm 2022”. Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Ngô Sách Thực; Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy; Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hoàng Thị Hạnh đồng chủ trì Hội nghị.

Dự Hội nghị còn có đông đảo nghệ nhân tiêu biểu của các dân tộc Tày, Nùng, Thái, Mông, Dao, Lô Lô, Khơ Mú, Phù Lá, La Chí, Mường, Hà Nhì, Giáy, Kháng… đến từ các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hà Giang, Cao Bằng, Lào Cai, Lạng Sơn, Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Quảng Ninh, Bắc Kạn, Tuyên Quang, Yên Bái, Thái Nguyên, Bắc Giang, Hòa Bình, Phú Thọ, Vĩnh Phúc và các nghệ nhân đại diện cho cộng đồng các dân tộc hiện đang sinh sống tại Làng Văn hoá - Du lịch các dân tộc Việt Nam.

Nằm trong khuôn khổ Tuần lễ “Đại đoàn kết các dân tộc - Di sản văn hóa Việt Nam 2022”, Hội nghị được tổ chức nhằm tiếp tục khẳng định sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với các nghệ nhân và những người có nhiều đóng góp cho công tác bảo tồn, phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số. Nâng cao ý thức trách nhiệm của các cấp, ngành, chủ thể văn hóa trong việc xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc gắn với việc tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại trong việc thực hiện những mục tiêu kinh tế - xã hội theo Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng: “Phát triển con người toàn diện và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc để văn hóa thực sự trở thành sức mạnh nội sinh, động lực phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc” và tôn vinh, biểu dương vị trí, vai trò các nghệ nhân, già làng, trưởng bản của cộng đồng các dân tộc thiểu số trong việc giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc trong công cuộc xây dựng và đổi mới đất nước.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch luôn coi trọng vai trò của người dân, các nghệ nhân - chủ thể của hoạt động văn hóa trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc ở các làng, bản dân tộc thiểu số, từ đó góp phần nâng cao thực hành và hưởng thụ văn hóa cho đồng bào các dân tộc.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng thường xuyên phối hợp với các cấp, ngành, địa phương tổ chức nhiều hoạt động giao lưu văn hóa mang tính chất vùng, miền như: Ngày hội văn hóa, thể thao và du lịch các dân tộc vùng Tây Bắc, Đông Bắc, Tây Nguyên, Tây Nam Bộ..; Ngày hội văn hóa dân tộc Mông, dân tộc Mường, dân tộc Thái, dân tộc Hoa, dân tộc Chăm, dân tộc Khmer Nam Bộ; Giao lưu mang tính chuyên đề về giá trị văn hóa truyền thống như: Liên hoan nghệ thuật hát Then, đàn Tính các dân tộc Tày, Nùng, Thái; Giao lưu văn hóa nghệ thuật tuyến biên giới Việt Nam  - Lào...góp phần tôn vinh các giá trị văn hóa của cộng đồng các dân tộc, tăng cường củng cố khối đại đoàn kết giữa các dân tộc, các địa phương, tuyên truyền, vận động đồng bào các dân tộc chung tay giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa và truyền thống tốt đẹp, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng.

Bà Nguyễn Thị Hải Nhung, Vụ trưởng Vụ Văn hóa dân tộc (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết: "Hội nghị là dịp để các nghệ nhân, đại biểu đề xuất, góp ý các giải pháp thiết thực, phù hợp thực tế đời sống đồng bào dân tộc thiểu số trong việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Từ đó, xây dựng nội dung, đề xuất các giải pháp bảo tồn cụ thể, thiết thực, từng bước có cơ chế chính sách đặc thù để bảo tồn văn hóa các dân tộc, nhằm giữ gìn và phát huy có hiệu quả các giá trị văn hóa dân tộc, tránh nguy cơ bị mai một, mất bản sắc. Đồng thời, nâng cao mức hưởng thụ văn hóa cho đồng bào, giúp đồng bào từng bước nâng cao ý thức trách nhiệm tự bảo vệ văn hóa của chính mình, góp phần phát triển, ổn định kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số khu vựa phía Bắc trong giai đoạn hiện nay”.

Tại hội nghị, nhiều giải pháp, sáng kiến đã được đưa ra như: Cần xác định rõ các nội dung, hình thức, giải pháp bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc trong đời sống cộng đồng và đời sống xã hội; có những chủ trương, chính sách đầu tư cho lĩnh vực văn hóa đồng bào các dân tộc thiểu số nói chung và chính sách đặc thù để bảo tồn khẩn cấp văn hóa của các dân tộc thiểu số nói riêng; cần thống nhất đưa mục tiêu nhiệm vụ bảo tồn, phát triển văn hóa các dân tộc thiểu số, đặc biệt là văn hóa các dân tộc ít người vào Nghị quyết các cấp ủy Đảng, kế hoạch chính quyền địa phương; xác định cơ chế đặc thù riêng để bảo tồn, phát huy văn hóa dân tộc thiểu số từ trung ương đến địa phương cơ sở…

Phát biểu kết luận Hội nghị, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy nhấn mạnh: Đảng và Nhà nước luôn xác định các giá trị văn hóa của đồng bào dân tộc thiểu số là nội lực cùng với các giá trị khác để làm nên sức mạnh phát triển kinh tế - xã hội và khẳng định với thế giới về giá trị bản sắc phong phú, đa dạng của các dân tộc Việt Nam trong cộng đồng 54 dân tộc anh em. Thời gian tới, các giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng các dân tộc thiểu số phải được lưu giữ, phát huy và luôn luôn được chân truyền cho các thế hệ mai sau. Các nghệ nhân, những người đang lưu giữ các giá trị văn hóa cần có nhiều điều kiện để tiếp tục cống hiến, tiếp tục miệt mài đóng góp cho sự nghiệp bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống. Các nghệ nhân, già làng, trưởng bản vùng dân tộc thiểu số chính là những hạt nhân, là đầu tàu gương mẫu, có vị trí và đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong việc giữ gìn, vận động và trao truyền cho con em mình, đồng bào mình bảo tồn kho tàng văn hóa quý báu của dân tộc.

Hội nghị còn là dịp để đồng bào các dân tộc khu vực phía Bắc tôn vinh các giá trị văn hóa dân tộc, di sản vô cùng quý báu được trao truyền từ đời này đến đời sau, là dịp giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, ý thức trách nhiệm, nhằm phát huy truyền thống văn hóa dân tộc, góp phần củng cố sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Thông qua buổi gặp gỡ, trao đổi giúp cho các dân tộc hiểu nhau hơn, gần gũi, quý trọng và hòa hợp nhau hơn, tương trợ giúp đỡ nhau cùng phát triển.

Hoàng Tâm