Mỗi dịp hè, nhiều điểm chùa Phật giáo Nam tông Khmer tại thành phố Cần Thơ tổ chức các lớp dạy chữ Khmer cho học sinh đồng bào dân tộc thiểu số. Các lớp học này giúp truyền dạy tiếng nói, chữ viết, góp phần giữ gìn, phát huy những giá trị truyền thống, văn hóa tốt đẹp của đồng bào Khmer qua từng thế hệ.
Chúng tôi đến chùa Pôthivongsa (ấp 4, xã Xà Phiên, thành phố Cần Thơ) vào lúc trên 100 em học sinh đang chăm chú học tiếng Khmer do các vị sư sãi đứng lớp. Từ tháng 6/2025 đến nay, từ thứ Hai đến thứ Sáu, các em học tập hai buổi sáng, chiều. Các em học sinh ở nhiều độ tuổi khác nhau, được phân loại từ lớp 1 đến lớp 5 (theo trình độ tiếng Khmer). Đây là nơi giúp các em nhỏ trong phum, sóc biết đọc, biết viết từng con chữ Khmer vỡ lòng.
Đang theo học lớp 2 tiếng Khmer, em Danh Thị Kiều Tiên (ấp 4, xã Xà Phiên) chia sẻ: “Được đi học tiếng Khmer giúp em có thêm nhiều kiến thức hơn, được luyện tập chữ viết của đồng bào dân tộc mình. Sau khi học trên lớp, về nhà em tự luyện đọc, luyện viết cho tiến bộ hơn. Trong lớp có các em nhỏ tuổi hơn, em cũng hướng dẫn các em cách đọc, cách ráp vần và cách viết”.
Còn tại chùa Khemmarapaphe (ấp 5, xã Vĩnh Tường), lớp học được tổ chức ở khu nhà sinh hoạt cộng đồng. Trước khi vào khóa học, Ban Quản trị chùa Khemmarapaphe kết hợp với các giáo viên là đồng bào dân tộc Khmer rà soát lại phòng học, bàn ghế, số lượng học sinh đăng ký để phân loại, mở lớp dạy cho các em, đảm bảo tốt nhất việc dạy học.
Đối với các em nhỏ có hoàn cảnh khó khăn, Ban Quản trị chùa cũng rà soát, hỗ trợ sách, bút, đảm bảo mỗi em đều có điều kiện tốt để tiếp cận kiến thức. Trong quá trình giảng dạy tùy lớp mà giáo viên có phương pháp truyền đạt khác nhau cho dễ hiểu, dễ tiếp thu.
Đến lớp học, ngoài việc được rèn luyện cách phát âm, nắn nót từng nét chữ, các em học sinh còn được giáo viên truyền đạt thêm kiến thức về ứng xử, văn hóa, các lễ hội đặc trưng của đồng bào Khmer Nam Bộ. Từ lớp học, các em vừa nuôi dưỡng ước mơ, vừa lưu giữ những giá trị truyền thống.
Các em nhỏ nắn nót từng con chữ vỡ lòng. Ảnh: Nguyễn Hằng/TTXVN
Đã có 6 năm tham gia học hè ở các lớp tiếng Khmer, em Thạch Dương Thạch (ấp 5, xã Vĩnh Tường) cho biết, ước mơ của em sau này là học Sư phạm chuyên ngành về ngôn ngữ Khmer để đi dạy ở các trường dân tộc nội trú, góp phần chia sẻ kiến thức, văn hóa và ngôn ngữ cho các em nhỏ, quảng bá văn hóa dân tộc Khmer đến nhiều người. Do đó, bên cạnh học tốt chương trình học tiếng Việt trong trường, việc học thêm ngôn ngữ, chữ viết và văn hóa của đồng bào Khmer vào mỗi dịp hè sẽ giúp em trang bị tốt kiến thức, chuẩn bị hành trang thực hiện ước mơ.
Còn đối với em Thị Thanh Thảo (ấp 4, xã Xà Phiên), những tiết học giúp em cảm thấy mùa hè trải qua rất ý nghĩa, khi em và các bạn được rèn luyện tiếng nói, chữ viết của đồng bào. Thảo ước mơ sau này trở thành giáo viên, để được đứng lớp truyền dạy nhiều kiến thức cho các bạn nhỏ, dạy cho các bạn về những điều hay, bổ ích, trở thành người có ích cho xã hội.
Tại các lớp học, bên cạnh việc quan tâm đến chương trình, phương pháp giảng dạy để giúp các em tiếp thu kiến thức tốt nhất. Sau khóa học, các chùa còn phối hợp với ngành chức năng tổ chức kiểm tra, đánh giá kết quả và tặng quà động viên, khuyến khích các em nỗ lực học tập.
Nhiều năm tham gia dạy các lớp tiếng Khmer vào dịp hè, thầy Dương Kim Lập, Giáo viên Trường tiểu học Lý Thường Kiệt (xã Vĩnh Tường) cho biết, năm nào cũng vậy, cứ tới dịp hè là Ban Quản trị chùa họp lại để chuẩn bị phòng học, bàn ghế cho việc dạy tiếng Khmer. Các giáo viên luân phiên đứng lớp. Ở các lớp học, học sinh rất cố gắng trong học tập và tiếp thu kiến thức rất tốt. Sau 2 tháng học tập, tới cuối khóa, các giáo viên sẽ tổ chức kiểm tra để đánh giá chất lượng, sau đó xếp hạng và có phần quà để cổ vũ tinh thần cho các em.
Lớp học chữ Khmer ở chùa Pôthivongsa ở ấp 4, xã Xà Phiên, thành phố Cần Thơ. Ảnh: Nguyễn Hằng/TTXVN
Theo ông Trần Quốc Thẻo, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo thành phố Cần Thơ, thời gian qua, các chính sách an sinh xã hội, chính sách dân tộc, công tác chăm lo đời sống cho đồng bào dân tộc thiểu số được các cấp ủy Đảng, chính quyền thành phố quan tâm thực hiện đầy đủ, kịp thời và triển khai rộng khắp, phát huy hiệu quả, tạo chuyển biến rõ nét trong phát triển kinh tế - xã hội trong vùng đồng bào dân tộc.
Bên cạnh chăm lo đời sống vật chất, việc bảo tồn, phát huy giá trị tốt đẹp của đồng bào dân tộc thiểu số cũng được chú trọng thông qua việc bảo tồn các loại hình nghệ thuật, truyền dạy ngôn ngữ, hỗ trợ xây dựng các thiết chế văn hóa. Các lớp dạy tiếng Khmer, ngoài việc cung cấp kiến thức về ngôn ngữ dân tộc, còn truyền dạy kiến thức về ứng xử, lễ hội, các loại hình nghệ thuật góp phần gìn giữ, phát huy những giá trị truyền thống, bản sắc văn hóa tốt đẹp của đồng bào dân tộc thiểu số, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo quốc phòng an ninh ở địa phương.
Thành phố Cần Thơ có trên 494.400 người dân tộc thiểu số (chiếm 15,46% dân số), trong đó có trên 411.100 người Khmer, gần 82.200 người Hoa và trên 1.000 người thuộc các dân tộc khác.
Thành phố luôn quan tâm thực hiện công tác chăm lo đời sống cho nhân dân nói chung và đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng. Cấp ủy, chính quyền các cấp cũng thường xuyên tổ chức kiểm tra, giám sát việc thực hiện công tác dân tộc tại cơ sở; lồng ghép nội dung công tác dân tộc vào chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương; chú trọng củng cố hệ thống chính trị vùng đồng bào dân tộc thiểu số, phát huy vai trò người có uy tín trong cộng đồng; xây dựng lòng tin của đồng bào dân tộc thiểu số vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước, động viên người dân tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, phát triển kinh tế - xã hội và giữ gìn an ninh trật tự tại địa phương./.
