Hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá môn Ngữ văn ở trường phổ thông

Hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá môn Ngữ văn ở trường phổ thông

Ngày 21/7, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành văn bản số 3175/BGDĐTT-GDTrH gửi các Sở Giáo dục và Đào tạo hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá môn Ngữ văn ở trường phổ thông.

Theo đó, để tiếp tục khắc phục tình trạng dạy học nặng về thuyết giảng, đọc chép và thuộc lòng theo văn mẫu, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các Sở Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo các cơ sở giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên đổi mới cách dạy và cách học môn Ngữ văn.

Cụ thể, dành nhiều thời gian cho các hoạt động thực hành, vận dụng, trình bày, thảo luận để rèn luyện kĩ năng đọc, viết, nói, nghe và cảm thụ thẩm mĩ theo yêu cầu, mức độ với từng lớp học, cấp học. Trong quá trình dạy học, giáo viên cần giao nhiệm vụ học tập rõ ràng, phù hợp với khả năng của học sinh; nêu cụ thể các yêu cầu về sản phẩm mà học sinh phải hoàn thành; chú trọng kiểm tra, đánh giá, hỗ trợ, động viên học sinh thực hiện nhiệm vụ học tập.

Các nhà trường xây dựng kế hoạch bài dạy và tổ chức dạy học môn Ngữ văn theo hướng tăng cường rèn luyện cho học sinh phương pháp đọc, viết, nói và nghe; thực hành, trải nghiệm tiếp nhận và vận dụng kiến thức tiếng Việt, văn học thông qua các hoạt động học ở trong và ngoài lớp học.

Đối với dạy đọc, xác định rõ mục đích giúp học sinh biết cách đọc và tự đọc hiểu được văn bản. Coi ngữ liệu là phương tiện và việc tìm hiểu ngữ liệu là cách thức để hình thành, phát triển năng lực đọc hiểu văn bản. Bên cạnh việc giúp học sinh hiểu được nội dung và hình thức của văn bản, cần chú ý trang bị cho học sinh công cụ, cách thức để đọc hiểu các văn bản cùng thể loại hoặc loại hình với văn bản được học.

Giáo viên có thể đưa ra những gợi ý, chỉ dẫn để giúp học sinh đọc nhưng không lấy việc phân tích, bình giảng của mình để áp đặt hay thay thế cho những suy nghĩ của học sinh; tránh đọc chép và yêu cầu học sinh ghi nhớ kiến thức một cách máy móc.

Đối với dạy viết, chú trọng yêu cầu học sinh hình thành ý tưởng, biết cách trình bày ý tưởng một cách mạch lạc, sáng tạo, có sức thuyết phục để qua đó rèn luyện tư duy và cách viết các kiểu văn bản.

Giáo viên tập trung vào yêu cầu hướng dẫn học sinh thực hiện các bước tạo lập văn bản. Ở mỗi bước, giáo viên có thể sử dụng, khai thác ngữ liệu minh họa một cách hợp lý giúp học sinh hiểu được đặc điểm hình thức, ngôn ngữ, phương thức biểu đạt của từng kiểu văn bản; từ đó, giúp học sinh hình thành kĩ năng viết của mình.

Giáo viên xây dựng, tăng cường sử dụng các bài tập dạy viết gắn với các tình huống thực tiễn và giả định để học sinh nhận thức được mối quan hệ giữa yêu cầu học viết trong nhà trường với nhu cầu tạo lập các sản phẩm viết trong đời sống.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng yêu cầu đổi mới cách đánh giá học sinh trong môn Ngữ văn. Việc đánh giá cần đảm bảo phát huy được những mặt tích cực của cá tính, trí tưởng tượng, năng lực ngôn ngữ, năng lực văn học, năng lực tư duy hình tượng và tư duy logic của học sinh.

Các nhà trường tập trung thiết kế, sử dụng các câu hỏi, bài tập yêu cầu học sinh vận dụng kiến thức đã học và kĩ năng đọc, viết, nói, nghe vào bối cảnh và ngữ liệu mới; tạo cơ hội để học sinh khám phá những tri thức mới, đề xuất ý tưởng và tạo ra sản phẩm mới; gợi mở những liên tưởng, tưởng tượng, huy động được vốn sống vào quá trình đọc, viết, nói, nghe.

Trong đánh giá kết quả học tập cuối kì, cuối năm học, cuối cấp học, tránh dùng lại các văn bản đã học trong sách giáo khoa làm ngữ liệu xây dựng các đề kiểm tra đọc hiểu và viết để đánh giá chính xác năng lực học sinh, khắc phục tình trạng học sinh chỉ học thuộc bài hoặc sao chép nội dung tài liệu có sẵn.

Khuyến khích việc xây dựng và sử dụng các đề mở trong kiểm tra, đánh giá để phát huy cao nhất khả năng sáng tạo của học sinh; xây dựng bộ công cụ đánh giá để hạn chế tính chủ quan, cảm tính của người chấm. Khi nhận xét, đánh giá các sản phẩm của học sinh, cần tôn trọng và khuyến khích cách nghĩ, cách cảm riêng của học sinh trên nguyên tắc không vi phạm những chuẩn mực đạo đức, văn hóa và pháp luật.

Về công tác quản lý, chỉ đạo hoạt động dạy học môn Ngữ văn, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu Sở, Phòng Giáo dục và Đào tạo tăng cường các hoạt động trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng kế hoạch dạy học môn Ngữ văn thông qua hội nghị, hội thảo, học tập, giao lưu giữa các nhà trường nhằm đáp ứng yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 môn Ngữ văn.

PV

TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Dân bản Na Ngân khắc phục tuyến đường độc đạo bị sạt lở do mưa lớn

Dân bản Na Ngân khắc phục tuyến đường độc đạo bị sạt lở do mưa lớn

Bản Na Ngân, xã Nga My, tỉnh Nghệ An có hơn 150 hộ dân với gần 740 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Thái. Bản nằm trong một thung lũng, bốn bề là núi đá và rừng già Pù Huống, cách trung tâm xã khoảng 20 km theo tuyến đường đất độc đạo vắt lưng chừng núi, một bên là vách đá, một bên là vực sâu và dòng suối Nậm Ngân. Mưa lớn kéo dài từ chiều 6/8 đã làm nhiều vị trí trên tuyến đường bị sạt lở, đất đá và cây rừng gãy đổ chắn ngang, khiến giao thông bị ách tắc, việc đi lại của người dân gặp nhiều khó khăn và tiềm ẩn nguy hiểm.

Hỗ trợ nước sạch cho học sinh mầm non vùng thiên tai

Hỗ trợ nước sạch cho học sinh mầm non vùng thiên tai

Ngày 9/8, Cơ quan Điều phối và Hợp tác Thổ Nhĩ Kỳ (TIKA) phối hợp với Trung tâm Phát triển Bền vững SUSDEC tổ chức bàn giao 12 công trình nước sạch cho các trường mầm non chịu ảnh hưởng bởi thiên tai tại các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Trị.

Mở rộng dạy tiếng Khmer cho đồng bào vùng biên giới

Mở rộng dạy tiếng Khmer cho đồng bào vùng biên giới

Tây Ninh sẽ từng bước mở rộng dạy học tiếng Khmer tại các cơ sở giáo dục thuộc các xã biên giới và khu vực có đông đồng bào dân tộc Khmer trong giai đoạn 2026-2030, trên cơ sở nhu cầu tự nguyện của học sinh, sự đồng thuận của cha mẹ học sinh và điều kiện bảo đảm của từng địa bàn.

Mưa lớn gây ngập cục bộ, chia cắt một số khu vực miền núi Quảng Trị

Mưa lớn gây ngập cục bộ, chia cắt một số khu vực miền núi Quảng Trị

Do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới và gió mạnh trên biển, từ đêm 8 đến sáng 9/8, khu vực miền núi tỉnh Quảng Trị xuất hiện mưa to đến rất to. Mưa lớn làm nước tại các sông, suối dâng cao, nhiều cầu tràn, ngầm tràn bị ngập, một số khu vực dân cư thấp trũng ngập cục bộ, giao thông tại một số điểm tạm thời bị chia cắt.

Người dân vùng lũ Mường Than vững tin xây dựng cuộc sống mới

Người dân vùng lũ Mường Than vững tin xây dựng cuộc sống mới

24 căn nhà mới đã đón người dân vào ở, 20 căn nhà đang khẩn trương xây, tiếp tục bố trí tái định cư cho hơn 250 hộ dân bị ảnh hưởng bởi lũ quét ở xã Mường Than (Lai Châu). Những cố gắng không ngừng nghỉ trong thời gian ngắn của cả hệ thống chính trị vì mục tiêu “còn nhân dân là còn tất cả”.

Quảng Ngãi: Tìm hướng 'hồi sinh' công trình nước sạch 1,8 tỷ đồng

Quảng Ngãi: Tìm hướng 'hồi sinh' công trình nước sạch 1,8 tỷ đồng

Được kỳ vọng cung cấp nước sạch cho khoảng 300 hộ dân, công trình cấp nước tập trung tại xã Bình Minh, tỉnh Quảng Ngãi lại rơi vào cảnh ngừng hoạt động do nhiều bất cập trong vận hành. Địa phương đang nghiên cứu phương án quản lý, sửa chữa để khai thác hiệu quả công trình, tránh lãng phí nguồn lực đầu tư.

Tiếp sức cho đồng bào khó khăn vùng biên cương Tổ quốc

Tiếp sức cho đồng bào khó khăn vùng biên cương Tổ quốc

Trong các ngày 7 và 8/8, Ban Quản lý Khu Công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng (DSEZA) đã phối hợp với Cơ quan Thường trú khu vực miền Trung - Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV Miền Trung) và các đơn vị đồng hành tổ chức chương trình từ thiện, tiếp sức cho đồng bào nghèo tại xã biên giới Hùng Sơn (thành phố Đà Nẵng).

Đắk Lắk mở không gian phát triển mới từ rừng

Đắk Lắk mở không gian phát triển mới từ rừng

Tỉnh Đắk Lắk hiện có khoảng 743.171 ha đất có rừng, hệ sinh thái trải rộng từ rừng khộp, rừng thường xanh trên cao nguyên đến rừng núi thấp và vùng duyên hải, trong đó rừng tự nhiên hơn 530.868 ha, rừng trồng hơn 212.303 ha. Tỷ lệ che phủ rừng đạt 41,06%. 

Nghệ An: Sạt lở nghiêm trọng, tỉnh lộ 543D tạm thời tê liệt

Nghệ An: Sạt lở nghiêm trọng, tỉnh lộ 543D tạm thời tê liệt

Mưa lớn liên tục trong nhiều ngày qua tại Nghệ An đã khiến đất đá từ mái taluy sạt lở, sụt trượt tràn xuống nhiều tuyến đường. Đặc biệt, tỉnh lộ 543D, đoạn qua địa bàn xã Mường Típ đã tạm thời bị tê liệt do nhiều điểm sạt lở với khối lượng đất đá lớn từ mái taluy dương đổ xuống, chắn ngang mặt đường, khiến giao thông bị chia cắt.

Nghệ An: Lũ cuốn trôi cầu tạm trên sông Nậm Nơn khiến 3 bản ở xã Mỹ Lý bị chia cắt

Nghệ An: Lũ cuốn trôi cầu tạm trên sông Nậm Nơn khiến 3 bản ở xã Mỹ Lý bị chia cắt

Thông tin từ UBND xã Mỹ Lý (Nghệ An) cho biết, từ ngày 3 đến ngày 7/8, trên địa bàn xã biên giới Mỹ Lý liên tục có mưa. Bên cạnh đó, lưu lượng nước từ thượng nguồn sông Nậm Nơn đổ về lớn đã cuốn trôi chiếc cầu tạm, khiến 3 bản Yên Hòa, Piêng Pèn và Nhọt Lợt (xã Mỹ Lý), nằm giáp biên giới Việt Nam - Lào, tạm thời bị chia cắt.

Tuyên Quang: Doanh nghiệp tăng, khu vực cá thể vẫn chiếm chủ đạo

Tuyên Quang: Doanh nghiệp tăng, khu vực cá thể vẫn chiếm chủ đạo

Kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 phác họa bức tranh tương đối toàn diện về các đơn vị kinh tế, hành chính, sự nghiệp tại tỉnh Tuyên Quang. Nổi bật là số doanh nghiệp và doanh thu tiếp tục tăng, khu vực dịch vụ giữ vai trò chủ đạo, trong khi các cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể vẫn chiếm hơn 90% tổng số đơn vị điều tra.

Mùa trái chín 'mở lối' cho du lịch nông nghiệp La Dạ

Mùa trái chín 'mở lối' cho du lịch nông nghiệp La Dạ

Những ngày này, xã La Dạ, tỉnh Lâm Đồng khoác lên mình sắc màu rực rỡ của mùa trái chín. Hàng trăm ha sầu riêng ở các thôn Đa Tro, La Dày, Đa Kim… đồng loạt vào vụ thu hoạch cùng những vườn bơ, măng cụt, mắc ca trĩu quả, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm. Không khí càng thêm sôi động khi địa phương lần đầu tổ chức Lễ hội Trái cây xã La Dạ năm 2026 với chủ đề “Hương sắc La Dạ - Trái ngọt vươn xa”.

Sơ tán nhiều hộ dân tại Thanh Hóa do nứt núi

Sơ tán nhiều hộ dân tại Thanh Hóa do nứt núi

Tối 7/8, bà Vi Thị Trọng, Chủ tịch UBND xã Quan Sơn, tỉnh Thanh Hóa cho biết, do mưa lớn trong những ngày qua đã gây ra sạt lở đất tại một số tuyến đường. Mưa lớn cũng đã làm quả núi thuộc khu vực bản Thanh Sơn bị nứt ở taluy dương, vết nứt này kéo dài khoảng 100 mét, có vị trí rộng khoảng 0,8 cm. Đây là khu vực có 17 hộ dân và Phòng Giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội Quan Sơn.

Gỡ nút thắt cho y tế cơ sở tại Điện Biên

Gỡ nút thắt cho y tế cơ sở tại Điện Biên

Tại tỉnh Điện Biên, chương trình khám bệnh, chữa bệnh và tư vấn sức khỏe miễn phí đang giúp hàng trăm nghìn người dân được kiểm tra sức khỏe ngay tại địa phương. Tuy nhiên, phía sau những kết quả tích cực, hệ thống y tế cơ sở vẫn đối mặt với không ít khó khăn do thiếu trang thiết bị phục vụ khám, chữa bệnh.

Kịp thời hỗ trợ các hộ dân bị cháy nhà tại xóm Chăm

Kịp thời hỗ trợ các hộ dân bị cháy nhà tại xóm Chăm

Chiều 7/8, Phó Chủ tịch UBND xã Vĩnh Hậu (tỉnh An Giang) Huỳnh Hồ Thanh Huy cho biết, chính quyền địa phương đã đến thăm hỏi, động viên và hỗ trợ ban đầu 16 triệu đồng cho các hộ dân có nhà bị cháy tại xóm Chăm, ấp La Ma, giúp bà con vượt qua khó khăn, sớm ổn định cuộc sống.

Lún, nứt cục bộ tại Quảng trường Trung tâm Gia Nghĩa 'đã được tính toán trước'

Lún, nứt cục bộ tại Quảng trường Trung tâm Gia Nghĩa 'đã được tính toán trước'

Ngày 7/8, ông Hà Sỹ Sơn, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 3, tỉnh Lâm Đồng, chủ đầu tư dự án Quảng trường Trung tâm Gia Nghĩa cho biết, sau khi dự án được đưa vào sử dụng, ngày 25/7 vừa qua, một số vị trí đã xuất hiện tình trạng lún, nứt cục bộ trên bề mặt, làm gãy vỡ đá lát nền tại một số vị trí trong khu vực.

Sơn La: Tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ tại Muổi Nọi

Sơn La: Tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ tại Muổi Nọi

Ngày 7/8, Đoàn công tác của Thiếu tướng Nguyễn Minh Tuấn, Giám đốc Công an tỉnh Sơn La đã đi kiểm tra tình hình thiệt hại do mưa lũ và công tác khắc phục hậu quả tại xã Muổi Nọi, một trong những địa phương chịu ảnh hưởng nặng nề bởi đợt mưa lớn kéo dài những ngày qua.

Điểm tựa giảm nghèo cho người dân vùng cao

Điểm tựa giảm nghèo cho người dân vùng cao

Giảm nghèo bền vững không chỉ là hỗ trợ trước mắt mà còn tạo sinh kế để người dân chủ động vươn lên. Tại Điện Biên, cùng với các chương trình mục tiêu quốc gia, nguồn vốn tín dụng chính sách và nhiều mô hình hỗ trợ sản xuất đang trở thành điểm tựa giúp hàng nghìn hộ nghèo, cận nghèo từng bước ổn định cuộc sống.

Xuất hiện các cung trượt sạt và nhiều vết nứt, gãy tại Sơn La

Xuất hiện các cung trượt sạt và nhiều vết nứt, gãy tại Sơn La

Từ tháng 6 đến nay, xã Mường Chiên, tỉnh Sơn La đã xảy ra nhiều đợt mưa lớn, kéo dài, ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất nông nghiệp của nhân dân. Trong đó, điểm dân cư Nặm Ngùa, bản Phiêng Bay đã xuất hiện cung trượt sạt kèm theo nhiều vết nứt gãy gây sụt lún, có nguy cơ sạt lở đất diện rộng, ảnh hưởng đến tính mạng và tài sản của người dân đang sinh sống tại đây.

Lạng Sơn đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp các xã biên giới

Lạng Sơn đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp các xã biên giới

Để đưa 4 trường phổ thông nội trú liên cấp các xã biên giới là Mẫu Sơn, Quốc Khánh, Khuất Xá và Kiên Mộc (tỉnh Lạng Sơn) vào hoạt động từ năm học 2026 - 2027, các đơn vị thi công và lực lượng liên quan đang tích cực đẩy nhanh tiến độ xây dựng, hoàn thiện các hạng mục thiết yếu như lớp học, nhà công vụ, nhà hiệu bộ, sân trường... và lắp đặt cơ sở vật chất phục vụ giảng dạy; dự kiến hoàn thành trong tháng 8/2026.

Đồng hành nâng cao năng lực số vùng biên

Đồng hành nâng cao năng lực số vùng biên

Ngày 6/8, tại phường Nam Đông Hà, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Quảng Trị tổ chức Lễ ra mắt Đội hình tình nguyện viên “Bình dân học vụ số vùng biên” năm 2026. Chương trình Lễ ra mắt được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, kết nối với 15 xã biên giới trên địa bàn.

Mưa lớn kéo dài gây nhiều thiệt hại tại tỉnh Sơn La

Mưa lớn kéo dài gây nhiều thiệt hại tại tỉnh Sơn La

Từ đêm 5/8 đến ngày 6/8, trên địa bàn tỉnh Sơn La có mưa vừa, mưa to và rải rác có dông, cục bộ có mưa rất to. Mưa lớn kéo dài đã gây sạt lở đất, sụt lún địa chất, ngập úng cục bộ, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nhà ở, sản xuất nông nghiệp, giao thông, thủy lợi và các công trình hạ tầng tại các xã, phường trên địa bàn tỉnh.

Lớp dạy chữ Khmer góp phần gìn giữ hồn cốt văn hóa dân tộc

Lớp dạy chữ Khmer góp phần gìn giữ hồn cốt văn hóa dân tộc

Hơn 20 năm qua, các chùa Phật giáo Nam tông Khmer tại An Giang đều mở lớp dạy chữ Khmer miễn phí cho con em đồng bào. Không chỉ truyền dạy tiếng nói, chữ viết, những lớp học đặc biệt này còn góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa, bồi đắp đạo đức, lối sống và tình yêu cội nguồn cho thế hệ trẻ.