Những năm gần đây, ở nhiều xã miền núi Thanh Hóa, bức tranh nông thôn đang dần đổi màu tươi sáng hơn. Từ những bản làng heo hút, nhà cửa đơn sơ, đời sống người dân chủ yếu trông chờ vào nương rẫy bấp bênh, nay đã xuất hiện ngày càng nhiều ngôi nhà kiên cố, đường làng ngõ xóm khang trang, đời sống ấm no hơn trước.
Góp phần tạo nên sự đổi thay ấy, chương trình đưa người Việt Nam đi làm việc tại nước ngoài đã và đang mở ra hướng đi hiệu quả, bền vững cho người dân miền núi. Không chỉ giúp hàng nghìn lao động có việc làm, thu nhập ổn định, chương trình còn trở thành “đòn bẩy” quan trọng trong công cuộc xóa đói, giảm nghèo.
Trước đây, do thu nhập bấp bênh, gia đình bà Lê Thị Hợi ở thôn Triu, xã Điền Lư gặp nhiều khó khăn trong việc nuôi hai con ăn học. Nhận thấy điều kiện kinh tế hạn hẹp, trong khi khả năng theo học đại học của các con không thực sự thuận lợi, gia đình bà đã quyết định cho con gái đầu đi làm việc có thời hạn tại nước ngoài. Sau 5 năm làm việc tại Nhật Bản, người con gái không chỉ có thu nhập ổn định mà còn lập gia đình và gắn bó lâu dài tại đây. Có kinh tế, chị thường xuyên gửi tiền về giúp cha mẹ sửa chữa căn nhà dột nát trước kia, nay trở nên khang trang, vững chãi.
Nhờ số tiền con gái đi xuất khẩu lao động Nhật Bản gửi về, gia đình bà Lê Thị Hợi ở thôn Triu, xã Điền Lư đã xây dựng được nhà mới khang trang, có đời sống khá giả. Ảnh Nguyễn Nam/TTXVN
Thấy rõ hiệu quả từ việc đi làm việc có thời hạn tại nước ngoài, người con trai thứ hai của bà Hợi sau khi lập gia đình, do công việc tại quê nhà không ổn định, cũng được chị gái hỗ trợ kinh phí để sang Hàn Quốc làm việc. Hiện nay, cả hai người con đều có thu nhập khá, thường xuyên gửi tiền về phụ giúp cha mẹ tích góp vốn, hướng tới kế hoạch khởi nghiệp trong tương lai.
Bà Hợi chia sẻ, trong thời gian làm việc ở nước ngoài, con trai bà còn tranh thủ học thêm nghề cơ khí. Dự định sau khi hết hạn hợp đồng trở về nước, có vốn trong tay, anh sẽ mở xưởng sản xuất ngay tại quê nhà.
Không chỉ gia đình bà Hợi, tại thôn Triu hiện có hàng chục hộ gia đình có con em tham gia làm việc tại nước ngoài, qua đó từng bước cải thiện đời sống, vươn lên thoát nghèo.
Xã Điền Lư hiện có gần 200 hộ gia đình có con em đi làm việc ở nước ngoài. Phần lớn các hộ sau khi có người thân đi xuất khẩu lao động đều thoát nghèo, thoát cận nghèo, nhiều hộ vươn lên khá giả, thậm chí giàu lên từ nguồn thu nhập ổn định gửi về. Ảnh Nguyễn Nam/TTXVN
Nhờ nguồn vốn vay ưu đãi của Ngân hàng Chính sách xã hội, anh Lê Văn Long ở thôn Triu, xã Điền Lư đã có cơ hội đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài. Chị Bùi Thị Thu, vợ anh Long cho biết, tháng 5/2023, gia đình tôi được Phòng Giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội huyện Bá Thước giải ngân 60 triệu đồng với lãi suất ưu đãi. Từ nguồn vốn này, chồng tôi sang Cộng hòa Séc làm việc theo hợp đồng 3 năm, sau đó gia hạn thêm 1 năm. Sau gần 2 năm làm việc trong lĩnh vực nấu ăn, mỗi tháng anh gửi về cho gia đình khoảng 20 triệu đồng. Nhờ đó, gia đình tôi đã trả hết khoản nợ 50 triệu đồng vay làm nhà trước đây, đồng thời có điều kiện trang trải chi phí sinh hoạt cho gia đình 4 nhân khẩu và chính thức thoát khỏi diện hộ cận nghèo.
Theo bà Lê Thị Hằng, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Điền Lư, chương trình đưa người Việt Nam đi làm việc có thời hạn tại nước ngoài đang trở thành hướng đi mang lại hiệu quả rõ nét trong phát triển kinh tế và giảm nghèo tại địa phương. Hiện nay, toàn xã có gần 200 hộ gia đình có con em đi làm việc ở nước ngoài. Phần lớn các hộ sau khi có người thân tham gia chương trình đều thoát nghèo, cận nghèo, nhiều hộ vươn lên khá giả, thậm chí giàu lên từ nguồn thu nhập ổn định gửi về. Nhiều hộ gia đình có con em đi làm việc ở nước ngoài đã tích cực ủng hộ kinh phí, ngày công xây dựng nông thôn mới tại thôn, xã...
Từ những hiệu quả thiết thực đó, thời gian tới, xã Điền Lư tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, vận động thanh niên sau khi học xong nhưng chưa có việc làm ổn định mạnh dạn tìm hiểu, tham gia đi làm việc ở nước ngoài tại các thị trường phù hợp. Qua đó, không chỉ giúp người lao động nâng cao thu nhập, tạo việc làm bền vững mà còn tích lũy được nguồn vốn, kinh nghiệm để khi trở về có thể khởi nghiệp, góp phần phát triển kinh tế gia đình và thúc đẩy xây dựng nông thôn mới tại địa phương.
Thôn Trung Thủy, xã Quý Lượng hiện có 12 lao động đi làm việc ở nước ngoài, mở ra hướng thoát nghèo bền vững cho nhiều hộ dân. Ảnh Nguyễn Nam/TTXVN
Thôn Trung Thủy, xã Quý Lương là thôn miền núi còn nhiều khó khăn, đời sống bà con chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, thiếu việc làm nên "cái nghèo" vẫn đeo bám nhiều gia đình. Những năm gần đây, nhờ chương trình đưa lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài được triển khai, thôn đã có 12 lao động đi làm việc ở nước ngoài, mở ra hướng thoát nghèo bền vững cho nhiều hộ dân. Lao động đi xa có thu nhập ổn định, gửi tiền về xây dựng nhà cửa, cải thiện đời sống và đóng góp tích cực cho phong trào xây dựng nông thôn mới của địa phương.
Ông Trương Công Hạnh, Bí thư Chi bộ thôn Trung Thủy cho biết, từ khi có chương trình đưa lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài, nhận thức của người dân thay đổi rõ rệt, nhiều gia đình mạnh dạn cho con em đi làm việc ở nước ngoài và đã có kết quả rất tích cực, góp phần xóa đói, giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới.
Gia đình chị Bùi Thị Lịch, thôn Trung Thủy, xã Quý Lương trước kia thuộc diện hộ nghèo, có con đi xuất khẩu lao động đến nay gia đình chị đã thoát nghèo, xây dựng nhà mới và mua sắm nhiều thiết bị gia dụng phục vụ cuộc sống. Ảnh Nguyễn Nam/TTXVN
Gia đình chị Bùi Thị Lịch là một trong những minh chứng rõ nét. Trước đây, gia đình chị thuộc diện hộ nghèo, cuộc sống gặp nhiều khó khăn, công việc bấp bênh, thu nhập chủ yếu dựa vào nông lâm nghiệp, không đủ trang trải. Sau khi được tuyên truyền, tư vấn về chương trình đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài, khi con trai đầu hoàn thành chương trình học lớp 12, gia đình chị đã được định hướng cho con tham gia đi làm việc tại Nhật Bản. Nhờ vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội, ước mơ đi làm việc tại nước ngoài của con chị đã trở thành hiện thực.
Đến nay, con trai chị Lịch có công việc ổn định, thu nhập khá, thường xuyên gửi tiền về giúp gia đình trả hết các khoản nợ trước đây và xây dựng được ngôi nhà mới khang trang. Không chỉ thoát nghèo, gia đình chị còn có khoản tích lũy để làm vốn cho con sau này trở về khởi nghiệp. Chị Lịch cho biết, sau khi người con thứ hai học xong, gia đình sẽ tiếp tục định hướng cho cháu tham gia làm việc tại nước ngoài, coi đây là hướng đi phù hợp để ổn định cuộc sống lâu dài.
Theo ông Trương Văn Tuyến, Phó Chủ tịch UBND xã Quý Lương, xác định là hướng đi quan trọng nhằm nâng cao thu nhập cho người dân, do đó, những năm gần đây, xã đã tích cực tuyên truyền, tạo điều kiện để người lao động trong độ tuổi tham gia chương trình.
Riêng năm 2025, toàn xã Quý Lương có 21 lao động đi làm việc ở nước ngoài, chủ yếu tại các thị trường: Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc). Các lao động này đều có việc làm ổn định, thu nhập bình quân khoảng 30 triệu đồng/người/tháng, cao gấp nhiều lần so với làm việc tại địa phương. Nguồn thu nhập từ lao động tại nước ngoài gửi về không chỉ giúp các gia đình cải thiện rõ rệt đời sống, thoát nghèo bền vững mà còn tạo nguồn lực để đầu tư phát triển kinh tế lâu dài.
Đa số hộ có con em đi xuất khẩu lao động đều xây sửa được nhà cửa khang trang, kiên cố, góp phần xây dựng nông thôn mới. Ảnh Nguyễn Nam/TTXVN
Năm 2025, Thanh Hóa ghi dấu mốc ấn tượng khi đưa hơn 11.000 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài, vượt xa chỉ tiêu đề ra. Kết quả này không chỉ khẳng định hướng đi đúng đắn trong việc giữ vững các thị trường truyền thống, mở rộng thị trường mới, mà còn cho thấy sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của các cấp, các ngành cùng những chính sách hỗ trợ thiết thực dành cho người lao động. Quan trọng hơn, việc đưa người đi làm việc tại nước ngoài đã và đang trở thành động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, giúp nhiều gia đình thoát nghèo, ổn định cuộc sống, góp phần làm thay đổi diện mạo nông thôn, nhất là ở các vùng miền núi, vùng khó khăn của tỉnh Thanh Hóa./.
