Những năm qua, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên không chỉ thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia, mà còn bền bỉ đồng hành, chăm lo đời sống nhân dân khu vực biên cương.
Từ việc dạy xóa mù chữ cho đồng bào, tổ chức khám bệnh, cấp phát thuốc miễn phí, xây dựng các mô hình sinh kế nhỏ nhưng bền vững, đến duy trì hiệu quả các tổ tự quản đường biên, cột mốc… tất cả đã góp phần dựng xây “thế trận lòng dân” vững chắc, bồi đắp niềm tin của đồng bào các dân tộc đối với Đảng, Nhà nước và người lính mang quân hàm xanh.
Gieo mầm no ấm, giữ nhịp văn hóa nơi biên giới
Tỉnh Điện Biên có gần 456 km đường biên giới tiếp giáp Lào và Trung Quốc; có 15 xã biên giới đặc biệt khó khăn với 438 thôn, bản và hơn 212.000 nhân khẩu thuộc 17 dân tộc sinh sống. Tại các xã biên giới, tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo còn cao, kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ; trình độ dân trí không đồng đều; tội phạm ma túy, xuất nhập cảnh trái phép còn tiềm ẩn phức tạp... Trong bối cảnh đó, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Điện Biên xác định tham gia phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội không chỉ là nhiệm vụ phối hợp, mà là một nội dung chính trị trọng tâm, thường xuyên của đơn vị.
Trong 10 năm qua, Bộ đội Biên phòng Điện Biên đã tổ chức gần 8.200 buổi tuyên truyền, phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và quy định của địa phương cho hơn 473.000 lượt người nghe. Công tác tuyên truyền được triển khai linh hoạt thông qua các hình thức như “Tiếng loa Biên phòng”, lồng ghép trong lễ hội truyền thống, sinh hoạt bản, phát tờ rơi song ngữ, phát huy vai trò già làng, trưởng bản, người có uy tín… Qua đó, nhận thức pháp luật và ý thức tham gia bảo vệ biên giới của nhân dân từng bước được nâng lên.
Trung tá Đoàn Thanh Tuấn, Chính trị viên Đồn Biên phòng Thanh Luông chia sẻ: “Muốn dân tin, trước hết mình phải gần dân, hiểu dân, trọng dân. Vì vậy, mỗi mô hình, mỗi chương trình đơn vị chúng tôi thực hiện đều phải xuất phát từ nhu cầu thực tế của bà con. Khi mô hình, việc làm phát huy hiệu quả, đời sống bà con ngày càng được cải thiện thì bà con càng thêm tin, thêm yêu, biên giới càng thêm vững…”.
Trong lĩnh vực phát triển kinh tế, Bộ đội Biên phòng tỉnh đã phối hợp các cơ quan chuyên môn tổ chức nhiều lớp tập huấn kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi; hướng dẫn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi; nhân rộng mô hình phát triển kinh tế phù hợp điều kiện từng địa bàn; tham gia xây dựng nông thôn mới. Nhiều chương trình, mô hình được triển khai hiệu quả như: “Nâng bước em tới trường - Con nuôi Đồn Biên phòng”; “Xuân Biên phòng ấm lòng dân bản”; “Đồng hành cùng phụ nữ biên cương”; “Hũ gạo chiến sĩ”; “Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới”; phong trào “Bộ đội Biên phòng chung tay vì người nghèo - Không để ai bị bỏ lại phía sau”; mô hình “Trồng lúa nước vụ Chiêm xuân”, “Vườn bưởi da xanh”, phát triển chăn nuôi gia cầm…
Tại bản Tả Ló San, xã Sín Thầu, mô hình “Khu dân cư biên giới đoàn kết - xanh - sạch - đẹp” do đồn Biên phòng A Pa Chải phối hợp triển khai đã trở thành điểm sáng trong toàn tỉnh. Ông Pờ Xuân Mười, Trưởng bản Tả Ló San xúc động tâm sự: “Trước đây, bà con còn nhiều phong tục tập quán lạc hậu trong sinh hoạt hằng ngày. Từ khi được Bộ đội Biên phòng xuống từng nhà vận động, hướng dẫn dọn vệ sinh, giữ gìn môi trường, phát triển kinh tế, xã hội... đến giờ đã có nhiều thay đổi, bản làng nhìn khang trang, sạch sẽ hơn, khách đến ai cũng khen”.
Cùng với hỗ trợ phát triển kinh tế, đơn vị phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các lực lượng đứng chân trên địa bàn triển khai hiệu quả cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư, khu đô thị văn minh” gắn với cuộc vận động “Xây dựng môi trường văn hóa tốt đẹp, lành mạnh, phong phú trong Quân đội”; phong trào thi đua “Bộ đội Biên phòng chung sức xây dựng nông thôn mới”. Đồng thời, chủ động tham mưu, vận động xây dựng gia đình văn hóa, thôn (bản) văn hóa tại khu vực biên giới; tổ chức các hoạt động như “Xây dựng điểm sáng văn hóa vùng biên giới”; hỗ trợ các bản biên giới, các nghệ nhân khôi phục, bảo tồn và phát huy nghề thủ công truyền thống gắn với bản sắc văn hóa cộng đồng các dân tộc và phát triển du lịch bền vững; củng cố, phát huy vai trò các tổ, đội tuyên truyền văn hóa của Bộ đội Biên phòng tỉnh và của các đơn vị, cùng các tổ, đội văn hóa, văn nghệ xã, bản phục vụ đồng bào các dân tộc trên địa bàn.
Nâng bước tương lai, dựng “thế trận lòng dân” bền chặt
Tổ tuyên truyền lưu động Đồn Biên phòng A Pa Chải tuyên truyền pháp luật cho người dân tại bản Tá Miếu, xã Sín Thầu. Ảnh: TTXVN phát
Giáo dục và y tế được xác định là hai lĩnh vực then chốt được Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên đặc biệt quan tâm triển khai đồng bộ, hiệu quả. Thực hiện Chương trình “Nâng bước em tới trường - Con nuôi Đồn Biên phòng”, Dự án “Cán bộ, chiến sĩ quân đội nâng bước em tới trường”, với tổng kinh phí hơn 9,5 tỷ đồng, toàn lực lượng đã hỗ trợ, nuôi dưỡng dài hạn 186 lượt học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn. Mô hình “Thầy giáo quân hàm xanh” tiếp tục duy trì, góp phần thắp sáng những lớp học vùng cao, nâng cao dân trí tại khu vực biên giới.
Thượng úy Vàng A Di, Đội trưởng Trinh sát, Đồn Biên phòng Leng Su Sìn - người vừa được Bộ Giáo dục và Đào tạo tặng Bằng khen, tâm sự: Giữ biên giới không chỉ bằng tuần tra, kiểm soát, mà còn bằng việc giữ chân các em ở lại trường. Một đứa trẻ được học hành tử tế sẽ là một công dân tốt, là "cột mốc sống" vững chắc của bản làng nơi biên cương Tổ quốc.
Song hành với công tác giáo dục là Chương trình “Quân dân y kết hợp”, mô hình “Thầy thuốc quân hàm xanh” được duy trì thường xuyên. Trong 10 năm qua, các đơn vị đã tổ chức 665 buổi tuyên truyền, phổ biến kiến thức chăm sóc sức khỏe; khám bệnh, cấp thuốc miễn phí cho hơn 63.600 lượt người, tổng trị giá trên 7 tỷ đồng; đồng thời thành lập khu cách ly phòng, chống dịch COVID-19 với 74 giường bệnh, góp phần kiểm soát hiệu quả dịch bệnh trên địa bàn. Chị Sùng Thị Dế, xã Nà Bủng chia sẻ: “Con tôi ốm nặng, đường xa không xuống được trung tâm y tế huyện. Khi biết tin, Bộ đội Biên phòng đã đến tận nhà thăm khám, cho thuốc miễn phí. Bà con dân bản chúng tôi từ lâu đã coi các anh bộ đội như người nhà, người của bản rồi…”.
Cùng với phát triển dân sinh, Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên tăng cường tham gia xây dựng, củng cố hệ thống chính trị cơ sở. Các mô hình “Cán bộ Biên phòng tăng cường xã và tham gia cấp ủy địa phương”, “Đảng viên Đồn Biên phòng sinh hoạt tại chi bộ thôn, bản” được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng. Hệ thống chính trị tại nhiều xã biên giới từng bước được kiện toàn, hoạt động ngày càng nền nếp, hiệu quả.
Trong lĩnh vực quốc phòng - an ninh, các mô hình “Tổ tự quản đường biên, cột mốc”, “Tổ tự quản an ninh trật tự thôn, bản” phát huy vai trò tích cực, huy động sự tham gia trực tiếp của nhân dân trong bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, giữ gìn an ninh trật tự từ cơ sở. Chín cặp xã, bản hai bên biên giới đã tổ chức kết nghĩa, góp phần xây dựng tuyến biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển bền vững.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên Nguyễn Minh Phú nhấn mạnh: “Những mô hình, chương trình của Bộ đội Biên phòng tỉnh đã tạo chuyển biến thực chất ở cơ sở. Khi kinh tế - xã hội phát triển, đời sống người dân được nâng lên, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Đây là minh chứng sinh động cho chủ trương gắn phát triển với củng cố quốc phòng, an ninh”.
Trong 10 năm qua, đã có 456 lượt tập thể, cá nhân lực lượng Biên phòng tỉnh Điện Biên được khen thưởng vì những đóng góp tiêu biểu. Nhưng phần thưởng lớn nhất, như lời một cán bộ Biên phòng chia sẻ, đó chính là “ánh mắt tin cậy của bà con khi thấy màu áo xanh xuất hiện nơi bản làng”.
Đại tá Nhâm Văn Mạnh, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên khẳng định: Thấm nhuần tư tưởng “lấy dân làm gốc”, “bám dân, bám bản”, phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ chủ quyền, thời gian tới, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên sẽ tiếp tục xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc, lấy nhân dân làm trung tâm, làm chủ thể, để biên giới không chỉ là đường ranh trên bản đồ, mà là nơi nở hoa của niềm tin, của nghĩa tình quân - dân bền chặt.../.