Với cách làm sáng tạo, nhiều trường học ở tỉnh Lâm Đồng đã đưa trang phục truyền thống vào học đường, giúp học sinh có cơ hội khoác lên mình những bộ váy, áo mang đậm bản sắc các dân tộc thiểu số.
Hoạt động không chỉ giúp học sinh hiểu hơn về nguồn cội, ý nghĩa của từng trang phục truyền thống đang dần mai một, mà còn góp phần bồi đắp lòng tự hào, ý thức giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số.
Trường Tiểu học Lâm Giang ở xã Hàm Thuận Bắc (Lâm Đồng) có 284 học sinh là người Chăm (chiếm 99%). Từ lâu, thầy và trò mặc trang phục truyền thống của dân tộc Chăm đến trường đã trở thành hình ảnh quen thuộc nơi đây. Cứ mỗi sáng thứ Hai, không khí sân trường trở nên vui tươi, khác lạ, bởi các học sinh đều khoác lên mình trang phục Chăm truyền thống. Nếu các bạn nữ duyên dáng trong những chiếc áo dài Chăm trắng tinh, được may kín đáo, không xẻ tà thì các bạn nam lại khỏe khoắn trong những chiếc áo ngắn cùng với váy màu trắng, không có hoa văn.
Em Thông Nữ Hạ Thiên, Trường Tiểu học Lâm Giang cho biết: “Con rất tự hào và vui khi được mặc trang phục của dân tộc mình đến trường. Con rất háo hức đến ngày thứ Hai để được mặc áo dài đi chào cờ cùng các bạn”.
Tiết mục múa Chăm được dàn dựng và biểu diễn trong một buổi chào cờ tại Trường Tiểu học Lâm Giang ở xã Hàm Thuận Bắc (tỉnh Lâm Đồng).
Cũng giống học sinh, các cô giáo người Chăm ở Trường Tiểu học Lâm Giang đều mặc áo dài Chăm đến trường, chỉ khác là các bộ áo dài của cô giáo được cách điệu với nhiều màu sắc khác nhau, tạo nên sự đa dạng và phong phú nhưng vẫn giữ được sự kín đáo và duyên dáng của áo dài Chăm vốn có.
Cô giáo Khê Thị Thanh Toán, Trường Tiểu học Lâm Giang chia sẻ: "Phụ nữ Chăm rất trân trọng, nâng niu chiếc áo dài như một báu vật thiêng liêng và quý giá. Mỗi khi khoác lên mình chiếc áo dài truyền thống, tôi cảm thấy giống như đang giữ gìn và lan tỏa một phần linh hồn văn hóa của dân tộc mình".
Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Lâm Giang Nguyễn Thị Thu Vân cho biết: "Việc tổ chức cho học sinh từ lớp 2 đến lớp 5 mặc trang phục truyền thống dân tộc vào sáng thứ Hai hằng tuần nhận được sự ủng hộ của các bậc phụ huynh và sự yêu thích của học sinh. Chúng tôi không xem việc mặc trang phục dân tộc là hình thức, mà là cách để giáo dục học sinh tự hào về nguồn cội. Qua đó, các em tự ý thức trong việc gìn giữ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình".
Từ năm học 2025- 2026, Trường Tiểu học Mỹ Thạnh, xã Hàm Thạnh (tỉnh Lâm Đồng) cũng bắt đầu triển khai mặc trang phục truyền thống trong trường học. Ngôi trường có 119 học sinh, trong đó có 111 em là người dân tộc Raglai. Hình ảnh học sinh mặc trang phục truyền thống Raglai đến trường trở thành nét đẹp văn hóa, niềm tự hào chung của cả thầy và trò tại trường.
Trường Tiểu học Lâm Giang ở xã Hàm Thuận Bắc (tỉnh Lâm Đồng) tổ chức dạy tiếng Chăm 2 tiết/tuần cho các em đồng bào người Chăm tại trường.
Hiệu trưởng Trường Tiểu học Mỹ Thạnh Huỳnh Thị Vi Vân cho biết: “Chúng tôi nhận thấy trách nhiệm của giáo dục không chỉ là dạy chữ, mà còn bồi đắp lòng yêu văn hóa dân tộc. Năm học này, nhờ sự hỗ trợ của các nhà hảo tâm, mỗi học sinh của trường được cấp 7 bộ đồng phục, trong đó có 2 bộ là trang phục truyền thống. Các em sẽ mặc vào các buổi lễ, sinh hoạt tập thể, sinh hoạt truyền thống của trương để lan tỏa nét đẹp này”.
Tỉnh Lâm Đồng hiện có 49 dân tộc cùng sinh sống, trong đó có hơn 683.000 người là đồng bào dân tộc thiểu số (chiếm 17,6% dân số). Ngoài việc mặc trang phục truyền thống, các trường học còn tổ chức dạy tiếng Chăm; lồng ghép giờ sinh hoạt ngoại khóa với dạy múa; góc văn hóa; tham gia các hội thi viết chữ dân tộc… Có thể thấy, việc bảo tồn văn hóa không chỉ nằm trong bảo tàng hay lễ hội mà đang được nuôi dưỡng mỗi ngày trong từng lớp học, qua từng trang sách, bộ đồng phục của các em học sinh. Trường học đang trở thành “cầu nối” giúp thế hệ trẻ thêm hiểu, thêm yêu cội nguồn văn hóa của mình./.
