Bình Thuận là địa phương có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Những năm qua, tỉnh Bình Thuận đã triển khai kịp thời các chính sách an sinh xã hội, phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo. Nhờ đó, đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào tiếp tục khởi sắc, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp, nông thôn; phát huy tiềm năng, lợi thế của từng vùng.
* Tăng hộ khá, giảm hộ nghèo
Phan Tiến là một xã vùng cao huyện Bắc Bình, chủ yếu là đồng bào dân tộc K’ho và Raglai sinh sống bằng nghề nông. Toàn xã có 625 hộ với hơn 2.300 nhân khẩu. Về xã Phan Tiến những ngày giáp Tết, chúng tôi cảm nhận được không khí rộn rã của mùa xuân ở xã vùng cao. Bà con nơi đây hân hoan ăn mừng hạt lúa mới - Tết đầu lúa và chuẩn bị đón Tết Nguyên đán. Từ làng trên xóm dưới đều thấy sự nhộn nhịp, tươi vui.
Ông Mang Biên, người dân xã Phan Tiến cho biết, năm nay, mặc dù thời tiết không thuận lợi làm ảnh hưởng đến năng suất cây lúa, cây bắp nhưng giá bán vẫn ổn định. Bên cạnh đó, các sở, ban, ngành, đoàn thể và địa phương đều tổ chức các đoàn thăm hỏi, tặng quà cho đồng bào nên bà con đón Tết ấm áp, đủ đầy.
Theo UBND xã Phan Tiến, bằng ý chí nội lực vươn lên và sự hỗ trợ về chính sách của Đảng, Nhà nước góp phần nâng các tiêu chí nông thôn mới, tình hình an ninh trật tự giữ vững, tỷ lệ hộ nghèo giảm xuống và hộ có mức sống khá tăng lên (toàn xã hiện có hơn 140 hộ nghèo, 60 hộ cận nghèo).
Nếu trước đây từng là “vùng trũng” thì hiện nay xã Đông Tiến (huyện Hàm Thuận Bắc) đang từng bước thay da đổi thịt. Những con đường nhựa thẳng tắp, kết nối giao thông với trung tâm huyện, với các địa phương lân cận được đầu tư, nâng cấp. Đời sống nhân dân nơi đây được cải thiện đáng kể, đường làng ngõ xóm sạch đẹp, nhà cửa khang trang, kiên cố; ghi dấu sự đổi thay vượt bậc về cơ sở hạ tầng thiết yếu, nhất là trường học, trạm y tế, chợ, các công trình văn hóa… Năm 2024, địa phương được công nhận xã nông thôn mới.
Ông K’ Văn Góa, Chủ tịch UBND xã Đông Tiến cho biết: Toàn xã đều là đồng bào dân tộc thiểu số K’ho với 336 hộ dân. Từ chương trình xây dựng nông thôn mới, nhiều công trình được đầu tư xây dựng như: Nâng cấp đường vào khu sản xuất sông Do - Kà Tót; kè chống xói mòn, sạt lở sông Do; kè chống xói mòn, sạt lở sông Kà Tót…, giúp cải thiện đời sống và hỗ trợ sản xuất cho người dân.
Nhờ khai thác hiệu quả các công trình thủy lợi, Đông Tiến đã khai hoang, mở rộng diện tích sản xuất, phát triển lúa nước và chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng bền vững. Nhiều mô hình trồng ớt, đậu bắp, nuôi heo đen tái đàn, trồng bắp lai… mang lại hiệu quả, giúp nâng cao thu nhập cho đồng bào. Đến nay, tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm còn 2,68% (9 hộ), mức sống của người dân được nâng lên. Bằng nhiều nguồn vốn, địa phương đã hỗ trợ xây sửa 4 nhà tình thương, cơ bản xóa xong nhà tạm bợ, dột nát cho hộ nghèo.
Theo ông Nguyễn Minh Tân, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Bình Thuận, giai đoạn 2019- 2024, nhiều chương trình, dự án phục vụ phát triển kinh tế- xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số tiếp tục được tập trung đầu tư từ nhiều nguồn vốn với tổng kinh phí trên 600 tỷ đồng. Nhờ đó, hạ tầng cơ sở các huyện miền núi phát triển kịp thời, phù hợp với chiến lược hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn vùng dân tộc thiểu số.
Hiện nay, 100% xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số có đường ô tô đến trung tâm xã, điện lưới quốc gia, hạ tầng bưu chính, viễn thông đều khắp. Tỉnh quan tâm đầu tư kết cấu hạ tầng thương mại, dịch vụ vùng đồng bào dân tộc thiểu số; mạng lưới y tế tiếp tục được củng cố, hoàn thiện, cơ bản đáp ứng yêu cầu chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân. Các trạm y tế xã đều có bác sĩ điều trị, có nữ hộ sinh hoặc y sĩ sản nhi.
Các chính sách an sinh xã hội, phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, hỗ trợ nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào tiếp tục được quan tâm thực hiện đã góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp, nông thôn, phát huy tiềm năng, lợi thế của từng vùng, củng cố quốc phòng an ninh ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, cải thiện rõ rệt về đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào.
Đến cuối năm 2023, toàn tỉnh có 7/17 xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số được công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới. Thu nhập bình quân đầu người vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi là 46,8 triệu đồng người/năm. Tỷ lệ hộ nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số đầu năm 2019 là 10,04%; đến đầu năm 2024 giảm còn 7,73%.
* Rút ngắn khoảng cách các vùng miền
Quá trình thực hiện các chính sách an sinh xã hội, phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo đã được đồng bào trên khắp các địa phương đồng tình ủng hộ, tạo tiền đề cho việc xây dựng, tăng cường khối đoàn kết dân tộc, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh.
Với mục tiêu phát huy tối đa nội lực, biến lợi thế, tiềm năng thành nguồn lực quan trọng để tự lực vươn lên, phát triển, hội nhập, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, thu hẹp khoảng cách về mức sống, thu nhập của đồng bào dân tộc thiểu số so với bình quân chung của cả nước, tỉnh Bình Thuận tiếp tục tập trung chăm lo toàn diện dân sinh, kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Bình Thuận phấn đấu đến năm 2029, thu nhập bình quân người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số đạt 45- 50%; giảm tỷ lệ hộ nghèo bình quân từ 1,5- 2%/năm; duy trì 100% các tuyến đường ô tô đến trung tâm xã; 90% thôn có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa. Ngoài ra, tỉnh phấn đấu 100% trạm y tế xã, trường học được kiên cố hóa; 100% trụ sở xã được xây dựng kiên cố; 99,5% hộ được sử dụng điện lưới quốc gia; 98% hộ được sử dụng nước hợp vệ sinh…
Để đạt mục tiêu đó, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Nguyễn Minh Tân khẳng định: Bên cạnh việc tiếp tục đầu tư xây dựng đồng bộ hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tỉnh sẽ tập trung khai thác và nâng cao hiệu quả sử dụng đất, đẩy mạnh phát triển cây trồng và vật nuôi, lợi thế của từng vùng gắn với ngành nghề, dịch vụ, tăng thu nhập, giảm nghèo bền vững; đồng thời tăng cường thu hút đầu tư để phát triển các sản phẩm lợi thế của vùng, không ngừng cải thiện đời sống cho đồng bào.
Cùng đó, tỉnh giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, không để xảy ra tình hình phức tạp, các điểm nóng về an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; xây dựng khu vực phòng thủ vững chắc. Tỉnh chú trọng phát triển toàn diện giáo dục, đào tạo, y tế, văn hóa; giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa tốt đẹp của các dân tộc thiểu số, đầu tư thiết chế văn hóa, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho nhân dân.
Hồng Hiếu
