Sau khi kiểm tra, khảo sát thực địa về tình hình đàn bò sữa ở Lâm Đồng bị tiêu chảy và chết sau khi có tiêm vaccine viêm da nổi cục, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến đã có những chia sẻ với phóng viên TTXVN về tình hình cũng như giải pháp khắc phục tình hình trên.
* Thứ trưởng cho biết, tình hình đàn bò sữa ở Lâm Đồng đến thời điểm này như thế nào?
- Ngày hôm qua (10/8), tôi đã đi khảo sát thực địa và họp với Ban chỉ đạo phòng, chống dịch bệnh của tỉnh Lâm Đồng, với Công ty cổ phần thuốc thú y Trung ương Navetco - đơn vị tiêm vaccine và các chuyên gia, doanh nghiệp dịch vụ thú y trên địa bàn.
Trước đó, tôi đã chỉ đạo Cục Thú y lập Đoàn công tác với các bên liên quan. Đoàn công tác của Cục Thú y đã lấy mẫu để giải trình tự gen kiểm tra và trong ngày hôm nay sẽ có kết quả.
Lâm Đồng có hai huyện nuôi bò sữa với số lượng lớn, với hơn 25.000 con, năng xuất sữa tương đối tốt so với đất nước. Khi triển khai tiêm vaccine viêm da nổi cục, số lượng bò tiêm gần 9.000 con và số bò bị bệnh sau khi tiêm khoảng 4.900 con. Số lượng bò chết đến ngày hôm nay là 209 con.
Hôm qua, chúng tôi đã rà soát lại các giải pháp đã chỉ đạo Cục Thú y và tỉnh Lâm Đồng triển khai, cùng thực địa để có phác đồ điều trị sát thực tiễn hơn, hiệu lực, hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, phân loại đàn bò để có cái giải pháp nó phù hợp. Ngoài ra, toàn bộ cái vật tư về: dịch truyền, thuốc bổ trợ, kháng sinh, hóa chất đối với từng đối tượng đã có phác đồ cụ thể và đã được ban hành ngay chiều hôm qua để áp dụng.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng tỉnh Lâm Đồng chỉ đạo tập trung toàn bộ nhân lực và phân công cụ thể đến từng đàn bò, từng hộ. Riêng vật tư phải đảm bảo đủ 100%. Hôm nay, dấu hiệu đàn bò đã có sự chuyển biến tích cực.
Lâm Đồng có tiêm vaccine đợt đầu vào ngày 17/7 và đợt cuối cùng là ngày 2/8 thì những con bò tiêm đợt sau vẫn đang có những sự cố nhất định. Với phác đồ điều trị này, chúng tôi tin rằng chắc chắn tình hình trên sẽ sớm được ngăn chặn và duy trì được đàn bò sữa ở Lâm Đồng, đảm bảo được năng suất, chất lượng và duy trì được điều kiện, môi trường để tiếp tục phát triển đàn bò sữa trong những năm tới.
* Đến thời điểm này, nguyên nhân đàn bò sữa bị tiêu chảy và chết là gì, thưa Thứ trưởng? Liệu có phải do tiêm vaccine hay không?
- Hôm qua, tôi đã khẳng định là việc tiêm phòng vaccine có sự ảnh hưởng. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã chỉ đạo Đoàn công tác của Cục Thú y gồm các đơn vị liên quan vào Lâm Đồng để tập trung lấy mẫu xét nghiệm, giải trình tự gen với độ chính xác cao để kết luận nguyên nhân.
Hôm nay sẽ có kết quả xét nghiệm giải trình tự gen để kết luận nguyên nhân. Khi xác định được nguyên nhân, nếu như phác đồ điều trị chưa sát và chưa chặt chẽ thì chúng ta tiếp tục điều chỉnh để sát thực tiễn hơn để đem lại hiệu quả hơn.
* Thứ trưởng chia sẻ ngắn gọn về phác đồ hiện nay đang được áp dụng là như nào?
- Về tổng thể thì đầu tiên phải là an toàn sinh học. Trong phòng, chống dịch bệnh, thì độc lực của virus (chẳng hạn), đường lây truyền của nó rất phức tạp. Do vậy, an toàn phải là giải pháp đầu tiên.
Thứ hai, phân loại các cái đàn bò ở các mức: nhẹ, đã nhiễm bệnh, bị nặng đi kèm với phác đồ điều trị.
Bên cạnh đó là việc xử lý xác chết. Bởi, nếu xử lý xác chết không đúng quy trình, không đúng địa điểm thì sẽ ảnh hưởng đến nguồn nước ngầm, ảnh hưởng đến lây truyền trong tự nhiên. Do vậy, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp với các đơn vị chỉ đạo và thống nhất rất cao về xử lý về xác chết đàn bò.
* Về hỗ trợ cho người chăn nuôi có đàn bò bị thiệt hại, hiện đã được thực hiện như thế nào, thưa Thứ trưởng?
- Trước mắt phải tập trung toàn bộ lực lượng, thuốc, vật tư hóa chất để chống dịch. Sau khi thống kê toàn bộ vật tư, hóa chất, thuốc sau của tỉnh, của Cục Thú y, các doanh nghiệp hỗ trợ và nhu cầu tại cơ sở, số lượng còn thiếu bao nhiêu Công ty Nanetco phải chịu trách nhiệm để cung cấp.
Thứ hai là khi phân tích nguyên nhân, đánh giá, tôi khẳng định là phải hết sức khách quan và phải rõ trách nhiệm của các bên để chúng ta xử lý, làm sao để bà con chăn nuôi yên tâm và cũng có sự chia sẻ nhất định.
Như khi dịch tả lợn châu Phi xảy ra là chính sách hỗ trợ chứ không phải đền bù. Trường hợp nào phải đền bù, trường hợp nào phải hỗ trợ sẽ rất rõ và trách nhiệm các bên. Bộ sẽ chỉ đạo một cách triệt để việc này khi xác định rõ nguyên nhân.
* Thứ trưởng vừa chia sẻ là có 2 đợt tiêm vaccine ở Lâm Đồng, vậy có sự khác nhau gì ở lô vaccine trong 2 đợt tiêm này?
- Với những con bò tiêm đợt đầu (ngày 17/7) thì tình hình đã giảm và đợt sau (2/8) thì đến hôm nay là ngày thứ chín thì bò bị bệnh vẫn đang xảy ra. Tất cả đều cùng tiêm một lô vaccine. Vaccine này đã tiêm rất nhiều tỉnh nhưng chủ yếu trên đàn bò vàng. Với đàn bò vàng có sức đề kháng tốt và không xảy ra chuyện gì và đều có đáp ứng miễn dịch cao. Tuy nhiên, số bò tiêm gần 9.000 con lần này là bò sữa.
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ yêu cầu Navetco báo cáo kỹ lại tình hình với việc tiêm vaccine trên đàn bò sữa.
Bộ sẽ chỉ đạo rà soát lại tất cả theo hệ thống, từ nghiên cứu, đánh giá, sản xuất và đối tượng tiêm để đảm bảo sát thực tiễn và đúng với đối tượng, đúng lứa tuổi hơn để có hiệu quả cao hơn.
* Thứ trưởng có lo ngại, sau sự cố này, người dân sẽ có tâm lý e ngại trong việc tiêm vaccine phòng bệnh cho đàn vật nuôi?
- Khi mà tiêm vaccine mà xảy ra những sự cố này thì chắc chắn là có tâm lý e ngại. Tuy nhiên, khi chúng ta đã rõ nguyên nhân thì bà con nông dân sẽ yên tâm với tiêm phòng vaccine.
Thực tế đã chứng minh khi bị cúm gia cầm có vaccine là rất tốt; vaccine viêm da nổi cục tiêm đáp ứng miễn dịch rất tốt; các vaccine như tai xanh, lở mồm long móng được đều có đáp ứng phòng dịch rất cao.
Do vậy, chúng ta thấy rằng là tiêm vaccine là một trong những giải pháp rất quan trọng để ổn định và đảm bảo ngăn ngừa dịch bệnh trên đàn vật nuôi.
* Xin cảm ơn những chia sẻ của Thứ trưởng!
Bích Hồng (Thực hiện)
