Chúng tôi đến Hợp tác xã Nông nghiệp Thảo Nguyên vào một ngày cuối tháng 11. Chuyến đi đã đem đến cho chúng tôi nhiều xúc cảm, xen trộn giữa miên man lãng mạn của “mùa vàng” Tây Nguyên và tiếc nuối trước sự mai một của một làng nghề tiểu thủ công nghiệp.
Chị Đào giới thiệu những sản phẩm trước đây của hợp tác xã. Ảnh: N.D Lụi tàn một làng nghề?
Chào đón chúng tôi là những thảm cúc quỳ vàng rực dọc hai bên đường dốc Hàm Rồng, tiếp đến là những rặng cây mát rượi, phía dưới trải dài một màu xanh chè Bàu Cạn. Hút tầm mắt là hồ nước mênh mông, xanh thẳm uốn lượn quanh những vườn chè, cà phê bạt ngàn trông thật trù phú, êm đềm… Nhưng cảm giác phấn khích đó bỗng “khựng” lại khi xe chúng tôi đến cổng Hợp tác xã, trên khu đất rộng hơn 4 ha, nhà sàn, nhà kho, khu sản xuất được đầu tư khang trang nhưng vắng vẻ.
Nhìn những thùng đồ thổ cẩm chất đống, những mô hình nhà rông, các sản phẩm đan lát, đồ gỗ lưu niệm… phủ đầy bụi, chúng tôi không khỏi xót xa. Nhớ lại thời “hoàng kim” của nghề tiểu thủ công nghiệp đan lát của Hợp tác xã cách đây chừng 5 năm, chị Trần Thị Anh Đào-phụ trách mây tre đan của Hợp tác xã tiếc nuối: “Thời đó, lượng hàng đặt từ Hợp tác xã Ba Nhất (TP. Hồ Chí Minh) rất lớn, nhất là sản phẩm bàn ghế làm từ bẹ chuối. Lúc đó, công mỗi lao động có ngày lên đến 200.000 đồng/người nên ai cũng hồ hởi làm. Sau này lượng hàng đặt giảm, chủ yếu là các sản phẩm nhỏ như giỏ, đồ lưu niệm, ngày công lao động giảm xuống còn khoảng 70.000 đồng/ngày nên xã viên không mặn mà, ít người chịu làm và đến giờ thì Hợp tác xã gần như không còn hoạt động. Nghĩ lại mà tiếc, bởi để có những hợp đồng từ phía đối tác, chúng tôi phải lặn lội đi tìm, tiếp cận, đặc mối quan hệ. Giờ họ vẫn hoạt động bình thường chủ yếu là làm bằng nguyên liệu bèo, trong khi nguồn nguyên liệu bẹ chuối ở Tây Nguyên khá lớn, không sử dụng quả uổng phí”.
Mong trở thành làng nghề du lịch
Dẫn chúng tôi tham quan quanh Hợp tác xã, giới thiệu về tiềm năng cũng như những cảnh quan khu vực, nhất là những cảnh đẹp nhìn từ phía đập Hoàng Ân, ông Trịnh Quang Hải-Chủ nhiệm Hợp tác xã Nông nghiệp Thảo Nguyên cho rằng: Cái khó nhất hiện nay của Hợp tác xã đó là khâu tiêu thụ sản phẩm. Sản phẩm của Hợp tác xã chủ yếu là làm bằng tay rất khó cạnh tranh với những sản phẩm công nghiệp, hơn nữa việc giao dịch mua bán hạn chế, chủ yếu tại địa phương. Vì vậy, theo ông để phát triển và duy trì nghề sản xuất các sản phẩm thủ công mỹ nghệ, cần có các chính sách hỗ trợ của Nhà nước, nhất là việc xúc tiến thương mại tìm đầu ra cho sản phẩm như tổ chức tham gia các hội chợ, triển lãm. Đồng thời, nên đầu tư thêm các loại máy móc, thiết bị để kết hợp sản xuất giữa thủ công và cơ giới mới hạ giá thành, tăng tính cạnh tranh trên thương trường. Đặc biệt là giải pháp nghiên cứu phát triển các làng nghề tiểu thủ công nghiệp truyền thống thành điểm du lịch, để du khách tham quan tìm hiểu rồi mua sắm thì mới có khả năng phát triển mạnh các làng nghề thủ công mỹ nghệ”.
Cũng theo ông Trịnh Quang Hải thì Hợp tác xã cũng đã nhiều lần bàn bạc tìm hướng đi mới, tạo điều kiện tăng thu nhập cho xã viên như nuôi heo rừng, hợp tác sản xuất viên nén làm chất đốt và hiện nay là dự án trồng cỏ, nuôi bò địa phương… Tuy nhiên, đến nay nhiều dự án vẫn chưa được triển khai hoặc có triển khai nhưng không hiệu quả do vướng nhiều vấn đề, mà chủ yếu vẫn là do thiếu vốn.
Nếu như có thể xây dựng làng nghề kết hợp du lịch, đồng thời triển khai các dự án kinh tế nhằm lấy ngắn nuôi dài, hỗ trợ lẫn nhau thì trong tương lai không xa Hợp tác xã Nông nghiệp Thảo Nguyên sẽ phát triển vững mạnh. Không những mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho Hợp tác xã mà còn phát huy và bảo tồn được nghề thủ công mỹ nghệ trên địa bàn, gìn giữ bản sắc văn hóa của các dân tộc Tây Nguyên.
Từ những món ăn gắn với đời sống đồng bào đến các sản vật mang dấu ấn vùng miền, Tuyên Quang đang hướng tới khai thác giá trị văn hóa ẩm thực để làm phong phú trải nghiệm và tăng sức hấp dẫn của điểm đến.
Phát triển du lịch cộng đồng tại các buôn làng dân tộc M’Nông ở Tây Nguyên giữ vai trò thiết yếu trong việc cải thiện sinh kế người dân và bảo tồn bản sắc văn hóa bản địa. Mặc dù đã đạt được những bước tiến tích cực ban đầu, song thực tế vẫn tồn tại nhiều khó khăn, thách thức.
Giữa những dãy núi xanh của tỉnh Tuyên Quang, xã Tùng Bá sở hữu nhiều cảnh quan thiên nhiên còn nguyên sơ, từ những hang động ẩn mình trong núi đá, dòng suối nước lạnh, cây đa cổ thụ đến hồ nước giữa thung lũng.
Mùa thu cũng là thời điểm du lịch Cao nguyên đá trở nên sôi động, Dốc Thẩm Mã (Tuyên Quang) nhộn nhịp đón du khách trong nước và quốc tế đến tham quan, khám phá. Không chỉ bị cuốn hút bởi cảnh sắc núi non hùng vĩ, những thảm hoa tam giác mạch thơ mộng, du khách còn hào hứng trải nghiệm các hoạt động văn hóa truyền thống, cảm nhận sức hấp dẫn riêng có của vùng đất cực Bắc Tổ quốc.
Từ những thửa ruộng bậc thang mùa vàng, những nếp nhà sàn, đồi chè Shan tuyết, cung đường di sản văn hóa ruộng bậc thang tại tỉnh Lào Cai đang được định hình và mang đến hành trình trải nghiệm nhiều sắc thái cho du khách.
Hội tụ di sản lịch sử cách mạng, cảnh quan núi đá, hồ sinh thái và nền văn hóa đa dạng của các dân tộc, Tuyên Quang có điều kiện hình thành những hành trình du lịch giàu trải nghiệm.
Tháng 10, Xà Phìn (Tuyên Quang) khoác lên mình sắc vàng óng của mùa lúa chín, nổi bật giữa núi rừng Tây Côn Lĩnh. Những thửa ruộng bậc thang uốn lượn bên mái nhà sàn phủ rêu xanh tạo nên bức tranh vùng cao đẹp mê hoặc và bình yên.
Từ những khung dệt thổ cẩm, nếp nhà sàn truyền thống đến ẩm thực Halal đặc sắc, xã Châu Phong (An Giang) sở hữu nhiều lợi thế phát triển du lịch văn hóa cộng đồng.
Trước sức hút ngày càng lớn của du lịch, xã Lũng Cú (Tuyên Quang) đang tăng cường quản lý trật tự xây dựng, quy hoạch và chỉnh trang thôn Lô Lô Chải, kiên quyết xử lý vi phạm theo quy định pháp luật, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.
Sáng 16/10, tại Quảng trường Golden Field, phường Nghĩa Lộ, tỉnh Lào Cai tổ chức khai mạc Hội chợ Du lịch Tây Bắc năm 2026 và Không gian quảng bá, kết nối sản phẩm OCOP nhằm giới thiệu những giá trị nổi bật về du lịch, văn hóa và sản vật của Lào Cai cùng các địa phương khu vực Tây Bắc, tạo không gian giao lưu, trải nghiệm và thúc đẩy liên kết, hợp tác phát triển du lịch.
Những ngày đầu tháng 10, vùng đất dưới chân Cột cờ quốc gia Lũng Cú (tỉnh Tuyên Quang) bước vào mùa hoa đẹp nhất trong năm, thu hút du khách tìm về thưởng ngoạn cảnh sắc, khám phá văn hóa và trải nghiệm cuộc sống của đồng bào vùng cao. Với khoảng 70ha tam giác mạch cùng không gian du lịch đang tiếp tục được chỉnh trang, làm mới, Lũng Cú hứa hẹn trở thành điểm hẹn hấp dẫn trong mùa du lịch cuối năm 2026.
Thác Bản Giốc (xã Đàm Thủy, tỉnh Cao Bằng) được ví như “viên ngọc” trên chiếc “vương miện” du lịch Cao Bằng. Với cảnh vật nên thơ và hùng vĩ, mỗi năm Thác Bản Giốc thu hút hàng trăm nghìn lượt du khách đến tham quan, để lắng nghe "hơi thở" của đá và nước, để cảm nhận vẻ đẹp bất tận của non nước vùng biên cương phía Bắc Tổ quốc.
Nổi bật trên ngọn đồi Trầu, phường Đô Vinh, tỉnh Khánh Hòa là những ngọn tháp gạch đỏ Po Klong Garai. Qua nhiều thế kỷ, quần thể kiến trúc này vẫn lưu giữ dấu ấn nghệ thuật Chăm, cũng là nơi cộng đồng người Chăm tiếp nối các nghi lễ tín ngưỡng, gìn giữ ký ức văn hóa.
Nằm ở khu vực biên giới của tỉnh Điện Biên, xã Thanh Yên sở hữu nhiều lợi thế để phát triển du lịch với cảnh quan thiên nhiên đa dạng, nguồn khoáng nóng, thác nước, sông suối cùng hệ thống di sản văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc.
Sóc Bom Bo không chỉ lưu giữ những ký ức thời chiến hào hùng mà còn vươn mình trở thành một “địa chỉ đỏ” thắp sáng lòng yêu nước, truyền lửa tự hào dân tộc cho các thế hệ trẻ.
Được mệnh danh là một trong "tứ đại đỉnh đèo" của Việt Nam, là “huyền thoại Cổng trời Yên Bái”, những năm gần đây, đèo Khau Phạ được biết đến nhiều hơn nhờ dịch vụ dù lượn.
Cứ mỗi độ tháng 9, tháng 10, thung lũng Ngọc Côn (xã Đình Phong, tỉnh Cao Bằng) lại khoác lên mình tấm áo vàng óng rực rỡ, bừng sáng cả một miền biên viễn. Dù chưa được đầu tư hay khai thác du lịch bài bản, vẻ đẹp hoang sơ, nguyên bản của vùng đất này đang tạo nên sức hút đặc biệt đối với du khách trong và ngoài nước.
Sở hữu cảnh quan thiên nhiên đặc sắc, khí hậu mát mẻ quanh năm cùng những giá trị văn hóa truyền thống được đồng bào Mông gìn giữ, bản Lao Chải (xã Khun Há, tỉnh Lai Châu) đang từng bước trở thành điểm đến hấp dẫn của du lịch cộng đồng vùng Tây Bắc.
