Trong bối cảnh du lịch đang trở thành một trong những động lực tăng trưởng quan trọng, tỉnh Điện Biên đã và đang thể hiện quyết tâm mạnh mẽ trong triển khai Nghị quyết về phát triển du lịch giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035.
Với tư duy đổi mới, cách làm bài bản, địa phương xác định phát triển du lịch theo hướng xanh, thông minh, bền vững, gắn với bảo tồn di sản và nâng cao chất lượng đời sống người dân; hướng tới xây dựng Điện Biên trở thành điểm đến hấp dẫn, có bản sắc riêng trên bản đồ du lịch quốc gia và khu vực.
Tạo chuyển biến mạnh mẽ từ nhận thức đến hành động
Sau 5 năm triển khai Nghị quyết số 03-NQ/TU, ngày 7/5/2021 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về phát triển du lịch Điện Biên đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, tỉnh đã đạt nhiều kết quả tích cực, đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Toàn tỉnh đón trên 5,45 triệu lượt khách, tổng thu du lịch đạt hơn 9.400 tỷ đồng, từng bước khẳng định vị trí trong cơ cấu kinh tế với tỷ trọng 5,78% GRDP. Tuy nhiên thực tiễn cho thấy, du lịch Điện Biên vẫn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng. Hạ tầng chưa đồng bộ, sản phẩm du lịch còn thiếu chiều sâu, năng lực cạnh tranh chưa cao, công tác quảng bá còn hạn chế… Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết cần có những giải pháp mang tính đột phá.
Trên cơ sở đó, Nghị quyết số 12-NQ/TU ngày 31/12/2025 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về "phát triển du lịch tỉnh Điện Biên giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035" được ban hành với định hướng rõ ràng: phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, có tính liên ngành, liên vùng và hội nhập quốc tế sâu rộng. Để biến nghị quyết thành hành động, ngày 18/3/2026, UBND tỉnh Điện Biên đã ban hành Kế hoạch 1940/KH-UBND về phát triển du lịch giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035. Điểm đáng chú ý là tư duy phát triển mới được địa phương thực hiện, lấy người dân làm chủ thể, doanh nghiệp làm động lực và Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, điều phối.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Điện Biên Nguyễn Minh Phú, tỉnh xác định phát triển du lịch không đơn thuần là khai thác tài nguyên, mà phải đặt trong tổng thể phát triển bền vững. Theo đó, du lịch gắn với bảo tồn và phát huy giá trị di sản, bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn bản sắc văn hóa các dân tộc. Đặc biệt, việc nâng cao nhận thức của toàn hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân được coi là nhiệm vụ xuyên suốt. Các cấp, ngành đẩy mạnh tuyên truyền, vận động, tạo sự đồng thuận xã hội, xây dựng hình ảnh con người Điện Biên thân thiện, mến khách.
Một trong những điểm nhấn quan trọng của Nghị quyết là định hướng phát triển sản phẩm du lịch dựa trên ba trụ cột chính: du lịch lịch sử, tâm linh; du lịch văn hóa, sinh thái và du lịch nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe. Trên nền tảng đó, tỉnh tập trung phát huy giá trị đặc biệt của quần thể di tích Chiến trường Điện Biên Phủ; trong đó Sở Chỉ huy Chiến dịch tại Mường Phăng được xác định là sản phẩm trọng điểm. Ngoài ra còn có hệ thống các công trình tâm linh, bảo tàng, nghĩa trang liệt sĩ… tạo nên chuỗi trải nghiệm “về nguồn” giàu ý nghĩa.
Ở lĩnh vực du lịch văn hóa, sinh thái, Điện Biên chú trọng xây dựng các bản du lịch cộng đồng tiêu biểu như: Nà Sự, A Pa Chải, Phiêng Lơi, Che Căn… gắn với bảo tồn văn hóa dân tộc Thái, Mông, Hà Nhì. Đây không chỉ là nơi lưu giữ bản sắc mà còn trở thành điểm đến hấp dẫn du khách yêu thích trải nghiệm. Là một trong những người đầu tiên làm du lịch cộng đồng ở bản A Pa Chải (xã Sín Thầu), ông Lỳ Xuyến Phù chia sẻ: “Chúng tôi tuyên truyền, vận động để người dân trong bản ý thức việc giữ được nếp sống, phong tục và bản sắc tốt đẹp của dân tộc mình để phát triển du lịch. Những người có kinh nghiệm cũng sẵn sàng hướng dẫn, chia sẻ cho các hộ khác cách đón khách, làm dịch vụ, để cùng nhau phát triển, tạo nên hình ảnh một bản du lịch cộng đồng thân thiện, giàu bản sắc…”.
![dien-bien3-2004.jpg](https://media3.baotintuc.vn/images/t3dk9Thvxc5ZTSclBm6gO0x4HIqHbCp7PNVDPA_sZUiS3YVPOyFyiX9gnK3Q1zOQ81UNbAcEe9nJjc5HDSMO2g/dien-bien3-2004.jpg.avif "Bảo tàng Điện Biên Phủ - nơi tôn vinh giá trị lịch sử của chiến thắng "lừng lẫy 5 châu, chấn động địa cầu" là một trong những điểm đến thu hút khách du lịch trong nước và quốc tế. Ảnh: Xuân Tư/TTXVN")
Cùng với đó, các sản phẩm du lịch gắn với thiên nhiên, nông nghiệp, OCOP và làng nghề truyền thống cũng được quan tâm phát triển, nhằm tạo sự đa dạng, tăng tính trải nghiệm và giá trị gia tăng. Việc tổ chức các hoạt động thể thao, dã ngoại, chinh phục thiên nhiên như leo núi, marathon… cũng góp phần tạo dấu ấn riêng cho du lịch Điện Biên. Tỉnh Điện Biên ưu tiên thu hút đầu tư các khu du lịch nghỉ dưỡng, chăm sóc sức khỏe chất lượng cao, khai thác lợi thế nguồn khoáng nóng và cảnh quan tự nhiên. Các dự án như khu nghỉ dưỡng Hua Pe, tổ hợp du lịch Hồ Huổi Phạ, hồ Pá Khoang… được kỳ vọng tạo cú hích cho phân khúc khách cao cấp. Bên cạnh đó, địa phương đẩy mạnh phát triển kinh tế đêm với các mô hình phố đi bộ, chợ đêm, phố ẩm thực, góp phần kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu của du khách.
Đưa du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn
Để hiện thực hóa mục tiêu phát triển du lịch, Điện Biên chú trọng đầu tư hạ tầng, đặc biệt là giao thông và hạ tầng số. Các dự án trọng điểm như cao tốc Sơn La - Điện Biên, nâng cấp quốc lộ, mở rộng kết nối hàng không được triển khai nhằm rút ngắn khoảng cách, tạo thuận lợi cho du khách.
Hệ thống cơ sở lưu trú, dịch vụ du lịch được nâng cấp theo hướng đồng bộ, hiện đại. Mục tiêu đến năm 2030, toàn tỉnh có 285 cơ sở lưu trú với 4.000 buồng, trong đó có 60 homestay; đến năm 2035 tăng lên 350 cơ sở lưu trú với 5.000 buồng. Bên cạnh đó, tỉnh tích cực thu hút các nhà đầu tư chiến lược, tạo điều kiện thuận lợi về cơ chế, chính sách, cải cách thủ tục hành chính. Các mô hình hợp tác công - tư được khuyến khích nhằm huy động tối đa nguồn lực xã hội.
Trong xu thế phát triển hiện đại, Điện Biên xác định chuyển đổi số là một trong những động lực quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh. Tỉnh tập trung xây dựng hệ sinh thái du lịch thông minh, bao gồm bản đồ số, ứng dụng du lịch, hệ thống thuyết minh đa ngôn ngữ, thanh toán không tiền mặt… Việc số hóa di tích, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ thực tế ảo cũng được triển khai nhằm nâng cao trải nghiệm cho du khách.
Công tác truyền thông, quảng bá cũng được đổi mới mạnh mẽ theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại. Địa phương tăng cường hợp tác với các cơ quan báo chí, KOL, KOC, nhà sáng tạo nội dung để lan tỏa hình ảnh du lịch Điện Biên trên các nền tảng số. Đồng thời, việc tổ chức các sự kiện quy mô lớn, các chương trình trải nghiệm, famtrip, presstrip… được đẩy mạnh nhằm thu hút sự quan tâm của thị trường trong nước và quốc tế.
Theo Nghị quyết, giai đoạn 2026 - 2030, Điện Biên phấn đấu đón trên 8 triệu lượt khách, tổng thu đạt khoảng 15.000 tỷ đồng; đến năm 2035 đạt 12 triệu lượt khách và 24.000 tỷ đồng doanh thu. Địa phương đặt mục tiêu du lịch sẽ đóng góp từ 11- 14% GRDP hằng năm, tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động, trở thành ngành kinh tế mũi nhọn thực sự.
Theo Quyền Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Điện Biên Trần Hải Hà, để đạt được mục tiêu này, tỉnh đang nỗ lực triển khai đồng bộ các giải pháp, từ hoàn thiện cơ chế chính sách, phát triển sản phẩm, đầu tư hạ tầng, chuyển đổi số đến nâng cao chất lượng nguồn nhân lực... Đặc biệt, việc đặt người dân vào vị trí trung tâm không chỉ giúp phát huy nội lực mà còn đảm bảo lợi ích hài hòa, tạo sự phát triển bền vững. Khi người dân trở thành chủ thể, mỗi bản làng, mỗi di sản sẽ được gìn giữ và phát huy đúng giá trị.
Với cách tiếp cận bài bản, định hướng rõ ràng và quyết tâm cao, Điện Biên đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu đưa du lịch phát triển du lịch xanh, thông minh, bền vững, từng bước trở thành ngành kinh tế mũi nhọn như định hướng đã đề ra. Trong hành trình đó, Nghị quyết số 12-NQ/TU của Tỉnh ủy Điện Biên chính là kim chỉ nam, Kế hoạch 1940/KH-UBND là nền tảng vững chắc để mở ra kỳ vọng mới cho ngành du lịch hiện đại, chuyên nghiệp, giàu bản sắc, góp phần đưa Điện Biên vươn lên mạnh mẽ trong giai đoạn phát triển mới./.
