Được hình thành từ đầu thế kỷ XX, đồi chè Cầu Đất (phường Xuân Trường - Đà Lạt) là một trong những vùng nguyên liệu chè lâu đời nhất tại Lâm Đồng. Nằm ở độ cao khoảng 1.650m so với mực nước biển với khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây là một trong những điểm đến hấp dẫn đối với du khách yêu thiên nhiên, văn hóa và trải nghiệm nông nghiệp.

Trải qua nhiều thập niên hình thành và phát triển, đồi chè Cầu Đất gắn bó mật thiết với sinh kế, tập quán canh tác của người dân địa phương. Vào mỗi buổi sớm, khi làn sương mỏng còn bảng lảng phủ kín không gian, vùng chè rộng hơn 230 ha dần hiện ra trong ánh sáng dịu nhẹ, thấp thoáng dưới những đồi thông xanh và các trụ tua-bin điện gió cao vút trở thành nguồn cảm hứng sáng tác giàu chất nghệ thuật cho các nhiếp ảnh gia, du khách. Với xu hướng phát triển du lịch trải nghiệm, đồi chè Cầu Đất đang được đầu tư, khai thác theo hướng kết hợp giữa nông nghiệp và dịch vụ. Nhiều mô hình du lịch canh nông, quán cà phê giữa đồi chè, các điểm săn mây… được hình thành, thu hút đông đảo du khách, đặc biệt là giới trẻ đến check-in. Từ các điểm cao, du khách có thể phóng tầm mắt chiêm ngưỡng toàn cảnh thung lũng chè bạt ngàn, tận hưởng không khí trong lành và ghi lại những khoảnh khắc ấn tượng.

Không chỉ nổi bật bởi cảnh quan, khu vực Cầu Đất còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc gắn với nghề trồng và chế biến trà truyền thống. Một trong những trải nghiệm không gian văn hóa trà độc đáo là Bảo tàng trà Long Đỉnh (thuộc Công ty Cổ phần Long Đỉnh), nằm trong khuôn viên rộng trên 3,3 ha. Công trình đã được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam xác nhận là công trình lớn nhất giới thiệu về vùng trà Cầu Đất, tái hiện và quảng bá câu chuyện lịch sử - văn hóa của trà Việt Nam và thế giới. Bảo tàng hiện trưng bày hàng trăm hiện vật liên quan đến ngành trà, từ các thiết bị sản xuất truyền thống như máy vò, máy sấy cổ điển, dụng cụ thu hoạch, đến những thiết bị ứng dụng công nghệ hiện đại.

Bà Trần Bình Minh, Trưởng phòng Kinh doanh, Công ty Cổ phần Long Đỉnh cho biết, doanh nghiệp hiện phát triển hai vùng nguyên liệu chính tại Lâm Hà và Cầu Đất với tổng diện tích hơn 70 ha, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế, trong đó có chứng nhận hữu cơ theo chuẩn Hoa Kỳ và chứng nhận Halal. Sản lượng thu hoạch hằng năm đạt trên 100 tấn búp tươi, với bốn giống chính gồm: Ô long Thuần, Ô long Tứ Quý, Ô long Kim Tuyên và Ô long Thúy Ngọc. Từ nguồn nguyên liệu này, doanh nghiệp chế biến trên 20 dòng sản phẩm thương mại.

Không chỉ tập trung sản xuất, doanh nghiệp còn đẩy mạnh phát triển du lịch trải nghiệm và ẩm thực gắn với trà. Du khách khi đến tham quan có thể trực tiếp tìm hiểu quy trình sản xuất trà với 16 công đoạn, tham gia pha và thưởng trà. Bên cạnh đó, công ty phát triển các sản phẩm chế biến từ tinh chất trà như xịt phòng, xà phòng, nến thơm, cùng nhiều món ăn đặc trưng như mì hồng trà, cơm trà hay thực đơn ẩm thực theo chủ đề trà. Mỗi ngày Bảo tàng trà Long Đỉnh đón từ 150 - 200 lượt khách. Con số này tăng cao vào các dịp cao điểm du lịch, bà Trần Bình Minh chia sẻ thêm.

Đối với nhiều du khách, trải nghiệm thưởng trà giữa không gian đồi chè xanh mướt mang lại cảm giác thư thái rất đặc biệt. Anh Trần Văn Tài đến từ Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Trong làn sương sớm bảng lảng trên những triền chè, ngồi nhâm nhi chén trà nóng giúp anh cảm nhận rõ hơn sự công phu, tỉ mỉ trong từng công đoạn chế biến. Vị trà thanh nhẹ, hậu ngọt lan tỏa như kết tinh từ khí hậu, thổ nhưỡng và bàn tay người làm nghề, giúp anh hiểu thêm về văn hóa và đời sống của vùng đất trồng chè Cầu Đất.

Theo bà Hồ Thị Bích Vân, Phó Chủ tịch UBND phường Xuân Trường - Đà Lạt, hoạt động sản xuất trà trên địa bàn phường đang gắn với phát triển du lịch canh nông, nhiều doanh nghiệp kết hợp giữa sản xuất, kinh doanh trà và trải nghiệm, góp phần đa dạng hóa sản phẩm du lịch của địa phương. Mỗi doanh nghiệp có định hướng phát triển riêng, song đều hướng đến xây dựng thương hiệu trà gắn với xuất khẩu, đồng thời nâng cao giá trị gia tăng thông qua các sản phẩm chế biến sâu và dịch vụ đi kèm.

Bà Vân cho biết thêm, lượng khách đến khu vực Cầu Đất khá lớn, bao gồm cả khách quốc tế, tuy nhiên thời gian lưu trú còn ngắn, chủ yếu trong ngày hoặc một đêm, tập trung vào các hoạt động trải nghiệm buổi sáng sớm. Trước thực tế này, chính quyền địa phương và doanh nghiệp đang phối hợp đầu tư hoàn thiện hệ thống dịch vụ lưu trú, nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch, đồng thời tăng cường cung cấp thông tin, kết nối tour tuyến nhằm kéo dài thời gian lưu trú. Qua đó, phát huy hiệu quả tiềm năng du lịch gắn với vùng nguyên liệu chè Cầu Đất, hướng tới xây dựng các sản phẩm du lịch bền vững, gìn giữ bản sắc vùng chè lâu đời.

Với những lợi thế về cảnh quan và giá trị văn hóa, vùng chè Cầu Đất không chỉ là điểm đến trải nghiệm nông nghiệp đặc sắc mà còn góp phần lưu giữ ký ức của ngành trà, tạo dấu ấn riêng cho du lịch địa phương. Đây cũng là không gian để du khách “sống chậm”, hòa mình vào thiên nhiên và khám phá chiều sâu văn hóa của vùng đất Lâm Đồng./.