Trước nguy cơ bệnh viêm da nổi cục trên đàn trâu, bò phát sinh, lây lan, tỉnh Tuyên Quang đang đẩy mạnh biện pháp phòng, chống dịch từ cơ sở; trong đó, chú trọng tiêm vaccine tạo miễn dịch, giám sát đàn vật nuôi, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại.
Từ Yên Cường, Minh Sơn đến Tùng Vài, mỗi địa phương lựa chọn cách triển khai phù hợp với tình hình thực tế, hướng tới mục tiêu phát hiện sớm, xử lý kịp thời và hạn chế thấp nhất thiệt hại cho người chăn nuôi.
Chủ động từ địa bàn
Những ngày cuối tháng 8, tại xã Yên Cường, người dân tích cực phối hợp với lực lượng chuyên môn tiêm phòng vaccine viêm da nổi cục cho đàn trâu, bò. Cán bộ Trạm Chăn nuôi và Thú y khu vực VI, viên chức Trung tâm Dịch vụ công xã, chuyên viên Phòng Kinh tế xã đã hướng dẫn các hộ tập kết, cố định gia súc, thực hiện tiêm phòng theo đúng quy trình kỹ thuật.
Tại Yên Cường, tiêm phòng được triển khai theo phương thức cuốn chiếu trên toàn địa bàn, ưu tiên khu vực có dịch và vùng phụ cận, phấn đấu tỷ lệ tiêm đạt trên 80% tổng đàn. Cùng với việc đẩy nhanh tiến độ tiêm vaccine, địa phương tăng cường rà soát đàn trâu, bò đến từng thôn, từng hộ, chủ động giám sát dịch bệnh nhằm phát hiện sớm, xử lý kịp thời, hạn chế nguy cơ lây lan.
Tại các điểm tiêm, vaccine được bảo quản, vận chuyển và sử dụng đúng quy định, bảo đảm nhiệt độ từ 2 - 8°C. Cùng với tiêm phòng, lực lượng chuyên môn hướng dẫn các hộ thường xuyên theo dõi sức khỏe đàn vật nuôi, vệ sinh chuồng trại, tiêu độc, khử trùng và kịp thời thông báo khi phát hiện trâu, bò có biểu hiện bất thường.
Với đặc điểm chăn nuôi tại nhiều thôn còn nhỏ lẻ, phân tán, xã Yên Cường xác định, muốn tiêm phòng đạt tỷ lệ cao thì trước hết phải nắm chắc đàn vật nuôi. UBND xã yêu cầu các thôn rà soát số lượng trâu, bò thuộc diện tiêm, thông báo lịch đến từng hộ và vận động người dân chủ động phối hợp với lực lượng thú y. Cách làm cuốn chiếu giúp lực lượng chuyên môn vừa bảo đảm tiến độ, vừa hạn chế bỏ sót đàn gia súc.
Phó Chủ tịch UBND xã Yên Cường Lê Xuân Thủy cho biết, trước diễn biến của bệnh, xã xác định phòng bệnh phải đi trước một bước. Cùng với tổ chức tiêm vaccine, địa phương tăng cường giám sát đàn vật nuôi, tuyên truyền để người dân chủ động thực hiện các biện pháp phòng bệnh và khai báo kịp thời khi phát hiện gia súc có dấu hiệu bất thường.
Mục tiêu tiêm phòng trên 80% tổng đàn đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa chính quyền, lực lượng chuyên môn, các thôn và từng hộ chăn nuôi. Việc tiêm được triển khai cuốn chiếu, ưu tiên những địa bàn có nguy cơ, sau đó mở rộng ra toàn xã. Mỗi hộ đưa gia súc đi tiêm đầy đủ không chỉ bảo vệ tài sản của gia đình mình mà còn góp phần tạo miễn dịch cho đàn vật nuôi của cả cộng đồng.
Cán bộ thú y xã Lùng Tám (Tuyên Quang) tiêm phòng cho đàn bò, chủ động phòng, chống bệnh viêm da nổi cục. Ảnh: Đức Thọ/TTXVN
Không riêng Yên Cường, tiêm phòng và kiểm soát dịch bệnh đang được nhiều địa phương của Tuyên Quang tập trung triển khai. Tại xã Minh Sơn, đến giữa tháng 8 đã tiêm được 2.555 liều vaccine phòng bệnh viêm da nổi cục, đạt 84,8% tổng đàn. Đây là một trong những địa phương đạt tỷ lệ tiêm cao trong số các xã phát sinh dịch, cho thấy vai trò của việc nhanh chóng tạo miễn dịch cho đàn vật nuôi khi dịch bệnh xuất hiện.
Trong khi đó, tại xã Tùng Vài, bệnh viêm da nổi cục từng xuất hiện rải rác ở một số hộ chăn nuôi. Nhờ phát hiện sớm, thực hiện cách ly và điều trị theo hướng dẫn của lực lượng chuyên môn, các trường hợp mắc bệnh được kiểm soát, sức khỏe vật nuôi ổn định. Chính quyền địa phương tiếp tục tuyên truyền, hướng dẫn người dân chủ động theo dõi đàn gia súc, thực hiện các biện pháp phòng bệnh, không chủ quan trước nguy cơ dịch tái phát và lây lan.
Hình thành “lá chắn” phòng dịch
Trước nguy cơ dịch bệnh tiếp tục phát sinh, lây lan, các địa phương đang tập trung triển khai đồng bộ biện pháp phòng, chống, trong đó đẩy nhanh tiêm vaccine, tăng cường giám sát đàn vật nuôi và chủ động xử lý ngay khi phát hiện trường hợp mắc bệnh.
Tỉnh Tuyên Quang yêu cầu các địa phương đẩy nhanh tiến độ tiêm vaccine phòng bệnh viêm da nổi cục cho đàn trâu, bò, bảo đảm tỷ lệ trên 80% tổng đàn theo quy định, hướng tới tỷ lệ từ 80 - 100%. Việc tiêm phòng được thực hiện song song với giám sát dịch bệnh, vệ sinh, tiêu độc, khử trùng, kiểm soát vận chuyển, mua bán và giết mổ gia súc.
Người dân xã Lùng Tám (Tuyên Quang) chủ động rắc vôi bột khử trùng khu vực chuồng trại, góp phần phòng, chống bệnh viêm da nổi cục trên đàn bò. Ảnh: Đức Thọ/TTXVN
Ông Trịnh Văn Bình, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Tuyên Quang cho biết, tỉnh và ngành chức năng yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, kiểm soát việc vận chuyển, mua bán, giết mổ động vật và sản phẩm động vật; quản lý chặt động vật, sản phẩm động vật nhập, xuất, vận chuyển, trung chuyển trên địa bàn. Đồng thời, các địa phương phải tăng cường giám sát tình hình dịch bệnh, phát hiện sớm, cảnh báo và xử lý dứt điểm các ổ dịch ngay khi mới phát sinh.
Ngành nông nghiệp cũng yêu cầu xử lý nghiêm những trường hợp không khai báo dịch bệnh, bán chạy, giết mổ động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh hoặc vứt xác động vật ra môi trường làm phát tán mầm bệnh. Đây là những mắt xích quan trọng bởi việc kiểm soát dịch không thể chỉ trông chờ vào tiêm vaccine mà cần đồng thời ngăn chặn các nguy cơ lây truyền trong quá trình chăn nuôi, vận chuyển và tiêu thụ gia súc.
Đối với một tỉnh miền núi có địa bàn rộng, chăn nuôi trâu, bò gắn với sinh kế của nhiều hộ dân như Tuyên Quang, việc bảo vệ đàn gia súc còn mang ý nghĩa bảo vệ nguồn thu nhập và tài sản tích lũy của người dân. Với nhiều gia đình, một con trâu, bò là thành quả của nhiều năm lao động. Khi dịch bệnh xảy ra, thiệt hại vì thế không chỉ được tính bằng số vật nuôi mắc bệnh hay phải tiêu hủy mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và khả năng tái sản xuất của hộ chăn nuôi./.