 |
| Đoàn công tác của Báo CAND, Công an huyện Tủa Chùa xuống bản, tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Nguồn ảnh: cstc.cand.com.vn |
Xuất phát từ chủ trương của Đảng, Nhà nước về xóa bỏ cây thuốc phiện, năm 2004, mô hình “dòng họ bình yên” được chính quyền địa phương huyện Tủa Chùa xây dựng. Vào thời điểm đó, đời sống đồng bào dân tộc còn nhiều khó khăn, hiểu biết về cây thuốc phiện còn hạn chế nên việc xóa bỏ cây thuốc phiện trên địa bàn gặp nhiều trở ngại. Trước tình hình đó các cấp chính quyền của huyện đã phối hợp với các dòng họ trên địa bàn để cùng tuyên truyền, vận động con cháu loại bỏ cây thuốc phiện. Mô hình "dòng họ bình yên" lấy hạt nhân là những người trưởng dòng họ - người uy tín ở các bản làng để xây dựng quy ước, hương ước làm tiêu chí hoạt động.
Thông qua các trưởng dòng họ, nội dung các quy chế, hương ước được triển khai, tuyên truyền đến tận người dân trong thôn bản. Sau một thời gian, người dân đã nâng cao ý thức và tự giác chấp hành không trồng cây thuốc phiện mà thay vào đó là trồng cây lương thực để sản xuất ra các sản phẩm nông nghiệp, phát triển kinh tế gia đình.
Sau 13 năm, mô hình “dòng họ bình yên” luôn được củng cố, phát huy hiệu quả. Từ nội dung ban đầu là tuyên truyền, nâng cao nhận thức của bà con về việc phá nhổ cây thuốc phiện, đến nay nội dung hoạt động của mô hình "dòng họ bình yên" đã mở rộng trên mọi mặt lĩnh vực của cuộc sống. Qua đó đã bài trừ các hủ tục lạc hậu ở mỗi gia đình; xây dựng nếp sống văn minh thôn bản; phát triển kinh tế - xã hội. Đặc biệt, mô hình này đã tận dụng tốt những yếu tố tích cực của luật tục các dòng họ trong việc tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực giữ gìn an ninh trật tự ở thôn bản, xây dựng thế trận an ninh nhân dân vững chắc ngay từ cơ sở, góp phần giữ vững an ninh chính trị trên địa bàn.
Đến nay, huyện vùng cao Tủa Chùa đã có 210 dòng họ ở khắp 12/12 xã, thị trấn xây dựng mô hình "dòng họ bình yên". Các trưởng dòng họ là người "khởi xướng" tạo đà cho mô hình "dòng họ bình yên" hoạt động bằng các việc làm cụ thể như: Tuyên truyền các chủ trương của Đảng, chính sách Nhà nước đến người dân trong bản, trong dòng họ; tăng cường giáo dục, quản lý con cháu trong dòng họ và nhân dân trong địa bàn không nghe theo kẻ xấu, đoàn kết giúp đỡ nhau trong lao động, sản xuất; tích cực phối hợp với chính quyền địa phương làm tốt công tác củng cố hệ thống chính trị ở cơ sở. Đồng thời tham gia đóng góp ý kiến, xây dựng hệ thống chính trị cơ sở trong sạch vững mạnh... Từ yếu tố then chốt, nền tảng này nên mô hình đã phát huy được sự đồng tình ủng hộ của đông đảo nhân dân, tạo dựng mối đoàn kết trong từng dòng họ, giữa các dòng họ với nhau.
Ở Tủa Chùa hiện có nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo, thiết thực của các trưởng dòng họ trên tất cả các lĩnh vực đời sống, văn hóa, an ninh trật tự... Tiêu biểu như dòng họ Vừ ở xã Trung Thu, họ Mùa ở xã Sín Chải, dòng họ Hạng ở Tả Sìn Thàng, dòng họ Tông, Mào ở xã Mường Báng…đã rất thành công trong việc gìn giữ an ninh chính trị, trật tự xã hội; các dòng họ Lờ ở thôn Sín Sủ 2 xã Xá Nhè... với mô hình phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo; dòng họ Vì lại tiêu biểu cho mô hình khuyến khích con cháu phấn đấu học tập.
Ông Vì A Hao, Trưởng dòng họ Vì cho biết: "Bản thân tôi là giáo viên nghỉ hưu, do có nhiều trăn trở với việc học tập của con cháu trong dòng họ nên tôi luôn khuyến khích con cháu trong dòng họ thi đua học tập. Hằng năm tôi đứng ra tổ chức nhiều hoạt động để tuyên dương các cháu trong dòng họ có tinh thần vượt khó trong học tập, đạt thành tích cao. Hiện, dòng họ đã bầu ra ban khuyến học, thực hiện theo quy ước cùng nhau giúp đỡ, chăm lo cho con cháu học hành thành đạt, nên người. Đồng thời, dòng họ cũng xây dựng các quy ước hoạt động phù hợp với phong tục tập quán của dân tộc, nhằm mục đích giáo dục, quản lý con cháu trong dòng họ, phát huy bản sắc văn hóa, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư, cùng nhau phát triển kinh tế. Đến nay, dòng họ Vì có 2 người có trình thạc sĩ, 5 người có trình độ đại học và 100% các cháu trong độ tuổi đi học đều đến trường".
Phó Trưởng Công an huyện Tủa Chùa, tỉnh Điện Biên Vì A Dũng cho biết: Nhiều năm qua, các “dòng họ bình yên” luôn phối hợp tích cực với các lực lượng chức năng trong công tác giáo dục chính trị, tư tưởng; vận động con cháu không tin, không nghe theo tuyên truyền của kẻ xấu, không di dịch cư tự do, xuất cảnh trái phép, cảnh giác với các phương thức thủ đoạn hoạt động của các loại tội phạm làm ảnh hưởng xấu đến đời sống của người dân.
Theo ông Mùa Ngọc Tú, Chủ tịch UBND huyện Tủa Chùa: Nhiều năm qua, huyện thường xuyên quan tâm, coi trọng và khuyến khích các dòng họ nhân rộng mô hình "dòng họ bình yên". Huyện cũng thường xuyên tổ chức các buổi tập huấn, hội nghị sơ kết, tổng kết để đánh giá và biểu dương các trưởng dòng họ, khuyến khích các dòng họ cùng nhau lập thành tích thi đua xây dựng dòng họ tiêu biểu để gắn kết cộng đồng, xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc…
Nhờ nhân rộng mô hình “dòng họ bình yên”, huyện Tủa Chùa đã có những thay đổi rõ rệt về mọi mặt, đời sống của người dân từng bước được nâng lên, tỷ lệ hộ nghèo giảm đáng kể; tình hình an ninh quốc phòng ổn định. Đồng thời, mô hình cũng góp phần xây dựng khối đại đoàn kết vững mạnh, tương thân tương ái cùng nhau lao động, sản xuất phát triển kinh tế - xã hội./.
Võ Văn Dũng
