Tích trữ lương thực, thực phẩm thiết yếu đủ dùng trong ít nhất hai tuần, đưa vật dụng giá trị lên cao từ sớm để tránh thiệt hại là kinh nghiệm sống chung với lũ của người dân xã Tuy Phước Đông, nơi được coi là “rốn lũ” phía Đông tỉnh Gia Lai. Nhờ sự chủ động này, nhiều năm qua bà con đã hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra, kể cả trong những đợt mưa lũ kéo dài.
Chủ động thích ứng
Năm nào cũng vậy, cứ đến thời điểm tháng 9 là gia đình ông Phan Thanh Hải cũng như người dân tại thôn Lạc Điền, xã Tuy Phước Đông, lại chuẩn bị đưa thóc lúa, gạo muối, nước sạch, chất đốt và những vật dụng có giá trị lên nơi cao ráo. Ông Hải cho biết, thôn Lạc Điền có địa hình trũng thấp, khi có mưa lớn đổ về, triều cường dâng là cả thôn bị ngập sâu và chia cắt, có những năm bị ngập cả tháng trời. Nhờ dự trữ gạo, muối, đồ khô và chủ động bố trí nơi cất giữ an toàn, bà con luôn đủ lương thực dùng trong thời gian dài, không rơi vào cảnh thiếu ăn.
"Kinh nghiệm sống chung với lũ trong nhiều năm qua đã tạo cho bà con trong thôn sự chủ động, chuẩn bị các điều kiện tốt nhất để có thể sống chung với lũ dài ngày. Nhờ đó, trong những năm qua, tại đây không có thiệt hại về người, không có hộ thiếu ăn trong những ngày ngập lụt", ông Hải cho biết thêm.
Cột cảnh báo lũ được lắp đặt ở nhiều vị trí để cung cấp thông tin cảnh báo nguy hiểm ngập lụt.
Xã Tuy Phước Đông nằm cuối nguồn hai hệ thống sông Kôn và sông Hà Thanh nên nhiều thôn thường xuyên ngập sâu, chia cắt khi lũ về. Qua nhiều năm chống chọi, người dân không còn bị động mà đã quen với việc dự trữ lương thực, nước uống, mua sắm ghe thuyền để di chuyển hoặc hỗ trợ nhau khi bị cô lập.
Ông Nguyễn Văn Tiên, thôn Vinh Quang 2 cho biết: “Thời điểm này, nhiều hộ đã thu hoạch và bán lúa, hoa màu, vật nuôi nhằm tránh những thiệt hại do lũ gây ra. Do đã quá quen với mưa lũ, ngập lụt kéo dài, không chỉ tích trữ đồ ăn thức uống mà bà con còn chủ động mua sắm ghe thuyền để di chuyển khi bị cô lập, ghe thuyền thường được dùng để đi mua thêm thực phẩm hoặc đưa người thân, hàng xóm đến nơi an toàn”.
Phát huy hiệu quả phương châm 4 tại chỗ
Người dân chuẩn bị tàu thuyền để di chuyển khi có ngập lụt.
Xác định công tác phòng chống thiên tai là nhiệm vụ trọng tâm, ngay sau khi hợp nhất và thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp, UBND xã Tuy Phước Đông đã xây dựng và ban hành phương án ứng phó với thiên tai, trong đó chú trọng thực hiện theo phương châm “4 tại chỗ”.
Ông Nguyễn Văn Tám, Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Tuy Phước Đông cho biết, UBND xã đã quán triệt các thôn phải thực hiện có hiệu quả phương châm “4 tại chỗ” là chỉ huy tại chỗ, lực lượng tại chỗ, phương tiện vật tư tại chỗ, hậu cần tại chỗ; bảo đảm nguyên tắc phòng ngừa, chủ động, ứng phó kịp thời. Hiện các thôn đã kiện toàn Ban chỉ huy Phòng thủ dân sự, chuẩn bị đầy đủ lực lượng, phương tiện, vật tư để làm tốt công tác phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn khi có thiên tai xảy ra.
"UBND xã cũng đã hợp đồng với các cơ sở sản xuất gạo, các cửa hàng tạp hóa trên địa bàn chuẩn bị các loại lương thực, thực phẩm thiết yếu trong mùa mưa lũ để phục vụ nhu cầu tích trữ của người dân cũng như sẵn sàng cho công tác cứu trợ khi cần thiết", ông Tám cho biết thêm.
Phương tiện cứu sinh được trang bị tại các nhà sinh hoạt cộng đồng.
Ông Dương Minh Tân, Chủ tịch UBND xã Tuy Phước Đông cho biết: “Địa phương xây dựng Phương án ứng phó thiên tai theo 7 kịch bản, gồm 3 kịch bản ứng phó với lũ, 4 kịch bản ứng phó với bão, các kịch bản này đều đặt việc đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân lên hàng đầu. Tùy theo loại hình thiên tai và cấp báo động, ngoài các điểm sơ tán tập trung, UBND xã giao thành viên Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự phối hợp với lực lượng tại chỗ tuyên truyền, vận động và bố trí sơ tán xen ghép tại các nhà kiên cố, bán kiên cố phù hợp với thực tiễn.
Song song đó, UBND xã Tuy Phước Đông cũng đặc biệt quan tâm đến công tác tuyên truyền, làm sao để người dân ý thức hơn nữa trong công tác chủ động phòng ngừa, tự trang bị phương tiện và hậu cần thiết yếu, nâng cao kiến thức và kỹ năng cứu hộ, sẵn sàng hỗ trợ lẫn nhau trong các tình huống thiên tai trước khi lực lượng chức năng đến ứng cứu./.
