Trước ảnh hưởng của dịch bệnh COVID-19 và tình hình tiêu thụ xuất khẩu hành tím rất chậm đã dẫn đến tình trạng giá củ hành tím của nông dân ở thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng từ sau Tết trở lại đây giảm mạnh, kéo theo việc tiêu thụ nông sản này cũng gặp rất nhiều khó khăn trong cả người dân lẫn doanh nghiệp. Việc làm thế nào để hỗ trợ người dân tiêu thụ và nâng giá hành tím lên đang được các cấp, ngành tỉnh Sóc Trăng đặc biệt quan tâm.
Ngành chức năng tỉnh Sóc Trăng nỗ lực tìm các giải pháp hỗ trợ tiêu thụ trên 50.000 tấn hành tím tồn đọng trong dân. Ảnh: Trung Hiếu-TTXVN
Lượng hành tồn đọng trên 50.000 tấn
Theo thống kê của phòng Kinh tế thị xã Vĩnh Châu, hiện địa phương còn tồn đọng khoảng 51.000 tấn củ hành tím được doanh nghiệp và nông dân trữ để chờ giá. Việc tiêu thụ chậm làm cho người dân cũng như doanh nghiệp luôn thấp thỏm lo âu vì nếu để hành lâu sẽ hư hao, thiệt đơn thiệt kép. Giá hành tím trong những ngày này được thương lái hỏi mua ở mức từ 6.500 đồng đến 9.000 đồng/kg tùy lại hành to, nhỏ, tốt hay xấu. Với giá này, người dân sẽ thua lỗ bởi để sản xuất 1 kg hành đã là 12.000 đồng mỗi ký.
Ông Nguyễn Minh Chí, Phó trưởng Phòng Kinh tế thị xã Vĩnh Châu cho biết, năm nay, địa phương trồng 6.500 ha hành tím thương phẩm; trong đó, trước Tết Nguyên đán đã trồng thu hoạch khoảng 1.500 ha hành sớm tiêu thụ hết, giá cả khá cao. Tổng sản lượng năm nay đạt khoảng 101.000 tấn. Do dịch bệnh COVID-19 đã ảnh hưởng đến việc ký hợp đồng xuất khẩu hành tím. Đây cũng là nguyên nhân làm hành giảm giá, khó tiêu thụ. Hiện, toàn thị xã còn khoảng 50.000 tấn hành tím còn tồn trong dân và doanh nghiệp.
Vụ hành tím năm nay, ông Lý Vết ở ấp Hòa Thành, xã Lạc Hòa, thị xã Vĩnh Châu trồng trên diện tích 1 ha (7 công đất tầm lớn). Nửa tháng trước, ông đã thu hoạch được 20 tấn củ hành, do giá thấp quá ông vẫn còn trữ lại ngay ngoài đồng. Theo ông Vết, tình hình tiêu thụ năm nay rất chậm, hành không có giá, nông dân sản xuất thấy cũng không có lời, nên phải trữ lại để chờ có giá bán. Thương lái mua hành giá từ 8.000 - 10.000 đồng trở xuống, nếu bán người trồng sẽ lỗ nặng.
Đặc sản hành tím Vĩnh Châu (Sóc Trăng) gặp khó trong khâu tiêu thụ do ảnh hưởng dịch COVID-19. Ảnh: Trung Hiếu-TTXVN
Cũng giống như ông Lý Vết, ông Triệu Thi cùng ngụ ấp Hòa Thành, xã Lạc Hòa vừa rồi thu hoạch gần nửa hecta hành tím, cho năng suất khoảng 10 tấn củ hành tím. Mặc dù đã thu hoạch gần 2 tháng nay, nhưng ông vẫn chưa thể bán ra vì hành tím mất giá. Ông Thi cho biết, chưa bán vì lý do giá rẻ quá, bán bị lỗ. Giờ hiện tại giá có 7.000 đồng/kg mà trồng hành theo hướng hữu cơ như gia đình ông thì phải bán giá 15.000/kg thì người trồng mới có lãi ít.
Theo người dân trồng hành tím ở Vĩnh Châu, với giá củ hành như hiện nay thì nông dân bị lỗ lớn, nhất là năm nay giá vật tư nông nghiệp leo thang, giá củ hành giống mua để trồng lại cao, ở mức hơn 100.000 đồng/kg nên chi phí đầu tư cho sản xuất tăng mạnh.
Người trồng hành đang chờ giá, các doanh nghiệp thu mua hành tím tại địa phương cũng đang gặp khó khăn. Bà Lâm Thị Quang, chủ doanh nghiệp thu mua hành tím Minh Nghín ở phường 2, thị xã Vĩnh Châu cho biết, hiện doanh nghiệp của bà còn trữ trên 500 tấn hành tím được thu mua. Do hành tím mất giá nên việc bán ra rất chậm.
Cũng theo chủ doanh nghiệp Minh Nghín, hiện nay, mỗi ngày bà vẫn thu mua cả chục tấn, giá mua vào 7.000 - 8.000 đồng/kg, thuê người làm bóc gọn, cột từng bó lại, công vận chuyển, mất thêm vài nghìn đồng, tính ra tổng cộng giá đầu vào 10.000 - 11.000 đồng, bán ra lỗ khoảng 2.000 đồng nhưng vẫn phải xuất bán là để giữ mối, tiêu thụ tại thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác. Bà Quang mong có chính sách kích cầu và giá cả nhích lên để đỡ thiệt hại.
Nỗ lực hỗ trợ tiêu thụ
Hành tím là loại cây trồng đặc sản và chủ lực của thị xã Vĩnh Châu, tỉnh Sóc Trăng. Những ứng dụng khoa học công nghệ như trồng trong nhà lưới, trồng theo hướng hữu cơ… đã được áp dụng. Sản phẩm hành tím Vĩnh Châu cũng được tỉnh Sóc Trăng công nhận sản phẩm OCOP 3 sao và được chứng nhận đăng ký chỉ dẫn địa lý. Những năm gần đây, củ hành tím cũng ổn định giá, giúp người dân sản xuất có lời. Tuy vậy, năm 2021, ảnh hưởng của dịch bệnh, giá hành một lần nữa giảm mạnh, buộc nông dân đang đối mặt với khó khăn trong khâu tiêu thụ.
Trước thực trạng hiện nay, người trồng hành tím ở thị xã Vĩnh Châu, Sóc Trăng đang còn tồn đọng lớn và giá cả ở mức thấp, khó tiêu thụ, ngày 19/4, trao đổi với phóng viên TTXVN, ông Trần Hoàng Thắng, Chủ tịch UBND thị xã Vĩnh Châu cho biết, các cấp, ngành tỉnh và địa phương đang tìm mọi cách để hỗ trợ nông dân tiêu thụ hành tím tồn đọng cũng như từng bước nâng giá hành lên, giải quyết một phần khó khăn về vốn để bà con nông dân tái sản xuất.
Theo Chủ tịch UBND thị xã Vĩnh Châu, trước mắt, lãnh đạo thị xã đã bàn và thống nhất vận động trong nội bộ cán bộ, viên chức tại thị xã mỗi người mua từ 10 đến 50 ký hành tím ở mức giá 15.000 đồng/kg, phương án này cũng được lãnh đạo UBND tỉnh Sóc Trăng ủng hộ. Điều đáng mừng là người dân, doanh nghiệp là người Vĩnh Châu, Sóc Trăng sinh sống làm việc, kinh doanh tại thành phố Hồ Chí Minh cũng rất đông đang cũng sẵn sàng chung tay ủng hộ, hỗ trợ tiêu thụ hành tím cho nông dân Vĩnh Châu.
Đặc sản hành tím Vĩnh Châu (Sóc Trăng) gặp khó trong khâu tiêu thụ do ảnh hưởng dịch COVID-19. Ảnh: Trung Hiếu-TTXVN
Tuy nhiên, lượng hành tím tồn đọng trong dân là khá lớn, nên trước mắt địa phương sẽ vận động tiêu thụ cho người dân, nhất là dân nghèo, đồng bào dân tộc để giảm thiểu khó khăn cho bà con, sau đó sẽ tiếp tục vận động, mời gọi các doanh nghiệp, nhà phân phối lớn để phân phối bán trong hệ thống toàn quốc.
Giải pháp thứ hai, chung quanh câu chuyện trồng hành về lâu dài thì phải chuyển dịch cơ cấu, như trồng sớm hơn, trồng rải vụ. Trồng hành sớm thì mưa không bị đọng nước, hành thu hoạch có giá, như trước Tết Nguyên đán, hành tím bán tới 30.000 - 40.000 đồng/kg, nhưng sau Tết giảm mạnh chủ yếu do dịch bệnh COVID-19 ảnh hưởng tiêu thụ. Địa phương sẽ tiếp tục vận động các tổ chức doanh nghiệp, vận động người có điều kiện đẩy mạnh tiêu thụ hành. Về lâu dài, nếu khâu kêu gọi và mời gọi các doanh nghiệp được thực hiện tốt thì sẽ góp phần tiêu thụ sản phầm hành tím còn tồn đọng trong dân cơ bản sẽ được giải quyết.
Cũng theo ông Trần Hoàng Thắng, trong vài ngày tới, UBND thị xã Vĩnh Châu sẽ tổ chức buổi họp mặt doanh nghiệp, một là để nghe doanh nghiệp báo cáo khó khăn vướng mắc để tháo gỡ, thứ hai là để phát động doanh nghiệp hỗ trợ bà con trong khâu tiêu thụ hành tím.
Trước sự quyết liệt của chính quyền địa phương, người trồng hành Vĩnh Châu đang kỳ vọng giá cả sẽ dần được nâng lên, khoảng 50.000 tấn củ hành tím còn tồn đọng sẽ sớm được tiêu thụ, giải quyết khó khăn cho người dân cũng như doanh nghiệp yên tâm sản xuất, kinh doanh, tái đầu tư cho những mùa vụ sau.
Trung Hiếu
