Trên dải biên cương phía Bắc của Tổ quốc, các xã biên giới phía Bắc của tỉnh Tuyên Quang như: Thanh Thủy, Lao Chải... gắn liền với những dấu mốc lịch sử hào hùng của cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới. Từng là chiến trường ác liệt, nơi nhiều cán bộ, chiến sĩ và đồng bào các dân tộc anh dũng hy sinh, giờ đây các xã vùng biên này đang vươn lên mạnh mẽ, chuyển mình từ vùng đất chiến tranh thành những địa bàn biên giới phát triển toàn diện về kinh tế - xã hội, gắn với củng cố vững chắc quốc phòng - an ninh.
Vùng biên vươn mình đổi mới
Chiến tranh đã lùi xa nhưng những dấu tích chiến tranh vẫn còn hiện hữu trên các cao điểm, cột mốc, trong ký ức của nhiều thế hệ người dân. Vượt qua những ký ức đó, nhịp sống mới của người dân đang lan tỏa từng ngày.
Nằm ẩn mình dưới chân dãy Tây Côn Lĩnh, những ngôi làng, những mái nhà, các tuyến đường giao thông được bê tông hóa đến từng thôn, bản; điện, trường, trạm được đầu tư đồng bộ; các khu dân cư ngày càng khang trang. Xã biên giới Thanh Thủy, nơi từng hứng chịu những đợt pháo kích ác liệt năm xưa, nay sự đổi thay thể hiện rõ qua từng mùa vụ, từng công trình dân sinh. Những ngôi nhà kiên cố mọc lên dọc các trục đường chính; trường học, trạm y tế được nâng cấp; hoạt động thương mại, dịch vụ ngày càng sôi động.
Những năm gần đây, xã biên giới Thanh Thủy (Tuyên Quang) có nhiều chuyển biến tích cực, kinh tế - xã hội phát triển, đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt. Các chính sách an sinh xã hội được triển khai kịp thời, hiệu quả; giáo dục, y tế, văn hóa được quan tâm đầu tư, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, giữ vững ổn định và củng cố vững chắc khu vực biên giới.
Trên dãy Tây Côn Lĩnh, xã vùng biên Lao Chải tuy còn nhiều khó khăn nhưng với sự nỗ lực của chính quyền địa phương và người dân nên cuộc sống đang từng ngày thay đổi. Từ những bản làng giao thông cách trở, nay các tuyến đường liên thôn được mở rộng, điện lưới quốc gia phủ khắp, sóng viễn thông về đến từng hộ dân.
Ông Lý Tiến Công, Bí thư Đảng ủy xã Lao Chải chia sẻ, phát huy tinh thần tự lực, tự cường, đoàn kết của nhân dân các dân tộc là "chìa khóa" để địa phương đẩy mạnh giảm nghèo bền vững, phát triển nông - lâm nghiệp gắn với bảo vệ rừng, giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội nơi biên cương.
Bước vào kỷ nguyên mới của đổi mới và phát triển, các xã vùng biên Tuyên Quang tập trung chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng phát huy lợi thế địa phương. Nông nghiệp được phát triển theo hướng hàng hóa, với các cây trồng đặc sản như: Chè Shan tuyết, thảo quả, lúa chất lượng cao...Các chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai đồng bộ; hệ thống giao thông nông thôn được đầu tư; các mô hình kinh tế tập thể, hợp tác xã được hình thành, giúp người dân từng bước thoát nghèo, làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.
Giữ hồn lịch sử, phát triển du lịch vùng biên
Cùng với nông nghiệp, các xã chú trọng phát triển ngành nghề phụ trợ, dịch vụ và du lịch. Những giá trị văn hóa truyền thống được bảo tồn, phát huy; các hủ tục lạc hậu từng bước được xóa bỏ; đời sống tinh thần của nhân dân được nâng cao.
Du lịch tâm linh, trải nghiệm, sinh thái gắn với du lịch cộng đồng ngày càng thu hút du khách đến tham quan, tưởng niệm tại: Nghĩa trang Liệt sĩ Vị Xuyên; Đền thờ các Anh hùng liệt sĩ mặt trận Vị Xuyên tại cao điểm 468; Làng Ping… Đây không chỉ là nơi nhân dân, du khách dâng hương tri ân các anh hùng liệt sĩ mà còn là không gian tái hiện sinh động những năm tháng chiến đấu anh dũng nơi tuyến lửa biên cương. Qua đó, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng và tạo thêm sinh kế cho người dân địa phương.
Đặc biệt, gắn với phát triển du lịch tâm linh và nông thôn mới, chính quyền các xã vùng biên đang tập trung đầu tư, chỉnh trang hạ tầng, cảnh quan tại các điểm di tích lịch sử, nghĩa trang liệt sĩ, đền thờ, làng văn hóa; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, giới thiệu giá trị lịch sử, văn hóa của từng địa danh. Cùng với đó, hoạt động tri ân các anh hùng liệt sĩ, chăm lo người có công được duy trì thường xuyên, nhất là vào dịp 17/2, góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp lý tưởng sống và trách nhiệm cho thế hệ trẻ.
Công tác quốc phòng - an ninh tại các xã vùng biên luôn được chú trọng, cùng với sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân trong quản lý, bảo vệ đường biên, mốc giới, giữ vững ổn định và tạo điều kiện phát triển kinh tế - xã hội.
Với sự chung sức, đồng lòng của chính quyền và nhân dân các dân tộc, từ chiến trường khốc liệt năm xưa, vùng biên Tuyên Quang hôm nay đã khoác lên mình màu xanh của hòa bình, no ấm. Xứng đáng là biểu tượng sinh động của ý chí, khát vọng vươn lên và tinh thần cách mạng được tiếp nối qua các thế hệ./.