Bút Tháp cổ tự

Bút Tháp cổ tự
Trong cuốn Địa chí Hà Bắc xuất bản năm 1982 và cuốn sách Nghệ thuật Việt Nam (L’art vietnamien) của nhà nghiên cứu người Pháp L. Bezacier, xuất bản năm 1944 có nói về lịch sử hình thành ngôi chùa Bút Tháp. Theo các cuốn sách trên, chùa Bút Tháp có từ thời Trần, tức khoảng thế kỷ XIII. Cả hai cuốn sách đều đề cập việc Trạng nguyên Lý Đạo Tái (1254-1334) sau khi từ quan đã có thời gian về chùa Bút Tháp tu hành, lấy pháp danh là Huyền Quang.

Bút Tháp cổ tự ảnh 1
Tòa Tích thiện am là một trong những công trình có lối kiến trúc độc đáo của chùa Bút Tháp.
Bút Tháp cổ tự ảnh 2
Tháp Báo nghiêm là công trình kiến trúc tiêu biểu của chùa Bút Tháp. Tháp được dựng vào thế kỷ XVII, gồm 5 tầng, có hình dáng như cây bút khổng lồ.

Bút Tháp cổ tự ảnh 3
Du khách say sưa ghi lại những hình ảnh kiến trúc độc đáo của chùa Bút Tháp.

Đến thế kỷ XVII, hoàng tộc triều Lê đóng góp tiền của tu sửa lại chùa Bút Tháp với quy mô rất lớn. Ở các giai đoạn sau, chùa tiếp tục được tu sửa nhỏ nhiều lần, nhưng về cơ bản, kiến trúc hiện nay chủ yếu của thế kỷ thứ XVII, gồm các hạng mục: tam quan, gác chuông, tiền đường, thiêu hương, tòa Thượng điện, tòa Tích thiện am, nhà trung, phủ thờ, hậu đường và hai dãy hành lang ở hai bên.

Bút Tháp cổ tự ảnh 4
Chùa Bút Tháp còn có tên là Ninh Phúc Tự, nằm ở phía Tây thôn Bút Tháp xã Đình Tổ, huyện Thuận Thành (Bắc Ninh), cách trung tâm Hà Nội khoảng 25km về hướng Đông.

Ngoài giá trị về mặt kiến trúc, chùa Bút Tháp còn lưu giữ hàng trăm hiện vật, với nhiều loại chất liệu, có niên đại trải dài từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XX. Trong đó, nổi bật nhất là pho tượng “Phật bà nghìn tay nghìn mắt” được đặt trong tòa Thượng điện. Pho tượng này được đánh giá là tác phẩm kiệt xuất của nghệ thuật điêu khắc gỗ thế kỷ XVII còn bảo lưu nguyên vẹn đến ngày nay, đã được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật quốc gia năm 2011.

Bút Tháp cổ tự ảnh 5
Chùa Bút Tháp là ngôi chùa nổi tiếng vùng Kinh Bắc, có lịch sử gần 800 năm,
là điểm đến thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước.
Bút Tháp cổ tự ảnh 6
Chùa Bút Tháp được tu sửa nhiều lần, nhưng vẫn giữ nguyên kiến trúc đã có từ thời Hậu Lê, khoảng thế kỷ XV-XVIII.

Bút Tháp cổ tự ảnh 7
Tượng “Phật bà Quan Âm nghìn mắt nghìn tay” là bảo vật nổi tiếng nhất của chùa Bút Tháp. Pho tượng được tạc bằng gỗ quý, cao 3,7 mét, ngang 2,1 mét.
Bức tượng được nghệ nhân Trương Thọ Nam hoàn thành vào năm Bính Thân (1656). 

Một điểm độc đáo khác của chùa Bút Tháp là nghệ thuật chạm khắc đá tinh xảo của các nghệ nhân dân gian. Tiêu biểu là hai công trình: hành lang tòa Thượng điện và tháp Báo nghiêm. Bao quanh Thượng điện cả 4 mặt là hành lang với một hàng lan can bằng đá xanh được chạm khắc rất điêu luyện các điển tích cổ như: “phượng vũ kỳ lân”, “song ngư hý nguyệt”, “cô lộ sơn lộc”, “tam dương triều nguyệt”, “tứ linh, tứ quý”, “lý ngư hoá long”, “tùng trúc đông thiên”.

Bút Tháp cổ tự ảnh 8
Phía sau tượng Phật Bà Quan Âm có 952 bàn tay, trên mỗi lòng bàn tay có khắc một con mắt đen dài.Các bàn tay này được gắn thành 14 lớp từ trong ra ngoài, tạo thành vầng hào quang bao quanh tượng Phật Bà Quan Âm.

Bút Tháp cổ tự ảnh 9
Tòa Thượng điện có phần móng làm bằng đá xanh. Hành lang bao quanh Thượng điện là các khối đá được chạm khắc tinh xảo.

Men theo lối hành lang Thượng điện, qua cây cầu đá du khách sẽ bắt gặp tòa Tích thiện am. Đây là kiến trúc đặc biệt nhất của chùa Bút Tháp. Toà này được kết cấu theo kiểu chồng diêm: tầng 1 gồm 5 gian, tầng 2 thu lại còn 3 gian, tầng ba thu lại còn 1 gian.

Bút Tháp cổ tự ảnh 10
Các tác phẩm chạm khắc đá trên hành lang Thượng điện.
Bút Tháp cổ tự ảnh 11
Cầu đá nối liền Thượng điện với tòa Tích thiện am, gồm ba nhịp, hai bên lan can cầu có 6 bức tranh chạm khắc đá.
Toà Tích thiện am được dựng vào thế kỷ XVIII và đã được tu sửa nhiều lần. Trong Tích thiện am đặt Cửu phẩm liên hoa hay còn gọi là “Cối kinh”, đây là kiểu kiến trúc tiêu biểu của phái Mật Tông (bắt nguồn từ Tây Tạng, Trung Quốc).  Cửu phẩm liên hoa là tháp gỗ 8 mặt, cao 7,8m, xếp 9 tầng theo kiểu tòa sen, thể hiện 9 kiếp tu của đức Thích Ca Mâu Ni. Chín tầng Cối kinh tạc tượng Phật, hoa lá, chim muông, tập trung chủ đề khuyến thiện trừ ác, giới thiệu hành trang các vị tổ Thiền tông, các đại sư, các cấp độ thăng hoa trên đường lên cõi Niết bàn. Du khách có thể vừa tụng niệm một lời cầu ước và tự mình quay Cối kinh.

Bút Tháp cổ tự ảnh 12
Bức tranh chạm khắc đá “hoa cúc”.

Bút Tháp cổ tự ảnh 13
Những bức tranh chạm khắc đá ở chùa Bút Tháp rất độc đáo, các nét chạm nhìn bề ngoài thì ngẫu nhiên, tự do, nhưng hết sức chắt lọc, khái quát, làm nổi bật chủ thể.

Người xưa tin rằng, mỗi một vòng xoay của Cối kinh tương đương với 3.542.400 lần tụng niệm và phật pháp sẽ mau chóng được chứng quả (lời cầu nguyện sẽ thành hiện thực). Hiện nay, ở Việt Nam chỉ còn ba cây Cửu phẩm liên hoa ở ba ngôi chùa thuộc dòng Trúc Lâm: Bút Tháp (Bắc Ninh) chùa Phẩm và chùa Giám (Hải Dương).

Bút Tháp cổ tự ảnh 14
Bức tranh chạm khắc đá “hoa sen”.
Bút Tháp cổ tự ảnh 15
Các bức chạm khắc tượng gỗ ở chùa Bút Tháp được coi là hình mẫu tiêu biểu của nghệ thuật chạm khắc gỗ cổ ở Việt Nam.
Bút Tháp cổ tự ảnh 16
Tháp Báo nghiêm được ghép bằng đá xanh, không dùng vữa trát mạch. Trên tháp có 23 bức chạm khắc đá: 8 bức ở chân lan can, 8 bức ở tầng 1, 7 bức ở tầng 2, hai cột cửa tháp được trạm nổi hình rồng.
Bút Tháp cổ tự ảnh 17
Bên trong tòa Tích thiện am đặt Cửu phẩm liên hoa làm bằng gỗ hình bát giác, gồm chín tầng, có thể xoay được.

Ngày nay, Bút Tháp không chỉ là niềm tự hào của nền kiến trúc, điêu khắc cổ của Việt Nam, mà còn là nơi cửa Phật linh thiêng luôn chào đón phật tử và du khách khắp mọi miền đất nước tìm về chiêm bái Phật. Mỗi người hành hương về đây đều tâm niệm cho cuộc sống thanh cao, nhân hậu, bác ái từ bi. Chùa Bút Tháp còn là điểm đến lý tưởng cho du khách nước ngoài khi đến thăm Việt Nam và khám phá miền đất Kinh Bắc cổ kính. Mỗi ngày, chùa Bút Tháp đón hàng trăm du khách nước ngoài, trong đó đông đảo nhất là du khách Pháp./.
Theo vietnam.vnanet.vn

Có thể bạn quan tâm

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Ngày 8/5, tại phường Mộc Châu, UBND tỉnh Sơn La đã làm việc với các phường Mộc Châu, Mộc Sơn, Thảo Nguyên, Vân Sơn và các xã Đoàn Kết, Lóng Sập, Vân Hồ về công tác phát triển du lịch trên địa bàn Mộc Châu và chuẩn bị Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026.

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

Được hình thành từ đầu thế kỷ XX, đồi chè Cầu Đất (phường Xuân Trường - Đà Lạt) là một trong những vùng nguyên liệu chè lâu đời nhất tại Lâm Đồng. Nằm ở độ cao khoảng 1.650m so với mực nước biển với khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây là một trong những điểm đến hấp dẫn đối với du khách yêu thiên nhiên, văn hóa và trải nghiệm nông nghiệp.

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Nằm nơi điểm giao hòa của hai dòng Nậm Nơn và Nậm Mộ, cây đa cổ thụ tại di tích đền Vạn - Cửa Rào, bản Cửa Rào 1, xã Tương Dương, Nghệ An không chỉ là di sản, một biểu tượng tâm linh mà còn là "pho sử sống" chứng kiến bao thăng trầm của vùng đất miền Tây xứ Nghệ. Việc bảo tồn gắn liền với phát huy giá trị di sản này đang mở ra hướng đi mới cho du lịch văn hóa, sinh thái của địa phương.

Hà Tiên xây dựng hệ sinh thái số, nâng tầm đô thị biển - biên giới

Hà Tiên xây dựng hệ sinh thái số, nâng tầm đô thị biển - biên giới

Phường Hà Tiên có vị trí đặc biệt quan trọng, là địa bàn trọng yếu về quốc phòng - an ninh của tỉnh An Giang và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Phường biên giới này đang trở thành điểm sáng trong chuyển đổi số, với định hướng xây dựng đô thị thông minh, chính quyền số và trung tâm thương mại biên giới quan trọng của vùng Tây Nam Bộ, đặc biệt là số hóa phát triển du lịch.

Văn hóa đại ngàn 'níu chân' du khách

Văn hóa đại ngàn 'níu chân' du khách

Phát huy lợi thế bản sắc văn hóa đa dạng, dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5 năm nay, nhiều đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ đặc sắc phục vụ nhân dân và du khách. Không chỉ dừng lại ở tham quan thuần túy, du khách đến "thủ phủ cà phê" còn được đắm mình trong không gian trải nghiệm sống động, nơi di sản hòa quyện cùng nhịp sống hiện đại.

Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ

Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ

Tại Lào Cai, trong chuỗi các hoạt động chào mừng ngày 30/4 và 1/5, trải nghiệm dù lượn “Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ” đã thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Qua đó góp phần quảng bá hình ảnh thiên nhiên, con người Tú Lệ đến gần hơn với du khách, thúc đẩy du lịch địa phương ngày càng phát triển.

Ấn tượng hội thi 'Lung linh vòng Xòe' năm 2026 tại Lào Cai

Ấn tượng hội thi 'Lung linh vòng Xòe' năm 2026 tại Lào Cai

Trong đợt nghỉ lễ 30/4 - 1/5, tại quảng trường Golden Field (phường Nghĩa Lộ), các đơn vị trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã phối hợp tổ chức Hội thi “Lung linh vòng xòe” năm 2026. Hội thi quy tụ 8 đội thi đến từ 4 xã, phường, gần 800 diễn viên, nghệ nhân quần chúng tham gia, để lại nhiều dấu ấn trong lòng khán giả.

Để du lịch trở thành thế mạnh kinh tế

Để du lịch trở thành thế mạnh kinh tế

Tỉnh Thái Nguyên sau hợp nhất có địa hình đa dạng, sở hữu nhiều tiềm năng, lợi thế về tài nguyên du lịch tự nhiên và văn hóa với nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng.

Sức hút trải nghiệm lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên

Sức hút trải nghiệm lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên

Trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, các điểm di tích lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên đón lượng lớn du khách từ khắp mọi miền Tổ quốc. Dòng người tìm về Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ, Đồi A1, Hầm De Castrie, Sở Chỉ huy Chiến dịch Điện Biên Phủ… không chỉ để tham quan mà còn là hành trình trở về với ký ức lịch sử hào hùng của dân tộc.

Phát triển du lịch thám hiểm, tạo dấu ấn cho Công viên địa chất toàn cầu Lạng Sơn

Phát triển du lịch thám hiểm, tạo dấu ấn cho Công viên địa chất toàn cầu Lạng Sơn

Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn có diện tích hơn 4.800 km², sở hữu nhiều hang động giá trị về địa chất, lưu giữ dấu tích người tiền sử. Đây được xem là “kho báu” để Lạng Sơn khai thác, phát triển du lịch thám hiểm hang động, thu hút du khách, nâng cao đời sống người dân.

Du khách đổ về các điểm đến phía Tây Quảng Ngãi

Du khách đổ về các điểm đến phía Tây Quảng Ngãi

Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5, du khách đổ về các địa điểm du lịch tại khu vực phía Tây tỉnh Quảng Ngãi ngày càng nhiều. Không chỉ thưởng thức không khí dịu mát, các địa điểm như Măng Đen, suối Đăk Lôi còn mang đến cho du khách không gian trong lành, giúp du khách hòa mình cùng thiên nhiên, khám phá vẻ đẹp của núi rừng Tây Nguyên.

Khám phá "Hạ Long cạn” giữa đại ngàn Tuyên Quang

Khám phá "Hạ Long cạn” giữa đại ngàn Tuyên Quang

Giữa mênh mang núi rừng phía Bắc của Tuyên Quang, xã Thượng Lâm hiện lên như một bức tranh thủy mặc sống động, nơi những dãy núi đá vôi trùng điệp soi bóng xuống mặt nước xanh biếc của hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình. Không ồn ào, không phô trương, vùng đất này lặng lẽ quyến rũ du khách bằng vẻ đẹp nguyên sơ, bằng nhịp sống chậm rãi và bằng những câu chuyện huyền thoại được lưu truyền qua bao thế hệ.

'Đánh thức' tiềm năng du lịch Kon Plông Quảng Ngãi

'Đánh thức' tiềm năng du lịch Kon Plông Quảng Ngãi

Ngày 28/4, UBND xã Kon Plông, tỉnh Quảng Ngãi đồng loạt khai trương ba điểm du lịch gồm Làng du lịch cộng đồng Kon Plông; Điểm du lịch Farm Chè sạch Đông Trường Sơn; Không gian văn hóa và ẩm thực Đông Trường Sơn. Đây là những hoạt động đầu tiên của xã Kon Plông trong phát triển du lịch, nhằm đánh thức tiềm năng, lợi thế của vùng đất cao nguyên này.

Gia Lai sẵn sàng đón khách dịp 30/4

Gia Lai sẵn sàng đón khách dịp 30/4

Hướng tới kỳ nghỉ lễ kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước - 30/4 và Quốc tế Lao động 1/5, ngành du lịch tỉnh Gia Lai đã triển khai nhiều giải pháp từ làm mới sản phẩm, kích cầu thị trường đến nâng cao chất lượng dịch vụ, sẵn sàng đón lượng lớn du khách trong và ngoài nước.

Pà Cò thúc đẩy nông nghiệp sạch gắn với du lịch cộng đồng

Pà Cò thúc đẩy nông nghiệp sạch gắn với du lịch cộng đồng

Những năm gần đây, xã Pà Cò, tỉnh Phú Thọ đang từng bước khẳng định vai trò là vùng sản xuất nông nghiệp sạch, an toàn, nhờ phát huy hiệu quả mô hình kinh tế tập thể và sự liên kết chặt chẽ giữa người dân, hợp tác xã và chính quyền địa phương. Từ những mô hình nhỏ lẻ ban đầu, đến nay nông nghiệp sạch tại xã Pà Cò không chỉ góp phần nâng cao thu nhập cho người dân mà còn tạo nền tảng quan trọng để phát triển du lịch cộng đồng bền vững.

Yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ

Yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ

Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ, không tiếp tục chuyển đổi sang cây trồng khác nhằm bảo tồn cảnh quan đặc trưng và phục vụ định hướng phát triển Khu du lịch Biển Hồ - Chư Đăng Ya đến năm 2050.

Vinh danh 'đại sứ' vùng đệ nhất danh trà

Vinh danh 'đại sứ' vùng đệ nhất danh trà

Ngày 21/4, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên phối hợp với Hiệp hội Du lịch tỉnh đã tổ chức Hội thi hướng dẫn viên du lịch giỏi tỉnh Thái Nguyên năm 2026. Hoạt động được tổ chức nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ hướng dẫn viên du lịch, tạo cơ hội giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm, đồng thời tôn vinh những cá nhân tiêu biểu trong hoạt động hướng dẫn du lịch.

Công nghệ số thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng

Công nghệ số thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng

Trong những năm gần đây, du lịch cộng đồng tại Lai Châu đang dần khẳng định là hướng đi hiệu quả, góp phần tạo sinh kế bền vững và nâng cao thu nhập cho người dân, nhất là ở các xã vùng cao, biên giới còn nhiều khó khăn. Trong hành trình đó, sự xuất hiện của công nghệ 4.0 đã và đang mang đến những thay đổi rõ nét.

Cây lanh trở thành đòn bẩy kinh tế và du lịch ở Đồng Văn

Cây lanh trở thành đòn bẩy kinh tế và du lịch ở Đồng Văn

Dưới nắng đầu hạ trên cao nguyên đá, những triền nương lanh ở thôn Nhèo Lủng, xã Đồng Văn (tỉnh Tuyên Quang) đang xanh mướt, vào kỳ sinh trưởng. Những thân lanh mảnh mai, tưởng chừng giản dị, lại đang mở ra một hướng đi mới cho phát triển kinh tế và du lịch địa phương, khi xã Đồng Văn triển khai mô hình sản xuất gắn với bao tiêu sản phẩm từ cây lanh.

Về Bắc Hoa khám phá miền du lịch cộng đồng giữa núi rừng Tân Sơn

Về Bắc Hoa khám phá miền du lịch cộng đồng giữa núi rừng Tân Sơn

Trên bản đồ du lịch tỉnh Bắc Ninh, thôn Bắc Hoa, xã Tân Sơn là điểm đến mới đầy ấn tượng với du khách. Những nếp nhà trình tường mái ngói âm dương nhuốm màu thời gian, điệu hát sloong hao mộc mạc vang lên giữa núi rừng mang đậm nét đẹp văn hóa của đồng bào dân tộc Nùng trong thôn. Về với Bắc Hoa vào mùa Xuân, du khách như lạc bước giữa cánh đồng cải cúc vàng rực, trải dài trong thung lũng, chen lẫn sắc đào phai và những bông hoa mận trắng tinh khôi.

Độc đáo du lịch thể thao trên cao nguyên Mộc Châu

Độc đáo du lịch thể thao trên cao nguyên Mộc Châu

Phát huy lợi thế địa hình, thiên nhiên, cảnh quan, mới đây, Khu du lịch Mộc Châu Island, phường Mộc Châu (Sơn La) đã tổ chức giải thể thao đua mô tô địa hình Việt Nam. Đây là giải thi đấu chuyên nghiệp có quy mô toàn quốc, thu hút hơn 100 vận động viên trong nước và nước ngoài đang sinh sống tại Việt Nam tham dự.

Du lịch Lào Cai có nhiều cơ hội bứt phá trong năm 2026

Du lịch Lào Cai có nhiều cơ hội bứt phá trong năm 2026

Trong 3 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào cai đã đón 3,4 triệu lượt khách du lịch, doanh thu từ du lịch đạt gần 13.000 tỷ đồng. Nhiều sản phẩm du lịch mới, mô hình hình nghỉ dưỡng, trải nghiệm văn hóa bản địa tiếp tục có sức hút mạnh mẽ đối với du khách trong và ngoài nước. Việc đa dạng hóa các sản phẩm du lịch đã giúp nhiều địa phương của Lào Cai như Sa Pa, Bắc Hà, Văn Chấn, Y Tý, Mù Căng Chải... trở thành điểm đến hấp dẫn.

Phú Thọ đẩy mạnh quảng bá du lịch tới khách quốc tế

Phú Thọ đẩy mạnh quảng bá du lịch tới khách quốc tế

Tối 8/4, tỉnh Phú Thọ tổ chức gặp mặt các đoàn khách quốc tế, với sự tham dự của lãnh đạo UBND tỉnh, các sở, ngành và doanh nghiệp du lịch địa phương, nhằm tăng cường hợp tác, mở rộng thị trường khách quốc tế. Đây là dịp để quảng bá hình ảnh điểm đến Phú Thọ, góp phần thúc đẩy liên kết, quảng bá, thu hút khách du lịch quốc tế.