Hội thảo "Bảo vệ, phát huy giá trị văn hóa dân gian của các dân tộc thiểu số ở Việt Nam"

Hội thảo "Bảo vệ, phát huy giá trị văn hóa dân gian của các dân tộc thiểu số ở Việt Nam"
Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN
Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng phát biểu tại hội thảo.
Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN

Báo cáo của Bộ Văn hóa -Thể thao và Du lịch cho thấy, thời gian qua, công tác bảo tồn, phát huy văn hóa các dân tộc thiểu số góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, lòng tự hào dân tộc, tăng cường sức mạnh khối đại đoàn kết các dân tộc, vì một nền văn hóa Việt Nam tiên tiến và đậm đà bản sắc dân tộc. Công tác điều tra, sưu tầm, nghiên cứu, phổ biến các giá trị văn hóa, văn học nghệ thuật; phục dựng bảo tồn các lễ hội truyền thống đặc sắc có nguy cơ mai một, tạo môi trường văn hóa lành mạnh, xóa bỏ các hủ tục lạc hậu, tạo điều kiện để phát triển mô hình văn hóa - du lịch.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thuỷ trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt - TTXVN
 Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thuỷ trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt - TTXVN
Đến nay, hơn 80 lễ hội truyền thống tiêu biểu của các dân tộc Mường, Thái, Tày, Cơ Tu, Mông, Nùng, Dao, Ba Na, Chứt, Khmer, XTiêngKhơ Mú, Lào, Giáy, Lô Lô, Co, Mạ, Bố Y, Pà Thẻn, Ơ Đu, Tà Ôi, Hà Nhì, Cống, Shi La, Rơ Măm, Ê Đê, Bru-Vân Kiều… được phục dựng bảo tồn, phát triển đúng mục đích, phù hợp với từng dân tộc. Hơn 30 làng/bản/buôn của 25 dân tộc (S’tiêng, Chăm, Ba Na, K’ho, M’Nông, Ê Đê, Vân Kiều, Khơ mú, Mường, Thái, Mông, Lô Lô, Tày, Dao, Khmer, Jrai,  Ơ Đu, Chứt, Mạ, Bố YH’rê…) được hỗ trợ đầu tư bảo tồn, phát huy giá trị các thiết chế văn hóa truyền thống, lễ hội, làn điệu dân ca, dân vũ, dân nhạc, trang phục truyền thống, nghề truyền thống, những nét đẹp trong phong tục tập quán của các dân tộc. Nhiều lớp truyền dạy văn hóa truyền thống phi vật thể của dân tộc thiểu số có số dân rất ít người (dưới 10.000 người) được mở ra tại các tỉnh Hà Giang, Lai Châu, Nghệ An, Kon Tum, Điện Biên, Lào Cai, Thái Nguyên, Quảng Bình... 134/271 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia là của các dân tộc thiểu số; 276/617 nghệ nhân ưu tú là người dân tộc thiểu số.

Giáo sư, Tiến sĩ khoa học Tô Ngọc Thanh, Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt - TTXVN
Giáo sư, Tiến sĩ khoa học Tô Ngọc Thanh, Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam trình bày tham luận tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt - TTXVN

Bên cạnh những kết quả đạt được, nhiều ý kiến tại hội thảo cho rằng, việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa dân gian các dân tộc thiểu số đặt ra ngày càng cấp bách. Sự du nhập văn hóa nước ngoài và quá trình đô thị hóa nhanh chóng hiện nay, ngoài những lợi ích đem lại cho con người cũng gây ra nhiều bất cập, trong đó có nguy cơ làm mai một không ít giá trị văn hóa dân gian các dân tộc thiểu số như: trang phục, kiến trúc, lối sống của giới trẻ, văn hóa ứng xử trong cộng đồng; việc phục dựng, tổ chức lễ hội còn bất cập; tình trạng thương mại hóa, biến tướng, lợi dụng tín ngưỡng để trục lợi có chiều hướng gia tăng... Điển hình như việc bảo vệ, phát huy các di sản văn hóa phi vật thể đã được UNESCO vinh danh đang gặp phải tình trạng “ngoài lề hoá”, “sân khấu, làm mới và thương mại hóa di sản”, cùng với những bất cập trong thực hành, truyền dạy và công tác nghệ nhân. Các đại biểu đã tập trung đánh giá việc thực hiện chính sách về bảo tồn, phát huy giá trị văn hoá dân gian ở vùng dân tộc thiểu số đồng thời gợi mở, xây dựng các chính sách mới.

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN
Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam phát biểu tại hội thảo.
Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN

Phát biểu tại Hội thảo, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho rằng, lĩnh vực văn hóa nói chung, hoạt động bảo tồn, phát huy di sản văn hóa nói riêng, có những đặc thù, khó khăn do nguồn lực về con người, thường được ưu tiên hơn cho các mục tiêu phát triển kinh tế, xã hội, đầu tư cơ sở hạ tầng. Nhưng khi xuất hiện các vấn đề, bất cập về văn hóa, thường chưa thể khắc phục được ngay, phải mất nhiều thời gian, tâm sức, thậm chí nhiều chục năm, để khắc phục. Cùng với đó, nhiều hoạt động bảo tồn, phát huy di sản văn hóa chưa coi trọng đúng mức.

Phó Thủ tướng khẳng định, sự tôn vinh của cộng đồng quốc tế đối với các di sản văn hóa dân tộc hay những hoa văn, họa tiết trên thổ cẩm được đưa vào thời trang, kiến trúc… là niềm tự hào của dân tộc, của đất nước. Để hình thành nên bản sắc văn hóa mỗi cộng đồng dân tộc cần thời gian hàng nghìn năm. Vì vậy, công tác bảo tồn, phát huy các di sản văn hóa cần lắng nghe chuyên gia, có tầm nhìn chiến lược và sự kiên trì từng việc cụ thể, theo lộ trình. "Nhà nước không chỉ đào tạo nhân lực, hỗ trợ hoạt động bảo tồn di sản văn hóa mà còn tạo ra môi trường, mối liên kết, kết nối để từng người dân, từng cộng đồng và toàn xã hội có thể tham gia công tác này, đặc biệt dựa trên sự phát triển của khoa học công nghệ, nhất là công nghệ thông tin, kết nối mạng di động, cá nhân hóa", Phó Thủ tướng nói.

Thời gian tới Chính phủ sẽ chỉ đạo các bộ, ngành hoàn thiện hơn nữa chính sách dành cho các nghệ nhân, nhất là đối với những di sản vật thể, phi vật thể có nguy cơ mất đi; tiếp cận theo xu hướng giáo dục người dân tộc thiểu số trong trường học theo xu thế quốc tế.

Kết luận hội thảo, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng khẳng định, trách nhiệm bảo vệ, phát huy bản sắc văn hóa, văn hóa dân gian các dân tộc không chỉ là việc của từng cộng đồng dân tộc mà là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của tất cả mọi người. Thông qua việc giao lưu văn hóa từ các vùng miền, các dân tộc sẽ tạo điều kiện để đồng bào các dân tộc thiểu số học hỏi, tăng cường hiểu biết, phát huy truyền thống tốt đẹp và gắn kết cộng đồng. Tuy nhiên, hiện nay việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa hiệu quả chưa cao, nguy cơ mai một chưa được chặn đứng. Một phần do đầu tư cho văn hóa chưa tương xứng, còn dàn trải, chưa có cơ chế phát huy toàn xã hội đầu tư cho văn hóa, nhất là trong việc sưu tầm, bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa tốt đẹp, kể cả nguồn nhân lực công tác này có mặt còn hạn chế.

Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam chụp ảnh lưu niệm cùng các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN
Phó Chủ tịch thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam chụp ảnh lưu niệm cùng các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Trọng Đạt – TTXVN

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị, thời gian tới, Chính phủ cần tổ chức rà soát, bổ sung, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về chính sách đối với các dân tộc thiểu số, trong đó có chính sách bảo vệ, phát huy giá trị văn hóa dân gian, bảo tồn phát huy bản sắc văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số, đặc biệt chú ý địa bàn, các dân tộc có nguy cơ biến dạng văn hóa, nhất là các dân tộc còn rất ít người, khu vực biên giới, hải đảo, khu tái định cư do di dân. Tôn vinh các giá trị văn hóa tốt đẹp, khích lệ sáng tạo giá trị văn hóa mới, tiến bộ, bỏ những hủ tục lạc hậu.

Đồng thời, Chính phủ cần có giải pháp đào tạo nhân lực nòng cốt cho bảo tồn phát huy, chú ý coi trọng các chính sách, chế độ khuyến khích đối với các nghệ nhân trao truyền di sản văn hóa; khuyến khích giới trẻ tiếp thu các di sản văn hóa, chú ý phong tặng danh hiệu nghệ nhân ưu tú, nghệ nhân nhân dân các dân tộc thiểu số - Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.
TTXVN

Có thể bạn quan tâm

Xã không ma túy - điểm sáng nơi vùng cao

Xã không ma túy - điểm sáng nơi vùng cao

Thời gian qua, các địa phương trong tỉnh Lào Cai tập trung triển khai nhiều giải pháp về xây dựng xã, phường không ma túy. Đến nay, với những cách làm linh hoạt, hiệu quả, nhiều địa phương đạt kết quả cao trong công tác này.

Ngăn ngừa buôn lậu tại điểm nóng Lao Bảo

Ngăn ngừa buôn lậu tại điểm nóng Lao Bảo

Xuất phát từ việc nhiều mặt hàng chính như đường kính, thuốc lá, gia súc, gia cầm và xăng dầu có tỷ giá chênh lệch cao, tình hình vận chuyển, buôn lậu trái phép hàng hóa qua biên giới Việt Nam - Lào đang có chiều hướng gia tăng trở lại, trọng điểm là xã Lao Bảo (Quảng Trị), tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp.

Để trẻ em vùng biên sớm có trường mới: Nỗ lực về đích đúng tiến độ

Để trẻ em vùng biên sớm có trường mới: Nỗ lực về đích đúng tiến độ

Hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỉnh Quảng Trị đang tập trung đẩy nhanh tiến độ các dự án trường nội trú liên cấp tại khu vực biên giới, phấn đấu hoàn thành trong năm 2026 để kịp phục vụ năm học mới 2026 - 2027, qua đó góp phần thu hẹp khoảng cách giáo dục giữa các vùng. Đây được xem là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển nguồn nhân lực, giảm nghèo bền vững và củng cố quốc phòng - an ninh khu vực biên giới.

'Bố đỡ đầu' - điểm tựa nghĩa tình cho học sinh khó khăn Quảng Ngãi

'Bố đỡ đầu' - điểm tựa nghĩa tình cho học sinh khó khăn Quảng Ngãi

Tại Quảng Ngãi, mô hình “Bố đỡ đầu” do đội ngũ sĩ quan quân đội chính quy triển khai đang trở thành điểm tựa thiết thực cho nhiều học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, góp phần chắp cánh ước mơ đến trường và lan tỏa hình ảnh đẹp của người lính “Bộ đội Cụ Hồ” trong lòng nhân dân.

Triển khai quy định EPR: Bước ngoặt trong xử lý rác thải nông nghiệp

Triển khai quy định EPR: Bước ngoặt trong xử lý rác thải nông nghiệp

Sáng 14/4, tại phường Buôn Ma Thuột (tỉnh Đắk Lắk), Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Cục Môi trường, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đắk Lắk tổ chức Diễn đàn “Phổ biến quy định EPR đối với sản phẩm thuốc bảo vệ thực vật, phân bón và cơ chế hỗ trợ hoạt động xử lý bao bì thuốc bảo vệ thực vật tại các địa phương”.

Truyền cảm hứng giữ gìn tiếng Khmer, bảo tồn văn hóa truyền thống

Truyền cảm hứng giữ gìn tiếng Khmer, bảo tồn văn hóa truyền thống

Ở tuổi 75, sức khỏe có phần giảm sút, nhưng tinh thần cách mạng trong ông Châu Phát ở ấp Cây Giang A, xã Long Điền, tỉnh Cà Mau vẫn rất hăng hái. Không chỉ đi đầu trong thực hiện các phong trào hành động thi đua ở địa phương, ông còn là người thúc đẩy, truyền dạy văn hóa, phong tục tập quán cho đồng bào Khmer tại địa phương. Với ông đó không chỉ là niềm đam mê mà còn là trách nhiệm đối với thế hệ mai sau.

Gia Lai: Lộ diện chuỗi khai thác, tập kết lâm sản trái phép ở khu vực giáp ranh

Gia Lai: Lộ diện chuỗi khai thác, tập kết lâm sản trái phép ở khu vực giáp ranh

Từ điểm tập kết tang vật tại UBND xã Ia Lâu đến hiện trường rừng bị cắt hạ và các bãi gỗ gần khu dân cư cho thấy tình trạng khai thác, vận chuyển lâm sản trái phép tại các khu vực giáp ranh giữa tỉnh Gia Lai với Đắk Lắk diễn biến phức tạp, có dấu hiệu hình thành chuỗi từ khai thác đến tiêu thụ.

Mang 'Tết ấm' đến với đồng bào và chiến sĩ dân tộc Khmer

Mang 'Tết ấm' đến với đồng bào và chiến sĩ dân tộc Khmer

Nhân dịp Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer năm 2026, Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ triển khai chuỗi hoạt động thiết thực nhằm chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân trên địa bàn.

Giảm ô nhiễm, Khu công nghiệp Tằng Loỏng vào 'dòng chảy xanh'

Giảm ô nhiễm, Khu công nghiệp Tằng Loỏng vào 'dòng chảy xanh'

Sau nhiều thập kỷ hình thành và phát triển, Khu công nghiệp Tằng Loỏng của tỉnh Lào Cai đang đứng trước bài toán nan giải đó là phát triển kinh tế hài hòa với với công tác bảo vệ môi trường sống ở địa phương. Đây không chỉ là chỉ đạo đạo của Đảng và nhà nước mà còn là yêu cầu tất yếu trong phát triển bền vững của địa phương.

Cần chuyển mạnh từ tư duy ‘hỗ trợ’ sang ‘trao quyền’ cho phụ nữ dân tộc thiểu số

Cần chuyển mạnh từ tư duy ‘hỗ trợ’ sang ‘trao quyền’ cho phụ nữ dân tộc thiểu số

Không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách, phụ nữ dân tộc thiểu số cần được trao cơ hội và quyền quyết định để phát huy vai trò trong phát triển cộng đồng. Cần chuyển từ hỗ trợ sang trao quyền là bước chuyển căn bản nhằm tháo gỡ những rào cản mang tính cấu trúc, mở ra con đường phát triển bền vững và bao trùm.

Điện Biên yêu cầu dừng ngay việc đốt nương thời gian cao điểm nắng nóng

Điện Biên yêu cầu dừng ngay việc đốt nương thời gian cao điểm nắng nóng

Trước nguy cơ cháy rừng gia tăng do hoạt động đốt nương của người dân, khi hàng nghìn điểm nghi cháy được ghi nhận từ đầu năm đến nay, tỉnh Điện Biên đang quyết liệt triển khai các biện pháp phòng cháy, chữa cháy rừng, đặc biệt dừng ngay việc đốt nương trong thời điểm nắng nóng cao điểm mùa khô.

Xử phạt một cá nhân làm 'biến dạng đất'

Xử phạt một cá nhân làm 'biến dạng đất'

UBND xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai đối với ông L.Q.H (xã Long Hà, tỉnh Đồng Nai) 30 triệu đồng về hành vi làm biến dạng gần 1 ha đất.

Nghị quyết 72-NQ/TW: Luồng sinh khí mới cho y tế cơ sở vùng cao

Nghị quyết 72-NQ/TW: Luồng sinh khí mới cho y tế cơ sở vùng cao

Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, tỉnh Lạng Sơn xác định mục tiêu xây dựng hệ thống y tế chất lượng, bảo đảm mọi người dân được tiếp cận đầy đủ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe...

Phật giáo Nam tông Khmer đóng góp tích cực cho sự phát triển chung

Phật giáo Nam tông Khmer đóng góp tích cực cho sự phát triển chung

Sáng 30/3, Sở Dân tộc và Tôn giáo thành phố Cần Thơ tổ chức chương trình họp mặt thông tin tình hình kinh tế - xã hội, chính sách dân tộc, tôn giáo cho các trụ trì và Ban Quản trị các chùa Phật giáo Nam tông Khmer trên địa bàn. Sự kiện không chỉ là dịp để nhìn lại những thành tựu đã đạt được trong năm qua mà còn là nhịp cầu quan trọng nhằm củng cố mối quan hệ gắn kết giữa chính quyền địa phương và các cơ sở tôn giáo trong giai đoạn phát triển mới.

Tín dụng chính sách tiếp sức phụ nữ Khmer nâng cao sinh kế

Tín dụng chính sách tiếp sức phụ nữ Khmer nâng cao sinh kế

Nguồn vốn tín dụng từ Ngân hàng Chính sách xã hội thông qua hình thức ủy thác cho các hội đoàn thể trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long đã trở thành “đòn bẩy” quan trọng, giúp nhiều gia đình ở nông thôn từng bước phát triển kinh tế, vươn lên thoát nghèo bền vững. Từ những đồng vốn nhỏ được sử dụng đúng mục đích, nhiều mô hình sản xuất hiệu quả hình thành, góp phần thay đổi diện mạo kinh tế nông thôn.

Cử tri dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh kiến nghị nhiều vấn đề ‘nóng’ với đại biểu trúng cử

Cử tri dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh kiến nghị nhiều vấn đề ‘nóng’ với đại biểu trúng cử

Sau khi kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 được công bố, nhiều cử tri trong cộng đồng dân tộc thiểu số tại TP Hồ Chí Minh bày tỏ sự vui mừng, đồng thời kiến nghị nhiều vấn đề thiết thực về chính sách, đời sống bà con dân tộc trong cộng đồng.