Từng là “rốn nghèo” của huyện vùng sâu Đam Rông trước đây, khu vực Đầm Ròn (nay là trung tâm xã Đam Rông 4, Lâm Đồng) đang vươn mình thay da đổi thịt từng ngày nhờ những tiềm năng, thế mạnh được khai thác, tận dụng đúng thời điểm.
Nuôi đúng con, trồng đúng cây
Đam Rông 4 là xã vùng sâu, vùng đồng bào dân tộc thiểu số được hình thành từ việc sáp nhập xã Đạ Tông và Đạ Long (huyện Đam Rông cũ) và xã Đưng K’Nớh (huyện Lạc Dương cũ). So với thời điểm 5 năm trước, Đam Rông 4 hiện đã khoác lên một diện mạo mới về một vùng đất ngày càng trù phú, nhiều tiềm năng đang được khai thác triệt để. Đến hết năm 2025, toàn xã còn 255 hộ nghèo đa chiều, chiếm 8,36%, giảm 2,28% so với năm 2024. Các chỉ tiêu kinh tế, xã hội đều đạt và vượt kế hoạch đề ra giúp đời sống người dân được cải thiện rõ rệt.
Trên địa bàn xã đã xuất hiện những mô hình “cây, con” phù hợp, mang lại hiệu quả kinh tế cao, giúp người dân nơi đây từng bước giảm nghèo bền vững. Nhờ thế mạnh về nguồn nước tự chảy tự nhiên, trong những năm qua địa bàn xã Đam Rông 4 đã hình thành một vùng chuyên nuôi cá tầm quy mô lớn. Dọc theo dòng suối mát lành trong thôn Liêng Trang 1 (xã Đam Rông 4), nhiều cơ sở nuôi cá tầm cao cấp đã đem lại nguồn thu ổn định cho người dân.
Với khuôn viên trang trại rộng hơn 4.000m2, hàng chục bể xi măng nuôi cá tầm của Hợp tác xã Cá nước lạnh Tây Nguyên (thôn Liêng Trang 1) được đấu nối để nguồn nước suối mát lạnh đổ về chảy liên tục ngày đêm. Các bể nuôi được phân loại, nuôi từng lứa cá khác nhau để dễ dàng theo dõi, thu hoạch khi cá đủ lớn. Theo anh Lê Hải (quản lý trang trại), thời gian nuôi mỗi lứa cá trung bình từ 1 đến 1,5 năm thì cá tầm sẽ được thu hoạch để cung cấp cho thị trường. Mỗi năm sản lượng của trang trại được vài chục tấn để cung ứng cho thị trường các tỉnh, thành trong khu vực. Hiện nay dù giá cá tầm sụt giảm nhưng nhìn chung vẫn tiêu thụ tốt, đem lại lợi nhuận khá ổn định cho người nuôi.
Tương tự, ngoài cây trồng truyền thống, những năm gần đây, người dân xã Đam Rông 4 đã mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu, trồng thử nghiệm cây ca cao đem lại nguồn thu nhập ổn định khi nhu cầu thị trường tăng, giá cả ổn định. Theo ông Cil Ha Nếu (xã Đam Rông 4), sau vài năm trồng ca cao xen với vườn điều gần 4 sào (4.000m2), gia đình ông đã có thu nhập gần 170 triệu đồng mỗi năm từ ca cao, chưa kể nguồn thu nhập từ vườn điều lâu năm. Ông Ha Nếu cũng cho biết, cây ca cao có đặc điểm phù hợp với khí hậu khô, nắng nhiều nên cho năng suất khá tốt, đặc biệt khi trồng xen với cây khác vừa giảm chi phí chăm sóc, vừa có thể tận dụng để thu hoạch cả hai loại cây trên một diện tích.
Theo UBND xã Đam Rông 4, diện tích cây ca cao đang dần được mở rộng, trồng xen lẫn các vườn điều già cỗi trên địa bàn. Toàn xã hiện có hơn 14 ha ca cao đang cho thu hoạch và 2 hợp tác xã chuyên thu mua hạt ca cao cho bà con. Hiện địa phương cũng khuyến cáo, quy hoạch việc mở rộng diện tích ca cao và thành lập các tổ hợp tác, hợp tác xã nông nghiệp theo hướng tổ chức sản xuất bền vững, tránh phụ thuộc vào biến động thị trường. Theo ông Nguyễn Văn Quang, Phó Chủ tịch UBND xã Đam Rông 4, trước những chuyển biến trong tư duy sản xuất nông nghiệp của bà con theo hướng bền vững, định hướng phát triển ca cao thành một trong những cây trồng tiềm năng trong giai đoạn mới. Đồng thời triển khai các giải pháp đồng hành giữa các bên để giúp người dân tiếp cận kỹ thuật canh tác, giống cây chất lượng cũng như đầu ra ổn định, bền vững.
Con đường khai mở tiềm năng
Với vị trí là trung tâm trên tuyến đường kết nối giữa Đà Lạt và Đắk Lắk, Đam Rông 4 đang đứng trước cơ hội phát triển mới. Nhất là khi tuyến đường ĐT.722 với điểm đầu từ phường Langbiang – Đà Lạt, băng qua địa phận xã Đam Rông 4 (chạy dọc theo các xã Đưng K’Nớh, Đạ Long, Đạ Tông cũ) để kết nối với tỉnh Đắk Lắk được hoàn thiện, đi vào sử dụng trong thời gian tới sẽ phá thế “độc đạo” cho vùng đất này. Đặc biệt là khai mở tiềm năng trên lĩnh vực du lịch và nông nghiệp bền vững, khi từ trung tâm Đà Lạt đến trung tâm xã Đam Rông 4 được rút ngắn còn khoảng 70km, chỉ mất hơn 1 giờ chạy xe.
Cùng với đó, thời gian qua xã Đam Rông 4 từng bước tạo mọi điều kiện, thu hút đầu tư nhằm khai thác tiềm năng, thế mạnh của địa phương, nhất là những thế mạnh về cảnh quan, suối khoáng nóng tự nhiên để phát triển du lịch thương hiệu đặc trưng như làng du lịch cộng đồng, nghỉ dưỡng; du lịch canh nông; khôi phục một số làng nghề truyền thống; phát triển văn hóa cồng chiêng, dệt thổ cẩm, văn hóa bản địa của người K’Ho…
Theo Bí thư Đảng ủy xã Đam Rông 4 Trần Phú Vinh, trong nhiệm kỳ 2025 – 2030, địa phương xác định mũi nhọn kinh tế gồm phát triển thương mại, dịch vụ, du lịch. Trong đó, tập trung phát triển du lịch sinh thái, du lịch canh nông và du lịch văn hóa để tạo đột phá cho kinh tế - xã hội của địa phương. Đồng thời, cũng chuẩn bị các điều kiện đón đầu phát triển du lịch xanh; huy động nguồn lực, phát huy nội lực và tiềm năng lợi thế của địa phương, khắc phục khó khăn để tạo bứt phá trong phát triển kinh tế - xã hội; tăng cường hiệu quả kết nối với các địa phương giáp ranh, kết nối phát triển du lịch với trung tâm du lịch Đà Lạt khi tỉnh lộ ĐT.722 hoàn thành đưa vào sử dụng trong thời gian tới./.