Năm 2024 và 3 tháng đầu của năm 2025, ngành du lịch Cao Bằng đón nhận nhiều tín hiệu tích cực, lượng khách đến đã phục hồi sau đại dịch COVID-19. Ban Quản lý, Công viên địa chất Non nước Cao Bằng đã nắm bắt cơ hội, định hướng, hỗ trợ các cơ sở kinh doanh du lịch phát triển sản phẩm mới theo hướng bền vững, chất lượng cao, có đặc trưng riêng gắn với bảo vệ các giá trị di sản, giữ vững danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu UNESCO.
Phát triển sản phẩm du lịch theo hướng bền vững
Tuyến cao tốc Cao Bằng - Lạng Sơn kết nối Cao Bằng gần hơn với Hà Nội và các vùng kinh tế lớn trong nước sắp hoàn thành, đi vào khai thác (2026), khi đó rào cản về địa lý, giao thông sẽ được tháo dỡ, tạo thuận lợi cho du khách đến Cao Bằng. Tỉnh vẫn giữ được các cảnh quan thiên nhiên đa dạng, đa dạng sinh học, bản sắc văn hóa đồng bào dân tộc thiểu số, lịch sử, diện mạo địa chất… Đây là cơ hội để tỉnh phát triển sản phẩm du lịch mới, chất lượng cao, đặc sắc, riêng có theo hướng bền vững, từ đó Ban Quản lý Công viên địa chất hướng tới để vận hành Công viên theo các tiêu chí chung của UNESCO.
Ông Vi Trần Thùy, Giám đốc Ban Quản lý Công viên địa chất Non nước Cao Bằng cho biết: Thời gian tới, nhu cầu du lịch của người dân sẽ tăng lên. Nhu cầu nghỉ dưỡng chất lượng cao sẽ thay thế dần lịch đại trà, giá rẻ. Do đó, Ban Quản lý tích cực phối hợp với các cấp, ngành, đơn vị, địa phương để định hướng, hỗ trợ, tập huấn cho đối tác thành viên, người dân sinh sống trong vùng bảo tồn, phát huy giá trị di sản để phát triển sản phẩm du lịch mới theo hướng bền vững.
Ban Quản lý đồng hành hỗ trợ, định hướng với nhiều hoạt động thiết thực để 85 đối tác thành viên và tiềm năng của Mạng lưới Công viên địa chất Non nước Cao Bằng đón bắt cơ hội mới phát triển du lịch bền vững. Trong đó, đơn vị đẩy mạnh tuyên truyền về giá trị di sản Công viên gắn với trách nhiệm bảo vệ, giữ gìn giữ giá trị di sản, môi trường để các đối tác giới thiệu tới du khách về giá trị di sản và trách nhiệm bảo vệ thiên nhiên môi trường. Đơn vị hưởng ứng các sự kiện Ngày Môi trường thế giới, Ngày trái đất, Giờ trái đất, Ngày quốc tế đa dạng sinh học, triển khai mô hình quản lý, phân loại và xử lý rác thải tại nguồn.
Ban Quản lý hướng dẫn, tư vấn cho đối tác thành viên khai thác văn hóa bản địa để làm sản phẩm du lịch mới. Trong đó phải kể đến việc thiết kế không gian kiến trúc, dịch vụ từ văn hóa dân tộc Tày, Nùng, Dao, Lô Lô tạo thành cảnh quan văn hóa dân tộc thiểu số độc đáo, xanh - sạch - đẹp; đa dạng hóa sản phẩm du lịch từ khai thác văn hóa bản địa để nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ du khách, tối ưu trải nghiệm cho du khách.
Chị Mạc Thị Khon (Quang Thuận Homestay, xã Đàm Thủy huyện Trùng Khánh) cho biết: Từ sự hướng dẫn của Ban Quản lý Công viên địa chất, chị đã khai thác tốt không gian văn hóa dân tộc Tày để nâng cấp, thiết kế không gian homestay với vật liệu đá, gỗ, tre trúc…thân thiện với môi trường. Chị cũng tổ chức các hoạt động trải nghiệm cho khách du lịch như đan nệm rơm thủ công, làm bánh truyền thống, giao lưu hát Then- đàn Tính với dân bản; giới thiệu vẻ đẹp thác Bản Giốc, động Ngườm Ngao, sống Quây Sơn để du khách trải nghiệm, nâng cao ý thức, đồng hành bảo vệ thiên nhiên môi trường… Nhiều du khách hài lòng và đã tiếp tục trở lại homestay của chị...
Chú trọng bảo tồn và phát huy văn hóa bản địa
Từ sự đồng hành, hỗ trợ tích cực của Ban Quản lý Công viên địa chất, các đối tác thành viên đã có thêm động lực đổi mới, sáng tạo. Nhiều điểm di sản làng nghề, làng du lịch cộng đồng huyện Quảng Hòa, Nguyên Bình, Trùng Khánh… chú trọng bảo tồn và phát huy văn hóa bản địa để nâng cao chất lượng sản phẩm dịch vụ du lịch từ không gian lưu trú đến ẩm thực và các tổ chức hoạt động trải nghiệm mang đậm dấu ấn văn hóa bản địa. Cơ sở sản xuất làng nghề, sản phẩm OCOP làm mới, nâng cao chất lượng sản phẩm, hoàn thiện thiết kế bao bì để nâng cao tính thẩm mỹ và giá trị văn hóa bản địa, hướng tới phát triển đa dạng sản phẩm quà tặng chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu phong phú của du khách.
Để nâng cao chất lượng dịch vụ, năng lực quản lý, phát triển sản phẩm du lịch theo hướng bền vững, Ban Quản lý Công viên địa chất tổ chức cho các đối tác thành viên gặp gỡ, trao đổi, học hỏi kinh nghiệm từ những mô hình du lịch phát triển theo hướng bền vững; đề cao lợi ích cộng đồng, kết nối trực tiếp trải nghiệm sản phẩm, dịch vụ đặc trưng của từng địa phương.
Chị Hoàng Thị Bày, hộ làm hương ở xóm Phja Thắp, xã Phúc Sen huyện Quảng Hòa thông tin: Trước đây, gia đình làm hương thơm thủ công nên thu nhập thấp. Được Ban Quản lý Công viên địa chất hỗ trợ, gia đình phát triển sản phẩm mới chất lượng cao hơn, đóng bao bì nhãn mác và được du khách ưa chuộng. Từ làm nghề hương thơm, gia đình học tập mở thêm homestay Nùng An, thu hút du khách đến trải nghiệm làm hương thơm. Phát triển làng nghề truyền thống gắn với dịch vụ du lịch, gia đình càng thấy rõ giá trị nghề truyền thống và sẽ truyền dạy cho các con bảo tồn làm nghề gắn với phát triển sinh kế.
Ban Quản lý Công viên địa chất tăng cường tổ chức cho đối tác thành viên tham gia hội nghị, tập huấn, khảo sát thực tế và học tập kinh nghiệm tỉnh Quảng Ninh, Lào Cai, Lai Châu về bảo tồn làng nghề truyền thống gắn với phát triển du lịch bền vững và du lịch cộng đồng. Đơn vị chủ động kết nối giữa mạng lưới đối tác với các công viên địa chất khác.
Với sự đồng hành của Ban Quản lý Công viên địa chất, đối tác thành viên trên 5 tuyến Công viên địa chất đã mạnh dạn, sáng tạo làm sản phẩm du lịch mới, nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch, trải nghiệm, tạo sự hấp dẫn, đặc sắc riêng phát triển du lịch theo hướng bền vững; góp phần quan trọng giữ vững danh hiệu Công viên địa chất toàn cầu UNESCO, mở ra cơ hội phát triển du lịch.
Quốc Đạt – Hoài Thanh
