Từ những mô hình thiết thực ở cơ sở đến phong trào lan tỏa toàn quốc, thanh niên đang thể hiện rõ bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần trách nhiệm trong bảo vệ độc lập, chủ quyền và ổn định địa bàn trong tình hình mới.
Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng Tây Ninh tuần tra nơi tuyến đầu, vững vàng tay súng, giữ bình yên phên dậu Tổ quốc. Ảnh: Giang Phương/TTXVN
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng lớn và những yêu cầu cao hơn về bảo vệ Tổ quốc "từ sớm, từ xa", lực lượng trẻ tại các địa bàn biên giới đang góp phần quan trọng vào việc hiện thực hóa những quan điểm chỉ đạo lớn trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng: Phát huy sức mạnh, bản lĩnh, trí tuệ của con người Việt Nam, khối đại đoàn kết toàn dân tộc và thế trận lòng dân; kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại; chủ động, kiên quyết, kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ; bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa. Từ những mô hình thiết thực ở cơ sở đến phong trào lan tỏa toàn quốc, thanh niên đang thể hiện rõ bản lĩnh, trí tuệ và tinh thần trách nhiệm trong bảo vệ độc lập, chủ quyền và ổn định địa bàn trong tình hình mới.
Phát huy vai trò thanh niên ở các địa bàn biên giới trọng điểm
Tây Ninh là tỉnh có đường biên giới quốc gia tiếp giáp Vương quốc Campuchia dài hơn 368 km, trong đó có 19 xã biên giới, là nơi sinh sống của 17 dân tộc thiểu số đang sinh sống với hơn 36.900 người, trên 13.500 hộ, chiếm khoảng 1,13% dân số toàn tỉnh, chủ yếu là các dân tộc Khmer, Chăm, Tà Mun, Thái.
Phó Bí thư Tỉnh đoàn Tây Ninh Hồ Thị Thùy Trang cho biết, là địa bàn chiến lược về quốc phòng - an ninh, nơi tình hình an ninh trật tự vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp như các hoạt động vi phạm pháp luật, xuất nhập cảnh trái phép, buôn lậu, tội phạm công nghệ cao, tội phạm ma túy và các tệ nạn xã hội khác. Trong bối cảnh đó, việc phát huy vai trò của thanh niên trong giữ gìn an ninh trật tự, ổn định đời sống nhân dân là yêu cầu cấp thiết, vừa mang tính chiến lược lâu dài, vừa mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc.
Theo Phó Bí thư Tỉnh đoàn, phong trào "Tuổi trẻ xung kích bảo vệ Tổ quốc", chương trình "Tháng ba biên giới" được các cấp bộ Đoàn - Hội triển khai đồng bộ, thường xuyên, gắn chặt với yêu cầu nhiệm vụ chính trị của địa phương và đặc thù khu vực biên giới, thông qua công tác tuyên truyền, giáo dục, đoàn viên, thanh niên từng bước nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm trong thực hiện Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới; tích cực tham gia bảo đảm an ninh, an toàn thông tin, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ gìn an ninh văn hóa, tư tưởng trên không gian mạng.
Cùng với đó, cuộc vận động "Nghĩa tình biên giới, hải đảo" tạo sức lan tỏa tích cực trong đoàn viên, thanh niên và cộng đồng xã hội, ngoài ra các hoạt động an sinh xã hội như: Tặng quà, cờ Tổ quốc, bản đồ, dụng cụ học tập và các nhu yếu phẩm thiết yếu cho người dân, thanh thiếu nhi vùng biên giới,… các hoạt động này không chỉ góp phần cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của người dân mà còn củng cố niềm tin của nhân dân đối với tổ chức Đoàn, góp phần xây dựng "thế trận lòng dân" vững chắc nơi biên giới.
Bên cạnh các hoạt động an sinh xã hội, nhiều mô hình, phong trào thanh niên tham gia giữ gìn an ninh trật tự tiếp tục được duy trì và phát huy hiệu quả, tiêu biểu như các mô hình "Đội thanh niên xung kích phòng, chống tội phạm và tệ nạn xã hội", "Chi đoàn 4 không", "Xung kích tuần tra kiểm soát phòng, chống tội phạm hình sự và đua xe trái phép", "Chốt chặn, tuần tra kiểm soát phòng, chống buôn lậu trên tuyến biên giới", "Tiếng kẻng vùng biên", "Camera phòng, chống tội phạm"… Thông qua các mô hình này, thanh niên đã thực sự trở thành lực lượng nòng cốt tại cơ sở, góp phần quan trọng trong việc phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật, giữ vững an ninh trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn biên giới và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Không chỉ tỉnh Tây Ninh, nhiều đơn vị biên phòng cũng đang phát huy tinh thần xung kích trong chăm lo đời sống nhân dân và củng cố quốc phòng từ cơ sở. Tại Đồn Biên phòng Hướng Lập (Quảng Trị), Đại úy Nguyễn Đức Hoàng Phó Bí thư Chi đoàn cho biết, Đoàn viên, thanh niên Bộ đội Biên phòng đã học tiếng dân tộc Bru - Vân Kiều, triển khai các hoạt động tuyên truyền pháp luật, hỗ trợ sinh kế, chăm lo giáo dục cho con em đồng bào thông qua các mô hình như "Nâng bước em tới trường - Con nuôi đồn Biên phòng", "Thầy giáo quân hàm xanh", thực hiện Chương trình "Thứ 7 về bản".
Theo Phó Bí thư Chi đoàn Nguyễn Đức Hoàng, xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân ở những khu vực này không thể tách rời nhiệm vụ chăm lo đời sống nhân dân, củng cố niềm tin và tăng cường mối quan hệ đoàn kết quân – dân. Trong bối cảnh đó, tuổi trẻ Quân đội đã phát huy tốt vai trò là lực lượng xung kích, trực tiếp đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến với đồng bào bằng những việc làm cụ thể, thiết thực.
Nhiều mô hình, phần việc tạo dấu ấn trong phong trào bảo vệ Tổ quốc
Phong trào "Tuổi trẻ xung kích bảo vệ Tổ quốc" đã được triển khai rộng trên phạm vi toàn quốc. Thời gian qua, các cấp bộ Đoàn đã tích cực tuyên truyền, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của đoàn viên, thanh niên trong thực hiện Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới, đặc biệt chú trọng bảo vệ chủ quyền biên giới, biển, đảo.
Công tác vận động thanh niên tình nguyện lên đường nhập ngũ được tổ chức bài bản; nhiều địa phương phối hợp tổ chức Hội trại tòng quân, Lễ giao nhận quân năm 2025 với các hoạt động thiết thực, tạo khí thế phấn khởi trong đoàn viên, thanh niên. Trung ương Đoàn triển khai các hoạt động tình nguyện và an sinh xã hội tại Đảo Bạch Long Vĩ (đảo tiền tiêu của Tổ quốc); trong khi các mô hình Làng Thanh niên lập nghiệp và Đảo Thanh niên ở nhiều tỉnh, thành tiếp tục được duy trì ổn định.
Nhiều địa phương có cách làm cụ thể, tạo dấu ấn rõ nét. Tại Hà Nội, chương trình "Gặp mặt thanh niên tình nguyện lên đường nhập ngũ và quân nhân xuất ngũ tiêu biểu" được tổ chức, qua đó trao tặng hơn 4 tỷ đồng cho 4.485 công dân nhập ngũ và tuyên dương 80 thanh niên tiêu biểu. Hà Tĩnh trao 2.150 suất quà trị giá hơn 600 triệu đồng; Cần Thơ trao hơn 1.090 phần quà tổng trị giá hơn 590 triệu đồng; Tuyên Quang trao 1.500 suất quà; Đắk Lắk trao 2.998 suất quà trị giá 1,2 tỷ đồng. Ban Thanh niên Quân đội gửi tặng 810 suất quà và tổ chức hội trại, triển lãm về truyền thống Quân đội. Bình Định tổ chức tọa đàm và giao lưu thanh niên lên đường nhập ngũ với chủ đề "Khi Tổ quốc cần", trong khi Bắc Giang tổ chức đêm lửa trại "Tiếp lửa truyền thống" và giao lưu văn nghệ "Tự hào tiến bước" dành cho thanh niên nhập ngũ năm 2024.
Cùng với đó, các chương trình lớn như "Xuân biên giới - Tết biển đảo", "Tháng 3 biên giới", "Tôi yêu Tổ quốc tôi", "Hành trình Tuổi trẻ vì biển đảo quê hương" tiếp tục được triển khai hiệu quả trên diện rộng. Trung ương Đoàn và Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam phối hợp phát động "Tháng Ba biên giới" năm 2025 tại tỉnh Long An; các tỉnh có đường biên giới trên đất liền và trên biển cũng hưởng ứng, tổ chức hàng trăm công trình, phần việc thanh niên và hoạt động an sinh xã hội với tổng giá trị hơn 76 tỷ đồng, tăng 8,5% so với năm 2024.
Mở rộng đối ngoại và giao lưu thanh niên các nước
Triển khai cụ thể hóa Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới, công tác quốc tế thanh niên trong năm 2025 được đẩy mạnh triển khai với nhiều hình thức.
Các cấp bộ đoàn tiếp tục nâng cao hiệu quả các hoạt động giao lưu, hợp tác quốc tế với các đối tác, nhất là với các nước láng giềng, khu vực, bạn bè truyền thống và các nước có quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam, tham gia các chương trình hợp tác đa phương ASEAN, ASEAN+. Điển hình như Chương trình Gặp gỡ hữu nghị Thanh niên Việt Nam - Trung Quốc lần thứ 24 năm 2025 nhân kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Trung Quốc và Năm giao lưu nhân văn Việt - Trung 2025; cử đoàn đại biểu thanh niên tham dự Chương trình "Hành trình đỏ nghiên cứu, học tập của thanh niên Việt Nam tại Trung Quốc".
Nhân dịp Tết cổ truyền Bunpimay (Lào) và Chol Chnam Thmay (Campuchia), nhiều chương trình giao lưu, gặp gỡ lưu học sinh Lào và Campuchia được tổ chức, góp phần tăng cường sự giao lưu, gắn bó, thắm tình đoàn kết và hữu nghị giữa ba nước Việt Nam - Lào - Campuchia. Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phối hợp với Hội Hữu nghị Việt Nam - Lào và Hội Hữu nghị Lào - Việt Nam tổ chức chương trình giao lưu cựu chuyên gia, cựu quân tình nguyện Việt Nam tại Lào và thế hệ trẻ hai nước tại Hà Nội.
Các tỉnh, thành đoàn, đoàn trực thuộc tiếp tục đa dạng hóa và nâng cao chất lượng công tác thông tin, tuyên truyền đối ngoại; công tác nghiên cứu, dự báo tình hình thanh niên và phong trào thanh niên thế giới. Trong năm 2025, các cấp bộ đoàn, Hội tổ chức 3.551 hoạt động tuyên truyền, tập huấn về hội nhập quốc tế.
Những kết quả đạt được cho thấy sự tham gia của đoàn viên, thanh niên không chỉ dừng lại ở những hoạt động tình nguyện, an sinh hay giữ gìn an ninh trật tự, mà còn mang ý nghĩa chiến lược trong việc củng cố sức mạnh nội sinh của đất nước. Đây là minh chứng sinh động cho việc phát huy sức mạnh đại đoàn kết, thế trận lòng dân và bản lĩnh của thế hệ trẻ trong giai đoạn phát triển 2026-2030 và tầm nhìn 2045. Tiếp tục kế thừa tinh thần ấy, lực lượng trẻ sẽ là nhân tố quan trọng đóng góp vào mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, bảo vệ cao nhất lợi ích quốc gia, dân tộc, đưa đất nước vững bước trên hành trình hiện thực hóa khát vọng hùng cường./.