Hội đua bò Chùa Rô - nét văn hóa độc đáo của đồng bào Khmer

Hội đua bò Chùa Rô lần thứ X năm 2024 đã được tổ chức ngày 8/9. Đây là nét văn hóa độc đáo, đặc trưng của bà con dân tộc Khmer vùng Bảy Núi An Giang vào mỗi dịp lễ Sene Dolta hằng năm.

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580365.jpg
Hội đua bò Chùa Rô lần thứ X năm 2024 có 24 đôi bò xuất sắc của bà con Khmer trên địa bàn huyện Tri Tôn và thị xã Tịnh Biên, tỉnh An Giang. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Tham gia Hội đua bò Chùa Rô lần thứ X năm 2024 có 24 đôi bò xuất sắc của bà con Khmer trên địa bàn huyện Tri Tôn và thị xã Tịnh Biên, tỉnh An Giang. Lễ hội đã thu hút đông đảo người dân, du khách từ khắp các tỉnh, thành phố tới xem, cổ động, tạo không khí sôi nổi, nhộn nhịp, gắn kết dân tộc trong ngày hội.

Ngay từ sáng sớm, hàng chục nghìn khách du lịch, nhân dân đủ các thành phần, lứa tuổi từ các nơi ùn ùn kéo đến xem. Ai cũng tranh thủ đi sớm để chọn góc xem tốt. Đây cũng là dịp để du khách gần xa có dịp thưởng thức các món đặc sản của vùng Bảy Núi An Giang. Đặc biệt, Hội đua bò Chùa Rô thu hút hàng trăm nghệ sĩ nhiếp ảnh, phóng viên các cơ quan báo chí trong và ngoài nước đến tham dự để hòa mình vào không khí của lễ hội, khám phá những vẻ đẹp của vùng Bảy Núi An Giang.

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580359.jpg
Ban tổ chức trao cờ lưu niệm cho các chủ bò tham gia Hội đua bò Chù Rô lần thứ X năm 2024. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Các đôi bò tham gia thi đấu được chủ bò đầu tư chăm sóc theo bí quyết riêng, các “Nài bò” (người điều khiển bò) đã tập luyện từ nhiều tháng nay để có thể giành được giải thưởng cao nhất. Trước khi bước vào cuộc đua, các chủ bò bốc thăm chọn đôi bò đi trước, đi sau; thông thường đôi đi sau có phần ưu thế hơn. Nếu trong khi đua, ở vòng hô, đôi bò nào chạy tạt ra khỏi đường đua, hoặc đôi bò sau giẫm lên giàn bừa (một tấm gỗ rộng 30cm, dài 90cm, bên dưới là răng bừa) của đôi bò đi trước sẽ bị loại. Nhưng, đến vòng thả, đôi bò sau chỉ cần giẫm lên giàn bừa của đôi bò trước là thắng cuộc, còn người điều khiển bò phải đứng thật vững nếu bị ngã hoặc rơi ra khỏi giàn bừa trong quá trình đua cũng xem như thua cuộc.

Bước vào tranh tài, hai đôi bò sẽ thi đấu theo thể thức một vòng hô và một vòng thả (“vòng hô” - là vòng để cho các đôi bò làm quen với sân đua, thể hiện sự khéo léo của người điều khiển bò; “vòng thả”- là khi có hiệu lệnh của trọng tài, người điều khiển bò dùng cây xà-lul (một khúc gỗ tròn vừa tay độ 3 cm, đầu có tra cây đinh nhọn) kích vào mông 2 con bò của mình, để đôi bò vận hết sức lực để băng về đích. Đôi bò thắng cuộc sẽ được vào vòng thi đấu tiếp theo. Đôi bò giành chức vô địch phải tham gia tất cả các vòng thi đấu và loại từng “đối thủ” cạnh tranh trực tiếp.

Từ lúc bắt đầu cho đến lúc kết thúc cuộc đua, không khí lễ hội luôn tràn ngập tiếng vỗ tay, reo hò, cổ động cho các cặp bò đang tranh nhau quyết liệt để về đích. Trong không gian cuộc đua, nước ruộng bắn lên tung tóe theo những pha rượt đuổi gay cấn, cùng những tiếng hô hào làm cho không khí ngày hội càng sôi nổi, rộn ràng, hấp dẫn.

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580356.jpg
Các đôi bò tăng tốc băng băng về đích. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Ông Chau Hunl (xã An Cư, thị xã Tịnh Biên) cho biết, khi tham gia lễ hội đua bò của đồng bào dân tộc Khmer, các chủ bò và “Nài bò” không quan trọng giải thưởng, thắng hay thua, chủ yếu là được thỏa sức vui chơi, giúp gắn kết tình thân giữa các dân tộc với nhau.

Theo quan niệm của đồng bào Khmer vùng Bảy Núi An Giang, đua bò có một ý nghĩa hết sức đặc biệt. Đôi bò giành được giải cao trong năm được chủ nhân chăm sóc kỹ, để sang năm tham gia đua tiếp, bởi đôi bò giành chiến thắng không những mang lại cho chủ nhân niềm kiêu hãnh, còn mang đến cho cả phum, sóc một niềm vui, một nghị lực để giành nhiều thắng lợi trên các lĩnh vực khác. Bò của phum khỏe mạnh có sức dẻo dai, cày bừa tốt, giúp cho người dân thực hiện gieo trồng được dễ dàng, đem lại một mùa bội thu, dân làng no ấm".

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580368.jpg
Các đôi bò so kè quyết liệt ở vòng thả, với quyết tâm giành kết quả tốt nhất. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Không biết Hội đua bò có từ bao giờ, nhưng theo các vị cao niên vùng Bảy Núi An Giang kể lại, thuở xưa, hàng năm vào mùa cấy nhiều nông dân Khmer từ các phum, sóc dẫn bò đến cày bừa cho thửa ruộng của các chùa Khmer gọi là “bừa công quả”. Cày, bừa xong họ tự thúc bò “bừa đua” xem đôi bò nào nhanh khỏe, các sư, sãi thấy vậy đứng ra tổ chức (kiểu trọng tài), treo thưởng đôi bò nào cày giỏi, chạy nhanh sẽ hưởng phần thắng là dây “Cà tha” (lục lạc đeo cổ bò). Năm sau, tiếp tục cày phần đất của chùa và từ đó đua bò Bảy Núi trở thành lễ hội Đua bò truyền thống hàng năm của người dân tộc Khmer tỉnh An Giang.

Năm 2016, hội đua bò Bảy núi An Giang được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, là một trong những sự kiện văn hóa, thể thao nổi bật của tỉnh An Giang từ nhiều năm nay, được huyện Tri Tôn và thị xã Tịnh Biên luân phiên đăng cai tổ chức, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước đến xem hội đua bò và thưởng thức cảnh đẹp của vùng đất Thất Sơn huyền bí.

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580350.jpg
Các đôi bò so kè quyết liệt ở vòng thả, với quyết tâm giành kết quả tốt nhất. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Theo ông Huỳnh Thanh Hải, Phó Chủ tịch UBND xã An Cư (thị xã Tịnh Biên), Hội đua bò Chùa Rô nói riêng, Hội đua bò của đồng bào Khmer vùng Bảy Núi An Giang đã vượt ra khỏi giới hạn môn thể thao truyền thống của người Khmer Nam Bộ vùng núi, trở thành “phần hồn” làm lung linh thêm vẻ đẹp của vùng Bảy Núi An Giang.

“Hội đua bò không đơn thuần là các con bò chạy đua với nhau mà nó trở thành tục lệ, tín ngưỡng độc đáo của đồng bào vùng dân tộc Khmer vào mỗi dịp lễ Sene Dolta hàng năm. Ngày hội không chỉ gắn liền với phong tục cầu mong mưa thuận gió hòa, trúng mùa vụ và đời sống thêm sung túc mà còn thể hiện tinh thần hăng say lao động của đồng bào Khmer, làm cho ngày hội trở thành sân chơi, nơi hưởng thụ văn hóa và tìm về truyền thống dân tộc có giá trị đặc biệt, bồi đắp thêm tình cảm cộng đồng đẹp, đậm chất nhân văn”- Phó Chủ tịch UBND xã An Cư Huỳnh Thanh Hải nhấn mạnh.

vna_potal_soi_noi_hoi_dua_bo_chua_ro_o_vung_bay_nui_an_giang_7580362.jpg
Quang cảnh Hội đua bò Chùa Rô lần thứ X năm 2024 tại xã An Tức, thị xã Tịnh Biên, tỉnh An Giang. Ảnh: Công Mạo-TTXVN

Đây cũng là một hình thức giáo dục, tuyên truyền và chuyển giao cho thế hệ sau về tư tưởng đoàn kết, chia sẻ không vụ lợi trong công việc và kết nối tình người ngày càng bền chặt.

Công Mạo

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Khai thác 'mỏ vàng' du lịch sau hợp nhất

Khai thác 'mỏ vàng' du lịch sau hợp nhất

Sau khi hợp nhất không gian phát triển của ba địa phương Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình trước đây, tỉnh Phú Thọ hiện nay sở hữu hệ sinh thái du lịch đa dạng, hội tụ các giá trị văn hóa, lịch sử, sinh thái, nghỉ dưỡng và du lịch cộng đồng. Đây được xem là lợi thế quan trọng, tạo nền tảng để địa phương bứt phá, hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm du lịch lớn của khu vực và cả nước.

Đưa Gia Lai trở thành điểm đến mới trên bản đồ du lịch tàu biển

Đưa Gia Lai trở thành điểm đến mới trên bản đồ du lịch tàu biển

Ngày 20/6, tại Hội nghị thúc đẩy phát triển sản phẩm du lịch tàu biển, các chuyên gia, nhà quản lý và doanh nghiệp lữ hành hàng đầu cả nước đã cùng nhìn nhận những cơ hội, thách thức và giải pháp để đưa Gia Lai trở thành điểm đến mới trên bản đồ du lịch tàu biển Việt Nam và khu vực. Hội nghị do Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh tổ chức với sự tham dự của các nhà quản lý, doanh nghiệp lữ hành, nhà hàng, khách sạn lớn trong cả nước.

Cánh đồng Mường Tấc, xã Phù Yên (Sơn La)

Cánh đồng Mường Tấc, xã Phù Yên (Sơn La)

Cánh đồng Mường Tấc ở xã Phù Yên (Sơn La) có diện tích hơn 1.600ha, nổi tiếng với các loại gạo dẻo, thơm ngon. Đây là 1 trong 4 cánh đồng trồng lúa lớn nhất của các tỉnh miền núi Tây Bắc. Vào mùa lúa chín, từ trên cao nhìn xuống, cánh đồng như thảm lụa vàng tuyệt đẹp của một miền quê trù phú.

Khai mở không gian du lịch đại ngàn phía Tây Lâm Đồng

Khai mở không gian du lịch đại ngàn phía Tây Lâm Đồng

Sau khi địa giới hành chính được mở rộng, phía Tây tỉnh Lâm Đồng đang nổi lên như một không gian du lịch giàu tiềm năng với hệ sinh thái rừng, thác nước, hồ tự nhiên, bản sắc văn hóa đa dạng của các dân tộc bản địa cùng nhiều sản phẩm nông nghiệp đặc trưng. Việc khai thác hiệu quả những lợi thế này được kỳ vọng sẽ tạo thêm cực tăng trưởng mới cho ngành du lịch địa phương.

Suôi Thầu - từ thảo nguyên xanh đến điểm đến hấp dẫn

Suôi Thầu - từ thảo nguyên xanh đến điểm đến hấp dẫn

Khi những tia nắng đầu ngày xuyên qua lớp mây mỏng trên vùng cao Pà Vầy Sủ, thảo nguyên Suôi Thầu hiện ra như một tấm thảm xanh trải dài giữa những dãy núi. Vài năm trước, nơi đây vẫn là vùng đồi chăn thả gia súc quen thuộc của người dân địa phương. Nay, Suôi Thầu (xã Pà Vầy Sủ, tỉnh Tuyên Quang) đang dần trở thành điểm đến thu hút du khách, mở ra cơ hội phát triển du lịch cộng đồng và nâng cao sinh kế cho đồng bào vùng cao.

Tạo giá trị khác biệt để định vị thương hiệu du lịch Đắk Lắk

Tạo giá trị khác biệt để định vị thương hiệu du lịch Đắk Lắk

Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Đắk Lắk có một không gian phát triển rộng lớn, mở ra động lực phát triển kinh tế - xã hội. Đây cũng là cơ hội để tỉnh hình thành một không gian du lịch liên hoàn, tạo giá trị thương hiệu đặc sắc từ đại ngàn đến biển xanh với các loại hình du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, biển đảo, văn hóa, cộng đồng, nông nghiệp và trải nghiệm.

Chợ phiên Đắk R’măng - nơi lưu giữ bản sắc văn hóa đồng bào Mông

Chợ phiên Đắk R’măng - nơi lưu giữ bản sắc văn hóa đồng bào Mông

Mỗi sáng Chủ nhật, chợ phiên Đắk R’măng (còn gọi chợ tình Đắk R’măng, ở xã Tà Đùng, tỉnh Lâm Đồng) lại rộn ràng tiếng nói cười, sắc màu thổ cẩm và hương thơm của những món ăn vùng cao. Không chỉ là nơi giao thương của đồng bào Mông, phiên chợ còn là không gian lưu giữ bản sắc văn hóa Tây Bắc tạo điểm nhấn độc đáo trong phát triển du lịch cộng đồng của địa phương.

Chinh phục đỉnh Pha Luông hùng vỹ

Chinh phục đỉnh Pha Luông hùng vỹ

Pha Luông, đỉnh núi cao nhất Khu du lịch quốc gia Mộc Châu (Sơn La), từng được nhà thơ Quang Dũng khắc họa hùng vĩ trong bài thơ Tây Tiến. Ngày nay, nơi đây trở thành điểm đến hấp dẫn để chinh phục độ cao 2.000m, săn mây và khám phá thiên nhiên.

Du lịch xứ Tuyên: Kỳ vọng sự bứt phá

Du lịch xứ Tuyên: Kỳ vọng sự bứt phá

Với hệ thống tài nguyên du lịch phong phú, đa dạng, Tuyên Quang có điều kiện thuận lợi để phát triển nhiều loại hình du lịch hấp dẫn, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của du khách trong nước và quốc tế. Nổi bật là Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn; Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào; Khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang - Lâm Bình cùng kho tàng di sản văn hóa, tín ngưỡng đặc sắc gắn với đời sống cộng đồng các dân tộc. Chính những giá trị riêng có ấy đang tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt cho du lịch xứ Tuyên và là nền tảng quan trọng để hình thành hệ sinh thái sản phẩm du lịch phong phú và đa dạng.

Nâng tầm giá trị di sản qua không gian triển lãm âm thanh độc đáo

Nâng tầm giá trị di sản qua không gian triển lãm âm thanh độc đáo

Tọa lạc ở phường Bắc Gia Nghĩa, Nhà triển lãm Âm thanh (thuộc Bảo tàng tỉnh Lâm Đồng) đang trở thành điểm đến thu hút du khách trên hành trình khám phá Công viên Địa chất toàn cầu UNESCO Đắk Nông. Nơi đây mang đến cách tiếp cận mới trong bảo tồn và phát huy giá trị di sản khi kết hợp các yếu tố văn hóa, lịch sử, thiên nhiên với công nghệ tương tác hiện đại.

Độc đáo chợ Mây trên 'nóc nhà miền Tây'

Độc đáo chợ Mây trên 'nóc nhà miền Tây'

Giữa bạt ngàn trùng điệp của dãy Thất Sơn, đỉnh núi Cấm - Thiên Cấm Sơn (xã Núi Cấm, tỉnh An Giang) kiêu hãnh là “nóc nhà miền Tây” ôm trọn chợ Mây, một nét văn hóa giao thương độc đáo, đầy mê hoặc.

Cảnh sắc hồ Lắk (Đắk Lắk)

Cảnh sắc hồ Lắk (Đắk Lắk)

Hồ Lắk tại xã Liên Sơn Lắk (Đắk Lắk) là hồ nước ngọt tự nhiên lớn nhất và đẹp nhất Tây Nguyên. Hồ Lắk còn gắn với những sử thi của cư dân người M'Nông bản địa với câu chuyện về chàng trai mồ côi Lak Liêng và lươn thần - biểu tượng mang đến nguồn nước và sự sống cho buôn làng.

Vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19

Vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19

Sáng 24/5/2026, vòng chung kết Giải đua ngựa truyền thống Bắc Hà lần thứ 19 diễn ra sôi động tại sân vận động trung tâm xã Bắc Hà, thu hút hàng nghìn người dân và du khách đến theo dõi, cổ vũ. Đây là điểm nhấn đặc biệt trong chuỗi hoạt động Festival mùa Hè “Vang xa vó ngựa cao nguyên” năm 2026. 

Thôn Tha - nơi tiếng đàn tính ngân giữa mùa xanh

Thôn Tha - nơi tiếng đàn tính ngân giữa mùa xanh

Nằm dưới chân những dãy núi xanh, thôn Tha nhiều năm nay trở thành điểm đến quen thuộc của du khách trong và ngoài nước khi muốn tìm một không gian du lịch cộng đồng mang đậm bản sắc văn hóa Tày.

Đô thị dịch vụ vùng cao đang thành hình nơi cửa ngõ Cao nguyên đá

Đô thị dịch vụ vùng cao đang thành hình nơi cửa ngõ Cao nguyên đá

Từ trung tâm phường Hà Giang 1, những đoàn xe du lịch vẫn đều đặn nối nhau ngược lên Đồng Văn, Mèo Vạc mỗi sớm mai. Từng là hạt nhân đô thị của thành phố Hà Giang trước đây, vùng đất nơi cửa ngõ Cao nguyên đá Đồng Văn hôm nay đang mở rộng không gian phát triển theo hướng thương mại, dịch vụ và du lịch, từng bước hình thành diện mạo của một đô thị dịch vụ vùng cao hiện đại nơi cực Bắc Tổ quốc.

Dưới chân Cột cờ Lũng Cú, người Mông giữ hồn bản để đón khách

Dưới chân Cột cờ Lũng Cú, người Mông giữ hồn bản để đón khách

Dưới chân cột cờ Lũng Cú nơi địa đầu cực Bắc Tổ quốc, bản Thèn Pả (xã Lũng Cú, tỉnh Tuyên Quang) nép mình bên hồ Mắt Rồng xanh biếc, với những mái ngói âm dương cũ, những nếp nhà trình tường phủ màu thời gian và tiếng khèn Mông dìu dặt âm vang lúc chiều muộn.

'Đánh thức' không gian du lịch mới từ đại ngàn đến biển xanh

'Đánh thức' không gian du lịch mới từ đại ngàn đến biển xanh

Từ mặt nước xanh biếc của hồ Tà Đùng giữa đại ngàn Tây Nguyên đến những đồi thông, thung lũng hoa của Đà Lạt và bờ biển đầy nắng gió ở Mũi Né, tỉnh Lâm Đồng đang sở hữu không gian du lịch rộng lớn, hội tụ đầy đủ các yếu tố rừng, cao nguyên, biển và đảo. Đây là lợi thế đặc biệt để địa phương tái cấu trúc ngành du lịch theo hướng đa dạng sản phẩm, liên kết vùng và nâng cao sức cạnh tranh.

Khám phá mùa mận chín trên cao nguyên Mộc Châu

Khám phá mùa mận chín trên cao nguyên Mộc Châu

Những ngày này, thung lũng Nà Ka trên cao nguyên Mộc Châu, tỉnh Sơn La bước vào mùa mận chín rực rỡ. Những vườn mận trĩu quả thu hút đông du khách đến tham quan, trải nghiệm tự tay hái và thưởng thức mận hậu giữa không gian núi rừng Tây Bắc thanh bình, thơ mộng.

Xây dựng hành trình trải nghiệm liền mạch cảm xúc trong Công viên địa chất Non nước Cao Bằng

Xây dựng hành trình trải nghiệm liền mạch cảm xúc trong Công viên địa chất Non nước Cao Bằng

Công viên địa chất Toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng không chỉ lưu giữ những giá trị di sản quý hiếm mà còn ẩn chứa chiều sâu văn hóa, lịch sử. Tỉnh Cao Bằng đang nỗ lực tăng cường kết nối các tuyến khám phá trong vùng công viên địa chất tạo nên hành trình du lịch liền mạch, hấp dẫn và giàu bản sắc.

Phát huy giá trị văn hóa, tạo đột phá để du lịch phát triển bền vững

Phát huy giá trị văn hóa, tạo đột phá để du lịch phát triển bền vững

Với lợi thế sở hữu cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ và kho tàng văn hóa phong phú của 20 dân tộc anh em, tỉnh Lai Châu đang triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển du lịch theo hướng bền vững, gắn chặt với bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống. Lai Châu đang thực hiện một cuộc chuyển mình khi biến di sản văn hóa và cảnh quan thiên nhiên thành nguồn lực phát triển kinh tế trong giai đoạn tiếp theo.

Có một không gian trải nghiệm hấp dẫn giữa lòng đô thị nhộn nhịp Cao Bằng

Có một không gian trải nghiệm hấp dẫn giữa lòng đô thị nhộn nhịp Cao Bằng

Sông Bằng Giang chảy qua trung tâm tỉnh Cao Bằng, mang phù sa bồi đắp cho đồng ruộng và tạo điểm nhấn cảnh quan quan trọng, đặc trưng của cảnh ở phố núi. Chính quyền các cấp và ngành du lịch địa phương chú trọng chỉnh trang cảnh quan ven sông Bằng Giang, mở ra không gian du lịch, dịch vụ và các hoạt động văn hóa, giải trí trên sông.

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Ngày 8/5, tại phường Mộc Châu, UBND tỉnh Sơn La đã làm việc với các phường Mộc Châu, Mộc Sơn, Thảo Nguyên, Vân Sơn và các xã Đoàn Kết, Lóng Sập, Vân Hồ về công tác phát triển du lịch trên địa bàn Mộc Châu và chuẩn bị Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026.

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

Được hình thành từ đầu thế kỷ XX, đồi chè Cầu Đất (phường Xuân Trường - Đà Lạt) là một trong những vùng nguyên liệu chè lâu đời nhất tại Lâm Đồng. Nằm ở độ cao khoảng 1.650m so với mực nước biển với khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây là một trong những điểm đến hấp dẫn đối với du khách yêu thiên nhiên, văn hóa và trải nghiệm nông nghiệp.

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Nằm nơi điểm giao hòa của hai dòng Nậm Nơn và Nậm Mộ, cây đa cổ thụ tại di tích đền Vạn - Cửa Rào, bản Cửa Rào 1, xã Tương Dương, Nghệ An không chỉ là di sản, một biểu tượng tâm linh mà còn là "pho sử sống" chứng kiến bao thăng trầm của vùng đất miền Tây xứ Nghệ. Việc bảo tồn gắn liền với phát huy giá trị di sản này đang mở ra hướng đi mới cho du lịch văn hóa, sinh thái của địa phương.