Bảo tồn nghề gốm cổ, phát triển du lịch Ninh Bình bền vững

Bảo tồn nghề gốm cổ, phát triển du lịch Ninh Bình bền vững

Các nghiên cứu khảo cổ học đã phát hiện và nhận định: Đồ Gốm xuất hiện ở Ninh Bình từ khoảng 8.000 - 9.000 năm trước, được xem là sớm nhất trong khu vực và trên thế giới. Nhận thức sâu sắc về giá trị các di sản, những năm qua, tỉnh đã dành sự quan tâm đặc biệt cho công tác nghiên cứu, khảo cổ học; đồng thời có những giải pháp thiết thực nhằm bảo tồn và phát huy giá trị của nghề gốm.

Ngàn năm Làng gốm Bồ Bát

Ninh Bình là vùng đất cổ, nơi có người tiền sử sinh sống trong các hang động thuộc sơn khối đá vôi với nhiều sáng tạo vật chất. Đặc biệt, họ đã phát minh ra đồ gốm đất nung. Các hiện vật cổ được phát hiện tại di chỉ khảo cổ Mán Bạc (xã Yên Thành, huyện Yên Mô) đã cho thấy một nền văn hóa rực rỡ, trở thành một bộ phận quan trọng của đỉnh cao gốm tiền sơ sử ở miền Bắc Việt Nam.

Chuyển sang thời kỳ sau, đặc biệt là giai đoạn đầu của thời kỳ nhà Đinh, Tiền Lê, nghề gốm Bồ Bát phát triển nhanh chóng. Để phục vụ cho quá trình xây dựng kinh đô Hoa Lư, nhiều loại hình vật liệu kiến trúc đặc trưng bằng gốm đã được sản xuất. Tiêu biểu như gạch "Quốc quân thành chuyên", gạch vuông lát nền in hình phượng đôi, hoa sen và các loại đầu ngói ống trang trí hoa sen... Sau này, những nghệ nhân giỏi đã theo triều đình nhà Lý ra đất Thăng Long lập phường làm gốm mới. Giáo sư Phạm Hồng Tung, Viện trưởng Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển khẳng định, gốm Ninh Bình là một trong những đồ gốm có niên đại thuộc loại sớm nhất trong khu vực và trên thế giới. Trải qua các giai đoạn lịch sử khác nhau, Ninh Bình luôn đóng vai trò như một trung tâm gốm Việt Nam. "Gốm Ninh Bình có sự phát triển tiếp nối liên tục, có những nét chia sẻ chung với đồ gốm ở các khu vực khác nhau ở Đông Nam Á nhưng cũng có những nét độc đáo riêng có chỉ có ở Ninh Bình. Đây là vốn văn hóa rất lớn mà Ninh Bình cần phát triển thành sản phẩm đặc biệt của công nghiệp văn hóa phục vụ cho phát triển bền vững của Ninh Bình hiện nay cũng như của cả nước".

Bảo tồn nghề gốm cổ, phát triển du lịch Ninh Bình bền vững ảnh 1Sản phẩm gốm Bồ Bát, Yên Mô, Ninh Bình. Ảnh:tttt.ninhbinh.gov.vn

Theo sử sách ghi lại, làng gốm Bồ Bát (nay là thôn Bạch Liên, xã Yên Thành, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình) đã nổi danh cách đây hàng ngàn năm với những sản phẩm gốm sắc trắng độc đáo do các thợ tài hoa của làng sáng tạo ra như: gạch đất nung "Đại Việt quốc quân thành chuyên" - loại gạch chuyên dùng để xây thành, các sản phẩm gốm tinh xảo như đầu rồng, mặt linh thú, bát đĩa, đồ gia dụng... (thời Lý - Trần). Năm 1010, khi vua Lý Thái Tổ dời đô về Thăng Long, các nghệ nhân tại làng nghề Bồ Bát đã theo về đất Thăng Long xây dựng kinh đô mới, sản xuất các sản phẩm gốm sứ phục vụ triều đình và dân sinh. Những nghệ nhân này đã đến định cư tại vùng đất ven sông Hồng, nơi có đất sét tốt để sản xuất gốm sứ và thành lập nên làng nghề Bát Tràng ngày nay. Sau khi những nghệ nhân giỏi theo triều đình về đất Thăng Long lập phường làm gốm mới, người dân Bồ Bát không còn giữ được nghề truyền thống. Dần dần, những người ở lại chủ yếu cấy lúa, làm ruộng để sinh sống và lãng quên nghề từng hưng thịnh một thời.

Khôi phục và phát triển nghề gốm


Sau gần nghìn năm thất truyền, với tâm huyết của các ngành chức năng, chính quyền địa phương và doanh nghiệp, nghề gốm Ninh Bình đã được khôi phục. Nhờ được hỗ trợ vay vốn ưu đãi, xây dựng thương hiệu sản phẩm OCOP và xúc tiến quảng bá, gốm Bồ Bát đã lấy lại vị thế. Hiện nay, gốm Bồ Bát nổi tiếng bởi những sản phẩm tinh xảo và đã được tôn vinh là sản phẩm công nghiệp, nông nghiệp tiêu biểu cấp quốc gia, trở thành bước đệm khẳng định thương hiệu trên thị trường đồ gốm truyền thống, được xếp hạng sản phẩm OCOP 4 sao của tỉnh. Nhờ đó, thị trường ngày càng được mở rộng, sản phẩm mang lại giá trị xứng đáng với công sức và trí tuệ của người thợ.

Bảo tồn nghề gốm cổ, phát triển du lịch Ninh Bình bền vững ảnh 2Nghệ nhân xưởng gốm Bồ Bát. Ảnh:tttt.ninhbinh.gov.vn

Tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Bảo tồn và Phát triển gốm Bồ Bát (huyện Yên Mô) mỗi năm, doanh thu từ gốm mang lại ước đạt 2 tỷ đồng, giải quyết việc làm cho 27 công nhân với mức lương ổn định từ 7 - 8 triệu đồng/người/tháng. Nghệ nhân Ưu tú (trong lĩnh vực gốm) Phạm Văn Vang, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Bảo tồn và Phát triển gốm Bồ Bát đánh giá, với quyết tâm khai thác hơn nữa giá trị của làng nghề gốm Bồ Bát truyền thống gắn với phát triển du lịch một cách bền vững, Ninh Bình đã dành nhiều sự quan tâm, các chính sách ưu tiên, hỗ trợ phát triển làng nghề. Trong đó, tập trung xây dựng đề án khôi phục, phát huy giá trị di sản Mán Bạc, gốm cổ Bồ Bát, cũng như quy hoạch không gian cho khu vực bảo tồn các di tích lịch sử. Nghệ nhân Phạm Văn Vang mong muốn, thời gian tới, chính quyền các cấp quan tâm hơn nữa đến việc phát triển nghề gốm để doanh nghiệp mở rộng quy mô sản xuất, giúp khách hàng đến với gốm Bồ Bát ngày càng nhiều, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị của nghề này.

Phát huy giá trị nghề gốm ở Ninh Bình không chỉ bảo tồn những di sản quý báu của cha ông mà còn khai thác phục vụ phát triển kinh tế theo hướng bền vững, nâng cao giá trị làng nghề truyền thống của địa phương. Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Ninh Bình Tống Quang Thìn cho biết, thời gian tới, tỉnh sẽ giao Sở Văn hóa và Thể thao tham mưu xây dựng khu Di chỉ khảo cổ học Mán Bạc, Đền thờ tổ nghề gốm tại xã Yên Thành, huyện Yên Mô trở thành điểm đến du lịch. Đồng thời, địa phương tiếp tục có những chính sách quan tâm, phát triển nghề gốm Bồ Bát, tạo ra sản phẩm du lịch mang đặc trưng văn hóa Ninh Bình; hướng tới xây dựng Bảo tàng gốm Bồ Bát, tạo thành quần thể văn hóa di sản vừa bảo tồn nghề gốm cổ vừa phục vụ phát triển du lịch bền vững, gia tăng giá trị cho nghề truyền thống, tạo việc làm ổn định cho lao động địa phương.

Thùy Dung

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Phát triển bền vững Khu du lịch Quốc gia Mộc Châu

Ngày 8/5, tại phường Mộc Châu, UBND tỉnh Sơn La đã làm việc với các phường Mộc Châu, Mộc Sơn, Thảo Nguyên, Vân Sơn và các xã Đoàn Kết, Lóng Sập, Vân Hồ về công tác phát triển du lịch trên địa bàn Mộc Châu và chuẩn bị Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026.

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

'Chìa khóa' nâng tầm du lịch từ những búp chè

Được hình thành từ đầu thế kỷ XX, đồi chè Cầu Đất (phường Xuân Trường - Đà Lạt) là một trong những vùng nguyên liệu chè lâu đời nhất tại Lâm Đồng. Nằm ở độ cao khoảng 1.650m so với mực nước biển với khí hậu mát mẻ quanh năm, nơi đây là một trong những điểm đến hấp dẫn đối với du khách yêu thiên nhiên, văn hóa và trải nghiệm nông nghiệp.

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Làm mới sản phẩm du lịch bằng trải nghiệm giá trị di sản

Nằm nơi điểm giao hòa của hai dòng Nậm Nơn và Nậm Mộ, cây đa cổ thụ tại di tích đền Vạn - Cửa Rào, bản Cửa Rào 1, xã Tương Dương, Nghệ An không chỉ là di sản, một biểu tượng tâm linh mà còn là "pho sử sống" chứng kiến bao thăng trầm của vùng đất miền Tây xứ Nghệ. Việc bảo tồn gắn liền với phát huy giá trị di sản này đang mở ra hướng đi mới cho du lịch văn hóa, sinh thái của địa phương.

Hà Tiên xây dựng hệ sinh thái số, nâng tầm đô thị biển - biên giới

Hà Tiên xây dựng hệ sinh thái số, nâng tầm đô thị biển - biên giới

Phường Hà Tiên có vị trí đặc biệt quan trọng, là địa bàn trọng yếu về quốc phòng - an ninh của tỉnh An Giang và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Phường biên giới này đang trở thành điểm sáng trong chuyển đổi số, với định hướng xây dựng đô thị thông minh, chính quyền số và trung tâm thương mại biên giới quan trọng của vùng Tây Nam Bộ, đặc biệt là số hóa phát triển du lịch.

Văn hóa đại ngàn 'níu chân' du khách

Văn hóa đại ngàn 'níu chân' du khách

Phát huy lợi thế bản sắc văn hóa đa dạng, dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5 năm nay, nhiều đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ đặc sắc phục vụ nhân dân và du khách. Không chỉ dừng lại ở tham quan thuần túy, du khách đến "thủ phủ cà phê" còn được đắm mình trong không gian trải nghiệm sống động, nơi di sản hòa quyện cùng nhịp sống hiện đại.

Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ

Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ

Tại Lào Cai, trong chuỗi các hoạt động chào mừng ngày 30/4 và 1/5, trải nghiệm dù lượn “Bay trên mùa nước đổ Tú Lệ” đã thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Qua đó góp phần quảng bá hình ảnh thiên nhiên, con người Tú Lệ đến gần hơn với du khách, thúc đẩy du lịch địa phương ngày càng phát triển.

Ấn tượng hội thi 'Lung linh vòng Xòe' năm 2026 tại Lào Cai

Ấn tượng hội thi 'Lung linh vòng Xòe' năm 2026 tại Lào Cai

Trong đợt nghỉ lễ 30/4 - 1/5, tại quảng trường Golden Field (phường Nghĩa Lộ), các đơn vị trên địa bàn tỉnh Lào Cai đã phối hợp tổ chức Hội thi “Lung linh vòng xòe” năm 2026. Hội thi quy tụ 8 đội thi đến từ 4 xã, phường, gần 800 diễn viên, nghệ nhân quần chúng tham gia, để lại nhiều dấu ấn trong lòng khán giả.

Để du lịch trở thành thế mạnh kinh tế

Để du lịch trở thành thế mạnh kinh tế

Tỉnh Thái Nguyên sau hợp nhất có địa hình đa dạng, sở hữu nhiều tiềm năng, lợi thế về tài nguyên du lịch tự nhiên và văn hóa với nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng.

Sức hút trải nghiệm lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên

Sức hút trải nghiệm lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên

Trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5, các điểm di tích lịch sử trên địa bàn tỉnh Điện Biên đón lượng lớn du khách từ khắp mọi miền Tổ quốc. Dòng người tìm về Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ, Đồi A1, Hầm De Castrie, Sở Chỉ huy Chiến dịch Điện Biên Phủ… không chỉ để tham quan mà còn là hành trình trở về với ký ức lịch sử hào hùng của dân tộc.

Phát triển du lịch thám hiểm, tạo dấu ấn cho Công viên địa chất toàn cầu Lạng Sơn

Phát triển du lịch thám hiểm, tạo dấu ấn cho Công viên địa chất toàn cầu Lạng Sơn

Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Lạng Sơn có diện tích hơn 4.800 km², sở hữu nhiều hang động giá trị về địa chất, lưu giữ dấu tích người tiền sử. Đây được xem là “kho báu” để Lạng Sơn khai thác, phát triển du lịch thám hiểm hang động, thu hút du khách, nâng cao đời sống người dân.

Du khách đổ về các điểm đến phía Tây Quảng Ngãi

Du khách đổ về các điểm đến phía Tây Quảng Ngãi

Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5, du khách đổ về các địa điểm du lịch tại khu vực phía Tây tỉnh Quảng Ngãi ngày càng nhiều. Không chỉ thưởng thức không khí dịu mát, các địa điểm như Măng Đen, suối Đăk Lôi còn mang đến cho du khách không gian trong lành, giúp du khách hòa mình cùng thiên nhiên, khám phá vẻ đẹp của núi rừng Tây Nguyên.

Khám phá "Hạ Long cạn” giữa đại ngàn Tuyên Quang

Khám phá "Hạ Long cạn” giữa đại ngàn Tuyên Quang

Giữa mênh mang núi rừng phía Bắc của Tuyên Quang, xã Thượng Lâm hiện lên như một bức tranh thủy mặc sống động, nơi những dãy núi đá vôi trùng điệp soi bóng xuống mặt nước xanh biếc của hồ sinh thái Na Hang - Lâm Bình. Không ồn ào, không phô trương, vùng đất này lặng lẽ quyến rũ du khách bằng vẻ đẹp nguyên sơ, bằng nhịp sống chậm rãi và bằng những câu chuyện huyền thoại được lưu truyền qua bao thế hệ.

'Đánh thức' tiềm năng du lịch Kon Plông Quảng Ngãi

'Đánh thức' tiềm năng du lịch Kon Plông Quảng Ngãi

Ngày 28/4, UBND xã Kon Plông, tỉnh Quảng Ngãi đồng loạt khai trương ba điểm du lịch gồm Làng du lịch cộng đồng Kon Plông; Điểm du lịch Farm Chè sạch Đông Trường Sơn; Không gian văn hóa và ẩm thực Đông Trường Sơn. Đây là những hoạt động đầu tiên của xã Kon Plông trong phát triển du lịch, nhằm đánh thức tiềm năng, lợi thế của vùng đất cao nguyên này.

Gia Lai sẵn sàng đón khách dịp 30/4

Gia Lai sẵn sàng đón khách dịp 30/4

Hướng tới kỳ nghỉ lễ kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước - 30/4 và Quốc tế Lao động 1/5, ngành du lịch tỉnh Gia Lai đã triển khai nhiều giải pháp từ làm mới sản phẩm, kích cầu thị trường đến nâng cao chất lượng dịch vụ, sẵn sàng đón lượng lớn du khách trong và ngoài nước.

Pà Cò thúc đẩy nông nghiệp sạch gắn với du lịch cộng đồng

Pà Cò thúc đẩy nông nghiệp sạch gắn với du lịch cộng đồng

Những năm gần đây, xã Pà Cò, tỉnh Phú Thọ đang từng bước khẳng định vai trò là vùng sản xuất nông nghiệp sạch, an toàn, nhờ phát huy hiệu quả mô hình kinh tế tập thể và sự liên kết chặt chẽ giữa người dân, hợp tác xã và chính quyền địa phương. Từ những mô hình nhỏ lẻ ban đầu, đến nay nông nghiệp sạch tại xã Pà Cò không chỉ góp phần nâng cao thu nhập cho người dân mà còn tạo nền tảng quan trọng để phát triển du lịch cộng đồng bền vững.

Yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ

Yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ

Ủy ban nhân dân tỉnh Gia Lai yêu cầu giữ nguyên hiện trạng hơn 62 ha chè tại khu vực Biển Hồ, không tiếp tục chuyển đổi sang cây trồng khác nhằm bảo tồn cảnh quan đặc trưng và phục vụ định hướng phát triển Khu du lịch Biển Hồ - Chư Đăng Ya đến năm 2050.

Vinh danh 'đại sứ' vùng đệ nhất danh trà

Vinh danh 'đại sứ' vùng đệ nhất danh trà

Ngày 21/4, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Nguyên phối hợp với Hiệp hội Du lịch tỉnh đã tổ chức Hội thi hướng dẫn viên du lịch giỏi tỉnh Thái Nguyên năm 2026. Hoạt động được tổ chức nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ hướng dẫn viên du lịch, tạo cơ hội giao lưu, học hỏi, trao đổi kinh nghiệm, đồng thời tôn vinh những cá nhân tiêu biểu trong hoạt động hướng dẫn du lịch.

Công nghệ số thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng

Công nghệ số thúc đẩy phát triển du lịch cộng đồng

Trong những năm gần đây, du lịch cộng đồng tại Lai Châu đang dần khẳng định là hướng đi hiệu quả, góp phần tạo sinh kế bền vững và nâng cao thu nhập cho người dân, nhất là ở các xã vùng cao, biên giới còn nhiều khó khăn. Trong hành trình đó, sự xuất hiện của công nghệ 4.0 đã và đang mang đến những thay đổi rõ nét.

Cây lanh trở thành đòn bẩy kinh tế và du lịch ở Đồng Văn

Cây lanh trở thành đòn bẩy kinh tế và du lịch ở Đồng Văn

Dưới nắng đầu hạ trên cao nguyên đá, những triền nương lanh ở thôn Nhèo Lủng, xã Đồng Văn (tỉnh Tuyên Quang) đang xanh mướt, vào kỳ sinh trưởng. Những thân lanh mảnh mai, tưởng chừng giản dị, lại đang mở ra một hướng đi mới cho phát triển kinh tế và du lịch địa phương, khi xã Đồng Văn triển khai mô hình sản xuất gắn với bao tiêu sản phẩm từ cây lanh.

Về Bắc Hoa khám phá miền du lịch cộng đồng giữa núi rừng Tân Sơn

Về Bắc Hoa khám phá miền du lịch cộng đồng giữa núi rừng Tân Sơn

Trên bản đồ du lịch tỉnh Bắc Ninh, thôn Bắc Hoa, xã Tân Sơn là điểm đến mới đầy ấn tượng với du khách. Những nếp nhà trình tường mái ngói âm dương nhuốm màu thời gian, điệu hát sloong hao mộc mạc vang lên giữa núi rừng mang đậm nét đẹp văn hóa của đồng bào dân tộc Nùng trong thôn. Về với Bắc Hoa vào mùa Xuân, du khách như lạc bước giữa cánh đồng cải cúc vàng rực, trải dài trong thung lũng, chen lẫn sắc đào phai và những bông hoa mận trắng tinh khôi.

Độc đáo du lịch thể thao trên cao nguyên Mộc Châu

Độc đáo du lịch thể thao trên cao nguyên Mộc Châu

Phát huy lợi thế địa hình, thiên nhiên, cảnh quan, mới đây, Khu du lịch Mộc Châu Island, phường Mộc Châu (Sơn La) đã tổ chức giải thể thao đua mô tô địa hình Việt Nam. Đây là giải thi đấu chuyên nghiệp có quy mô toàn quốc, thu hút hơn 100 vận động viên trong nước và nước ngoài đang sinh sống tại Việt Nam tham dự.

Du lịch Lào Cai có nhiều cơ hội bứt phá trong năm 2026

Du lịch Lào Cai có nhiều cơ hội bứt phá trong năm 2026

Trong 3 tháng đầu năm 2026, tỉnh Lào cai đã đón 3,4 triệu lượt khách du lịch, doanh thu từ du lịch đạt gần 13.000 tỷ đồng. Nhiều sản phẩm du lịch mới, mô hình hình nghỉ dưỡng, trải nghiệm văn hóa bản địa tiếp tục có sức hút mạnh mẽ đối với du khách trong và ngoài nước. Việc đa dạng hóa các sản phẩm du lịch đã giúp nhiều địa phương của Lào Cai như Sa Pa, Bắc Hà, Văn Chấn, Y Tý, Mù Căng Chải... trở thành điểm đến hấp dẫn.

Phú Thọ đẩy mạnh quảng bá du lịch tới khách quốc tế

Phú Thọ đẩy mạnh quảng bá du lịch tới khách quốc tế

Tối 8/4, tỉnh Phú Thọ tổ chức gặp mặt các đoàn khách quốc tế, với sự tham dự của lãnh đạo UBND tỉnh, các sở, ngành và doanh nghiệp du lịch địa phương, nhằm tăng cường hợp tác, mở rộng thị trường khách quốc tế. Đây là dịp để quảng bá hình ảnh điểm đến Phú Thọ, góp phần thúc đẩy liên kết, quảng bá, thu hút khách du lịch quốc tế.