Trước mùa mưa bão năm nay, nhiều hộ dân sống ở khu vực có nguy cơ sạt lở cao, nơi biệt lập giữa rừng ở Quảng Ngãi đã được di dời, bố trí tái định cư ổn định ở nơi ở mới.
Quảng Ngãi đã bước vào những tháng cao điểm của mùa mưa. Nhiều tuyến đường dẫn về các xã miền núi của tỉnh bị nhuộm đỏ bởi bùn đất sau những đợt mưa kéo dài. Trong căn nhà cấp 4 còn thơm mùi vôi mới chị Hồ Thị Trâm không giấu niềm vui vì những lo toan của chị trước mỗi mùa mưa, bão đã không còn.
Chị Trâm cho biết, gia đình chị cùng 13 hộ dân khác sống biệt lập ở Nóc Ông Đến (giữa rừng), xã Trà Giang (cũ) vừa được chính quyền địa phương hỗ trợ di dời đến khu tái định cư tổ 4, thôn 2.
“Nơi ở cũ trong lõi rừng không có đường đi, mỗi lần có việc muốn đến trung tâm xã hay đưa con đi học phải dậy thật sớm đi bộ xuyên rừng mất hai đến ba tiếng đồng hồ. Còn mùa mưa bão, nơi ở của gia đình tôi thường xuyên bị chia cắt, biệt lập hoàn toàn. Bây giờ về khu tái định cư mới, gia đình tôi không những được bố trí đất mà còn được hỗ trợ nhà ở. Tôi mong rằng, nơi ở mới sẽ mở ra tương lai tươi sáng hơn cho gia đình tôi cũng như các hộ dân ở Nóc Ông Đến”, chị Trâm nói.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Đông Trà Bồng Võ Sỹ Phi cho hay, để hỗ trợ di dời người dân vùng có nguy cơ sạt lở cao, biệt lập đến nơi ở an toàn. Địa phương đã xây dựng Khu tái định cư tại tổ 4, thôn 2 có diện tích 2,4ha gần trung tâm hành chính xã Trà Giang (cũ). Khu tái định cư có đầy đủ tiện ích thiết yếu như điện, đường, gần trường học, trạm y tế. Đồng thời, chính quyền địa phương cũng đã quan tâm đầu tư tuyến ống dẫn nước dài hơn 3,8 km để người dân có nguồn nước sạch sinh hoạt. Với những đầu tư ban đầu, mong rằng người dân sẽ sớm ổn định tại nơi ở mới.
Khu tái định cư tổ 4, thôn 2, gần trung tâm hành chính xã Trà Giang (cũ) đảm bảo an toàn và có đầy đủ tiện ích thiết yếu điện, đường, đường ống dẫn nước sạch đảm bảo an toàn cho người dân.
Tại xã Thanh Bồng, do địa hình chủ yếu là đồi núi nên người dân xây dựng nhà ở khu vực dốc, nép dưới chân núi. Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Thanh Bồng Lê Anh Chiến thông tin, qua rà soát, địa phương đã chủ động giải quyết đất ở, nơi ở cấp thiết cho các hộ dân sống ở khu vực có nguy cơ sạt lở cao. Xã đã linh hoạt kết hợp nguồn vốn theo Nghị quyết số 88/2019/NH14, ngày 18/11/2019 về việc phê duyệt Đề án tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2030 để bố trí đất ở và kinh phí chương trình xóa nhà tạm, xây dựng 9 nhà ở kiên cố cho người dân vùng có nguy cơ sạt lở cao. Hiện nay, các hộ dân đã dọn vào nơi ở mới đảm bảo an toàn trước mùa mưa bão.
Đồng thời, với đặc thù là xã miền núi, sau khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp, xã Thanh Bồng tập trung ngay xây dựng, triển khai phương án phòng chống bão, lũ quét và sạt lở đất. Trong đó, xã chú trọng rà soát tất cả các điểm sạt lở, có nguy cơ sạt lở cả mới và cũ, xác định rõ vị trí để khi xảy ra thiên tai, lực lượng chức năng chủ động theo dõi các khu vực có khả năng sạt lở di dời người dân đến nơi an toàn.
Bà Hồ Thị Nga, thôn 3 Trà Lạc chia sẻ, nhà bà ở ngay dưới chân núi. Những năm gần đây mỗi lần có mưa lớn khu vực nhà ở của bà thường xuyên xảy ra sạt lở. Do vậy, mỗi khi chính quyền địa phương thông báo có mưa lớn hay bão, gia đình bà Nga đã chủ động di dời đến điểm trường học gần nơi ở để tránh trú, sau bão mới trở về nhà.
“Gia đình tôi được hỗ trợ kinh phí xóa nhà tạm, hỗ trợ vay vốn vay mua đất, Vợ chồng tôi cũng gom góp thêm công, của để dựng ngôi nhà thêm vững chãi và hoàn thành xây dựng trong tháng 7 vừa qua. Có nơi ở mới kiên cố vợ chồng tôi đã an tâm hơn, không còn nỗi lo sạt lở trong mùa mưa, bão”. Bà Nga tâm sự
Quảng Ngãi có diện tích hơn 14.800 km2 sau khi hợp nhất, với địa hình có nhiều đồi núi, bị chia cắt mạnh, thường xuyên xảy ra sạt lở trong mùa mưa, bão. Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi, hiện toàn tỉnh có 372 điểm có nguy cơ sạt lở đồi, núi, lũ quét tập trung tại 42 xã phía Đông và 25 xã phía Tây của tỉnh có nguy cơ ảnh hưởng đến 5.630 hộ dân.
Khu tái định cư xen ghép tổ 3 Trà Lạc, xã Thanh Bồng, đảm bảo nơi ở an toàn cho 9 hộ dân trước mùa mưa bão.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ngãi Đặng Trần Huân nêu rõ, để đảm bảo an toàn cho các hộ dân vùng nguy cơ cao sạt lở đất, lũ quét, ngành tỉnh đã triển khai lắp đặt 110 trạm đo mưa và trạm đo mức nước tự động để kịp thời quan trắc lượng mưa, cảnh báo cho chính quyền và người dân trong khu vực về nguy cơ sạt lở đất, lũ quét, cấp thông tin đầy đủ, miễn phí, trên ứng dụng đo mưa chuyên dùng và cảnh báo thiên tai (VRAIN) và phần mềm Cơ sở dữ liệu Phòng chống thiên tai tỉnh.
Bên cạnh đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh chủ động tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành các kế hoạch, kịch bản chi tiết ứng phó các tình huống sạt lở đất, lũ quét. Chỉ đạo Ban chỉ huy phòng chống thiên tai các địa phương kịp thời thông báo, di dời các hộ dân vùng nguy cơ sạt lở đến nơi an toàn theo nguyên tắc "đi sớm, về muộn". Bố trí đảm bảo lương thực, thực phẩm, nhu yếu phẩm cần thiết cho nhân dân tại nơi sơ tán theo phương châm “4 tại chỗ”; tăng cường thông tin, truyền thông để người dân biết về nguy cơ diễn biến mưa lớn, sạt lở đất để chủ động các biện pháp phòng tránh, ứng phó.
“Mới đây, thực hiện Kế hoạch bố trí sắp xếp ổn định dân cư vùng thiên tai giai đoạn 2026-2035. Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh cũng đã rà soát, đề xuất tham mưu tỉnh kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện 58 dự án bố trí, sắp xếp, ổn định nơi ở cho 4.317 hộ; trong đó có 45 dự án bố trí nơi ở cho người dân vùng thiên tai. Các dự án được triển khai sẽ góp phần ổn định đời sống, sản xuất của người dân”, Phó Giám đốc Đặng Trần Huân cho biết thêm./.
