Trải qua gần 50 năm xây dựng, chiến đấu, chiến thắng và trưởng thành, với những thành tích, chiến công đặc biệt xuất sắc, Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân (Vùng 4 Hải quân) đã vinh dự được Đảng, Nhà nước, Bộ Quốc phòng trao tặng nhiều danh hiệu vẻ vang. Đặc biệt, ngày 10/10/2024, Vùng 4 Hải quân vinh dự, tự hào được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu “Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới”. Đây là phần thưởng cao quý của Đảng, Nhà nước để ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ toàn Vùng trong sự nghiệp bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.
*Truyền thống vẻ vang
Biển, đảo là một phần máu thịt thiêng liêng không thể tách rời, không thể chia cắt của Tổ quốc Việt Nam, là hương hỏa mà cha ông đã bao đời không tiếc máu xương gìn giữ. Chính vì vậy, ngay sau khi đất nước được hoàn toàn thống nhất, để bảo vệ vững chắc chủ quyền vùng biển, đảo rộng trên một triệu ki-lô-mét vuông của Tổ quốc, ngày 26/10/1975, Bộ Quốc phòng ra quyết định thành lập 5 vùng duyên hải trực thuộc Bộ Tư lệnh Hải quân.
Trong đó, Vùng 4 duyên hải, nay là Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân được giao quản lý, bảo vệ vùng biển rộng trên 360.000 km2, từ Cù Lao Xanh (Bình Định) đến Mũi Ba Kiệm (Bình Thuận). Khu vực quản lý có 21 đảo thuộc Quần đảo Trường Sa. Đây là vùng biển, đảo có vị trí chiến lược trọng yếu, đặc biệt quan trọng cả về kinh tế - chính trị - quốc phòng - an ninh của đất nước.
Trải qua gần 50 năm xây dựng, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Vùng 4 Hải quân đã vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, thử thách, hiểm nguy, đoàn kết, cảnh giác, sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu thắng lợi, lập nên những chiến công, thành tích đặc biệt xuất sắc. Tiêu biểu như: đóng giữ, khẳng định và bảo vệ vững chắc chủ quyền trên các đảo, điểm đảo thuộc Quần đảo Trường Sa, vùng biển được phân công; hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia…
Đại tá Bùi Văn Bền, Chủ nhiệm Chính trị, Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân thông tin, trong những năm qua, tình hình Biển Đông, nhất là vùng biển, đảo do Vùng 4 quản lý có những diễn biến mới, hết sức phức tạp, căng thẳng, khó lường, tiềm ẩn nguy cơ xảy ra xung đột. Nhận thức rõ tình hình, yêu cầu nhiệm vụ, cán bộ, chiến sỹ Vùng 4 Hải quân đã quán triệt sâu sắc các nghị quyết, chỉ thị, phương châm, đối sách của Đảng, Nhà nước và sự chỉ đạo của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng trong giải quyết tranh chấp và các vấn đề trên biển, đảo.
Trong đó, các cán bộ, chiến sĩ tập trung duy trì nghiêm nền nếp, chế độ, lực lượng, phương tiện trực sẵn sàng chiến đấu; tổ chức quan sát, trinh sát phát hiện hơn 5 triệu lượt mục tiêu, hoạt động của nước ngoài trên không, trên biển. Vùng 4 đã trực tiếp và phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ với các lực lượng xử trí thắng lợi các tình huống, không để bị động, bất ngờ; không để xảy ra xung đột, không đẩy nóng, làm phức tạp thêm tình hình; giữ vững chủ quyền biển, đảo và môi trường hòa bình, ổn định trên biển để phát triển đất nước.
*Xây dựng Vùng 4 Hải quân tiến thẳng lên hiện đại
Trước yêu cầu xây dựng Vùng 4 Hải quân tiến thẳng lên hiện đại, các cơ quan, đơn vị trong toàn Vùng đã tích cực đổi mới toàn diện, hoàn thành đặc biệt xuất sắc nhiệm vụ huấn luyện, diễn tập, góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp, trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu và chiến đấu bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.
Toàn Vùng đã bám sát phương châm huấn luyện “cơ bản, thiết thực, vững chắc”, “lấy mục tiêu bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc làm mục tiêu huấn luyện”, tổ chức huấn luyện sát đối tượng, sát phương án tác chiến biển, đảo; chủ trì và hiệp đồng với các đơn vị bạn nhanh chóng huấn luyện làm chủ, đưa vào khai thác, sử dụng nhiều vũ khí, trang bị kỹ thuật mới, hiện đại, trong điều kiện thời gian ngắn, yêu cầu khẩn trương, nhất là đối với các tàu chiến đấu, lực lượng tên lửa bờ mới, hiện đại. Qua đó, nâng cao sức mạnh tổng hợp, trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu, chiến đấu thắng lợi trong mọi tình huống, thực sự là lực lượng nòng cốt bảo vệ vững chắc chủ quyền từng “tấc đảo, sải biển” của Tổ quốc.
Thực hiện chủ trương xây dựng huyện đảo Trường Sa trở thành trung tâm kinh tế, văn hóa, xã hội trên biển của cả nước, pháo đài vững chắc để bảo vệ chủ quyền biển đảo, Vùng 4 Hải quân đã tích cực, chủ động triển khai toàn diện, quyết liệt, cả về lực lượng, phương tiện, xây dựng, bổ sung các kế hoạch, tăng cường luyện tập các phương án sát tình huống để bảo vệ an ninh, an toàn, triển khai đúng tiến độ các hoạt động kinh tế - quốc phòng đặc biệt quan trọng.
Theo đại tá Nguyễn Hữu Minh, Phó Chính ủy Bộ Tư lệnh Vùng 4, trong 10 năm qua, cán bộ, chiến sỹ Vùng 4 Hải quân, quân và dân trên quần đảo Trường Sa đã chủ động khắc phục mọi khó khăn, phát huy nội lực và các nguồn lực xã hội để xây dựng, củng cố hệ thống công sự, trận địa, tạo thế trận liên hoàn, vững chắc trên từng đảo và toàn quần đảo. Nhiều chương trình lớn đã được tổ chức như: Chương trình phối hợp tuyên truyền biển, đảo với các địa phương; “Xanh hóa Trường Sa”, Phong trào “Cả nước vì Trường Sa, Trường Sa vì cả nước”, tổ chức đưa đón các đoàn đại biểu đi thăm, động viên quân và dân trên quần đảo Trường Sa, nhà giàn DK1. Qua đó, huy động được sự đóng góp hàng nghìn tỷ đồng; trồng và chăm sóc hàng triệu cây xanh góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của cán bộ, chiến sỹ, quân và dân huyện đảo Trường Sa, xây dựng huyện đảo ngày càng “Mạnh về phòng thủ, tốt về lối sống, đẹp về cảnh quan môi trường, mẫu mực về đoàn kết quân dân”.
Bên cạnh đó, với phương châm “cứu giúp nhân dân là nhiệm vụ chiến đấu trong thời bình, là mệnh lệnh từ trái tim người lính”, “khi dân cần, khi dân khó có bộ đội Hải quân”, Vùng 4 Hải quân đã và đang triển khai có hiệu quả Chương trình “Hải quân Việt Nam làm điểm tựa cho ngư dân vươn khơi bám biển” và các hoạt động dân vận trên địa bàn đóng quân. Chỉ tính riêng 10 năm gần đây, đơn vị đã thực hiện hơn 650 lượt tìm kiếm, cứu hộ, cứu nạn hơn 6.000 ngư dân, cứu kéo gần 200 lượt tàu cá bị nạn trên biển; huy động hơn 19.000 lượt cán bộ, chiến sỹ, gần 500 lượt xe các loại và gần 20.000 ngày công giúp đỡ nhân dân địa phương phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn.
“Thời gian tới, dự báo tình hình thế giới, khu vực và trên Biển Đông diễn biến phức tạp, khó lường, nhiệm vụ bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc tiếp tục đặt ra những yêu cầu ngày càng cao, khẩn trương, phức tạp hơn. Nhưng trong hoàn cảnh nào, cán bộ, chiến sĩ Vùng 4 Hải quân cũng nguyện trung thành tuyệt đối với Đảng, với Tổ quốc và nhân dân. Đồng thời, phát huy truyền thống đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới, đơn vị đoàn kết một lòng, nỗ lực phấn đấu, khắc phục mọi khó khăn, gian khổ, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh để bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo, thềm lục địa thiêng liêng của Tổ quốc”, Đại tá Nguyễn Hữu Minh, Phó Chính ủy Bộ Tư lệnh Vùng 4 cho biết thêm./.
Hữu Quyết
