Nhân giống lan rừng

Nhân giống lan rừng

Ươm giống lan rừng. Ảnh : nongnghiep.vn
Ươm giống lan rừng. Ảnh : nongnghiep.vn

Nhiều cuộc đổ bộ, những đoàn người rầm rập kéo vào rừng xanh núi thẳm săn tìm hoa lan. Áp lực lớn gây ảnh hưởng môi trường rừng, hủy diệt đa dạng sinh học, một số loài lan quý hiếm đang mất dần hoặc đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. 

Sản xuất lan rừng

Sau những bộn bề công việc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên Trịnh Việt Hùng lại dành cho mình một khoảng không gian nhỏ, một chút thời gian ngắn tại nhà để chăm sóc mấy giò lan. Vừa giảm bớt căng thẳng, lấy lại năng lượng nhưng cũng là cách để ông mài rũa trình độ kỹ thuật nông nghiệp vốn được đào tạo tại Đại học Nông lâm Thái Nguyên.

Ông Hùng cho biết, theo nhà thực vật học Nga Leonid Averyanov với gần 30 năm lăn lộn trên khắp các cánh rừng nhiệt đới của Việt Nam và đã trở thành chuyên gia hàng đầu thế giới về lan Việt thì Thái Nguyên là một trong những địa danh tồn tại nhiều giống lan rừng quý hiếm.

Chính vì vậy mà ngay tại trung tâm thành phố có hẳn một chợ chuyên bán các loại hoa lan. Có điều, sản phẩm lan rừng thường được người dân khai thác trực tiếp từ rừng hoặc có một số nhà vườn đã thu thập và phát triển một số loại lan để bán.

Mặt khác, việc thu thập, trồng vẫn còn trong điều kiện hết sức đơn giản, chưa có tác động của khoa học kỹ thuật, vì thế sản phẩm hoa lan chất lượng thấp, giá trị kinh tế chưa cao. Việc làm này không những không bảo tồn được nguồn gen mà còn có nguy cơ mất dần nguồn gen bản địa quý hiếm.

Vị Phó Chủ tịch tỉnh đã theo đuổi suy nghĩ về việc hình thành một mô hình nghiên cứu, thu thập, bảo tồn một số loài lan rừng nhằm lưu giữ nguồn nguyên liệu gốc để nhân giống và phát triển các loài lan quý, hiếm, có giá trị kinh tế, tạo thành hàng hóa quy mô lớn. Từ đó, góp phần bảo vệ môi trường, phục vụ phát triển du lịch của tỉnh. Ý tưởng đó được thày giáo cũ của ông Hùng là ThS Mai Quang Trường (nguyên giảng viên trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên) tán đồng.

Dự án sản xuất lan rừng kỳ vọng cùng lúc đạt được mục tiêu về môi trường sinh thái cũng như kinh tế xã hội. Ảnh: nongnghiep.vn
Dự án sản xuất lan rừng kỳ vọng cùng lúc đạt được mục tiêu về môi trường sinh thái cũng như kinh tế xã hội. Ảnh: nongnghiep.vn

Tháng 3/2017, Dự án “Thu thập, lưu giữ, định danh một số loại lan rừng phục vụ công tác bảo tồn nguồn gien; xây dựng Bảo tàng về các loại lan rừng trên địa bản tỉnh Thái Nguyên” được triển khai. Dự án do Sở Khoa học - Công nghệ Thái Nguyên đầu tư với phần đối ứng lớn của Cty TNHH Phát triển Nông nghiệp Vy Anh. ThS Mai Quang Trường làm chủ nhiệm Dự án. 

Những bước đi đầu tiên

Đó chính là những bước chân vào rừng để tìm và định dạng hoa lan. ThS Mai Quang Trường cho biết, nhiệm vụ đầu tiên phải thực hiện là tiến hành khảo sát, thu thập các giống lan rừng trên địa bàn. Tổ công tác gồm 15 thành viên chia làm 5 nhóm với tròn một năm lăn lộn khắp các hang cũng ngõ hẻm của Thái Nguyên để tìm và định dạng lan rừng. Cùng với việc thu thập thì các nhóm phải đánh giá được khả năng sinh trưởng, phát triển của các loại lan thu thập được, mô tả được đặc điểm thực vật học của các loại lan thu thập để đưa vào vườn lưu giữ, bảo tồn. Phía Cty Vy Anh đã xây dựng khu bảo tồn, khu nhân giống các loại Lan thu thập được ngay trong quần thể khu du lịch hồ Núi Cốc.

Giám đốc Dự án - ThS La Quang Độ (nguyên giảng viên Đại học Nông lâm Thái Nguyên) cho biết, kế hoạch ban đầu của dự án là thu thập được 80 giống lan rừng nhưng các nhóm đã tìm được tới 106 loài. Có giống khiến tổ công tác phải nếm mật nằm gai hàng tháng trời mới tìm được. Đó là còn may mắn. Với nỗ lực tìm loài lan Hài bóng tại vùng núi đá Quang Sơn (Đồng Hỷ), mất hơn chục ngày leo trèo từng quả núi, từng mét vuông diện tích nhưng có lẽ loài này đã không còn trong tự nhiên. Bù lại, các nhóm đã tìm được không ít loài quý hiếm, có tác dụng đặc hữu như lan Hài, Hạc vĩ, Trầm tím, Hoàng lạp, Quế lan hương, Vảy rồng, Thạch hộc tía...

Lan rừng là một loại cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao, trên cơ sở nghiên cứu, kết quả dự án sẽ là tài liệu khoa học về số lượng loài, sự phân bố, đặc điểm sinh học của hoa lan tại Thái Nguyên, là tài liệu tham khảo có giá trị cho công tác nghiên cứu, bảo tồn và giảng dạy trên địa bàn tỉnh và trên cả nước.

Với mỗi loài đều phải tạo ra các điều kiện sinh thái tương thích, mô phỏng tự nhiên về nhiệt độ, độ ẩm, thổ nhưỡng hoàn toàn giống với vị trí, khu vực khi phát hiện và thu thập giống. Nhiều tổ công tác phải vất vả mang về cả đất, đá, giá thể là gỗ, cành cây từ rừng núi, suối khe để khi ươm tại khu thực nghiệm, giống mới dần thích nghi được. 

Thành công bước đầu

Giảng viên trường Đại học Nông lâm Thái Nguyên, TS Vũ Văn Thông là Thư ký của dự án cho biết, ngoài thu thập, bảo tồn vượt kế hoạch về số lượng giống lan rừng, hiện dự án đã nhân giống thành công với hàng ngàn giò lan rừng. Các giống được nhân như Phi điệp, Trầm, Hạc vỹ, Kèn... Đồng thời, các kỹ thuật viên của Công ty cũng hoàn thiện được quy trình trồng, chăm sóc cây lan phù hợp với điều kiện tự nhiên địa phương.

Ông Phạm Quốc Chính (Giám đốc Sở Khoa học - Công nghệ Thái Nguyên) cho rằng, dự án sẽ góp phần đưa tiến bộ khoa học vào sản xuất hoa lan tại địa phương, làm thay đổi tập quán canh tác truyền thống, nhỏ lẻ sang sản xuất hàng hóa với quy mô lớn, chất lượng cao đáp ứng yêu cầu của thị trường; là cơ sở để phát triển sản xuất mở rộng một số loài lan có giá trị kinh tế cao, phù hợp với điều kiện khí hậu của địa phương và tham gia vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn, nâng cao hiệu quả sản xuất nói chung và ngành sản xuất hoa nói riêng.

"Các kết quả nghiên cứu của dự án là cơ sở cho việc phát triển ngành sản xuất hoa lan thương phẩm đặc hữu của Thái Nguyên, nâng cao được giá trị sản phẩm trên thị trường. Từ đó thúc đẩy kinh tế hộ gia đình của người dân địa phương, đồng thời tạo được thêm việc làm cho người dân, góp phần ổn định xã hội; đề tài góp phần lưu giữ, bảo tồn, phát triển được các loài lan quý của địa phương, tạo môi trường sinh thái xanh, sạch đẹp thu hút khách du lịch", ông Phạm Quốc Chính.
Theo nongnghiep.vn

Có thể bạn quan tâm

Khởi nghiệp thành công với mô hình 'kinh tế nông nghiệp xanh'

Khởi nghiệp thành công với mô hình 'kinh tế nông nghiệp xanh'

Gần đây, nhiều nông dân ở tỉnh An Giang đã khai thác tốt các thế mạnh, nguồn nguyên liệu sẵn có của địa phương để phát triển sản xuất, kinh doanh, qua đó tạo thu nhập, việc làm cho nhiều công nhân lao động, góp phần chung vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Hồi chuông cảnh báo từ những vụ đuối nước trẻ em

Hồi chuông cảnh báo từ những vụ đuối nước trẻ em

Chỉ trong vòng vài ngày, trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk liên tiếp xảy ra 3 vụ đuối nước, khiến 5 trẻ em từ 9 - 14 tuổi tử vong. Những mất mát dồn dập không chỉ để lại nỗi đau không thể bù đắp cho các gia đình mà còn đặt ra cảnh báo cấp thiết về nguy cơ đuối nước đang hiện hữu, đặc biệt trong thời điểm nắng nóng.

Chuẩn hóa vùng trồng, tạo đà nâng giá trị nông sản Gia Lai

Chuẩn hóa vùng trồng, tạo đà nâng giá trị nông sản Gia Lai

Trước yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường xuất khẩu, tỉnh Gia Lai đang chuyển hướng mạnh từ phát triển sản lượng sang chuẩn hóa chất lượng thông qua việc cấp mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói. Đây được xem là giải pháp căn cơ giúp nông sản địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường theo hướng bền vững.

Những 'thầy giáo quân hàm xanh' xóa mù công nghệ nơi biên giới Lai Châu

Những 'thầy giáo quân hàm xanh' xóa mù công nghệ nơi biên giới Lai Châu

Thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, thời gian qua, những người lính Biên phòng tỉnh Lai Châu không chỉ chắc tay súng bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia mà còn đang miệt mài mang “ánh sáng số” đến với đồng bào các dân tộc tại các bản qua mô hình đầy nhân văn: “Thầy giáo quân hàm xanh, đẩy nhanh chuyển đổi số”.

Tiếng dân tộc - 'Chìa khóa' mở cửa lòng dân biên giới

Tiếng dân tộc - 'Chìa khóa' mở cửa lòng dân biên giới

Trong hai ngày 8 - 9/4/2026, tại tỉnh Lào Cai, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã tổ chức thành công Hội thi tiếng Mông trong Bộ đội Biên phòng khu vực 2 năm 2026. Hoạt động có ý nghĩa thiết thực nhằm cụ thể hóa chủ trương của Bộ Quốc phòng và Bộ đội Biên phòng về tăng cường học tập ngoại ngữ và tiếng dân tộc thiểu số trong toàn lực lượng.

Chuyển đổi cơ cấu sản xuất, mở hướng sinh kế cho người dân miền núi

Chuyển đổi cơ cấu sản xuất, mở hướng sinh kế cho người dân miền núi

Xác định thế mạnh của từng vùng, địa phương trong chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi, thời gian qua, xã Châu Quế (tỉnh Lào Cai) đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân trên địa bàn từng bước thay đổi tư duy sản xuất, chủ động tiếp cận thị trường, ứng dụng khoa học công nghệ nhằm gia tăng giá trị sản xuất. Từ đó, xã xuất hiện nhiều mô hình phát triển kinh tế hiệu quả đem lại giá trị kinh tế cao cho người dân.

Hành trình 'viết lại' cuộc đời cho cây nấm rơm

Hành trình 'viết lại' cuộc đời cho cây nấm rơm

Rời phố về quê, chị Nguyễn Hoàng Ngọc Yến (xã Bình Hòa, An Giang) đã chọn cây nấm rơm làm điểm tựa để hiện thực hóa khát vọng nâng tầm nông sản địa phương qua dòng bánh phồng độc đáo. Bằng tư duy đổi mới và tinh thần “khởi nghiệp xanh”, chị Yến không chỉ khẳng định thương hiệu bánh phồng nấm rơm bằng những giải thưởng uy tín mà còn mở ra cánh cửa xuất khẩu cho nông sản quê hương, trở thành điểm sáng trong phong trào khởi nghiệp nông thôn hiện nay.

Mở lối làm giàu từ hộ nông dân đến chi hội nghề nghiệp

Mở lối làm giàu từ hộ nông dân đến chi hội nghề nghiệp

Với hiệu quả kinh tế từ nuôi dê thương phẩm, Hội Nông dân xã Thọ Phong (Quảng Ngãi) đã thành lập Chi hội nghề nghiệp chăn nuôi dê, mở ra hướng đi mới cho phát triển kinh tế bền vững. Mô hình nuôi dê tại Thọ Phong không chỉ nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn khẳng định sức mạnh liên kết, giúp nông dân cải thiện thu nhập và ổn định cuộc sống.

Chuyển đổi số, nâng giá trị nhung hươu

Chuyển đổi số, nâng giá trị nhung hươu

Sản phẩm nhung hươu ở Hà Tĩnh từ lâu trở thành thương hiệu đặc sắc. Tại vùng nuôi hươu sao các xã miền núi Hương Sơn, Quang Diệm, Sơn Giang..., không khí thu hoạch nhung hươu diễn ra nhộn nhịp. Khác với trước đây, hiện nay nhờ ứng dụng chuyển đổi số và công nghệ chế biến sâu, đặc sản “tứ đại danh dược” này không chỉ nâng cao giá trị kinh tế cho người dân mà còn dễ dàng tiếp cận người tiêu dùng cả nước.

Chắp cánh ước mơ cho trẻ em vùng biên

Chắp cánh ước mơ cho trẻ em vùng biên

Giữa đại ngàn núi rừng, hai ngôi trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở tại các xã A Lưới 3, A Lưới 4 (thành phố Huế) đang dần hình thành với quy mô khang trang, hiện đại. Đây là hai trong những công trình được Đảng, Nhà nước đầu tư xây dựng ở các xã vùng biên gồm: A Lưới 1, A Lưới 2, A Lưới 3, A Lưới 4, A Lưới 5.

Khoa học kỹ thuật nâng giá trị cây thanh trà Vĩnh Long

Khoa học kỹ thuật nâng giá trị cây thanh trà Vĩnh Long

Phường Đông Thành, tỉnh Vĩnh Long là vùng trồng đặc sản thanh trà của địa phương với hai loại chủ yếu là ngọt và chua - loại trái cây từng được xác lập Kỷ lục Việt Nam với 135 món ẩm thực độc đáo được chế biến từ nguyên liệu này.

Nhà nông xây dựng thương hiệu hồ tiêu sạch hữu cơ

Nhà nông xây dựng thương hiệu hồ tiêu sạch hữu cơ

Với quyết tâm xây dựng vị thế cho hạt tiêu sạch, nhà nông ở tỉnh Đồng Nai đã chuyển dịch mạnh mẽ từ sản xuất truyền thống sang canh tác theo hướng hữu cơ vi sinh. Chính sự thay đổi từ tư duy đến hành động chính tại mỗi nông hộ trồng hồ tiêu đang góp phần nâng tầm giá trị nông sản địa phương, đồng thời mở ra hướng đi làm giàu bền vững.

Mang tri thức, thắp lên hy vọng ở miền biên viễn

Mang tri thức, thắp lên hy vọng ở miền biên viễn

Giữa núi rừng biên giới, Bộ đội Biên phòng đóng quân nơi bản Piêng Vai, xã Mỹ Lý (tỉnh Nghệ An) đang rất nỗ lực mang ánh sáng tri thức đến với bà con. Trong lớp học xóa mù chữ do Đồn Biên phòng Mỹ Lý tổ chức, những người phụ nữ Mông lần đầu tiên cầm bút, tập ghép vần, viết tên mình.

Chuyện nuôi ngựa thoát nghèo ở vùng biên Lạng Sơn

Chuyện nuôi ngựa thoát nghèo ở vùng biên Lạng Sơn

Hơn 10 năm qua, nhờ chăn nuôi ngựa bạch, gia đình ông Phùng Văn Lén ở thôn Vinh Tiên, xã Thống Nhất, tỉnh Lạng Sơn đã có của ăn của để. Thu nhập hằng năm ổn định, cao gấp nhiều lần so với làm kinh tế đồi rừng, giúp gia đình ông xây được nhà kiên cố và mua sắm đầy đủ trang thiết bị phục vụ đời sống, sinh hoạt.

Phát triển vùng trồng hoa, cây cảnh gắn với du lịch nông thôn

Phát triển vùng trồng hoa, cây cảnh gắn với du lịch nông thôn

Trong bối cảnh tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, việc hình thành các vùng sản xuất chuyên canh hoa, cây cảnh gắn với du lịch nông thôn đang mở ra hướng đi mới cho nhiều địa phương. Tại Hưng Yên, hướng đi này bước đầu cho thấy hiệu quả kinh tế và xã hội rõ rệt.

Nuôi ong bạc hà thời công nghệ số trên Cao nguyên đá Đồng Văn

Nuôi ong bạc hà thời công nghệ số trên Cao nguyên đá Đồng Văn

Trên Cao nguyên đá Đồng Văn (Tuyên Quang), nghề nuôi ong bạc hà từ lâu đã gắn bó với đời sống của người dân vùng cao, trở thành sinh kế quan trọng dựa vào điều kiện tự nhiên đặc thù. Trong bối cảnh hiện nay, cùng với quá trình chuyển đổi số trong nông nghiệp, nghề nuôi ong truyền thống đang được nâng tầm nhờ ứng dụng công nghệ 4.0, góp phần bảo tồn giá trị bản địa, nâng cao chất lượng sản phẩm và khẳng định thương hiệu mật ong bạc hà Cao nguyên đá Đồng Văn.

Nuôi lươn trong hồ xi măng giúp nông dân thu tiền tỷ

Nuôi lươn trong hồ xi măng giúp nông dân thu tiền tỷ

Tại xã Hồng Dân, tỉnh Cà Mau, mô hình nuôi lươn không bùn trong hồ xi măng phát triển mạnh. Mô nình này được đánh giá là dễ thực hiện, ít tốn diện tích đất, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Nhiều hộ nuôi qui mô lớn, đạt lợi nhuận tiền tỷ mỗi năm.

Từ quả ngọt thoát nghèo đến hành trình ra biển lớn

Từ quả ngọt thoát nghèo đến hành trình ra biển lớn

Trên vùng đất khô cằn - nơi từng chỉ trồng lúa, ngô với năng suất thấp, cuộc sống của nhiều hộ dân ở huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình cũ, nay là xã Yên Trị, tỉnh Phú Thọ đã đổi thay nhờ mạnh dạn từ bỏ lối canh tác cũ, chuyển sang trồng bưởi Diễn. Những quả vàng óng, ngọt lành không chỉ là trái ngọt từ bàn tay cần cù của người nông dân, mà còn là biểu tượng cho hành trình thoát nghèo, vươn ra biển lớn.

Giảm nghèo hiệu quả từ mô hình nuôi bò sinh sản

Giảm nghèo hiệu quả từ mô hình nuôi bò sinh sản

Từ một con bò cái sinh sản - tưởng như chỉ là một khoản hỗ trợ đơn lẻ. Nhưng với cách làm bài bản, trách nhiệm và có cơ chế quay vòng rõ ràng, nhiều hộ nghèo đã có thêm “cần câu cơm” bền vững để thoát nghèo.

Sâm Núi Dành - mở hướng thoát nghèo cho người nông dân

Sâm Núi Dành - mở hướng thoát nghèo cho người nông dân

Ẩn mình giữa núi đồi trung du xanh ngát, sâm Nam núi Dành tại tỉnh Bắc Ninh đang dần khẳng định vị thế của mình, không chỉ là cây dược liệu quý mà còn là biểu tượng cho sự phát triển bền vững của địa phương. Với giá trị dược liệu quý giá, gắn với lịch sử, văn hóa lâu đời, cùng triển vọng kinh tế vượt bậc, sâm Nam núi Dành xứng đáng được gọi là "vàng xanh" của đất Bắc Ninh, giúp nhiều hộ dân nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững.

Mang nghề về bản gieo cơ hội đổi thay

Mang nghề về bản gieo cơ hội đổi thay

Từ lợi thế diện tích rừng lùng, nứa rộng lớn cùng định hướng rõ ràng của chính quyền địa phương, xã Châu Tiến, tỉnh Nghệ An đã chủ động khai thác tiềm năng từ rừng, gắn đào tạo nghề với tạo việc làm và sinh kế bền vững. Cách làm này đã giúp người dân vùng cao nơi đây hình thành những mô hình kinh tế hiệu quả, tạo tiền đề cho phát triển bền vững và xây dựng nông thôn mới vùng cao.

Từ canh tác nương rẫy đến những mô hình kinh tế xanh

Từ canh tác nương rẫy đến những mô hình kinh tế xanh

Tỉnh Quảng Trị có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số với cuộc sống còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, canh tác lạc hậu. Những năm qua, Bộ đội Biên phòng đã đồng hành, sát cánh cùng với bà con xây dựng nhiều mô hình kinh tế mới.