Từ ngày 31/12/2022 đến 2/1/2023, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội) sẽ diễn ra các hoạt động Chào xuân 2023 nhằm giới thiệu những nét văn hóa đầu xuân mới qua văn hóa ẩm thực đầu năm cùng các nghi lễ, lễ hội, phong tục tập quán qua đó du khách thêm hiểu những nét văn hóa truyền thống, đặc trưng các dân tộc, góp phần bảo tồn, phát huy quảng bá những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, tăng cường giao lưu giữa các dân tộc, đoàn kết, gắn bó, hỗ trợ cùng phát triển nhân dịp đầu năm mới 2023.
Điểm nhấn của Chương trình Chào xuân 2023 là hoạt động Phiên chợ vùng cao ngày Tết. Không gian chợ là sự kết hợp giữa không gian hội xuống chợ, không gian vui chơi gắn với các hoạt động dân ca, dân vũ, trò chơi dân gian, không gian ẩm thực, sản vật với sắc màu của các dân tộc Mông, Dao, Tày, Kháng…
Đồng bào các dân tộc với các trò chơi dân gian tại Phiên chợ vùng cao. Ảnh: Hoàng Tâm
Không gian xuống chợ trong những ngày cuối năm, những ngày đầu năm mới với kỳ vọng mới, niềm tin sắt son và niềm vui từ ánh mắt của mỗi một đồng bào, họ gặp nhau tại phiên chợ lúng liếng nói cười, trong những bộ trang phục đẹp nhất, sắc màu nhất. Các lớp không gian liên tục từ khi xuống chợ hòa cùng với niềm vui, tham gia các hoạt động hội, hòa cùng với sắc màu của nghề thủ công truyền thống và cùng nhau cất lên niềm vui, sự hân hoan khoe vẻ đẹp của cộng đồng trong ngày xuân mới.
Điểm nhấn không gian sinh hoạt tại chợ là sắc màu văn hóa Bắc Kạn mà điểm nhấn là các gian hàng giới thiệu sản vật địa phương, ẩm thực truyền thống của các dân tộc cùng với những sản phẩm đặc trưng giới thiệu của tỉnh Bắc Kạn là các gian hàng giới thiệu sản phẩm như miến dong, rượu men lá dân tộc, gạo nếp, bí xanh thơm Ba Bể, nấm hương Na Rì, mật ong rừng... đây là những sản phẩm nông sản OCOP tỉnh Bắc Kạn và một số sản vật đặc trưng khác...
Đặc biệt, nghệ thuật trình diễn dân gian múa Khèn - Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của dân tộc Mông tỉnh Bắc Kạn cũng được giới thiệu tại phiên chợ.
Giới thiệu nghề đan lát truyền thống tại không gian chợ vùng cao. Ảnh: Hoàng Tâm
Giới thiệu, trình diễn nghề thủ công truyền thống của các nhóm đồng bào dân tộc vùng cao. Mỗi vùng có những sản phẩm thủ công truyền thống riêng, đều có bản sắc tạo nên sự đa dạng văn hóa cũng như đa dạng kinh tế. Nghề thủ công truyền thống là một trong những nét đẹp văn hóa gắn với cộng đồng các dân tộc vùng cao, đồng bào các dân tộc cùng nhau giới thiệu các nét văn hóa độc đáo ấy với sắc màu thổ cẩm của nghề thêu và trang trí hoa văn trên vải của nhóm Dao tỉnh Bắc Kạn hay nét đẹp của các nghề đan lát truyền thống của các dân tộc đến từ Bắc Kạn, Điện Biên cùng nhau khoe các nét đẹp ấy từ ánh mắt nụ cười đều ảnh lên sự tự hào dân tộc và niềm vui ngày hội cùng nhau giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống dân tộc.
Đồng bào dân tộc Kháng đến từ tỉnh Điện Biên sẽ tái hiện lễ hội Pang Phoóng (Lễ tạ ơn). Đây là lễ hội, tập quán xã hội và tín ngưỡng độc đáo, đặc trưng tiêu biểu chỉ có ở dòng họ Lò Khul. Lễ Pang Phoóng là lễ hội nhằm tạ ơn tổ tiên, thần linh đã phù hộ cho mọi người trong gia đình, dòng họ luôn được mạnh khỏe, làm được nhiều ruộng nương, lúa gạo, nuôi trâu, bò, lợn, gà nhanh lớn, mọi công việc làm ăn thuận lợi, phát triển; anh em con cháu trong dòng họ gần gũi, chia sẻ những khó khăn, vui buồn trong cuộc sống; thắt chặt tình đoàn kết gắn bó; đồng thời nhắc nhở, răn dạy con cháu luôn nhớ về tổ tiên, cội nguồn của dân tộc mình.
Đồng bào dân tộc Dao đến từ tỉnh Bắc Kạn tái hiện Lễ cầu năm mới, cầu mùa. Và đồng bào dân tộc Thái đến từ tỉnh Sơn La sẽ tổ chức chương trình thổi xôi ngũ sắc và mâm cơm mừng năm mới.
"Mâm cơm đoàn kết" của đồng bào các dân tộc. Ảnh: Hoàng Tâm
Giới thiệu “Mâm cơm đoàn kết” đón chào năm mới tại trung tâm điểm nhấn của chợ vùng cao với đặc trưng các món ăn của các dân tộc phía Bắc hoạt động tại Làng như dân tộc Tày, Nùng, Dao, Mông, Mường, Thái và món ăn đặc trưng của các nhóm dân tộc địa phương Bắc Kạn, Điện Biên tham gia sự kiện. Bên cạnh đó là chảo thắng cố đang bốc khói nghi ngút, chén rượu ngô thơm nồng hấp dẫn du khách và đồng bào cùng thưởng thức.
Bên cạnh đó là các hoạt động hoạt động hàng ngày, cuối tuần của 16 cộng đồng dân tộc, chương trình du lịch trải nghiệm, giới thiệu làm bánh, gói bánh phục vụ du khách, trò chơi dân gian; hoạt động cầu an, chúc phúc tại các không gian tâm linh chùa Khmer, tháp Chăm... giới thiệu nét văn hóa, phong tục tập quán của đồng bào, cùng các hoạt động trải nghiệm tại “Ngôi nhà chung” của cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam.
Hoàng Tâm
