Đề nghị quy định Lịch sử là môn học bắt buộc với khối lượng kiến thức phù hợp

Đề nghị quy định Lịch sử là môn học bắt buộc với khối lượng kiến thức phù hợp

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội vừa có báo cáo chuyên đề gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội về “Việc triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đối với môn Lịch sử cấp Trung học Phổ thông”.

Báo cáo nêu rõ: Trong quá trình triển khai thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018, nhiều ý kiến cử tri, nhân dân và dư luận băn khoăn đối với quy định môn học Lịch sử cấp Trung học Phổ thông là môn học lựa chọn, không phải là môn học bắt buộc; đồng thời cho rằng quy định này sẽ ảnh hưởng tới mục tiêu giáo dục lòng yêu nước, truyền thống lịch sử dân tộc cho học sinh.

Trên cơ sở tổng hợp ý kiến cử tri trước Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã giao Ủy ban Văn hóa, Giáo dục tiếp tục giám sát việc triển khai thực hiện Nghị quyết số 88/2014/QH13 của Quốc hội về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông, trong đó có nội dung liên quan đến môn học Lịch sử ở cấp Trung học Phổ thông, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, cho ý kiến.

Thực hiện chỉ đạo của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục tổ chức Tọa đàm tham vấn chuyên gia, các nhà khoa học, các nhà giáo; dự phiên họp của Văn phòng Chính phủ về môn Lịch sử trong Chương trình giáo dục phổ thông...

Ba khả năng khi Lịch sử là môn học lựa chọn

Theo Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được chia thành 2 giai đoạn: Giai đoạn giáo dục cơ bản 9 năm (từ lớp 1 đến lớp 9), giai đoạn định hướng nghề nghiệp 3 năm (từ lớp 10 đến lớp 12), thể hiện sự công phu, khoa học, nhìn chung đáp ứng yêu cầu đổi mới và phù hợp với thực tiễn của Việt Nam. Đến nay Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đã được triển khai đối với lớp 1 (năm học 2020 - 2021), đối với lớp 2, 6 (năm học 2021-2022) và tiếp tục triển khai đối với lớp 3, 7 và lớp 10 (năm học 2022-2023).

Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đã quán triệt tinh thần Nghị quyết của Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, đào tạo; Nghị quyết của Quốc hội và Quyết định của Chính phủ về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông; được xây dựng, ban hành theo quy định của pháp luật; huy động lực lượng các nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, nhà khoa học có kinh nghiệm, uy tín về giáo dục tham gia xây dựng và thẩm định Chương trình.

Chương trình môn học Lịch sử là nội dung bắt buộc trong toàn bộ giai đoạn giáo dục cơ bản (cấp Tiểu học và Trung học Cơ sở) và là môn lựa chọn trong giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (Trung học Phổ thông), được thiết kế theo hướng chuyên sâu.

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục phân tích, khi môn Lịch sử cấp Trung học Phổ thông là môn học lựa chọn sẽ có 3 khả năng xảy ra.

Nếu học sinh lựa chọn môn Lịch sử là một trong 5 môn học lựa chọn, học sinh sẽ học tổng thời lượng 210 tiết/3 năm học (tăng 70 tiết so với Chương trình giáo dục phổ thông 2006).

Nếu học sinh lựa chọn môn Lịch sử là một trong 5 môn học lựa chọn, đồng thời lựa chọn chuyên đề học tập là môn Lịch sử, học sinh sẽ học tổng thời lượng 315 tiết/3 năm học (tăng 175 tiết so với Chương trình giáo dục phổ thông 2006).

Nếu học sinh không lựa chọn môn Lịch sử thì không học thêm tiết nào. Kiến thức phổ thông dừng lại ở kiến thức chương trình Tiểu học, Trung học Cơ sở và tích hợp ở một số môn học khác. Về thời lượng học ít hơn Chương trình giáo dục phổ thông 2006 là 140 tiết.

Cũng như ở giai đoạn giáo dục cơ bản, ở cấp Trung học Phổ thông, nội dung giáo dục lịch sử cũng được đưa vào nội dung giáo dục của địa phương, trong đó có những chủ đề về lịch sử địa phương chiếm thời lượng khoảng 10 tiết/năm học cho mỗi lớp. Đồng thời, môn Giáo dục quốc phòng và an ninh cấp Trung học Phổ thông là môn học bắt buộc với thời lượng 35 tiết/năm học, trong đó giáo dục cho học sinh về truyền thống chống ngoại xâm của dân tộc, lực lượng vũ trang nhân dân và nghệ thuật quân sự Việt Nam.

Đổi mới phương pháp dạy học và cách thức kiểm tra môn Lịch sử

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục cho rằng, so với Chương trình môn Lịch sử trong Chương trình giáo dục phổ thông 2006 thì Chương trình môn Lịch sử trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018 có nhiều điểm mới.

Theo đó, Chương trình được xây dựng theo hướng tinh giản, giảm những kiến thức mang tính hàn lâm, chú trọng đến việc hình thành năng lực và phẩm chất cho học sinh; chú trọng đổi mới về phương pháp, hình thức dạy học, kiểm tra, đánh giá; khuyến khích tự học, học tập chủ động, sáng tạo của học sinh. Nội dung Chương trình môn Lịch sử ở cấp Tiểu học được thiết kế theo phạm vi mở rộng dần về không gian địa lý và không gian xã hội; từ địa lý, lịch sử của địa phương, vùng miền, đất nước Việt Nam đến địa lý, lịch sử của các nước láng giềng, khu vực, thế giới, giúp học sinh làm quen với một số nội dung cơ bản của lịch sử Việt Nam và lịch sử thế giới.

Chương trình môn lịch sử ở bậc Trung học Phổ thông (từ lớp 10 đến lớp 12) được thiết kế theo hệ thống các chủ đề, chuyên đề học tập, giúp học sinh hình thành, phát triển tư duy lịch sử, tư duy hệ thống, tư duy phản biện, kĩ năng khai thác và sử dụng các nguồn sử liệu, nhận thức, trình bày lịch sử trong logic lịch đại và đồng đại, kết nối quá khứ với hiện tại...

Kết quả tổng hợp kiến nghị của cử tri, nhân dân, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà giáo cho thấy, đa số các ý kiến không đồng tình đối với việc đưa môn Lịch sử cấp Trung học Phổ thông thành môn lựa chọn. Bởi Lịch sử là môn học đặc biệt quan trọng, giữ vai trò chủ đạo trong việc giáo dục chính trị, tư tưởng đối với thế hệ trẻ; giáo dục lòng yêu nước, tinh thần tự tôn dân tộc, truyền thống văn hóa, lịch sử; bồi dưỡng năng lực tư duy, hành động, thái độ ứng xử đúng đắn trong đời sống xã hội; từ đó hình thành những phẩm chất của công dân Việt Nam, công dân toàn cầu trong xu thế phát triển của thời đại.

Bên cạnh đó, xét về tâm sinh lý lứa tuổi, học sinh Trung học Phổ thông (từ 15 đến 17 tuổi) có sự trưởng thành về nhận thức, khả năng tiếp nhận tốt hơn về lịch sử đất nước và lịch sử cách mạng Việt Nam. Đây cũng là lứa tuổi quyết định sự hình thành thế giới quan, hệ thống quan điểm về tự nhiên, về xã hội, về các nguyên tắc và quy tắc ứng xử, định hướng giá trị của con người.

Xét về khoa học giáo dục, việc bồi dưỡng kiến thức lịch sử cho học sinh Trung học Phổ thông là cần thiết nhằm phát triển con người toàn diện, khơi dậy truyền thống yêu nước, niềm tự hào dân tộc, niềm tin, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc của con người Việt Nam. Tuy nhiên, nếu học sinh không lựa chọn môn lịch sử ở cấp Trung học Phổ thông (thực tiễn cho thấy, số lượng này có thể lên tới 50%), các em sẽ không được tiếp cận với những kiến thức rất quan trọng, có ý nghĩa giáo dục đối với lứa tuổi này.

Đặc biệt, ở nhiều nước trên thế giới, môn Lịch sử trong Chương trình Trung học Phổ thông luôn là môn học bắt buộc.

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục thống nhất với quan điểm của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc lắng nghe ý kiến của các chuyên gia, các nhà khoa học và nhân dân đối với môn học Lịch sử; sự cần thiết cân nhắc phương án đối với việc dạy học môn Lịch sử cấp Trung học Phổ thông và xin ý kiến các cấp có thẩm quyền trong thời gian tới.

Ủy ban Văn hóa, Giáo dục cho rằng, môn Lịch sử cần được xác định vị trí đặc biệt quan trọng trong Chương trình giáo dục phổ thông theo đúng tinh thần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đúng tinh thần Nghị quyết số 113/2015/QH13 ngày 27/11/2015 của Quốc hội, đồng thời bảo đảm mục tiêu “chú trọng giáo dục lý tưởng, truyền thống văn hóa, lịch sử…”, hình thành nhân cách, lòng yêu nước, sự hiểu biết, nhận thức về truyền thống dân tộc của học sinh và cho thế hệ trẻ.

Từ những phân tích này, Ủy ban Văn hóa, Giáo dục đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp thu ý kiến các tầng lớp nhân dân, đội ngũ chuyên gia lịch sử, các đại biểu Quốc hội, quy định môn học Lịch sử cấp Trung học Phổ thông trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018 là môn học bắt buộc với khối lượng kiến thức phù hợp; tiếp tục đổi mới phương pháp dạy học và cách thức thi, kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục đối với môn học; đồng thời truyền cảm hứng cho học sinh yêu thích môn Lịch sử.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cần tăng cường công tác tuyên truyền về Chương trình giáo dục phổ thông 2018 nói chung, Chương trình môn Lịch sử nói riêng để tăng thêm sự đồng thuận, ủng hộ của xã hội trong việc triển khai thực hiện.

Phan Phương

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Chuyển đổi số tạo động lực nâng tầm sản phẩm OCOP

Chuyển đổi số tạo động lực nâng tầm sản phẩm OCOP

Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đang trở thành động lực quan trọng để các xã Lạc Lương và Yên Trị, tỉnh Phú Thọ (trước đây là vùng Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình cũ) mở ra cơ hội phát huy hiệu quả tiềm năng, lợi thế nâng cao giá trị sản phẩm đặc trưng và sức cạnh tranh trong chuyển đổi số và hội nhập kinh tế.

Hoàn thành xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ người hoạt động kháng chiến trước 20/7

Hoàn thành xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ người hoạt động kháng chiến trước 20/7

Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, tỉnh Quảng Ngãi đang tập trung toàn lực, huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ cấp tỉnh đến cấp xã nhằm đẩy nhanh tiến độ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học.

Cao Bằng cấp phát hơn 1.560 tấn gạo hỗ trợ người dân

Cao Bằng cấp phát hơn 1.560 tấn gạo hỗ trợ người dân

Từ ngày 17-30/6, các xã, phường trên địa bàn tỉnh Cao Bằng triển khai cấp phát 1.568 tấn gạo từ nguồn dự trữ quốc gia để hỗ trợ người dân trong thời kỳ giáp hạt năm 2026. Đối tượng thụ hưởng là các hộ nghèo, hộ cận nghèo và gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn, với mức hỗ trợ 15 kg gạo/người.

Phát triển kinh tế tầm thấp: Mở đường cho một lĩnh vực mới

Phát triển kinh tế tầm thấp: Mở đường cho một lĩnh vực mới

Với địa hình chia cắt, nhiều khu vực cách xa trung tâm hàng chục km, Điện Biên từ lâu đối mặt với bài toán chi phí vận chuyển cao và khả năng tiếp cận dịch vụ còn hạn chế ở vùng sâu, vùng xa. Đây cũng là lý do tỉnh được lựa chọn để triển khai một mô hình thử nghiệm mới: Phát triển kinh tế tầm thấp bằng phương tiện bay không người lái (UAV).

Biên cương vững chãi từ những cụm dân cư

Biên cương vững chãi từ những cụm dân cư

Từ chủ trương mang tính chiến lược của Đảng, Nhà nước, các cụm, điểm dân cư liền kề chốt dân quân biên giới trên địa bàn Tây Ninh đang phát huy hiệu quả rõ nét.

Người uy tín - điểm tựa của bản làng nơi biên giới

Người uy tín - điểm tựa của bản làng nơi biên giới

Ngày 23/6, UBND tỉnh Lai Châu tổ chức Chương trình “Điểm tựa của bản làng” năm 2026 nhằm tôn vinh và tri ân trưởng bản, người có uy tín tiêu biểu khu vực biên giới của tỉnh. Hoạt động thể hiện sự ghi nhận đối với những cá nhân đã và đang đóng góp quan trọng trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa và bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia.

Khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc 2026

Khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc 2026

Tối 22/6, tại Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật tỉnh Tây Ninh (phường Tân Ninh), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tây Ninh phối hợp Cục Thể dục Thể thao Việt Nam tổ chức Lễ khai mạc Giải vô địch Kun Khmer các đội mạnh toàn quốc năm 2026. 

Đưa công nghệ số về thôn, bản biên giới

Đưa công nghệ số về thôn, bản biên giới

Từ cửa khẩu quốc tế hiện đại đến các thôn bản vùng sâu, vùng xa nơi biên cương xứ Lạng, chuyển đổi số đang từng bước thay đổi phương thức quản lý, sản xuất và đời sống của người dân.

Người dân thuận lòng sắp xếp thôn, tổ dân phố

Người dân thuận lòng sắp xếp thôn, tổ dân phố

Các địa phương ở tỉnh Lào Cai đang tập trung triển khai việc sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố. Việc sắp xếp nhận được sự quan tâm, đồng thuận của nhân dân trên cơ sở các yếu tố về dân số, diện tích, đặc điểm kinh tế - xã hội, văn hóa và lịch sử của từng địa phương.

Nguồn vốn ưu đãi tiếp sức nông dân phát triển mô hình hiệu quả

Nguồn vốn ưu đãi tiếp sức nông dân phát triển mô hình hiệu quả

Nhờ nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội, nhiều nông dân ở tỉnh Vĩnh Long mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, phát triển các mô hình sản xuất hiệu quả, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Không chỉ tạo sinh kế cho từng hộ gia đình, nguồn vốn ưu đãi còn góp phần hình thành các mô hình kinh tế tập thể, thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn và giảm nghèo bền vững.

Xây dựng thế trận biên phòng vững chắc từ hoạt động an sinh

Xây dựng thế trận biên phòng vững chắc từ hoạt động an sinh

Ngày 21/6, các đơn vị thuộc Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Cần Thơ phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, các nhà hảo tâm và tổ chức đoàn thể triển khai nhiều hoạt động an sinh xã hội thiết thực, hướng về người nghèo, gia đình chính sách và học sinh có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn khu vực biên giới biển.

Rộn ràng Ngày hội hái Lê vùng cao Lai Châu

Rộn ràng Ngày hội hái Lê vùng cao Lai Châu

Sáng 20/6, UBND phường Tân Phong (Lai Châu) tổ chức Ngày hội hái lê trong không khí rộn ràng của mùa quả chín. Đây là sự kiện ý nghĩa, không chỉ mở ra không gian văn hóa, du lịch trải nghiệm sinh động mà còn là "cầu nối" đưa thương hiệu quả lê của địa phương đến gần hơn với người tiêu dùng trên khắp mọi miền Tổ quốc.

Cán bộ cơ sở - chìa khóa vận hành bộ máy mới

Cán bộ cơ sở - chìa khóa vận hành bộ máy mới

Sau khi hoàn thành việc sắp xếp đơn vị hành chính và đưa mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đi vào hoạt động, yêu cầu đặt ra không chỉ là tổ chức lại bộ máy mà còn phải xây dựng đội ngũ đủ năng lực để bộ máy mới vận hành hiệu quả.

Nâng cấp sản phẩm OCOP theo hướng xanh và số hóa

Nâng cấp sản phẩm OCOP theo hướng xanh và số hóa

Để mở rộng thị trường và nâng tầm các đặc sản vùng cao, Lào Cai xác định xây dựng các sản phẩm OCOP (Chương trình "Mỗi xã một sản phẩm") theo hướng xanh và số hóa, hoàn thiện chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu thụ, tiếp tục khẳng định vai trò là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao thu nhập cho người dân.

Giải 'bài toán' xây dựng môi trường du lịch an toàn

Giải 'bài toán' xây dựng môi trường du lịch an toàn

Nhằm nâng cao năng lực ứng phó với các tình huống y tế khẩn cấp, đồng thời thúc đẩy xây dựng môi trường du lịch an toàn và có trách nhiệm, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ, uy tín của ngành du lịch địa phương, chiều 18/6, tại Khu du lịch quốc gia Sa Pa, Hiệp hội Du lịch tỉnh Lào Cai phối hợp cùng Tổ chức Giáo dục Sức khỏe Wellbeing (thành viên Hội đồng An toàn Anh quốc), Bệnh viện Đa khoa Hưng Thịnh, tỉnh Lào Cai và Công ty Công nghệ Y tế Nanoomtech (Hàn Quốc) tổ chức Hội thảo chuyên đề: “Ứng phó và dự phòng chủ động sự cố y tế tại nơi lưu trú - Từ góc nhìn pháp lý và y khoa”.

Mưa bão cận kề, nỗi lo sạt lở trên tuyến đường huyết mạch vùng cao

Mưa bão cận kề, nỗi lo sạt lở trên tuyến đường huyết mạch vùng cao

Tỉnh lộ 433 là tuyến giao thông huyết mạch kết nối các xã vùng cao Đà Bắc, Cao Sơn, Tiền Phong, Tân Pheo, Quy Đức, Đức Nhàn của tỉnh Phú Thọ. Với chiều dài gần 90 km, tuyến đường không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, giao thương hàng hóa mà còn là “mạch sống” bảo đảm nhu cầu đi lại, tiếp cận dịch vụ y tế, giáo dục của hàng nghìn hộ dân vùng cao.

Cao Bằng: Thiệt hại do mưa lớn, sạt lở đất, đá

Cao Bằng: Thiệt hại do mưa lớn, sạt lở đất, đá

Từ chiều 16 - 17/6, trên địa bàn tỉnh Cao Bằng xảy ra mưa lớn diện rộng và lốc, sạt lở đất, đá cục bộ tại một số địa phương, gây ảnh hưởng, thiệt hại về nhà ở, hoa màu, giao thông, thủy lợi.

Lực lượng Công an chung sức đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường nội trú biên giới

Lực lượng Công an chung sức đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường nội trú biên giới

Sáng 17/6, Công an tỉnh Lai Châu tổ chức Lễ ra quân thực hiện chiến dịch cao điểm “100 ngày đêm”, huy động 200 cán bộ, chiến sĩ hỗ trợ đẩy nhanh tiến độ 4 dự án trường phổ thông nội trú vùng biên giới trong tỉnh. Hoạt động thể hiện tinh thần xung kích, trách nhiệm của lực lượng Công an đối với sự nghiệp giáo dục, đồng thời quyết tâm hoàn thành các công trình theo chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Công an và tỉnh Lai Châu.

Xã hội hóa nguồn lực chăm lo người dân vùng sâu, vùng xa

Xã hội hóa nguồn lực chăm lo người dân vùng sâu, vùng xa

Thực hiện chủ trương chăm lo phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng, người dân vùng sâu, vùng xa nói chung, thời gian qua, các cấp, ngành ở tỉnh An Giang tăng cường vận động các nhà hảo tâm hỗ trợ kinh phí hàng trăm tỷ đồng thực hiện các hoạt động an sinh xã hội; xây dựng cầu, đường giao thông, nhà ở cho người dân có hoàn cảnh khó khăn trong tỉnh.

Nhiều dự án khắc phục hạ tầng hư hỏng do bão, lũ tại Đắk Lắk chậm tiến độ

Nhiều dự án khắc phục hạ tầng hư hỏng do bão, lũ tại Đắk Lắk chậm tiến độ

Sau đợt thiên tai cuối năm 2025, mặc dù ngành chức năng và các địa phương trong tỉnh Đắk Lắk đã khẩn trương triển khai các dự án khắc phục thiệt hại nhưng đến nay một số công trình về hạ tầng sản xuất nông nghiệp vẫn chưa thi công hoàn thành. Một số công trình cầu, đường bị ảnh hưởng bão, lũ hiện cũng chưa có nguồn vốn để sửa chữa, ảnh hưởng đến sinh hoạt và sản xuất của người dân.