Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa công bố dự thảo Nghị định quy định chính sách ưu tiên tuyển sinh, hỗ trợ học tập đối với người học là dân tộc thiểu số rất ít người để lấy ý kiến góp ý của các cơ quan, tổ chức, cá nhân.
Dự thảo Nghị định được xây dựng nhằm thay thế Nghị định số 57/2017/NĐ-CP; đồng thời sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 66/2025/NĐ-CP, bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống chính sách hiện hành.
Một trong những mục tiêu trọng tâm của dự thảo là tạo điều kiện để người học thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người được tiếp cận giáo dục đầy đủ, liên tục và bình đẳng ở tất cả các cấp học. Đối tượng thụ hưởng chính sách được mở rộng, bao gồm trẻ em mầm non, học sinh phổ thông, học viên giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên, sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh.
Đáng chú ý, dự thảo bổ sung người học tại các cơ sở giáo dục ngoài công lập vào diện được hưởng chính sách hỗ trợ học tập khi đáp ứng đủ điều kiện theo quy định. Quy định này nhằm bảo đảm quyền tiếp cận chính sách của người học không phụ thuộc vào loại hình cơ sở giáo dục, phù hợp với chủ trương xã hội hóa giáo dục.
Theo dự thảo, trẻ em dân tộc thiểu số rất ít người được ưu tiên vào học tại các cơ sở giáo dục mầm non công lập. Học sinh được ưu tiên vào học tại trường phổ thông dân tộc bán trú, trường phổ thông dân tộc nội trú, trường phổ thông nội trú tại các xã biên giới đất liền và các trường phổ thông công lập phù hợp.
Học sinh tốt nghiệp Trung học Cơ sở được tuyển thẳng vào nhiều loại hình trường Trung học Phổ thông, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên. Học sinh tốt nghiệp Trung học Phổ thông được tuyển thẳng vào trường dự bị đại học, cơ sở giáo dục nghề nghiệp và thuộc đối tượng tuyển sinh đi học theo chế độ cử tuyển.
Đối với giáo dục đại học, người học thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người được hưởng mức điểm ưu tiên cao nhất theo quy định về tuyển sinh. Dự thảo đồng thời quy định chính sách ưu tiên trong tuyển sinh trình độ thạc sĩ, tiến sĩ, gồm cộng điểm ưu tiên, ưu tiên xét tuyển hoặc tuyển thẳng theo quy định của cơ sở đào tạo.
Một điểm mới đáng chú ý là dự thảo cho phép sử dụng chứng chỉ tiếng dân tộc thiểu số trong một số trường hợp khi xét tuyển sau đại học. Đây là nội dung mới so với chính sách hiện hành, thể hiện sự quan tâm đến đặc thù văn hóa, ngôn ngữ và điều kiện của người học thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người.
Về chính sách hỗ trợ học tập, dự thảo quy định mức hỗ trợ theo từng nhóm người học thay vì áp dụng một mức chung như trước đây. Mức hỗ trợ được đề xuất từ 30% đến 150% mức lương cơ sở/người/tháng, tương ứng với từng cấp học và loại hình đào tạo. Trong đó, sinh viên, học viên sau đại học thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người được đề xuất hưởng mức hỗ trợ cao nhất, bằng 150% mức lương cơ sở mỗi tháng; đồng thời được ưu tiên bố trí chỗ ở trong ký túc xá.
Thời gian hưởng chính sách được tính theo số tháng học thực tế nhưng không quá 9 tháng trong một năm học hoặc chương trình đào tạo.
Dự thảo cũng quy định nguyên tắc người học chỉ được hưởng một chính sách cùng tính chất ở mức cao nhất, nhằm tránh chồng chéo với các chính sách hỗ trợ khác đang được thực hiện theo các nghị định, quyết định hiện hành.
Bên cạnh đó, các quy định nhằm thúc đẩy khai thác dữ liệu từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các cơ sở dữ liệu chuyên ngành được bổ sung trong dự thảo Nghị định. Theo đó, trường hợp cơ quan quản lý đã khai thác được đầy đủ thông tin, người học hoặc gia đình không phải nộp giấy tờ để chứng minh đối tượng hưởng chính sách. Hồ sơ hưởng chính sách chỉ phải nộp một lần trong suốt quá trình học tại cùng một cơ sở giáo dục. Người học có thể nộp hồ sơ trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính hoặc trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Việc hoàn thiện và triển khai chính sách ưu tiên tuyển sinh, hỗ trợ học tập đối với người học dân tộc thiểu số rất ít người được kỳ vọng góp phần bảo đảm cơ hội tiếp cận giáo dục bình đẳng, liên tục; đồng thời tạo nền tảng phát triển nguồn nhân lực, thúc đẩy phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi./.
