Chỉ mới đưa vào sử dụng thời gian ngắn nhưng một số hạng mục thuộc Dự án "Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa thôn Làng Teng", xã Ba Thành, huyện Ba Tơ, tỉnh Quảng Ngãi, đã xuống cấp nghiêm trọng, không phát huy được công năng vốn có, gây ảnh hưởng lớn đến không gian sinh hoạt văn hóa của đồng bào Hre lẫn mô hình du lịch cộng đồng đang được kỳ vọng làm "thay da đổi thịt" nơi đây.
Theo ghi nhận của phóng viên, trên mái các ngôi nhà sàn (chủ yếu được phục dựng bằng nguyên liệu gỗ, cỏ tranh, tre, nứa) thuộc Dự án bị thủng nhiều lỗ lớn gây ra hiện tượng dột, thấm nặng. Mỗi khi có mưa lớn, nước dội thẳng xuống nền nhà làm mục nát và bốc mùi ẩm mốc. Khuôn viên xung quanh nhà sàn cỏ dại mọc um tùm do không được phát dọn. Các hộ dân còn tận dụng nguồn cỏ này để chăn thả gia súc gây mất mỹ quan, vệ sinh môi trường.
Mái lợp một số ngôi nhà sàn đã bị hỏng. Ảnh: baoquangngai.vn
Chủ nhiệm Hợp tác xã Dịch vụ Nông - Lâm - Du lịch - Văn hóa Làng Teng Phạm Văn Chính cho biết, nguyên nhân chính gây ra tình trạng này là do ảnh hưởng của mưa, bão trong năm 2020 cộng với thiếu nhân lực quản lý, bảo vệ. "Việc nhà sàn xuống cấp đã khiến nhiều nghệ nhân cảm thấy tiếc nuối và sa sút nhiệt huyết biểu diễn nhạc cụ, điệu múa truyền thống của dân tộc mình mỗi khi có khách đến tham quan. Những năm trước, mỗi dịp Tết đến Xuân về, nơi đây là địa điểm tụ hội đông đảo người dân nhưng năm nay thì vắng lặng. Chúng tôi rất mong các cấp, ngành sớm quan tâm, tạo điều kiện để duy tu, sửa chữa lại khu nhà sàn"- anh Phạm Văn Chính cho biết thêm.
Ông Lữ Đình Tích, Phó chủ tịch UBND huyện Ba Tơ cho hay, huyện sẽ cử đoàn công tác xuống hiện trường kiểm tra, đánh giá hiện trạng và tính toán phương án khắc phục. Tuy nhiên, công tác này dự kiến sẽ mất khá nhiều thời gian để thực hiện vì huyện đang gặp khó về kinh phí lẫn nguyên, vật liệu (chủ yếu là cỏ tranh).
Về vấn đề này, Phó Giám đốc phụ trách Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Ngãi Huỳnh Thị Phương Hoa thông tin, có thể đánh giá Dự án "Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa thôn Làng Teng" vẫn chưa phát huy hết công năng. Sở đã có văn bản đề nghị UBND huyện Ba Tơ chỉ đạo UBND xã Ba Thành tận dụng tối đa các hạng mục và sử dụng công trình hiệu quả trong thời gian tới nhằm giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa bản địa. Bên cạnh việc cần thiết phải duy tu, sửa chữa, chính quyền địa phương nên chú trọng đầu tư, tôn tạo thêm bằng cách tạo tiểu cảnh, trồng cây xanh tạo cảnh quan.
Dự án "Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa thôn Làng Teng" do Ban quản lý đầu tư xây dựng các công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh làm chủ đầu tư với tổng vốn hơn 10,5 tỷ đồng, xây dựng trên 1,48 ha, bao gồm nhiều hạng mục như nhà sinh hoạt cộng đồng, các nhà sàn truyền thống, nhà kho... Sau khi hoàn thành, đưa vào sử dụng, Dự án được bàn giao cho UBND xã Ba Thành quản lý.
Lê Phước Vĩnh Trọng
