Nghệ thuật trình diễn dân gian "Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ" trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Sáng 20/2, tại xã Thiệu Quang, huyện Thiệu Hóa, tỉnh Thanh Hóa đã diễn ra Lễ đón Chứng nhận Nghệ thuật trình diễn dân gian "Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ" trong lễ hội Ngư Võng Phường là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây sẽ là động lực để người dân nơi đây tiếp tục gìn giữ, bảo tồn di sản của cha ông.

vna_potal_trinh_dien_dan_gian_mua_den_chay_chu_va_hat_cheo_chai_co_duoc_cong_nhan_di_san_van_hoa_phi_vat_the_quoc_gia_7235106.jpg
Ông Nông Quốc Thành, Phó Cục trưởng Cục Di sản Văn hoá trao Chứng nhận công nhận Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với nghệ thuật trình diễn dân gian "Múa đèn chạy chữ và hát chèo chải cổ" cho chính quyền và người dân làng Nhân Cao, xã Thiệu Quang và huyện Thiệu Hóa. Ảnh: Hoa Mai - TTXVN

Nghệ thuật “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ” gồm 8 tiết mục trong đó có 3 tiết mục hát, múa chèo chải cổ; 5 tiết mục hát múa đèn xếp chữ với nội dung ca ngợi công ơn Đức Thánh cả, Thành hoàng làng cũng như ước mong của người dân về một cuộc sống ấm no, bình an, hạnh phúc. Thông qua lễ hội Ngư Võng Phường và thực hành “Múa đèn xếp chữ, hát chèo chải cổ” nhiều giá trị khoa học, lịch sử, văn hóa được trao truyền cho các thế hệ nối tiếp góp phần gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa cổ truyền của cộng đồng làng Nhân Cao nói riêng và văn hóa Xứ Thanh nói chung.

vna_potal_trinh_dien_dan_gian_mua_den_chay_chu_va_hat_cheo_chai_co_duoc_cong_nhan_di_san_van_hoa_phi_vat_the_quoc_gia_7235094.jpg
Trao Bằng khen của Chủ tịch UBND huyện Thiệu Hóa cho Nghệ nhân ưu tú Đàm Văn Sừ và Nghệ nhân ưu tú Nguyễn Thị Thủy. Ảnh: Hoa Mai - TTXVN

Nhận thức được tầm quan trọng của giá trị di sản văn hóa phi vật thể, đồng thời để bảo tồn, phát huy giá trị di sản “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ”, thời gian qua, huyện Thiệu Hóa đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác gìn giữ, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội; đồng thời phối hợp với các cấp, ngành lập hồ sơ khoa học đề nghị công nhận nghệ thuật trình diễn dân gian này là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

vna_potal_trinh_dien_dan_gian_mua_den_chay_chu_va_hat_cheo_chai_co_duoc_cong_nhan_di_san_van_hoa_phi_vat_the_quoc_gia_7235103.jpg
Đội văn nghệ múa đèn chạy chữ làng Nhân Cao biểu diễn tiết mục "Múa đèn xếpy chữ". Ảnh: Hoa Mai - TTXVN

Thừa ủy quyền của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, tại buổi lễ, ông Nông Quốc Thành - Phó Cục trưởng Cục Di sản Văn hóa đã trao Chứng nhận Nghệ thuật trình diễn dân gian "Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ" là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cho chính quyền và người dân làng Nhân Cao, xã Thiệu Quang và huyện Thiệu Hóa.

vna_potal_trinh_dien_dan_gian_mua_den_chay_chu_va_hat_cheo_chai_co_duoc_cong_nhan_di_san_van_hoa_phi_vat_the_quoc_gia_7235099.jpg
Trình diễn tiết mục “Hát và múa chân sào”. Ảnh: Hoa Mai - TTXVN

Tại buổi lễ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Đầu Thanh Tùng khẳng định: “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ” là Di sản văn hóa phi vật thể của quốc gia, do đó, việc gìn giữ và bảo tồn, phát triển di sản này không chỉ là trách nhiệm của các nghệ nhân, người dân trong vùng di sản, mà còn của chính quyền và nhân dân xứ Thanh. Thời gian tới, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa và UBND huyện Thiệu Hóa cần quan tâm, hỗ trợ, hướng dẫn xã Thiệu Quang, nghệ nhân và người dân vùng di sản trong công tác bảo tồn, gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa của di sản. Sở quan tâm xây dựng các chương trình quảng bá, giới thiệu bằng nhiều hình thức, nhằm lan tỏa rộng rãi các giá trị của di sản tới nhân dân trong và ngoài tỉnh. Đồng thời, ngành chức năng tiếp tục nghiên cứu, sưu tầm, làm sáng tỏ hơn nữa về các giá trị của di sản Nghệ thuật trình diễn dân gian “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ”.

vna_potal_trinh_dien_dan_gian_mua_den_chay_chu_va_hat_cheo_chai_co_duoc_cong_nhan_di_san_van_hoa_phi_vat_the_quoc_gia_7235090.jpg
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Đầu Thanh Tùng phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: Hoa Mai - TTXVN

Làng Nhân Cao (còn gọi là làng Ngói) xã Thiệu Quang, huyện Thiệu Hóa, nằm bên hữu ngạn sông Mã được hình thành cách đây khoảng 600 năm. Lịch sử hình thành của Nghệ thuật trình diễn dân gian “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ” bắt đầu từ khi có lễ hội tháng Giêng có tên là “Ngư Võng Phường” của làng Nhân Cao (xã Thiệu Quang). Do bối cảnh lịch sử và chiến tranh, từ năm 1954 đến năm 1976, Nghệ thuật này bị mai một, đứt quãng, đến năm 1977 mới được các nhà nghiên cứu văn hóa trong tỉnh và Trung ương cùng các nghệ nhân trong làng sưu tầm khôi phục, được hoạt động trở lại.

Thành thông lệ, Lễ hội Ngư Võng Phường được tổ chức vào ngày 8 đến 12 tháng Giêng hằng năm với nhiều hoạt động đặc sắc, trong đó ngày 12 tháng Giêng sẽ là ngày chính lễ, chính hội. Sau khi kết thúc các hoạt động tế lễ, người dân sẽ bước vào Lễ hội Ngư Võng Phường với các điệu múa đèn chạy chữ và hát chèo chải cổ để bày tỏ sự thành kính, biết ơn đến các vị thần linh, tổ nghề, tiền nhân đã bảo vệ, che chở, phù hộ cho người yên, vật thịnh, quốc thái, dân an.

Trong những năm gần đây “Múa đèn xếp chữ và hát chèo chải cổ” đang dần trở thành sản phẩm văn hóa phục vụ phát triển du lịch ở Thanh Hóa, góp phần thu hút khách du lịch thập phương, tạo nguồn thu nhập cho người dân địa phương.

Hoa Mai

(TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Độc đáo nghề làm mão, mặt nạ của đồng bào Khmer

Đó là chủ đề trưng bày chuyên đề do Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk phối hợp với Bảo tàng tỉnh Vĩnh Long tổ chức, ngày 11/9. Trưng bày giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của nghề làm mão, mặt nạ truyền thống - di sản văn hóa gắn với đời sống tín ngưỡng và các loại hình nghệ thuật biểu diễn dân gian của đồng bào Khmer.

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Nhịp cầu nối đôi bờ biên giới với những câu chuyện phối hợp và sẻ chia

Tiếng hát “Việt Nam - Trung Hoa” vang lên trong buổi giao lưu tại phường Hà Giang 1, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu cho những câu chuyện giữa cán bộ làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới hai nước. Phía sau những tiết mục văn nghệ, trận bóng bàn và hành trình tìm hiểu các điểm đến của địa phương là một mối quan hệ được bồi đắp bằng nhiều năm phối hợp, chia sẻ và đồng hành.

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo động lực phát triển vùng biên

Thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, tỉnh Lạng Sơn xác định, xây dựng và phát triển nền văn hóa toàn diện, giàu bản sắc, nhân văn, khoa học, hiện đại, trở thành nền tảng vững chắc, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực cho phát triển nhanh và bền vững.

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Khai hội truyền thống Đền Minh Lương

Trong tiết thu dịu mát, tiếng trống khai hội vang lên giữa không gian cổ kính của Đền Minh Lương, xã Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang, mở đầu những ngày hội đậm sắc màu văn hóa, tín ngưỡng.

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Đặc sắc Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du

Sáng 6/9 (tức ngày 25/7 âm lịch), tại phường Phan Thiết (tỉnh Lâm Đồng), đoàn Quan Thánh Đế Quân xuất du diễn ra trong sự thích thú của đông đảo người dân địa phương và du khách. Đây là phần hội quan trọng và đặc sắc nhất của Lễ hội Trung Nguyên Kiến Tiêu Nghinh ông Quan Thánh Đế Quân xuất du lần thứ 15 - năm 2026.

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

'Đánh thức' nếp nhà xưa và các giá trị văn hóa bản địa

Nằm nép mình bên những ghềnh đá cổ ven biển Sa Huỳnh, làng Gò Cỏ (phường Sa Huỳnh, tỉnh Quảng Ngãi) đang trở thành điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước nhờ mô hình du lịch cộng đồng gắn liền với việc bảo tồn không gian kiến trúc truyền thống và các giá trị văn hóa bản địa.

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Thắt chặt tình đoàn kết, hữu nghị giữa nhân dân khu vực biên giới Việt Nam - Lào

Từ ngày 31/8 - 2/9, tại khu vực Cửa khẩu Quốc tế Lóng Sập, xã Lóng Sập diễn ra các hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch thu hút đông đảo du khách và nhân dân biên giới Việt Nam và Lào tham gia. Đây là sự kiện trong chuỗi hoạt động thuộc Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, do Ủy ban nhân dân tỉnh Sơn La tổ chức.

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Rộn ràng Tết Độc lập ở các bản làng vùng cao Điện Biên

Tết Độc lập 2/9 không chỉ rộn ràng ở các đô thị mà còn lan tỏa đến những bản làng vùng cao Điện Biên. Trong sắc cờ đỏ, đồng bào các dân tộc khoác lên mình trang phục truyền thống, hòa vào các hoạt động văn hóa, vui hội và đón du khách, cùng lan tỏa niềm tự hào về quê hương, đất nước.

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu: Trích đoạn Lễ hội Gầu tào văn hóa dân tộc Mông chào mừng Tết Độc lập

Trong khuôn khổ các hoạt động chào mừng Tết Độc lập năm 2026, ngày 2/9/2026, tại Không gian văn hóa Mông thuộc sân vận động xã Than Uyên, Bảo tàng tỉnh Lai Châu phối hợp với UBND xã Than Uyên tổ chức trình diễn cúng cây nêu trích đoạn trong Lễ hội Gầu tào của dân tộc Mông. Đây là một trong những điểm nhấn đặc sắc, thu hút đông đảo nhân dân và du khách thập phương đến tham quan, trải nghiệm. 

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Gần 3.000 người tham gia giải chạy “Đón bình minh trên biển” vào sáng 2/9

Sáng 2/9, tại Quảng trường Tháp Nghinh Phong (phường Tuy Hòa), Giải chạy Tuy Hòa bán marathon 2026 “Đón bình minh trên biển” do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk tổ chức đã hoàn thành các phần thi. Giải có sự tham gia của gần 3.000 vận động viên, xuất phát vào lúc 4 giờ sáng 2/9 với hành trình đi qua các tuyến đường ở phường, kết nối các địa điểm du lịch như Tháp Nghinh Phong, Tháp Nhạn và khu vực biển Tuy Hòa.

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Lai Châu chào mừng Tết Độc lập

Sáng 2/9/2026, tại Sân vận động xã Than Uyên, tỉnh Lai Châu diễn ra Lễ thượng cờ chào mừng Tết Độc lập năm 2026 với sự tham gia của hơn 2.000 cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, học sinh, nhân dân các dân tộc tỉnh Lai Châu cùng du khách. Sau lễ thượng cờ là các hoạt động múa sạp, diễu hành đường phố mang đậm sắc màu văn hóa các dân tộc vùng cao Lai Châu.

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu

Nằm trong chuỗi các hoạt động Tuần Văn hóa - Du lịch Mộc Châu năm 2026, tối 1/9, tại Quảng trường 8/5 (phường Mộc Châu), tỉnh Sơn La tổ chức Chương trình nghệ thuật với chủ đề "Mộc Châu - Tiếng gọi mùa yêu", chào mừng kỷ niệm 81 năm ngày "Tết Độc lập" - Quốc khánh 2/9. Chương trình thu hút đông đảo du khách và nhân dân các dân tộc tỉnh Sơn La đến dự.

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Về nơi Tết Độc lập đậm sắc Mường

Trong không khí đón mừng Tết Độc lập 2/9, đồng bào Mường ở Lạc Sơn, tỉnh Phú Thọ lại sum họp, tổ chức các hoạt động theo phong tục được duy trì qua nhiều thế hệ. Từ bữa cơm đoàn tụ, những món quà biếu cha mẹ đến bánh uôi, tiếng chiêng, lời hát đối, những phong tục ấy góp phần tạo nên nét văn hóa đặc sắc trong ngày Tết của đồng bào Mường nơi đây.

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Tiếng nhạc ngũ âm giữ hồn văn hóa Khmer ở An Giang

Với đồng bào Khmer Nam Bộ, nhạc ngũ âm không chỉ góp phần tạo nên không khí trang nghiêm trong các nghi lễ Phật giáo hay rộn ràng trong những lễ hội truyền thống, mà còn là một phần văn hóa được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Tại các ngôi chùa Khmer ở An Giang, những lớp học nhạc ngũ âm đang giúp thế hệ trẻ hiểu, yêu và tiếp tục gìn giữ những thanh âm đặc trưng của dân tộc mình.

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Sức trẻ gìn giữ âm nhạc truyền thống Tây Nguyên

Phía Tây của tỉnh Quảng Ngãi là nơi mang đậm nét văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số Tây Nguyên; trong đó âm nhạc đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của bà con nhân dân nơi đây.

Khơi dậy niềm tự hào, hướng về Ngày hội non sông

Khơi dậy niềm tự hào, hướng về Ngày hội non sông

Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám (19/8/1945-19/8/2026) và Quốc khánh 2/9, tại xã biên giới đến khu vực trung tâm, cán bộ, nhân dân các dân tộc trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk đang tích cực hưởng ứng nhiều hoạt động thiết thực. Hình ảnh lá cờ đỏ sao vàng tung bay, băng rôn, khẩu hiệu chào mừng trên khắp con đường, thể hiện sự hưởng ứng mạnh mẽ của người dân, khơi dậy niềm tự hào, tăng cường tình đoàn kết và tạo khí thế phấn khởi trong cộng đồng.

Nàng Han - Huyền thoại trở về

Nàng Han - Huyền thoại trở về

Những bản làng xưa nay chỉ còn là hoài niệm dưới lòng hồ thủy điện sông Đà, nhưng câu chuyện về Nàng Han - biểu tượng cho tinh thần kiên cường và lòng yêu nước của người Thái trắng vẫn ngân vang qua nhiều thế hệ. 

Bền bỉ giữ nghề truyền thống nơi cổng trời

Bền bỉ giữ nghề truyền thống nơi cổng trời

Giữa cuộc sống ngày càng hiện đại, đồng bào người Cil trong buôn làng ẩn mình dưới những lớp sương mù bao phủ ở cổng trời Đưng K’Nớ (xã Đam Rông 4, Lâm Đồng) vẫn bền bỉ giữ nghề dệt thổ cẩm, giữ gìn văn hóa truyền thống từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Trong đời sống hàng ngày, các hội quán luôn là địa điểm tâm linh để bà con người Hoa chiêm bái, cầu nguyện.

Khám phá những di sản văn hóa người Hoa ở Chợ Lớn

Không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng người Hoa, mà Hội quán còn là những “bảo tàng sống” lưu giữ ký ức lịch sử, kiến trúc nghệ thuật, góp phần tô điểm cho bức tranh văn hóa đa sắc màu của TP Hồ Chí Minh.

Khai mạc Lễ hội Mùa vàng tại Mù Cang Chải

Khai mạc Lễ hội Mùa vàng tại Mù Cang Chải

Tối 30/8, Lễ hội Mùa vàng 2026 với chủ đề “Sắc vàng non cao - Khát vọng phát triển” đã khai mạc tại xã Mù Cang Chải, tỉnh Lào Cai nhân dịp Kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh (2/9/1945 - 2/9/2026). Đây không chỉ là cơ hội để quảng bá hình ảnh thiên nhiên, con người Mù Cang Chải mà còn là nhịp cầu kết nối, kiến tạo hệ sinh thái du lịch chuyên nghiệp, bền vững, mở ra nhiều cơ hội hợp tác mới cho địa phương.

Lễ hội Hát then - Đàn tính ở quê hương An Lạc

Lễ hội Hát then - Đàn tính ở quê hương An Lạc

Tối 30/8, Lễ hội Hát then - Đàn tính xã An Lạc năm 2026 chính thức khai mạc tại sân vận động Nà Ó, Khu du lịch sinh thái Khê Rỗ, xã An Lạc, tỉnh Bắc Ninh, thu hút sự tham gia của các nghệ nhân, diễn viên, người dân địa phương và nhiều đoàn nghệ thuật quần chúng đến giao lưu. Đây là dịp tôn vinh, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Tày, quảng bá tiềm năng văn hóa, du lịch sinh thái cộng đồng của địa phương.

Để di sản sống giữa lòng Lô Lô Chải

Để di sản sống giữa lòng Lô Lô Chải

Dưới chân Cột cờ quốc gia Lũng Cú, thôn Lô Lô Chải nép mình giữa những dãy núi đá tai mèo nơi cực Bắc Tổ quốc. Qua bao thế hệ, trong những ngôi nhà trình tường, người Lô Lô Đen vẫn gìn giữ tiếng nói, trang phục, tiếng trống đồng cùng những nghi lễ gắn với gia đình, dòng họ. Giữa nhịp sống đang đổi thay, những giá trị ấy tiếp tục được trao truyền từ người già sang người trẻ, hiện diện trong từng đường kim, mũi chỉ, lời kể và nếp sinh hoạt của cộng đồng.

Lễ cầu mùa – nét văn hóa đặc sắc của người Nùng

Lễ cầu mùa – nét văn hóa đặc sắc của người Nùng

Lễ cầu mùa của người Nùng tại Cao Bằng được tổ chức vào “đắp nọi”, ngày cuối cùng của tháng Giêng âm lịch hằng năm. Nghi lễ truyền thống thể hiện lòng biết ơn thần linh, gửi gắm ước vọng về một năm mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, bản làng bình an, no ấm.

Từ căn cứ cách mạng đến 'địa chỉ đỏ' khơi nguồn khát vọng

Từ căn cứ cách mạng đến 'địa chỉ đỏ' khơi nguồn khát vọng

Từng là nơi đặt căn cứ của Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Trảng A Lân, xã Tân Lập, tỉnh Tây Ninh hôm nay trở thành "địa chỉ đỏ", nơi lưu giữ những dấu tích lịch sử, giúp các thế hệ tìm hiểu về một giai đoạn đấu tranh cách mạng hào hùng của dân tộc.